I SA/Wr 400/17

PostanowienieWSA we Wrocławiu2018-02-19

Skład orzekający: Sędzia WSA Maria Tkacz-Rutkowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy brak obsady zarządu w spółce będącej stroną postępowania sądowoadministracyjnego, przy jednoczesnym istnieniu prokury samoistnej, stanowi podstawę do zawieszenia postępowania z urzędu na podstawie art. 124 § 1 pkt 2) p.p.s.a.?
Ratio decidendi
Sąd zawiesił postępowanie, uznając, że brak obsady zarządu w spółce będącej stroną postępowania, który uniemożliwia jej działanie, stanowi bezwzględną przesłankę do zawieszenia postępowania z urzędu na podstawie art. 124 § 1 pkt 2) p.p.s.a. Istnienie prokury samoistnej nie wyłącza tej przesłanki, ponieważ spółka pozbawiona zarządu nie może skutecznie działać w obrocie prawnym, w tym w postępowaniu sądowoadministracyjnym.
Stan faktyczny
Spółka A. sp. z o.o. wniosła skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej we W. w sprawie podatku VAT. Prokurent samoistny spółki, W. P., złożył pismo informujące o rezygnacji prezesa zarządu H. P. i braku obsady zarządu. W. P. wniósł o odroczenie rozprawy i wyznaczenie kuratora. Sąd wezwał do przedłożenia dokumentów potwierdzających rezygnację, jednak wezwanie nie zostało skutecznie doręczone. Sąd, opierając się na danych z KRS, stwierdził brak obsady zarządu spółki.
Rozstrzygnięcie
Zawieszono postępowanie sądowoadministracyjne.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Maria Tkacz-Rutkowska po rozpoznaniu w dniu 19 lutego 2018 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. sp. z o.o. z siedzibą we W. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej we W. z dnia 9 lutego 2017 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące od października 2015 r. do marca 2016 r. postanawia: zawiesić postępowanie sądowoadministracyjne. Skargę w sprawie złożył (w dniu 23 marca 2017 r.), w imieniu strony skarżącej, W.P., działający w charakterze prokurenta samoistnego skarżącej spółki. W odpowiedzi na wezwanie Sądu do uzupełnienia braku formalnego skargi poprzez przedłożenie dokumentu wykazującego umocowanie do wniesienia skargi i określającego sposób reprezentacji strony skarżącej W. P. przedłożył informację o skarżącej spółce, odpowiadającą odpisowi aktualnemu z rejestru przedsiębiorców z której wynikało, że według stanu na dzień 26 maja 2017 r. skarżąca spółka posiadała jednoosobowy zarząd w osobie H. P. jako prezesa zarządu. Treść ww. dokumentu jednocześnie potwierdziła legitymację W. P. do wniesienia skargi w imieniu A. sp. z o.o. z siedzibą we W. (jako prokurenta samoistnego tej spółki). W dniu 29 listopada 2017 r. (prezentata Biura Podawczego) wpłynęło do Sądu pismo opatrzone datą 27 listopada 2017 r. oraz podpisane przez W. P., w którym zawarto informację, że w dniu 2 sierpnia 2017 r. H. P. złożyła skutecznie oświadczenie o rezygnacji z funkcji Prezesa Zarządu A. sp. z o.o. Wskazano również, że tego samego dnia skierowano do sądu rejestrowego pismo informujące ten sąd (Sąd Rejonowy dla W.) o ww. okoliczności. Na tle tych okoliczności oraz podkreślając, że skarżąca spółka nie posiada w chwili obecnej organu uprawnionego do reprezentacji, W. P. wniósł o odroczenie rozprawy wyznaczonej na dzień 29 listopada 2017 r. oraz o wyznaczenie kuratora dla spółki. Postanowieniem z dnia 29 listopada 2017 r., wydanym na rozprawie, Sąd odroczył rozprawę w celu zweryfikowania treści pisma z dnia 27 listopada 2017 r. W wykonaniu zarządzenia z dnia 12 grudnia 2017 r., pismem z dnia 13 grudnia 2017 r. Sąd wezwał W. P. jako prokurenta samoistnego skarżącej spółki do przedłożenia odpisów (lub kserokopii potwierdzonych za zgodność z oryginałem) dokumentów, na które prokurent ten powołał się w treści pisma z dnia 27 listopada 2017 r., tj. oświadczenia H. P. o rezygnacji z funkcji Prezesa Zarządu A. sp. z o.o. oraz pisma skierowanego do Sądu Rejonowego dla W., w terminie 7 dni, pod rygorem pominięcia okoliczności przedstawionych w piśmie z dnia 27 listopada 2017 r. i przyjęcia danych dotyczących reprezentacji spółki na podstawie aktualnych danych z Krajowego Rejestru Sądowego. Z uwagi na wątpliwość co do prawidłowości doręczenia ww. przesyłki prokurentowi samoistnemu skarżącej spółki, ponowiono powyższe wezwanie. Jak wynika z akt sprawy, przesyłka sądowa zawierająca wezwanie, po dwukrotnym awizowaniu, została zwrócona do Sądu jako niepodjęta. Skutek doręczenia tej przesyłki, w drodze tzw. fikcji prawnej, należało przyjąć na dzień 31 stycznia 2018 r. Z urzędu należy wskazać, że z wydruku informacji o spółce, odpowiadającej odpisowi aktualnemu z rejestru przedsiębiorców na ogólnodostępnej stronie: http://www.krs.pl/pl wynika, że według stanu na dzień 8 lutego 2018 r. spółka nie posiada obsadzonego organu uprawnionego do jej reprezentowania (zarządu). Z informacji tej wynika również, że ostatniego wpisu w KRS dokonano w dacie 2 lutego 2018 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje: W sprawie zaistniały podstawy do zawieszenia z urzędu toczącego się postępowania sądowego. Zgodnie z treścią art. 124 § 1 pkt 2) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm., dalej: p.p.s.a.), Sąd zawiesza postępowanie z urzędu jeżeli w składzie organów jednostki organizacyjnej będącej stroną zachodzą braki uniemożliwiające jej działanie. Na wystąpienie tej przesłanki, w toku skutecznie wszczętego postępowania sądowego, wskazał prokurent spółki w piśmie z dnia 27 listopada 2017 r. informując o złożonej przez H.P. rezygnacji z funkcji prezesa jednoosobowego zarządu skarżącej spółki. Wobec nieprzedstawienia przez prokurenta, pomimo wezwania Sądu, dokumentów potwierdzających tę okoliczność, Sąd działając z urzędu, przeprowadził postępowanie wyjaśniające w sprawie, posiłkując się ogólnodostępnymi danymi z rejestru przedsiębiorców, jakie dostępne są na stronie: http://www.krs.pl/pl. Z uzyskanego w ten sposób wydruku informacji odpowiadającego odpisowi aktualnemu z rejestru przedsiębiorców (dołączonego do akt sprawy) wynika, że na dzień przeprowadzonej przez Sąd weryfikacji, tj. na dzień 8 lutego 2018 r., skarżąca spółka nie posiadała obsadzonego zarządu spółki. Według informacji wynikających z dokumentów przedłożonych przez skarżącą spółkę na wcześniejszym etapie sprawy wynika, że według stanu na dzień 26 maja 2017 r. prezesem jednoosobowego zarządu skarżącej spółki była H.P.. Zestawienie obu dokumentów (na dzień 8 lutego 2018 r. i na dzień 26 maja 2017 r.) wskazuje, że jedyny członek zarządu (H.P.) został wykreślony, a spółka nie dokonała nowej obsady zarządu. Należy w tym miejscu wskazać, że zgodnie z treścią art. 28 § 1 p.p.s.a. osoby prawne oraz jednostki organizacyjne mające zdolność sądową dokonują czynności w postępowaniu przez organy albo osoby uprawnione do działania w ich imieniu. Niewątpliwie, stwierdzona okoliczność braku obsady osobowej zarządu skarżącej spółki uniemożliwia działanie tego podmiotu w obrocie prawnym, w tym także, w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Strona skarżąca nie może bowiem składać oświadczeń woli, które zgodnie z teorią organów, wyrażane są przez organy spółki uprawnione do jej reprezentacji. Powyższe uzasadnia przyjęcie, że w sprawie wystąpiła podstawa do zawieszenia postępowania sądowego z urzędu w rozumieniu art. 124 § 1 pkt 2) p.p.s.a. Tym samym, Sąd nie podziela wyrażanego w niektórych orzeczeniach stanowiska sądów administracyjnych co do tego, że istnienie prokury samoistnej wyłącza uznanie, iż spółka pozbawiona jest działania w obrocie prawnym (por. postanowienie NSA z 17 maja 2016 r. sygn. akt II OZ 475/16, LEX nr 2065906). Zdaniem Sądu, językowa wykładnia przepisu art. 124 § 1 pkt 2) p.p.s.a. nie pozostawia wątpliwości co do obowiązku zawieszenia postępowania w przypadku wystąpienia w składzie organów osoby prawnej braków uniemożliwiających jej działanie. Powyższe oznacza, że obiektywny brak obsady w składzie organu spółki, uniemożliwiający działanie tego organu, stanowi bezwzględną przesłankę do zawieszenia postępowania, a zatem niezależnie od faktu istnienia, przy ww. braku prokury samoistnej, która nie wygasa w skutek odwołania zarządu (art. 1097 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. kodeks cywilny (t. j. Dz. U. z 2017 r., poz. 459 ze zm., dalej: k.c.). W nawiązaniu do zawartego w treści pisma z dnia 27 listopada 2017 r. wniosku o powołanie kuratora dla spółki należy wyjaśnić, że sąd administracyjny nie posiada kompetencji do powoływania kuratora w trybie art. 42 k.c.). Stosowny wniosek w tym przedmiocie winien być skierowany przez zainteresowanego do właściwego dla spółki sądu rejestrowego. Kierując się przedstawioną argumentacją, Sąd działając na podstawie powołanego przepisu prawa, orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło