I SA/Wr 384/16
PostanowienieWSA we Wrocławiu2016-12-29
Skład orzekający: Daria Gawlak-Nowakowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga spółki kapitałowej, która nie posiada organu uprawnionego do jej reprezentacji, może zostać odrzucona, jeśli braki te nie zostaną uzupełnione pomimo wezwania sądu?Ratio decidendi
Sąd odrzuca skargę spółki kapitałowej, jeśli w jej organach zachodzą braki uniemożliwiające jej działanie, a braki te nie zostaną uzupełnione pomimo wezwania sądu. Osoba prawna działa przez swoje organy, a brak organu reprezentującego uniemożliwia jej podejmowanie czynności procesowych, nawet jeśli posiada pełnomocnika. W przypadku braku organu lub kuratora do reprezentacji w postępowaniu sądowoadministracyjnym, skarga podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 5 i § 2 PPSA.Stan faktyczny
Spółka "A" sp. z o.o. wniosła skargę na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej. Podpisany pod skargą pełnomocnik, ustanowiony jako kurator spółki, nie posiadał umocowania do reprezentowania spółki w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Sąd wezwał stronę do uzupełnienia braków w organie reprezentującym spółkę lub rozszerzenia umocowania kuratora. Pomimo przedłużenia terminu, braki te nie zostały uzupełnione.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Daria Gawlak-Nowakowska po rozpoznaniu w dniu 29 grudnia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym w Wydziale I sprawy ze skargi "A" sp. z o.o. z siedzibą w R. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej we W. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania egzekucyjnego postanawia: odrzucić skargę.
W związku z ujawnioną okolicznością (pisma na k. 12 i k. 16), że podpisany pod skargą adw. T. M. został ustanowiony przez sąd gospodarczy (postanowieniem z dnia 15 stycznia 2015 r.) kuratorem "A" sp. z o.o. z siedzibą w R. (nieposiadającej organów powołanych do jej reprezentacji), którego umocowanie nie obejmowało postępowania sądowoadministracyjnego (a jedynie – podatkowe, kontrolne i egzekucyjne), w wykonaniu zarządzenia sprawozdawcy z dnia 30 czerwca 2016 r. wezwano stronę skarżącą (za pośrednictwem adw. T. M.) do uzupełnienia braków w organie reprezentującym spółkę, w terminie 2 miesięcy od otrzymania wezwania, poprzez powołanie członka zarządu (członków zarządu) zgodnie z umową spółki, ewentualnie, o rozszerzenie umocowania kuratora do reprezentowania skarżącej spółki w postępowaniu przed sądami administracyjnymi, pod rygorem odrzucenia skargi.
Jak wynika z akt sprawy, ww. wezwanie, skierowane na adres kancelarii adw. T. M. zostało odebrane w dniu 20 lipca 2016 r.
W dniu 20 września 2016 r. (data stempla pocztowego) działający w charakterze kuratora skarżącej spółki adw. T. M. wniósł o przedłużenie terminu sądowego wyznaczonego na sanowanie braków w organie reprezentującym spółkę motywując swoją prośbę tym, że nie został jeszcze rozpoznany przez Sąd Rejonowy dla W.-[...] IX Wydział Gospodarczy wniosek (z dnia 26 czerwca 2016 r.) o rozszerzenie zakresu umocowania adw. T. M. do reprezentowania "A" sp. z o.o. także w zakresie postępowań sądowych przed sądami administracyjnymi, w tym, Naczelnym Sądem Administracyjnym.
Do wniosku załączono – m.in. pismo z dnia 24 czerwca 2016 r. obejmujące zgodę adw. T. M. na rozszerzenie dotychczasowego umocowania, oraz skierowany (do Sądu Rejonowego dla W.-[...] IX Wydział Gospodarczy) przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w L. wniosek o rozszerzenie zakresu umocowania dotychczasowego kuratora lub ustanowienie nowego kuratora dla "A" sp. z o.o. z siedzibą w R. .
Na mocy zarządzenia Sędziego Sprawozdawcy z dnia 6 października 2016 r. wyznaczony uprzednio termin na uzupełnienie braków w organie reprezentującym spółkę został ostatecznie przedłużony do dnia 1 grudnia 2016 r., o czym strona skarżąca została poinformowana otrzymując w dniu 17 października 2016 r. korespondencję sądową w tym przedmiocie.
Stwierdzony brak w zakresie organu umocowanego do reprezentowania spółki nie został uzupełniony.
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje:
Na wstępie należy wyjaśnić, że stosownie do art. 28 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.; dalej: p.p.s.a.), osoby prawne dokonują czynności w postępowaniu przez organy lub osoby uprawnione do działania w ich imieniu. Przy czym na podstawie art. 29 p.p.s.a. organ lub osoby uprawnione do działania w imieniu osób prawnych mają obowiązek wykazać swoje umocowanie dokumentem przy pierwszej czynności w postępowaniu. W myśl natomiast art. 58 § 1 pkt 5 p.p.s.a., jeżeli w składzie organów jednostki organizacyjnej będącej stroną skarżącą zachodzą braki uniemożliwiające jej działanie, sąd odrzuca skargę. Zgodnie zaś z art. 58 § 2 p.p.s.a., z powodu m.in. braku w składzie organów jednostki organizacyjnej będącej skarżącym, uniemożliwiającego jego działanie, sąd odrzuci skargę dopiero wówczas, gdy brak nie zostanie uzupełniony.
W niniejszej sprawie stroną skarżącą jest spółka kapitałowa, czyli osoba prawna. Konieczne jest zatem sięgnięcie do przepisu art. 38 ustawy z 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny (tekst jedn. Dz. U. z 2014 r., poz. 121 ze zm.). Wedle tego przepisu, osoba prawna działa przez swoje organy w sposób przewidziany w ustawie i w opartym na niej statucie. Zgodnie z wywodzoną z tego przepisu teorią organów, akceptowaną powszechnie w judykaturze i doktrynie, osoba prawna ma zdolność prawną i odpowiadającą jej na gruncie prawa procesowego zdolność sądową oraz pełną zdolność do czynności prawnych i będącą jej odzwierciedleniem procesowym zdolność procesową, a czynności prawne i procesowe dokonywane przez występujące w roli organu (organów) tego podmiotu osoby fizyczne są działaniami samej osoby prawnej. Jeżeli osoba ta nie posiada organu powołanego do jej reprezentowania, to pomimo posiadania zdolności sądowej nie może ujawnić swojej woli i podejmować czynności prawnych lub procesowych, nawet jeżeli posiada należycie umocowanego pełnomocnika ustanowionego przed utratą organu powołanego do jej reprezentowania czy też prokurenta (por. wyrok SN z dnia 7 listopada 2006 r., I CSK 224/06, LEX nr 276251 i orzeczenia tam powołane).
W myśl natomiast z art. 201 § 1 ustawy z dnia 15 września 2000 r. – Kodeks spółek handlowych (tekst jedn. Dz. U. z 2013 r., poz. 1030, ze zm.) w spółce z ograniczoną odpowiedzialnością zarząd prowadzi sprawy spółki i reprezentuje ją na zewnątrz.
W rozpatrywanej sprawie, na dzień wydania niniejszego postanowienia spółka niewątpliwie nie posiada organu umocowanego do jej reprezentacji, jak również, nie został wyznaczony kurator do jej reprezentowania w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Trzeba podkreślić, że strona została wezwana do uzupełnienia stwierdzonego braku w organie reprezentującym spółkę, względnie, do rozszerzenia zakresu umocowania dotychczasowego kuratora spółki.
Pomimo nawet przedłużenia pierwotnie wyznaczonego terminu, stwierdzone braki nie zostały w sprawie uzupełnione.
Okoliczność ta obligowała Sąd do odrzucenia skargi na podstawie art. 58 § 1 pkt 5 i § 2 p.p.s.a.
Odnosząc się do zawartego w piśmie z dnia 5 maja 2016 r. wniosku o zawieszenie postępowania należy wyjaśnić, że wprawdzie ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nakazuje zawiesić postępowanie, jeżeli w składzie organów jednostki organizacyjnej będącej stroną zachodzą braki uniemożliwiające jej działanie (art. 124 § 1 pkt 2 p.p.s.a.), to jednak obowiązek taki dotyczy wyłącznie postępowań wszczętych skutecznie wniesioną skargą, a więc czyniącej zadość wymaganiom pisma w postępowaniu sądowym, a także spełniającej inne wymagania określone w przepisach szczególnych. Do takich wymogów należy m.in. wykazanie przez stronę skarżącą, że na dzień wniesienia skargi posiadała organ uprawniający do jej reprezentacji przed sądem administracyjnym, czego w sprawie nie wykazano.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło