I SA/Wr 393/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Dagmara Dominik-Ogińska po rozpoznaniu w dniu 6 czerwca 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. sp. z o.o. z/s we W. na interpretację indywidualną Dyrektora Izby Skarbowej w K. działającego w imieniu Ministra Finansów z dnia 22 grudnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób prawnych postanawia: I. odrzucić skargę; II. zwrócić stronie skarżącej kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem wpłaconego wpisu sądowego. W dniu 22 grudnia 2015 r. Dyrektor Izby Skarbowej w K., działając w imieniu Ministra Finansów, wydał na wniosek skarżącej spółki interpretację indywidualną w przedmiocie podatku dochodowego od osób prawnych w zakresie ustalenia, czy opłata wstępna będzie kosztem uzyskania przychodu innym niż koszt bezpośrednio związany z przychodami, który będzie potrącalny w dacie poniesienia. Z akt sprawy wynika, że interpretacja indywidualna została skutecznie doręczona pełnomocnikowi spółki w dniu 29 grudnia 2015 r. W dniu 13 stycznia 2016 r. pełnomocnik spółki nadał w placówce operatora wyznaczonego przesyłkę listową zawierającą wezwanie do usunięcia naruszenia prawa. W odpowiedzi na wezwanie organ podatkowy wskazał, że zostało ono wniesione z uchybieniem terminu. W dniu 11 marca 2016 r. pełnomocnik spółki, za pośrednictwem organu podatkowego, wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu na ww. interpretację indywidualną. Do skargi dołączył wniosek o rozpoznanie skargi zgodnie z art. 53 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r. poz. 718, dalej: p.p.s.a.). Pełnomocnik przyznał, że w dniu 29 grudnia 205 r. nastąpiło doręczenie rzeczonej interpretacji do siedziby spółki. Na skutek jednak błędu pracownika spółki koperta z interpretacją została nieprawidłowo oznaczona jako doręczona przez pocztę w dniu 30 grudnia 2015 r. Tego dnia została także interpretacja doręczona pełnomocnikowi spółki. Oznacza to, że pełnomocnik dowiedział się (lub mógł się dowiedzieć) o wydaniu aktu dopiero w tym dniu, tj. 30 grudnia 2015 r. W konsekwencji pełnomocnik stwierdził, że termin do wezwania usunięcia naruszenia prawa został zachowany. Do wniosku załączył pełnomocnik kopię koperty z reprezentatą spółki na dzień 30 grudnia 2015 r. W odpowiedzi na skargę organ podatkowy wniósł o jej odrzucenie, ewentualnie o oddalenie. Organ podatkowy podtrzymał swoje stanowisko o nadaniu wezwania do usunięcia naruszenia prawa po ustawowym terminie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga podlegała odrzuceniu. W pierwszej kolejności należało rozstrzygnąć, czy w ogóle doszło do naruszenia terminu do wezwania do usunięcia naruszenia prawa. Art. 52 § 3 zdanie pierwsze p.p.s.a. określa bowiem regułę, że w przypadku interpretacji indywidualnych (art. 3 § 2 pkt 4a p.p.s.a.) skargę do sądu "można wnieść po uprzednim wezwaniu na piśmie właściwego organu - w terminie czternastu dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o wydaniu aktu lub podjęciu innej czynności - do usunięcia naruszenia prawa". W rozpatrywanej sprawie pełnomocnik spółki wskazał, że mógł się on dowiedzieć o skarżonej interpretacji dopiero z chwilą mu doręczenia jej przez spółkę, co nastąpiło 30 grudnia 2015 r. W opinii Sądu takie rozumienie terminu z art. 52 § 3 jest niezasadne. Pełnomocnik pomija bowiem fakt, że to nie on jest adresatem wydanego aktu, ale spółka. Pełnomocnik jedynie reprezentuje stronę. Oznacza to, że działania strony obciążają pełnomocnika i vice versa. Nieistotne jest jednak to, kiedy pełnomocnik rzeczywiście otrzymał interpretację do rąk własnych. Z akt sprawy wynika zaś niezbicie, że interpretacja indywidualna została doręczona skutecznie na wskazany przez pełnomocnika adres w dniu 29 grudnia 2015 r., a nie 30 grudnia 2015 r. Termin do wezwania organu do usunięcia naruszenia prawa upłynął w dniu 12 stycznia 2016 r. Pełnomocnik nadał zaś wezwanie w dniu 13 stycznia 2016 r., czyli dzień po terminie ustawowym. Z tego powodu skargę należało uznać za niedopuszczalną, zgodnie z art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. Sąd pragnie jednak zauważyć, że z dniem 15 sierpnia 2015 r. ustawodawca złagodził skutki nieterminowego wezwania organu podatkowego do usunięcia naruszenia prawa. Według art. 52 § 3 zdanie drugie p.p.s.a.: "Sąd, po wniesieniu skargi, może uznać, że uchybienie tego terminu nastąpiło bez winy skarżącego i rozpoznać skargę". Jak wskazano w uzasadnieniu projektu nowelizacji, istotą zmiany polegało na przesądzeniu, że to sąd jest właściwy do przywrócenia terminu do wezwania do usunięcia naruszenia prawa. Sąd zobligowany jest zatem zawsze rozważyć, czy naruszenie terminu doszło z winy strony skarżącej. Przy tym w uzasadnieniu projektu wskazano, że Sąd nie będzie w tej materii wydawał odrębnego rozstrzygnięcia, a uznanie, że uchybienie terminu nastąpiło bez winy skarżącego, będzie skutkowało merytorycznym rozpoznaniem skargi (zob. uzasadnienie do przedstawionego przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej projektu ustawy o zmianie ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, http://orka.sejm.gov.pl/Druki7ka.nsf/0/D19D22B3A179A839C1257BD400425C1F/%24File/1633.pdf). Jak wskazano wyżej naruszenie terminu nastąpiło wskutek błędnego oznaczenia daty wpływu przez pracownika spółki. Błąd ten był na tyle istotny, że pełnomocnik nadał wezwanie do usunięcia naruszenia prawa po terminie. Zdaniem Sądu, wskazana przez pełnomocnika okoliczność w żaden sposób nie usprawiedliwia nieterminowanego dokonania czynności przez pełnomocnika. W orzecznictwie zauważa się, że: "Uchybienie terminu jest niezawinione wówczas, gdy nawet przy dołożeniu najwyższej staranności strona nie mogła w terminie dopełnić czynności procesowej. Przeszkody te zatem muszą mieć charakter zewnętrzny i obiektywny, a brak winy w uchybieniu terminu można uznać tylko wtedy, gdy strona nie mogła przeszkody usunąć nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku" (zob. postanowienie NSA z dnia 21 lutego 2012 r., II GZ 56/12, LEX nr 1116284). W rozpatrywanej sprawie uchybienie terminu wynikało z niedbałości strony, a dokładnie ze złej organizacji pracy sekretariatu skarżącej spółki. Nie można zatem stwierdzić, że uchybienie terminu spowodowane było zdarzeniem niezależnym od strony. Uchybienie terminu do wniesienia wezwania nastąpiło zatem z winy strony. Sąd nie mógł zatem złagodzić skutków nadania wezwania niezgodnie z terminem i rozpoznać skargi stosownie do treści art. 52 § 3 zdanie drugie p.p.s.a. W efekcie czego, Sąd stwierdził, że skarga spółki winna zostać odrzucona na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. (pkt I sentencji). O zwrocie uiszczonego wpisu sądowego Sąd orzekł zgodnie z art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a. (pkt II sentencji).