I SA/Wr 433/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA – Anetta Chołuj po rozpoznaniu w dniu 18 kwietnia 2011 r., na posiedzeniu niejawnym, wniosku skarżących o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, w sprawie ze skargi P.A. i R.Z. wspólników spółki cywilnej "A." w G., na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej we W., z dnia 29 grudnia 2010 r., Nr [...], w przedmiocie podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące 2008 r., postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Pismem z dnia 24 stycznia 2011 r. skarżący wnieśli skargę na decyzję opisaną w osnowie niniejszego postanowienia. W skardze zawarto również wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Autor wniosku podniósł, że zobowiązania podatkowe znacznie przewyższają majątek "firmy", co w razie wszczęcia postępowania egzekucyjnego grozi wyrządzeniem znacznej szkody lub spowodowaniem trudnych do odwrócenia skutków w postaci unicestwienia ekonomicznego strony i jej likwidację. Jak wskazano we wniosku prowadzona działalność wspólników polega "na szybkim obrocie nawet niewielkim kapitałem, stąd też ewentualna zwłoka w egzekucji nie tylko nie będzie ze szkodą dla Skarbu Państwa, ale wręcz z korzyścią, albowiem przez ten czas strona wypracuje dodatkowe środki, które będzie można przeznaczyć na spłatę zobowiązań". Do wniosku załączono kopię zestawienia umów lombardowych z dnia 15 stycznia 2011 r. oraz kopię oświadczenia wspólników o braku majątku z dnia 15 stycznia 2011 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a." wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Jednakże, stosownie do treści art. 61 § 3 tej samej ustawy, Sąd może wydać postanowienie o wstrzymaniu w całości lub w części aktu lub czynności, będących przedmiotem zaskarżenia, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia skarżącemu znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Instytucja ta ma charakter wyjątku od zasady przewidującej, że ostateczna decyzja administracyjna korzysta z domniemania zgodności z prawem i podlega wykonaniu. Zgodnie z ugruntowanym stanowiskiem Naczelnego Sądu Administracyjnego, wyrażonym m. in. w postanowieniu NSA z dnia 20 grudnia 2004 r. (sygn. akt GZ 138/2004), podstawową przesłanką wstrzymania wykonania decyzji – zgodnie z art. 61 § 3 p.p.s.a. – jest wykazanie niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Oznacza to, że chodzi o taki uszczerbek (majątkowy lub niemajątkowy), który nie będzie mógł być usunięty przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Będzie to miało miejsce w takich wypadkach, gdy grozi utrata przedmiotu świadczenia, który wskutek swych właściwości nie może być zastąpiony jakimś innym przedmiotem, a jego surogat w postaci sumy pieniężnej nie przedstawiałby znaczenia dla skarżącego, albo gdyby zachodziło zagrożenie życia lub zdrowia. Okoliczności przedstawione na poparcie wniosku nie wskazują, w ocenie Sądu, na spełnienie przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a. Na wstępie wyraźnego podkreślenia wymaga, że spór co do meritum sprawy obejmuje jedynie część podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące 2008 r. wynikającego z decyzji organu podatkowego, w wysokości 86 128,00 zł. Oczywistym jest zatem, że skoro skarżący kwestionują kwotę 73 980,00 zł, to tylko ta suma stanowiła punkt odniesienia do dalszych rozważań Sądu w kwestii ewentualności wystąpienia niebezpieczeństwa wyrządzenia stronie skarżącej znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Z pozostałą częścią zobowiązania (12 148,00 zł) skarżący zgadzają się i winni należność podatkową uregulować z chwilą uprawomocnienia się decyzji. Analizując wniosek skarżących stwierdzić można, że jego uzasadnienie sprowadza się do wskazania ewentualnego wszczęcia postępowania egzekucyjnego i dochodzenia zobowiązań podatkowych z majątku wspólników. Do wniosku, poza kopią zestawienia umów lombardowych z dnia 15 stycznia 2011 r. (nawet bez oznaczenia jakiego podmiotu one dotyczą) oraz kopią oświadczenia wspólników o braku majątku z dnia 15 stycznia 2011 r., nie dołączono żadnych innych dokumentów (np. wskazujących na wielkość obrotu, wyciągów z rachunków bankowych etc.). Argumenty podniesione przez skarżących trudno zatem zweryfikować, skoro autor wniosku, sprowadził jego uzasadnienie tylko do ogólnikowych stwierdzeń. W orzecznictwie sądów administracyjnych podkreśla się, iż do wykazania, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, nie jest wystarczający sam wywód strony. Uzasadnienie wniosku powinno bowiem uwzględniać wszystkie konkretne okoliczności pozwalające przyjąć, że wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji jest zasadne w stosunku do wnioskodawcy. Twierdzenia powinny być poparte dokumentami źródłowymi, zwłaszcza dotyczącymi sytuacji finansowej wnioskodawcy. Natomiast brak wyczerpującego uzasadnienia wniosku uniemożliwia jego merytoryczną ocenę (por. postanowienia NSA: z dnia 30 listopada 2004 r., GZ 120/04 i z dnia 18 maja 2004 r., FZ 65/04). Wstrzymania wykonania decyzji nie należy mylić z innymi narzędziami ochrony podatnika, czy też instytucjami ulg w spłacie zobowiązań, w przedmiocie których uprawnione są do orzekania organy podatkowe i egzekucyjne. Celem owej szczególnej instytucji wstrzymania wykonania decyzji jest bowiem ochrona przed nieodwracalnymi skutkami negatywnych następstw wadliwych działań organów administracji publicznej. Nie może ona jednak służyć jedynie ułatwieniu funkcjonowania przedsiębiorstwu, które znalazło się trudniejszej sytuacji ekonomicznej, tym bardziej, że skarżący mogą przecież skorzystać z całego wachlarza uprawnień przewidzianych przepisami ordynacji podatkowej, czy też ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Uwzględniając wszystkie okoliczności, należało odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. W rozpoznawanej sprawie jest to tym bardziej uzasadnione, że przedmiotem sporu są świadczenia pieniężne, a więc z istoty swej odwracalne. Dlatego, w przypadku ewentualnego uwzględnienia skargi i uchylenia zaskarżonej decyzji, strona nie poniesie szkody albowiem nastąpi wówczas zwrot należności. Godzi się na koniec podkreślić, że mimo, iż strona skarżąca zaskarża decyzję jedynie w części, to jednak formułuje wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji w całości, a zatem wniosek rozpoznany został w granicach wyznaczonych przez treść podania. Z tych względów – na podstawie art. 61 § 3 i 5 p.p.s.a – Wojewódzki Sąd Administracyjny postanowił jak w sentencji.