I SA/Wr 378/19

WyrokWSA we Wrocławiu2019-07-24

Skład orzekający: Marta Semiczek, Daria Gawlak-Nowakowska, Piotr Kieres

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja o odpowiedzialności podatkowej byłego członka zarządu spółki za zaległość podatkową z tytułu VAT za grudzień 2010 r. została wydana prawidłowo, w szczególności czy prawidłowo zastosowano przesłanki odpowiedzialności i uwolnienia od odpowiedzialności z art. 116 Ordynacji podatkowej oraz czy termin przedawnienia został prawidłowo ustalony?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że decyzja organu podatkowego naruszyła art. 116 § 1 pkt 1 lit. b) Ordynacji podatkowej poprzez nieuwzględnienie okoliczności związanych z wydaniem decyzji wymiarowej na spółkę, które mogły stanowić usprawiedliwienie (brak winy) byłego członka zarządu w niezgłoszeniu wniosku o upadłość. Ponadto, termin przedawnienia odpowiedzialności podatkowej został prawidłowo ustalony na koniec 2016 r., a nie na koniec 2015 r. Wobec powyższego sąd uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania z uwzględnieniem tych okoliczności.
Stan faktyczny
Skarżący, były członek zarządu spółki "A" Sp. z o.o., został obciążony odpowiedzialnością podatkową za zaległość z tytułu VAT za grudzień 2010 r. w kwocie ponad 436 tys. zł wraz z odsetkami. Organ I instancji oraz organ odwoławczy orzekły o odpowiedzialności Skarżącego, wskazując na brak zgłoszenia wniosku o upadłość spółki oraz bezskuteczność egzekucji. Skarżący kwestionował prawidłowość decyzji, zarzucając m.in. błędne zastosowanie przepisów materialnych i proceduralnych oraz niewłaściwe ustalenie terminu przedawnienia.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Dyrektora Izby Skarbowej we Wrocławiu w całości i zasądził od organu na rzecz skarżącego kwotę 757 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marta Semiczek, Sędziowie Sędzia WSA Daria Gawlak-Nowakowska, Sędzia WSA Piotr Kieres (sprawozdawca), Protokolant Starszy specjalista Edyta Luniak, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 24 lipca 2019 r. sprawy ze skargi J. F. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej we W. z dnia [...] stycznia 2016 r. nr [...] w przedmiocie orzeczenia o odpowiedzialności podatkowej byłego członka zarządu spółki za zaległość podatkową z tytułu podatku od towarów i usług za grudzień 2010 r.: I. uchyla zaskarżoną decyzję w całości; II. zasądza od Dyrektora Izby Administracji Skarbowej we W. na rzecz Strony skarżącej kwotę: 757,00 zł (siedemset pięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Przedmiotem skargi jest decyzja Dyrektora Izby Skarbowej we W. (dalej jako: DIS, Organ II instancji, Organ odwoławczy) z [...] stycznia 2016 r., nr [...], którą utrzymana została w mocy decyzja Naczelnika Urzędu Skarbowego w O. (dalej jako NUS, Organ I instancji) z [...] sierpnia 2015 r. nr [...], którą orzeczono o odpowiedzialności podatkowej J. F. (dalej jako: Zobowiązany, Skarżący, Strona skarżąca) byłego członka zarządu "A" Sp. z o.o. za zaległość podatkową wspomnianej spółki z tytułu podatku od towarów i usług za grudzień 2010 r. w kwocie 436.207,00 zł. wraz z odsetkami za zwłokę w wysokości 229.517,00 zł. Zaznaczyć należy, że przedmiotowa skarga jest rozpatrywana po raz drugi z uwagi na uchylenie przez Naczelny Sąd Administracyjny pierwszego wyroku tut. Sądu, którym oddalona została skarga Zobowiązanego. W zaskarżonej decyzji Organ II instancji stwierdził, że zostały spełnione pozytywne przesłanki odpowiedzialności wymienione w art. 116 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tekst jedn. Dz. U. z 2015 r., poz. 613 ze zm.). I tak ustalono, że wpłacony podatek od towarów i usług za grudzień 2010 r. - wykazany w deklaracji VAT- 7 w kwocie 26.671,00 zł. nie pokrywał zobowiązania za ten okres rozliczeniowy, którego większa - od zapłaconej - wysokość: 462.878,00 zł. wynikała z decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej we W. z [...] stycznia 2013 r., nr [...] określającej to zobowiązanie. Ustalono, iż w dacie przekształcenia zobowiązania w zaległość Strona sprawowała funkcje członka zarządu, a postępowanie egzekucyjne wobec spółki nie przyniosło zaspokojenia zaległości. Równocześnie DIS uznał, że nie spełniły się przesłanki uwalniające od odpowiedzialności, bowiem Strona skarżąca powinna z uwagi na trwałe/systematyczne zaprzestanie uiszczania wymagalnych zobowiązań zgłosić wniosek o ogłoszenie upadłości nie później niż do dnia 12 marca 2010 r., a wniosek taki nie został w ogóle zgłoszony. Skarżący nie wskazał również mienia, z którego egzekucja umożliwiałaby zaspokojenie zaległości w znacznej części. W skardze na decyzję Organu odwoławczego do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu Skarżący wniósł o uchylenie decyzji obu organów, bądź stwierdzenia ich nieważności i zarzucił: 1. W zakresie prawa materialnego naruszenie: – art. 118 § 1 o.p. przez jego niezastosowanie i przyjęcie, że możliwe jest orzekanie o odpowiedzialności podatkowej członka zarządu spółki mimo upływu pięciu lat od końca roku kalendarzowego, w którym powstała zaległość podatkowa, podczas gdy niezbędne w sprawie było uchylenie zaskarżonej decyzji Organu I instancji na podstawie wskazanego przepisu w całości i umorzenie postępowania w całości, gdyż dnia 31 grudnia 2015 r. upłynęło 5 lat, a zaskarżona decyzja błędnie w swej treści podaje, że ustawa zakreśla termin na koniec 2016 r. Nie należy bowiem zwracać uwagi na termin płatności podatku – 25 stycznia roku następnego – a na koniec roku, którego dotyczy zobowiązanie podatkowe; – art. 2, 32, 84 i 217 Konstytucji RP poprzez ich niezastosowanie przy wykładni przepisów ustawy podatkowej i uznanie za dopuszczalną wykładnię rozszerzającą, wbrew literalnemu brzmieniu ustawy, sprzecznie z zasadą demokratycznego państwa prawnego i zasadą równości wobec prawa; – art. 116 § 1 pkt 1 lit. b) o.p. w związku z art. 11 i następne ustawy z 28 lutego 2003 r. Prawo upadłościowe i naprawcze, poprzez ich nieprawidłową wykładnię, polegającą na zbyt szerokim ujęciu obowiązku zgłoszenia wniosku o ogłoszenie upadłości oraz zbyt szerokim ujęciu winy w niezgłoszeniu wniosku o ogłoszenie upadłości; – art. 116 § 1 pkt 2 o.p. przez niezasadne zastosowanie, podczas gdy w trakcie postępowania wskazano mienie spółki, z którego egzekucja umożliwi zaspokojenie zaległości podatkowych spółki w znacznej części. 2. W zakresie prawa procesowego, wskazano na naruszenie: – art. 121 ust. 1 o.p. poprzez prowadzenie postępowania podatkowego w sposób nie budzący zaufania do organów podatkowych i nie wskazanie w trakcie postępowania Stronie skarżącej, że podstawą decyzji ma być nie tylko nie dysponowanie przez nią dokumentami podatkowymi, ale również sytuacja majątkowa - stosunek zobowiązań cywilnych do majątku spółki na dzień rezygnacji przez Skarżącego z bycia członkiem zarządu, przez co nie mógł On zgłaszać dowodów na tę okoliczność, gdyż nie wiedział, że okoliczność ta jest w ogóle sporna; – art. 122, 187 i 191 o.p. poprzez niepodjęcie wszelkich działań niezbędnych w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, a następnie postawienie zarzutu Stronie skarżącej, że nie udowodniła danej przesłanki braku odpowiedzialności, podczas gdy to na organie podatkowym ciąży obowiązek prowadzenia postępowania dowodowego i zebrania dowodów pozwalających na ustalenie stanu faktycznego, a następnie na podstawie całego zebranego materiału dowodowego ocenienie, czy dana okoliczność została udowodniona; – art. 188 o.p. poprzez nieprzeprowadzenie dowodów wnioskowanych przez Skarżącego, mimo, że przedmiotem dowodu miały być dowody istotne dla sprawy a niestwierdzone wystarczająco innymi dowodami; – art. 197 § 1 o.p. poprzez nie powołanie w sprawie biegłego w celu ustalenia czy zaistniały przesłanki zobowiązujące Stronę skarżącą do złożenia w trakcie swojej kadencji jako członka zarządu wniosku o ogłoszenie upadłości spółki, podczas gdy organ nie dysponuje wiadomościami specjalnymi pozwalającymi na takie ustalenia; – art. 192 o.p. poprzez nieuzasadnione uznanie niektórych okoliczności faktycznych za udowodnione, mimo że Strona skarżąca nie miała możliwości wypowiedzenia się co do przeprowadzenia dowodów (chodzi o rzekomy stan niewypłacalności spółki w trakcie kadencji Skarżącego jako członka zarządu), – art. 108 § 2 pkt 2 i 3 o.p. poprzez uznanie, że możliwe jest wszczęcie postępowania z art. 116 o.p. mimo, że spółce nie doręczono decyzji ani nie doszło do skutecznego wszczęcia postępowania egzekucyjnego w administracji, gdyż były kierowane na adres, który nie był już adresem spółki. Jak już była mowa tut. Sąd wyrokiem z 27 września 2016 r. o sygn. akt I SA/Wr 305/16 oddalił skargę na rozstrzygnięcie DIS, z czym Skarżący się nie zgodził i wywiódł od tego orzeczenia Skargę kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego, który z kolei wyrokiem z 28 stycznia 2019 r. o sygn. akt I FSK 136/17 uchylił wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego i przekazał sprawę Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania. Sąd II instancji w uzasadnieniu swojego orzeczenia stwierdził, że w zakresie pozytywnych przesłanek odpowiedzialności członka zarządu, a także przesłanek negatywnych wymienionych w art. 116 o.p. tj.: – Skarżący pełnił funkcję członka zarządu Spółki w czasie powstania zobowiązania podatkowego za grudzień 2010 r. oraz upływu terminu jego płatności; – egzekucja wobec Spółki była bezskuteczna; – nie zgłoszono wniosku o upadłość Spółki we właściwym czasie, tj. do dnia 12 marca 2010 r.; – Skarżący nie wskazał mienia Spółki z którego egzekucja jest możliwa że nie zostały albo w ogóle albo skutecznie podważone w skardze kasacyjnej. Podstawę uchylenia wyroku sądu I instancji Naczelny Sąd Administracyjny upatruje natomiast w błędnym odczytaniu art. 116 § 1 pkt 1 lit. b) o.p. w specyficznych realiach sprawy Strony skarżącej. Wymieniona wada doprowadziła do zaniechania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu przeprowadzenia wszechstronnej kontroli zaskarżonej decyzji odnośnie powołanej przesłanki uwalniającej od odpowiedzialności w zakresie ustaleń, co do winy Strony skarżącej w nieuregulowaniu wymagalnych zobowiązań i niezgłoszenia wniosku o upadłość spółki. Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że przyczyny określenia zobowiązania w podatku od towarów i usług mogą być różne - przykładowo może stać za tym celowe zaniżanie zobowiązań podatkowych osób zarządzających danym podmiotem, albo też zupełnie niezawinione postępowanie takich osób. Kwestia z jakich przyczyn dłużnik/podatnik nie wykonał swoich wymagalnych zobowiązań pieniężnych może stanowić lub nie usprawiedliwioną z punktu widzenia członka zarządu okoliczność deklarowania i uiszczania podatku w wysokości wyliczanej w deklaracji, a jak się później okazuje zaniżonej w stosunku do tej właściwej (prawnie należnej). Sąd II instancji uznał, że w powodach wydania decyzji wymiarowej dla spółki jako podatnika mogą tkwić równocześnie okoliczności świadczące o tym, że ów podmiot (a w konsekwencji osoby nią zarządzające) nie zawinił w braku realizacji na czas obowiązku wywiązywania się z regulowania zobowiązań podatkowych jemu właściwych. W konsekwencji członek zarządu owej spółki może z tej przyczyny dążyć do wykazania istnienia usprawiedliwienia (braku winy) co do tego, że nie mógł zgłosić wniosku o jej upadłość we właściwym czasie, bo identyfikowanym właśnie z uwzględnieniem tak powstałych zaległości podatkowych. Naczelny Sąd Administracyjny zauważył, że Skarżący w toczącym się wobec Niego postępowaniu eksponował okoliczności wydania wobec spółki decyzji wymiarowej i zdaniem Strony skarżącej były to okoliczności uwalniające od odpowiedzialności w postaci: – zaległość podatkowa powstała za kadencji nowego prezesa tylko dlatego, że nie okazał on faktur zakupowych organowi prowadzącemu postępowanie kontrolne; – organy nie kwestionowały faktu dokonania zakupu towarów, a jedynie powoływały się na nie przedstawienie kontrolującym dokumentów; – nie można oczekiwać od członka zarządu, aby mógł przewidywać, iż za kilka lat kolejny członek zarządu wygasi działalność spółki i ukryje przed kontrolą faktury zakupowe przez co Spółce wydana zostanie decyzja określająca zobowiązania podatkowe; – w sprawie nie ujawniono w toku kontroli, że spółka w czasie kadencji Strony skarżącej odliczała VAT na podstawie pustych faktur; – brak świadomości Skarżącego powoduje, że nie ma winy w niezgłoszeniu wniosku o ogłoszenie upadłości; – brak dokumentacji pozwalającej na wykazanie braku podstaw do wydania decyzji określającej nie jest zawiniony i Stronie skarżącej nie można czynić zarzutu, że nie antycypowała możliwego zniknięcia prezesa spółki z całą jej dokumentacją; – oczekiwanie, że członek zarządu złoży wniosek o ogłoszenie upadłości spółki, bo możliwe jest, że w przyszłości do spółki wkroczy kontrola podatkowa i nie zastanie dokumentacji przez co wyda decyzję określającą zobowiązania podatkowe w przyszłości jest absurdalne. Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że Skarżący nie tylko podkreślał swój brak winy w niezgłoszeniu wniosku o upadłość spółki jako taki, lecz eksponował - i to wyraziście - swoje racje poprzez nakreślenie przyczyn, które spowodowały wydanie decyzji wymiarowej dla spółki i Jego zdaniem nie miały miejsca w okresie sprawowania przez niego funkcji członka zarządu. Motywy o takim charakterze zostały przedstawione w skardze (zob. str. 10 i nast.) i były prezentowane przez Skarżącego wcześniej, jak chociażby w pismach z dnia: 17 kwietnia i 17 sierpnia 2015 r. Sąd II instancji uznał ponadto za nieuzasadnione wskazywanie na świadomość Strony skarżącej, co do rzeczywistego charakteru transakcji w oparciu, o które została wydana decyzja wymiarowa. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje: Na podstawie art. 1 § 1 i § 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2018, poz. 2107 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Przepis art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2018, poz. 1302 ze zm.) – dalej jako: p.p.s.a., ogranicza podstawy prawne uwzględnienia skargi do stwierdzenia naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego oraz innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sąd administracyjny w oparciu o art. 134 § 1 p.p.s.a. rozstrzyga w granicach sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a p.p.s.a., który nie ma zastosowania w rozpatrywanej sprawie. Skarga okazała się uzasadniona. Jak już powyżej wspomniano rozpatrywana sprawa była przedmiotem oceny tutejszego sądu – wyrok z 27 września 2016 r. o sygn. akt I SA/Wr 305/16 oddalający skargę na decyzję DIS. Następnie wyrok ten został wyeliminowany orzeczeniem Naczelnego Sądu Administracyjnego z 28 stycznia 2019 r. o sygn. akt I FSK 136/17. Wskazać więc należy, że skład orzekający WSA we Wrocławiu ponownie badając legalność rozstrzygnięcia DIS związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny, bowiem zgodnie z art. 190 p.p.s.a.: "Sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny." Oznacza to, że przesądzone są te kwestie materialnoprawne i procesowe, co do których wypowiedział się Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku kasacyjnym, przez dokonanie samodzielnej oceny lub wyraźne zaaprobowanie stanowiska sądu I instancji. Kwestie te i odpowiadające im przepisy, zarzuty skargi nie podlegają ponownej ocenie przez sąd któremu NSA wyrokiem przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Tym samym uznać należy, że w przeprowadzonym postępowaniu brak jest naruszeń prawa odnośnie poczynionych w zaskarżonej decyzji ustaleń odnoszących się do przesłanek pozytywnych i negatywnych odpowiedzialności Strony skarżącej jako byłego członka zarządu spółki za zaległość podatkową z tytułu podatku od towarów i usług za grudzień 2010 r. (art. 116 o.p.) w zakresie: – pełnienia przez Skarżącego funkcję członka zarządu spółki w czasie powstania zobowiązania podatkowego za grudzień 2010 r. oraz upływu terminu jego płatności (art. 116 § 2 o.p.); – bezskuteczności egzekucja wobec spółki zaległości przenoszonej na Stronę skarżącą (art. 116 § 1 o.p. zdanie pierwsze); – nie zgłoszenia przez Skarżącego wniosku o upadłość spółki we właściwym czasie, tj. do dnia 12 marca 2010 r. (art. 116 § 1 pkt 1 lit. a) o.p.); – nie wskazania przez Stronę skarżącą mienia spółki z którego egzekucja jest możliwa (art. 116 § 1 pkt 2 o.o.). Jednakże zauważyć należy, że wymienione nie wyczerpują zasad odpowiedzialności członka zarządu spółek kapitałowych, bowiem art. 116 § 1 pkt 1 lit. b) o.p. przewiduje przesłankę uwalniającą od takiej odpowiedzialności w postaci wykazania, że nie zgłoszenie wniosku o upadłość nastąpiło nie z winy członka zarządu (byłego członka zarządu). Do tej przesłanki odnosi się zaś Naczelny Sąd Administracyjny w uzasadnieniu wyroku o sygn. akt I FSK 136/17, którym na mocy art. 190 p.p.s.a. skład orzekający jest związany. Skoro zaś NSA w realiach rozpoznawanej sprawy za istotne przy weryfikacji możliwości skorzystania przez Stronę skarżącą z art. 116 § 1 l pkt 1 lit b) o.p. uznał okoliczności powoływane przez Stronę skarżącą, a związane z wydaniem wobec spółki decyzji wymiarowej (przywołane w treści orzeczenia NSA) - w szczególności zaś co do dokumentacji związanej z zadeklarowana w deklaracji VAT-7 kwotą zobowiązania (faktury zakupu), to tut. Sąd uznaje że doszło do naruszenia wymienionego przepisu w związku z art. 180 § 1, art. 188 i art. 122 o.p., które to naruszenie mogło mieć bezpośredni wpływ na wynik sprawy. DIS w zaskarżonej decyzji odnosząc się do argumentacji Strony skarżącej związanej z okolicznościami związanymi z wydaniem przez Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej we W. decyzji z [...] stycznia 2013 r., nr [...] określającej zobowiązanie w podatku od towarów i usług za grudzień 2010 r. w wysokości większej od zadeklarowanego wskazał, że prowadzenie postępowania dowodowego w tym zakresie nie ma znaczenia dla rozpatrywanej sprawy. Kwestia przekazania dokumentacji księgowej spółki w tym faktur zakupowych w 2012 r. nowemu członkowi zarządu – B. M., ich analiza, a także dowód z przesłuchania B. M. są zbędne w postępowaniu w przedmiocie odpowiedzialności członka zarządu za zaległości spółki i nie mają znaczenia kluczowego w tym, postepowaniu. Odmiennie natomiast okoliczności związane z wydaniem decyzji wymiarowej Spółki zostały ocenione w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego o sygn. akt I FSK 136/17, który jak już wskazano powyżej uznał, że przyczyny określenia zobowiązania w podatku od towarów i usług mogą być różne: może stać za tym celowe zaniżanie zobowiązań podatkowych osób zarządzających danym podmiotem, albo też zupełnie niezawinione postępowanie takich osób. Kwestia z jakich przyczyn dłużnik/podatnik nie wykonał swoich wymagalnych zobowiązań pieniężnych może stanowić lub nie (podkreślenie własne tut. Sądu) usprawiedliwioną z punktu widzenia członka zarządu okoliczność deklarowania i uiszczania podatku w wysokości wyliczanej w deklaracji, a jak się później okazuje zaniżonej w stosunku do tej właściwej (prawnie należnej). Sąd II instancji uznał również, że w powodach wydania decyzji wymiarowej dla spółki jako podatnika mogą tkwić równocześnie okoliczności świadczące o tym, że ów podmiot (a w konsekwencji osoby nią zarządzające) nie zawinił w braku realizacji na czas obowiązku wywiązywania się z regulowania zobowiązań podatkowych jemu właściwych. W konsekwencji członek zarządu owej spółki może z tej przyczyny dążyć do wykazania istnienia usprawiedliwienia (braku winy) co do tego, że nie mógł zgłosić wniosku o jej upadłość we właściwym czasie, bo identyfikowanym właśnie z uwzględnieniem tak powstałych zaległości podatkowych. Naczelny Sąd Administracyjny zwrócił również uwagę na okoliczność, iż Skarżący w toczącym się wobec Niego postępowaniu eksponował okoliczności wydania wobec spółki decyzji wymiarowej i uwalniające Stronę skarżącą od nałożonej na Nią odpowiedzialności w postaci: – zaległość podatkowa powstała za kadencji nowego prezesa tylko dlatego, że nie okazał on faktur zakupowych organowi prowadzącemu postępowanie kontrolne; – organy nie kwestionowały faktu dokonania zakupu towarów, a jedynie powoływały się na nie przedstawienie kontrolującym dokumentów; – nie można oczekiwać od członka zarządu, aby mógł przewidywać, iż za kilka lat kolejny członek zarządu wygasi działalność spółki i ukryje przed kontrolą faktury zakupowe przez co Spółce wydana zostanie decyzja określająca zobowiązania podatkowe; – w sprawie nie ujawniono w toku kontroli, że spółka w czasie kadencji Strony skarżącej odliczała VAT na podstawie pustych faktur; – brak świadomości Skarżącego powoduje, że nie ma winy w niezgłoszeniu wniosku o ogłoszenie upadłości; – brak dokumentacji pozwalającej na wykazanie braku podstaw do wydania decyzji określającej nie jest zawiniony i Stronie skarżącej nie można czynić zarzutu, że nie antycypowała możliwego zniknięcia prezesa spółki z całą jej dokumentacją; – oczekiwanie, że członek zarządu złoży wniosek o ogłoszenie upadłości spółki, bo możliwe jest, że w przyszłości do spółki wkroczy kontrola podatkowa i nie zastanie dokumentacji przez co wyda decyzję określającą zobowiązania podatkowe w przyszłości jest absurdalne. Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że Skarżący nie tylko podkreślał swój brak winy w niezgłoszeniu wniosku o upadłość spółki jako taki, lecz eksponował - i to wyraziście - swoje racje poprzez nakreślenie przyczyn, które spowodowały wydanie decyzji wymiarowej dla spółki i Jego zdaniem nie miały miejsca w okresie sprawowania przez niego funkcji członka zarządu. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu uznaje za błędną ocenę Organu II instancji, iż przytoczone okoliczności związane z przekazaniem w 2012 r. dokumentacji spółki (istnienia faktur zakupowych) i z wydaniem decyzji wymiarowej na spółkę nie powinny być analizowane przy weryfikacji zastosowania do Strony skarżącej przesłanki ekskulpacyjnej, o której mowa w oparciu o art. art. 116 § 1 pkt 1 lit. b) o.p. Wobec naruszenia tego przepisu w związku z powołanymi przepisami postępowania związanymi z ustaleniem stanu faktycznego (art. 180 § 1, art. 188 i art. 122 o.p.) Sąd obowiązany był uchylić w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a. zaskarżoną decyzję celem uwzględnienia przy wykładni art. 116 § 1 pkt 1 li b) o.p. okoliczności związanych z wydaniem decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej we W. z [...] stycznia 2013 r., nr [...] na spółkę oraz przeprowadzenia w tym zakresie postępowania dowodowego związanego z aktami postępowania wymiarowego, a także co do przekazania dokumentacji spółki B. M. (istnienia faktur zakupowych). W ponownym postępowaniu DIAS winien uwzględnić poczynione przez Sąd rozważania oparte na wskazanym wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego (na marginesie należy zauważyć, że z art. 170 p.p.s.a. wynika związanie tym wyrokiem - jako prawomocnym na mocy art. 168 § 1 p.p.s.a - również organów). Dodatkowo tut. Sąd uznaje za nieoparte na aktach a pejoratywne twierdzenia Organu odwoławczego jakoby Strona skarżąca była świadoma grożących Jej negatywnych konsekwencji prawnych (sugerując celowe działania związane z rozliczeniem w deklaracji podatku od towarów i usług zakwestionowane następnie decyzją wymiarową wobec spółki), czego przejawem miało być zbycie udziałów oraz zaprzestanie działalności w zarządzie spółki. Jako bezzasadne natomiast należy uznać twierdzenia skargi o naruszeniu art. 118 § 1 o.p. Zgodnie z art. 118 § 1 o.p. nie można wydać decyzji o odpowiedzialności podatkowej osoby trzeciej, jeżeli od końca roku kalendarzowego, w którym powstała zaległość podatkowa, upłynęło 5 lat, a w przypadku, o którym mowa w art. 117b § 1 o.p – jeżeli od końca roku kalendarzowego, w którym miała miejsce dostawa towarów, upłynęły 3 lata. W rozpatrywanej sprawie podatek za grudzień 2010 r. stał się zaległością podatkową w dniu 26 stycznia 2011 r. Mając na uwadze brzmienie art. 118 § 1 o.p. termin przedawnienia należy liczyć od końca roku, w którym powstała zaległość podatkowa, czyli w niniejszej sprawie od końca 2011 r. W stosunku do zobowiązania za grudzień 2010 r. 5 letni termin, o którym mowa w art. 118 § 1 o.p. upływa z dniem 31 grudnia 2016 r., a więc zarzut skargi w tym zakresie należy uznać za bezzasadny. O kosztach postępowania Sąd orzekł w oparciu o art. 200 i art. 205 § 2, w związku z § 4 p.p.s.a. uwzględniając wpis, opłatę od pełnomocnictwa oraz wynagrodzenie profesjonalnego pełnomocnika.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło