I SA/Wr 366/12
PostanowienieWSA we Wrocławiu2012-11-19
Skład orzekający: Jadwiga Danuta Mróz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy istnieją podstawy do zmiany prawomocnego postanowienia o odmowie przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, jeśli strona powołuje się na te same okoliczności faktyczne, które były podstawą pierwotnego wniosku?Ratio decidendi
Nie istnieją podstawy do zmiany prawomocnego postanowienia o odmowie przyznania prawa pomocy, jeśli strona powołuje się na niemal tożsame okoliczności faktyczne, które były podstawą pierwotnego wniosku, a nie wykazała pogorszenia swojej sytuacji finansowej lub innych zmian uzasadniających zmianę rozstrzygnięcia. Zgodnie z art. 165 p.p.s.a., postanowienia niekończące postępowania mogą być zmieniane w razie zmiany okoliczności, jednak strona musi wyraźnie wykazać te zmiany.Stan faktyczny
Skarżąca Spółka złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym (zwolnienie od połowy wpisu od skargi). Wcześniej Wojewódzki Sąd Administracyjny odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych postanowieniem z dnia 9 lipca 2012 r., które zostało utrzymane w mocy przez NSA. Spółka argumentowała trudną sytuacją finansową wynikającą z inwestycji i zaległości podatkowych oraz wobec ZUS. Sąd uznał, że przedstawione przez Spółkę okoliczności nie uległy zmianie na tyle, by uzasadnić zmianę prawomocnego postanowienia.Rozstrzygnięcie
Odmówiono zmiany postanowienia z dnia 9 lipca 2012 r.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Jadwiga Danuta Mróz po rozpoznaniu w dniu 19 listopada 2012 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku o zmianę postanowienia z dnia 9 lipca 2012 r. w przedmiocie odmowy przyznania prawa pomocy w sprawie ze skargi A spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w W. na decyzję Dyrektora Izby Celnej we W. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego za grudzień 2009 r. postanawia: odmówić zmiany postanowienia z dnia 9 lipca 2012 r.
Skarżąca Spółka, wraz ze skargą, wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.
Postanowieniem z dnia 9 lipca 2012 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny odmówił przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Rozstrzygnięcie to wydane zostało na podstawie poniższych danych udzielonych przez stronę.
Spółka prowadziła działalność w zakresie "wychowania przedszkolnego – prowadzenie przedszkola", dochód za 2011 r. przeznaczyła na pokrycie strat z lat poprzednich. Wskazała na straty wynikłe z dokonania inwestycji w przedszkole i zaległości w płatnościach na rzecz ZUS-u i Urzędu Skarbowego w kwocie ponad 41.000 zł, prowadzące do zajęć komorniczych na jej majątku. Oświadczyła, że nie posiada majątku trwałego poza piecem CO i placem zabaw dla dzieci.
W oświadczeniu o majątku i dochodach Spółka podała kwotę 50.000 zł jako wysokość kapitału zakładowego, majątku lub środków finansowych, kwotę 46.313 zł – wartość środków trwałych, 124.353,14 zł zysku za rok 2011 oraz stan dwóch jej rachunków bankowych na koniec miesiąca poprzedzającego złożenie wniosku –
(-) 41.707,99 zł i (+)164,07 zł. Poza tym, z dokumentów przedłożonych do akt sprawy wraz z wnioskiem oraz na wezwanie wynikało, że w roku 2011 przychody Spółki wyniosły 719.025,13 zł, natomiast w roku 2010 poniosła ona stratę w kwocie 150.020,07 zł (przy przychodach w wysokości 180.405,10 zł), rozliczaną w ramach odliczenia od dochodu za rok 2011. W styczniu, lutym i marcu 2012 r. Spółka dokonała dostawy towarów i świadczyła usługi o wartości odpowiednio 36.449 zł, 37.220 zł i 37.102 zł, na bieżąco dokonuje odpisów amortyzacyjnych środków trwałych oraz prowadzi inwestycje krótkoterminowe o wartości 6.255,80 zł. Na rachunkach bankowych strony skarżącej prowadzone były operacje związane z jej działalnością gospodarczą, w tym w zakresie regulowania jej zobowiązań publicznoprawnych, natomiast w okresie od dnia 1 lutego do dnia 30 kwietnia 2012 r. dokonano z nich wypłat na rzecz prezesa jej zarządu tytułem zwrotu pożyczki. Do swoich zaległości płatniczych strona zaliczyła kwotę 51.058,16 zł wierzytelności względem dostawców oraz kwotę 50.917 zł zaległości z tytułu płatności na rzecz ZUS-u i Urzędu Skarbowego w W. Nadmieniła również, że jej sytuacja powoli poprawia się i pozwoliła w ostatnim roku na spłatę zaległości w kwocie ponad 100.000 zł.
Wymienione na wstępie orzeczenie Sądu zostało utrzymane w mocy przez Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 25 września 2012 r., sygn. akt I GZ 227/12.
W związku z powyższym strona została wezwana do uiszczenia wpisu od skargi.
W odpowiedzi, Spółka wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych w części, to jest od uiszczenia wpisu od skargi do połowy wyznaczonej kwoty. W uzasadnieniu wskazała, że prowadzi wyłącznie przedszkole, dochód za 2011 r. przeznaczony został na spłatę strat z ubiegłych lat. Straty wynikły z inwestycji w przedszkole i do dnia dzisiejszego Spółka ma zaległości podatkowe oraz wobec ZUS w kwocie ponad 41.000 zł, co zostało udokumentowane listą blokad komorniczych na rachunkach bankowych. Strona zwróciła uwagę, że ma do dyspozycji 1.136,61 zł, nie posiada majątku trwałego, poza piecem CO i placem zabaw dla dzieci. W oświadczeniu o majątku i dochodach podała takie same kwoty, jak w pierwotnym wniosku. Z przedłożonych dokumentów wynika, że na dzień 30 września 2012 r. wartość aktywów trwałych spółki wyniosła kwotę 49.782,79 zł., przychody netto 297.011,36 zł, a zysk spółki odnotowany został na poziomie 85.260 zł. Z przedłożonych przez stronę dokumentów (historia rachunku bankowego spółki za okres od 1 lipca do 30 września 2012 r.) wynika również, że spółka systematycznie spłaca zobowiązania wobec ZUS w kwotach po kilka tysięcy zł miesięcznie.
Ponowny wniosek o przyznanie prawa pomocy został zakwalifikowany jako wniosek o zmianę prawomocnego postanowienia z dnia 9 lipca 2012 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Wyjaśnić w pierwszej kolejności należy, że skarżąca Spółka wniosła o zmianę postanowienia wydanego po rozpoznaniu wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Wprawdzie, obecnie zakres wniosku się zawęził do częściowego zwolnienia od kosztów sądowych (od połowy wpisu od skargi), jednak nadal jest to prawo pomocy w zakresie częściowym. Stosownie do treści art. 245 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 – dalej p.p.s.a.), prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Wobec tego, przesłanki uwzględnienia wniosku – czy to w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w całości, czy tylko w części – są takie same i wynikają z art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a. W tym stanie rzeczy uzasadnione było uznać kolejny wniosek o przyznanie prawa pomocy, w zakresie, który został już prawomocnie rozpoznany, jako wniosek o zmianę prawomocnego postanowienia
Zgodnie z art. 165 p.p.s.a., postanowienia niekończące postępowania w sprawie mogą być uchylane i zmieniane wskutek zmiany okoliczności sprawy, chociażby były zaskarżone, a nawet prawomocne.
W ocenie Sądu, w niniejszej sprawie nie wystąpiły przesłanki uzasadniające zmianę postanowienia w przedmiocie prawa pomocy. Strona bowiem, wnosząc tym razem o zwolnienie od obowiązku uiszczenia wpisu w połowie, powołała niemalże tożsame okoliczności.
Spółka nadal prowadzi przedszkole, z którego uzyskuje przychody, pozwalające na regulowanie bieżących wydatków. Nie uległ zmianie stan zadłużenia wobec ZUS i US, mimo, że z rachunków bankowych wynika, iż strona regularnie spłaca zaległe zobowiązania z tytułu ubezpieczeń społecznych. Poza tym, zgodnie z bilansem oraz rachunkiem zysków i strat na dzień 30 września 2012 r., wzrosła wartość aktywów trwałych w porównaniu ze stanem z końca 2011 r. i odnotowano zysk.
Zmianie uległa jedynie kwota łączna blokad na rachunku bankowym o około 18.000 zł. Nie zmienia to faktu, że jest to tylko kwota zajęcia egzekucyjnego na rachunku, który jest regularnie wykorzystywany w działalności gospodarczej. Co za tym idzie, powyższy fakt nie miał większego wpływu na możliwości płatnicze strony skarżącej i na prowadzoną przez nią działalność gospodarczą.
Końcowo wypada zwrócić uwagę, że w przypadku wniosku o zmianę postanowienia w przedmiocie prawa pomocy, wnioskodawcę obowiązują takie same zasady, jak w procedurze dotyczącej samego prawa pomocy – oznacza to, że to strona winna wskazać wyraźnie okoliczności, które uzasadniałyby zmianę rozstrzygnięcia w tym zakresie. Tymczasem strona skarżąca ograniczyła się wyłącznie do powołania tożsamej argumentacji, jak w rozpoznanym wniosku o przyznanie prawa pomocy, nie wyjaśniając w jakikolwiek sposób, na czym polegało pogorszenie jej sytuacji.
W tym stanie rzeczy nie było podstaw do zmiany postanowienia o odmowie przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym. Wobec tego, w oparciu o art. 165 p.p.s.a., Sąd postanowił jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło