I SA/Wr 427/23
WyrokWSA we Wrocławiu2024-01-09
Skład orzekający: Jarosław Horobiowski, Tadeusz Haberka, Iwona Solatycka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zarzut wygaśnięcia obowiązku w całości, oparty na twierdzeniu o dobrowolnej zapłacie zaległości podatkowej, jest zasadny, gdy dokonane wpłaty zostały przez organ egzekucyjny zaliczone na poczet innej, starszej zaległości podatkowej?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że zarzut wygaśnięcia obowiązku w całości nie był zasadny. Skoro dokonane przez spółkę wpłaty zostały zaliczone na poczet starszej zaległości podatkowej, to na dzień wystawienia tytułów wykonawczych istniały zaległości za czerwiec i lipiec 2022 r., co uzasadniało wszczęcie postępowania egzekucyjnego. Kwestie dotyczące ulg w spłacie zobowiązań podatkowych oraz koszty egzekucyjne są rozstrzygane w odrębnych postępowaniach i nie podlegają ocenie w ramach zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej.Stan faktyczny
Spółka J sp. z o.o. kwestionowała postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej (DIAS) utrzymujące w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego (NUS) oddalające zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej. Spółka twierdziła, że wygasł jej obowiązek w podatku od towarów i usług za czerwiec i lipiec 2022 r. z uwagi na dobrowolną zapłatę. Organy egzekucyjne uznały jednak, że dokonane wpłaty zostały zaliczone na starszą zaległość z listopada 2021 r., a zatem na dzień wszczęcia egzekucji istniały zaległości za czerwiec i lipiec 2022 r. Spółka podnosiła również zarzuty dotyczące przewlekłości postępowania w sprawie ulg w spłacie zaległości.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę w całości.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Jarosław Horobiowski, Sędziowie sędzia WSA Tadeusz Haberka, asesor WSA Iwona Solatycka (sprawozdawca), , po rozpoznaniu w Wydziale I na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 9 stycznia 2024 r. sprawy ze skargi J sp. z o.o. z siedzibą we W. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej we Wrocławiu z dnia 14 kwietnia 2023 r. nr 0201-IEW2.720.3.2023.AK1 w przedmiocie oddalenia zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej, oddala skargę w całości.
Przedmiotem skargi J. Sp. z o.o. z siedzibą we W. (dalej: strona, skarżący, zobowiązana, spółka) jest postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej we Wrocławiu (organ II instancji, DIAS) z dnia 14 kwietnia 2023 r. nr 0201-IEW2.720.3.2023.AK1 utrzymujące w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego Wrocław – [...] (organ I instancji, NUS) z dnia 6 marca 2023 r. nr 0226-SEW.720.118.2023 oddalające zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej, którego podstawą było wygaśniecie w całości obowiązku w podatku od towarów i usług za czerwiec i lipiec 2022 r.
Z akt sprawy wynika, spółka złożyła deklaracje dla podatku od towarów VAT-7 za czerwiec 2022 r., wykazując kwotę podatku podlegającego wpłacie do urzędu skarbowego w wysokości 797,00 zł; termin płatności podatku przypadał na 25 lipca 2022 r. oraz za lipiec 2022 r., wykazując kwotę podatku do wpłaty w wysokości 278,00 zł; termin płatności podatku przypadał na 25 sierpnia 2022 r.
Spółka dokonała wpłat w dniu 25 lipca 2022 r. w kwocie 797,00 zł oraz w dniu 23 sierpnia 2022 r. w kwocie 278,00 zł.
Wpłaty te NUS zaliczył na zaległość podatkową w podatku od towarów i usług za listopad 2021 r. Na tę okoliczność wydał i doręczył postanowienia z 5 grudnia 2022 r. nr 0226-SER.7010.36343193/2022 i nr 0226- SER.7010.36343243/2022. Z uwagi na nieuregulowane zobowiązania podatkowe w podatku od towarów i usług za: czerwiec i lipiec 2022 r., Naczelnik Urzędu Skarbowego Wrocław - [...] wystawił upomnienia i doręczył je spółce odpowiednio w dniu 4 i 5 sierpnia 2022 r., a następnie wszczął postępowanie egzekucyjne, dokonując zajęcia wierzytelności z tytułu rachunku bankowego.
W odpowiedzi na dokonane zajęcie egzekucyjne oraz doręczenie odpisów tytułów wykonawczych, spółka poinformowała, że dobrowolnie uregulowała podatek od towarów i usług za: czerwiec i lipiec 2022 r. w kwotach odpowiednio: 797,00 zł i 278,00 zł. W związku z powyższym uważa, że opłaty naliczone w toku egzekucji administracyjnej, wskazane w zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego są niezasadne. W ocenie spółki, dobrowolną zapłatę zobowiązania podatkowego nie należy traktować jako egzekucję z pieniędzy.
Powyższe pismo NUS zakwalifikował jako wniesiony zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej, zgłoszone na podstawie art. 33 § 2 pkt 5 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2022 r., po. 479 ze zm.) dalej u.p.e.a., którego podstawą jest wygaśnięcie obowiązku w całości i tak też zarzut rozpatrzył postanowieniem z 6 marca 2023 r. nr 0226-SEW.720.118.2023 oddalając zarzut. W wydanym rozstrzygnięciu Naczelnik wyjaśnił, że na dzień wystawienia tytułów wykonawczych spółka posiadała zaległości podatkowe w podatku od towarów i usług za: czerwiec i lipiec 2022 r., a dokonane wpłaty w kwotach odpowiadających ww. zaległościom podatkowym za czerwiec i lipiec 2022 r. zostały zaliczone na inną posiadaną przez spółkę zaległość podatkową. O takim stanie rzeczy Spółka została poinformowana postanowieniami z 5 grudnia 2022 r. nr 0226-SER.7010.36343193/2022 i nr 0226-SER.7010.36343243/2022.
Zatem, w ocenie organu I instancji, zarzut wygaśnięcia obowiązku za: czerwiec i lipiec 2022 r. nie znajduje uzasadnienia.
Pismem z 14 marca 2023 r. Spółka wniosła zażalenie na ww. postanowienie organu I instancji, wskazując w szczególności na swoje wnioski o ulgi w spłacie zobowiązań podatkowych. DIAS postanowieniem z 14 kwietnia 2023 r. utrzymał w mocy skarżone postanowienie organu I instancji, podtrzymując stanowisko wyrażone przez NUS w zaskarżonym postanowieniu. Organ II instancji w pierwszej kolejności przedstawił stan faktyczny sprawy, wskazując na zaliczenie dokonanych wpłat na starsze zaległości podatkowe. Powyższe, zdaniem DIAS spowodowało, że zobowiązania podatkowe w podatku od towarów i usług za czerwiec i lipiec 2022 r nie wygasły poprzez zapłatę. DIAS wskazał ponadto, że postępowanie w sprawie udzielenia ulgi w spłacie regulują przepisy ustawy Ordynacja podatkowa i stanowią odrębny tryb procedowania.
Od powyższego postanowienia spółka wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu wyjaśniając, że wszystkie pisma wystawione przez Urząd Skarbowy Wrocław-[...] po 7 lutego 2023 r. są bezzasadne. Skarżąca przywołała daty składanych pism i podkreśliła, że NUS nie rozpatrzył w terminie jej wniosku o udzielenie ulg w spłacie zaległości podatkowej w podatku od towarów i usług za listopad 2021 r. Skoro nie wydał w terminie decyzji to zastosowanie ma art. 122c § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2022 r., poz. 2000 ze zm.) tj. milcząco załatwił wniosek o udzielenie ulg w spłacie zaległości. W tej sytuacji zdaniem Spółki Naczelnik winien wydać decyzje zgodnie z jej żądaniem tj. rozłożyć na raty zaległość podatkową w podatku od towarów i usług za listopad 2021 r.
Spółka uważa także, że Urząd Skarbowy Wrocław-[...] "rozbija" sprawę podstawową na "drobne" sprawy i w ten sposób zaczyna toczyć całkowicie inne postępowania, pomimo że zgodnie z propozycją we wniosku systematycznie uiszcza raty plus regularnie płaci bieżące należności w podatku od towarów i usług. Strona nie zgadza się, aby wpłaty dokonywane na bieżące należności podatkowe zaliczane były na zaległość podatkową w podatku od towarów i usług za listopad 2021 r., wobec której wystąpiono o udzielenie układu ratalnego.
Do skargi spółka dołączyła:
- kopię pisma z 2 grudnia 2022 r. - "wniosek w sprawie zawieszenia postępowania egzekucyjnego oraz ponowne rozpatrzenie rozłożenia zaległości podatkowych na raty",
- kopię postanowienia NUS z 4 stycznia 2023 r. o wyznaczeniu nowego terminu załatwienia sprawy,
- kopię postanowienia NUS z 9 lutego 2023 r. o wyznaczeniu nowego terminu załatwienia sprawy,
- wydruk ze strony internetowej - odpowiedź podsekretarza stanu w Ministerstwie Finansów na interpelację nr 6238 w sprawie konieczności sprecyzowania długości trwania poszczególnych czynności i postępowań prowadzonych przez organy skarbowe,
- kopię pisma z 17 lutego 2023 r. w sprawie otrzymanego postanowienia NUS z 9 lutego 2023 r.,
- kopię postanowienia DIAS z 7 kwietnia 2023 r. o uznaniu za niezasadne ponaglenia na niezałatwienie sprawy.
W odpowiedzi na skargę DIAS wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje.
Sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym, na posiedzeniu niejawnym, w składzie 3 sędziów, zgodnie z art. 119 pkt 3 ustawy z dnia 9 lutego 2022 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 1634 ze zm.; dalej – "P.p.s.a.").
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 2492 ze zm.) oraz art. 3 § 1 P.p.s.a. sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach tej kontroli sąd bierze pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, wszystkie przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od żądań i wniosków podniesionych w skardze - w granicach sprawy, wyznaczonych przede wszystkim rodzajem i treścią zaskarżonego aktu, stosownie do art. 134 § 1 P.p.s.a. Z istoty kontroli wynika również, że zgodność z prawem zaskarżonej decyzji lub postanowienia podlega ocenie przy uwzględnieniu stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dacie podejmowania zaskarżonego aktu. Na podstawie art. 145 § 1 P.p.s.a. uwzględnienie skargi na decyzję lub postanowienie następuje w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (pkt 1 lit. a), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (pkt 1 lit. b) lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 1 lit. c); a także w przypadku stwierdzenia przyczyn powodujących nieważność aktu lub wydanie go z naruszeniem prawa (pkt 2 i pkt 3). W razie nieuwzględnienia skargi w całości albo w części sąd oddala skargę odpowiednio w całości albo w części na podstawie art. 151 P.p.s.a.
Podstawę materialnoprawną kontrolowanego rozstrzygnięcia stanowią przepisy powołanej wyżej ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Zgodnie z art. 33 § 1 u.p.e.a., zobowiązanemu przysługuje prawo wniesienia do wierzyciela, za pośrednictwem organu egzekucyjnego, zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej. Zarzuty w postępowaniu egzekucyjnym stanowią swoisty sformalizowany środek zaskarżenia przysługujący zobowiązanemu. Postępowanie zainicjowane zgłoszeniem zarzutów ma charakter wpadkowy i szczególny w stosunku do toczącego się postępowania egzekucyjnego.
W postępowaniu wywołanym wniesieniem zarzutów przedmiotem rozpoznania jest wyłącznie treść tych zarzutów, przy czym zobowiązany może wnieść zarzuty tylko z przyczyn enumeratywnie wyszczególnionych w art. 33 § 2 u.p.e.a. Podniesione w treści zarzutów okoliczności zakreślają granice sprawy rozpoznawanej przez organ egzekucyjny. Z przepisu art. 33 § 2 u.p.e.a. wynika, że podstawą zarzutu jest:
1) nieistnienie obowiązku;
2) określenie obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z:
a) orzeczenia, o którym mowa w art. 3 i art. 4,
b) dokumentu, o którym mowa w art. 3a § 1,
c) przepisu prawa, jeżeli obowiązek wynika bezpośrednio z tego przepisu;
3) błąd co do zobowiązanego
4) brak uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, jeżeli jest wymagane;
5) wygaśnięcie obowiązku w całości albo w części;
6) brak wymagalności obowiązku w przypadku:
a) odroczenia terminu wykonania obowiązku,
b) rozłożenia na raty spłaty należności pieniężnej,
c) wystąpienia innej przyczyny niż określona w lit. a i b.
Zgodnie z art. 33 § 4 u.p.e.a. zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej określa istotę i zakres żądania oraz dowody uzasadniające to żądanie. Stosownie do art. 34 § 1-3 u.p.e.a., organ egzekucyjny niezwłocznie przekazuje wierzycielowi zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej.
Wierzyciel natomiast rozpoznając zarzut wydaje postanowienie, w którym (art. 34 § 2 u.p.e.a.):
1) oddala zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej;
2) uznaje zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej:
a) w całości,
b) w części i w pozostałym zakresie oddala ten zarzut;
3) stwierdza niedopuszczalność zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej,
jeżeli:
a) zarzut jest albo był przedmiotem rozpatrzenia w odrębnym postępowaniu podatkowym, administracyjnym lub sądowym,
b) zobowiązany kwestionuje w całości albo w części wymagalność należności pieniężnej z uwagi na jej wysokość ustaloną lub określoną w orzeczeniu, od którego przysługuje środek zaskarżenia.
Na postanowienie w sprawie zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej przysługuje zażalenie (art. 34 § 3 u.p.e.a.). Zarzut jest zatem środkiem prawnym o jednolitym charakterze, co powoduje, że - wnosząc go zobowiązany - zamierza wykazać zaistnienie jednej z przesłanek z art. 33 § 2 u.p.e.a, czym kwestionuje możliwość prowadzenia egzekucji. Zarzuty w postępowaniu egzekucyjnym są środkiem ochrony zobowiązanego, gdy postępowanie egzekucyjne narusza istotne zasady tego postępowania lub gdy egzekucja jest niedopuszczalna.
Odnosząc się do istoty sporu wskazać należy, co następuje.
Z akt sprawy wynika, że w odpowiedzi na zajęcie rachunku bankowego oraz doręczenie odpisów tytułów wykonawczych spółka, pismem nadanym w placówce pocztowej 13 lutego 2023 r. wskazała, że dobrowolnie uregulowała podatek od towarów i usług za: czerwiec i lipiec 2022 r. w kwotach odpowiednio: 797,00 zł i 278,00 zł. W związku z powyższym spółka uważa, że opłaty naliczone w toku egzekucji administracyjnej, wskazane w zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego są niezasadne. W ocenie Sądu, pismo to NUS prawidłowo zakwalifikował jako wniesiony zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej, którego podstawą jest wygaśnięcie obowiązku w całości i, tj. zarzut o którym mowa w art. 33 § 2 pkt 5 u.p.e.a. Wskazać należy bowiem, iż z treści tego pisma jednoznacznie wynikało, że spółka uważa, że zobowiązanie objęte ww. tytułami wykonawczymi wygasło poprzez zapłatę, jeszcze przed wszczęciem egzekucji.
Mając na uwadze, iż wpłacone przez zobowiązanego kwoty zaległości zostały zaliczone na poczet zaległości podatkowej w podatku od towarów i usług za listopad 2021 r., zatem na dzień wystawienia tytułów wykonawczych istniały zaległości za czerwiec i lipiec 2022 r., tym samym istniały podstawy do wszczęcia egzekucji, a zgłoszone zarzuty były bezzasadne.
Odnosząc się do dokumentów dołączonych do skargi i zarzutów dotyczących przewlekłości postępowania dotyczącego ulg w spłacie zaległości, Sąd wskazuje, ze kwestie te rozstrzygane są w odrębnym postępowaniu i nie podlegają ocenie w tej sprawie, podobnie jak kwestie dotyczące kosztów egzekucyjnych. Ponadto do sprawy ulg w spłacie zobowiązań podatkowych, nie ma zastosowania kodeks postępowania administracyjnego, lecz ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2022 r., poz. 2651 ze zm.).
Ponadto Sąd wskazuje, że zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd nie dostrzegł, aby w zakresie pozostałych ustaleń i ich skutków znajdujących odzwierciedlenie w skarżonym postanowieniu, a nie objętych zarzutami skargi, naruszało ono prawo.
Mając powyższe na uwadze, Sąd uznał, że organ nie naruszył przy wydawaniu skarżonej decyzji przepisów prawa procesowego w stopniu mającym istotny wpływ na wynik postępowania i nie naruszył wskazanych przez skarżącego przepisów prawa materialnego, dlatego na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę w całości.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło