I SA/Wr 366/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marek Olejnik (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia WSA Maria Tkacz -Rutkowska, Sędzia WSA Tomasz Świetlikowski, Protokolant starszy asystent sędziego Katarzyna Gierczak, po rozpoznaniu w dniu 10 czerwca 2014 r. na rozprawie w Wydziale I sprawy ze skargi PHU "A" B.H.R. M., U. J. spółka jawna z siedzibą w Kowarach na decyzję Dyrektora Izby Celnej we W. z dnia [...] 2012 r. nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego za wrzesień 2009 r. postanawia z urzędu zawiesić postępowanie. Skarżoną decyzją Dyrektor Izby Celnej we W. utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w W. z dnia [...] 2012 r. nr [...] , określającą PHU "A" B.H.R. M., U. J. spółka jawna z/s w K. (dalej: skarżąca) zobowiązanie w podatku akcyzowym za wrzesień 2009 r. Organ odwoławczy podzielił pogląd organu pierwszej instancji, że dokonując sprzedaży oleju opałowego skarżąca obowiązana była do zastosowania stawki akcyzy przewidzianej w art. 89 ust. 4 pkt 1 ustawy z dnia 6 grudnia 2008 r. o podatku akcyzowym (Dz. U. z 2009 r., nr 3, poz. 11 ze zm. - dalej: u.p.a.). Wyjaśnił, że skarżąca z uchybieniem terminu złożyła miesięczne zestawienie oświadczeń nabywców ww. oleju o przeznaczeniu tego oleju na cele opałowe, czym naruszyła normę wynikającą z art. 89 ust. 14 u.p.a. W skardze na decyzję Dyrektora Izby Celnej, skarżąca zarzuciła naruszenie: 1) art. 2 i art. 31 ust. 3 Konstytucji RP poprzez naruszenie zasady proporcjonalności - adekwatności, polegające na nieuzasadnionej fiskalizacji wobec podatnika, niewspółmiernej do ewentualnego naruszenia przez niego przepisów prawa podatkowego, odnoszących się do formalno - technicznych czynności sprawozdawczych, bez naruszenia materialnej istoty obowiązku podatkowego w zakresie uzyskania oświadczeń o przeznaczeniu wyrobu do celów opałowych, co skutkuje powstaniem obowiązku podatkowego w zakresie jego wysokości i przesądza o prawidłowym działaniu podatnika; 2) przepisów prawa materialnego, a mianowicie art. 4, art. 89 ust. 16 w zw. z art. 89 ust. 4 pkt 1 i ust. 14 u.p.a. poprzez: a) bezzasadne przyjęcie, że podatnik nie spełnił warunku złożenia miesięcznych zestawień oświadczeń, co skutkowało zastosowaniem stawki akcyzy w wysokości 1.822 zł/1000 l, podczas gdy zestawienia te zostały złożone w trakcie postępowania, a także zrównanie w skutkach uchybienia terminu do złożenia zestawień z ich całkowitym niezłożeniem i niezasadne potraktowanie uchybienia terminu jako niespełnienia warunku; b) niewłaściwe przyjęcie, że wymóg sporządzenia przez sprzedawcę miesięcznego zestawienia oświadczeń o przeznaczeniu oleju opałowego, przewidzianego w art. 89 ust. 14 u.p.a., ma charakter materialnoprawny, podczas kiedy obowiązek sporządzenia zestawień jest wyłącznie obowiązkiem o charakterze formalnym, nierodzącym konsekwencji utraty przez podatnika uprawnień do zastosowania obniżonej stawki akcyzy w przypadku złożenia zestawień po terminie, a nadto zastawienie oświadczeń oraz termin ich przedstawienia organowi podatkowemu nie kształtuje stawki akcyzy, która jest uzależniona wyłącznie od prawidłowości uzyskanych oświadczeń; 3) przepisów prawa procesowego, mające istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie art. 122, art. 180 § 1, art. 187 § 1 i art. 191 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tekst jedn.: Dz. U. z 2012 r., poz. 749 ze zm. - dalej: O.p.), poprzez : a) nieuwzględnienie złożonych w trakcie postępowania zestawień miesięcznych oświadczeń skutkujących konwalidowaniem braku wcześniejszego złożenia tych zestawień; b) nieuwzględnienie złożonych zestawień oświadczeń, które doprowadziły do pełnego i dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego w sprawie, skutkiem którego powinno być uznanie, że podatnik dopełnił formalności wynikających z obowiązku złożenia zestawień miesięcznych oświadczeń, co w efekcie winno skutkować zastosowaniem obniżonej stawki podatku akcyzowego; c) nieuwzględnienie złożonych zestawień miesięcznych oświadczeń jako dowodu wskazującego na dokonanie sprzedaży oleju opałowego na cele opałowe; Tak stawiając zarzuty, skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w W. w całości. Wojewódzki Sąd Administracyjny (dalej także: WSA) we Wrocławiu zawiesił postępowanie w sprawie, z uwagi na pytanie prawne WSA we Wrocławiu skierowane do Trybunału Konstytucyjnego, mające na celu zbadanie zgodności art. 89 ust. 16 w zw. z art. 89 ust. 14 u.p.a. z art. 2 i art. 31 ust. 3 Konstytucji RP. Wyrokiem z dnia 11 lutego 2014 r. (P24/12) Trybunał Konstytucyjny nie dopatrzył się naruszenia przez ww. przepisy u.p.a. zasad konstytucyjnych. W związku z ustaniem przyczyny zawieszenia, WSA we Wrocławiu podjął zawieszone postępowanie. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje: Postępowanie sądowe podlegało zawieszeniu z urzędu. Zgodnie z art. 125 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. - dalej: u.p.p.s.a.), sąd może zawiesić postępowanie z urzędu, jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania administracyjnego, sądowoadministracyjnego, sądowego lub przed Trybunałem Konstytucyjnym. W ocenie Sądu, taka sytuacja zachodzi w niniejszej sprawie. Wskazać bowiem trzeba, że postanowieniem z dnia 4 czerwca 2013 r. (I SA/Wr 562/14) tut. Sąd skierował do Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (dalej: TSUE) pytanie prejudycjalne dotyczące wykładni przepisów prawa wspólnotowego o następującej treści: "1. czy art. 5 w zw. z art. 2 ust. 3 i w zw. z art. 21 ust. 4 dyrektywy Rady 2003/96/WE z dnia 27 października 2003 r. w sprawie restrukturyzacji wspólnotowych przepisów ramowych dotyczących opodatkowania produktów energetycznych i energii elektrycznej (Dz. Urz. UE z dnia 31 października 2003 r. nr L 283, s. 51 i nast.; dalej dyrektywa 2003/96) należy interpretować w ten sposób, że sprzeciwia się on regulacji krajowej przewidzianej w treści art. 89 ust. 16 ustawy z dnia 6 grudnia 2008 r. o podatku akcyzowym (Dz. U. z 2009 r. nr 3 poz. 11 ze zm.; dalej u.p.a.), która nakazuje zastosowanie stawki podatku akcyzowego przewidzianej dla paliw silnikowych do oleju opałowego na skutek braku spełnienia przez podatnika wymogu formalnego przewidzianego w art. 89 ust. 14 - 15 u.p.a.? 2. czy zasada proporcjonalności nie sprzeciwia się wymogowi formalnemu przewidzianemu w art. 89 ust. 14-15 u.p.a. uzależniającemu zastosowanie obniżonej stawki akcyzy przewidzianej dla olejów opałowych od konieczności sporządzenia i złożenia zestawienia oświadczeń nabywców w ustawowym terminie, abstrahując od zaistnienia warunku materialnego w postaci sprzedaży paliwa na cele opałowe?; 3. czy zgodna z zasadą proporcjonalności jest sankcja przewidziana w treści art. 89 ust. 16 u.p.a. polegająca na obciążeniu sprzedawcy podatkiem akcyzowym, jak w okolicznościach przedmiotowej sprawy, wyliczonym według stawki przewidzianej dla paliw silnikowych (art. 89 ust. 4 pkt 1 u.p.a.) w odniesieniu do oleju opałowego na skutek niespełnienia warunku formalnego przewidzianego w treści art. 89 ust. 14-15 u.p.a.?". Wprawdzie na gruncie regulacji art. 125 § 1 pkt 1 u.p.p.s.a., jako przesłanki zawieszenia postępowania, ustawodawca wprost nie wymienił postępowania przed TSUE, to niewątpliwie przepis ten obejmuje swoim zakresem również wspomniane postępowanie sądowe. W niniejszej sprawie, po dokonaniu analizy jej stanu faktycznego i prawnego, Sąd powziął tożsame wątpliwości co skład orzekający występujący z powołanym pytaniem. Mając jednak na uwadze ekonomikę postępowania Sąd, uznał za niecelowe kierowanie pytania prejudycjalnego o takiej samej treści. W tych okolicznościach, uzasadnionym jest zawieszenie postępowania przed WSA we Wrocławiu do czasu podjęcia rozstrzygnięcia przez TSUE, gdyż odpowiedź TSUE, udzielona na pytania przedstawione w ww. postanowieniu, będzie miała zasadnicze znaczenie dla oceny zagadnienia spornego występującego w niniejszej sprawie. Z tych też względów, WSA we Wrocławiu - na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 u.p.p.s.a. - orzekł jak w sentencji postanowienia.