I SA/Wr 412/16

PostanowienieWSA we Wrocławiu2016-07-25

Skład orzekający: Barbara Koźlik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych może zostać uwzględniony, jeśli wnioskodawca nie przedłożył wymaganych dokumentów i oświadczeń, mimo wezwania sądu?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych nie może zostać uwzględniony, jeśli wnioskodawca, pomimo wezwania sądu do przedłożenia dodatkowych dokumentów i oświadczeń dotyczących jego stanu finansowego, majątkowego i rodzinnego, nie usunął istniejących braków i wątpliwości co do jego możliwości płatniczych. Obowiązek wykazania okoliczności uzasadniających żądanie spoczywa na wnioskodawcy.
Stan faktyczny
Skarżący złożył wraz ze skargą wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, wskazując na trudną sytuację finansową, zadłużenie i prowadzone postępowanie egzekucyjne. Mimo wezwania do przedłożenia dodatkowych dokumentów i oświadczeń dotyczących jego stanu finansowego, majątkowego i rodzinnego, skarżący nie odpowiedział na wezwanie. Wcześniej w podobnej sprawie odmówiono mu przyznania prawa pomocy, a wpis od skargi został opłacony.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu – Barbara Koźlik po rozpoznaniu w dniu 25 lipca 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi A. S. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej we W. z dnia [...] lutego 2016 r. nr [...] w przedmiocie zarzutów zgłoszonych w postępowaniu egzekucyjnym postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Skarżący wniósł wraz ze skargą wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku wskazał, że ze względu na wysokość swoich zobowiązań, m.in. z tytułu kredytów, umów leasingowych, itp., a także ze względu na prowadzone postępowanie egzekucyjne, nie jest w stanie opłacić jakichkolwiek kosztów, w tym wpisu od skargi. Nie ma żadnego majątku i praktycznie pozostaje na utrzymaniu żony. Wskazał, że nie bez znaczenia jest fakt, że od dłuższego czasu leczy depresję. W oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wnioskodawca podał, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z żoną, nie posiada jakichkolwiek nieruchomości, oszczędności, papierów wartościowych ani wierzytelności. Jako przedmioty o wartości powyżej 5.000 zł wymienił udział w ½ samochodu Toyota Corolla, który jest zajęty przez komornika. Żona jest właścicielem mieszkania o powierzchni 75,4 m2, uzyskuje wynagrodzenie w kwocie 246 zł zatrudniona na 1/8 etatu oraz średnio 4.000 zł z okresowej pracy w Wielkiej Brytanii. Małżonkowie mają ustanowioną rozdzielność majątkową od 2009 r. W rubryce dotyczącej dochodów wnioskodawca wskazał, ze jest zatrudniony również na 1/8 etatu z wynagrodzeniem netto 226 zł, zaś miesięczne dochody żony z ww. źródeł wynoszą średnio netto 2.246 zł – łącznie 2.472 zł, z zastrzeżeniem że z uwagi na rozdzielność majątkową żona zarządza własnym majątkiem. Wnioskodawca wskazał, że jest zadłużony na około 300.000 zł, wydatki na mieszkanie pokrywa żona. Do wniosku załączono kopię aktu notarialnego umowy majątkowej małżeńskiej. Bez odpowiedzi pozostało wezwanie do przedłożenia dodatkowych dokumentów i oświadczeń dotyczących stanu finansowego, majątkowego i rodzinnego wnioskodawcy, na podstawie art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm. – dalej: p.p.s.a.). Jako znane z urzędu wskazać trzeba, ze wpis od skargi wyznaczony został na kwotę 100 zł. W sprawie I SA/Wr 116/16, postanowieniem z dnia 6 kwietnia 2016 r. odmówiono skarżącemu przyznania pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i uiszczony został wpis od skargi w kwocie 500 zł. W ocenie referendarza sądowego, przedmiotowy wniosek nie może zostać uwzględniony. Podstawą prawną jego rozpoznania jest regulacja zawarta w art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. Stosownie do treści tych przepisów, prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, czyli w zakresie częściowym, przyznaje się osobie fizycznej, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Jak wynika z przytoczonej regulacji, to na wnioskodawcy ciąży obowiązek wykazania okoliczności, które uzasadniałyby jego żądanie. Rola Sądu/ referendarza sądowego ogranicza się do wezwania ubiegającego się o przyznanie praw pomocy do przedłożenia dodatkowych oświadczeń i dokumentów źródłowych, jeżeli oświadczenie złożone na urzędowym formularzu wniosku okaże się niewystarczające do oceny jego rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości (art. 255 p.p.s.a.). W takich też okolicznościach w niniejszej sprawie skarżący został wezwany do nadesłania dodatkowych informacji i dokumentów. Pozostawiając wezwanie bez odpowiedzi w rezultacie nie usunął braków i wątpliwości co do jego możliwości płatniczych. Jakkolwiek dane, które były niezbędne dla dokonania oceny zdolności płatniczych, zostały udostępnione przez tego samego skarżącego w sprawie I SA/Wr 116/16, jednakże należy pamiętać, że postępowanie w przedmiocie prawa pomocy jest postępowaniem wnioskowym. Oznacza to, że to nie rozpoznający wniosek referendarz czy Sąd ma obowiązek poszukiwania informacji uzasadniających żądanie wniosku, lecz ubiegający się o przyznanie prawa pomocy winien takie dane udostępnić. Poza tym wniosek skarżącego w ww. sprawie został rozpoznany odmownie, a wpis od skargi, którego kwota była wyższa aniżeli w niniejszej sprawie, został opłacony. W tym stanie rzeczy wniosek należało ocenić jako nieuzasadniony i w związku z tym, na podstawie art. 245 § 3, art. 246 § 1 pkt 2 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło