I SA/Wr 438/17

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu – Barbara Koźlik po rozpoznaniu w dniu 14 lipca 2017r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi A. K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej we W. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za okres miesiące od sierpnia do października 2012 r. postanawia: I. przyznać prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od obowiązku uiszczenia wpisu od skargi oraz ustanowienie adwokata; II. odmówić przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie. Skarżąca wraz ze skargą wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata P.C. W uzasadnieniu wniosku wskazała, że nie posiada środków majątkowych na opłacenie adwokata, a skomplikowany charakter sprawy wymaga specjalistycznej wiedzy. W oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach strona zakreśliła rubryki dotyczące stanu rodzinnego oraz posiadanych nieruchomości. Wskazała, że posiada wierzytelność z tytułu zadośćuczynienia zasądzonego w wyroku karnym w wysokości 3.950 zł, a z tytułu wynagrodzenia za pracę uzyskuje wynagrodzenie w kwocie 1.400 zł netto. Jako zobowiązania i stałe wydatki strona wymieniła spłatę zadłużenia w Kruk 350 zł, spłatę zadłużenia wobec ZUS 169 zł, oraz wobec A 100 zł, energię 117,29 zł, ratę za pralkę 43,67 zł, ratę za telefon 53,32 zł, opłaty za mieszkanie 162 zł oraz środki czystości i żywność 400 zł. Strona załączyła dokumenty potwierdzające ww. źródło i wysokość dochodu, wysokość spłacanych rat oraz opłat związanych z mieszkaniem w J., przy ul. [...], należącym do M. i B. K.. Z dokumentów i oświadczeń złożonych na wezwanie wynika, że strona prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe i zajmuje dom w J., przy ul. [...], należący do jej dziadka. Jej przychody ze stosunku pracy wyniosły w 2015 r. 31.356,41 zł, a w 2016 r. 30.834,70 zł. Miesięczne zarobki netto z ostatnich trzech miesięcy wyniosły średnio 1.627,08 zł. Z kolei łączna wartość ponoszonych wydatków to 1394,90 zł. Jako znane z urzędu wskazać trzeba, że wpis od skargi w niniejszej sprawie został wyznaczony na kwotę 2.000 zł. W ocenie referendarza sądowego, przedmiotowy wniosek jest zasadny w znacznej części. Podstawą prawną jego rozpoznania jest regulacja zawarta w art. 245 § 2 i art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm. – dalej: p.p.s.a.). Stosownie do treści tych przepisów, prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika, a więc w zakresie całkowitym, należy przyznać osobie fizycznej, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. W zakresie częściowym natomiast – stosownie do treści art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. – gdy wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Przenosząc powyższą regulację prawną na grunt rozpoznawanego wniosku, zdaniem referendarza, strona z pewnością nie jest w stanie bez uszczerbku dla własnego koniecznego utrzymania pokryć kwoty wpisu od skargi oraz wynagrodzenia dla profesjonalnego pełnomocnika. Wskazuje na to już wysokość wynagrodzenia, która jest niższa niż kwota wyznaczonego w niniejszej sprawie wpisu. Co do pozostałego zakresu wniosku, to zwrócić należy uwagę, że w postępowaniu przed sądami administracyjnymi koszty sądowe, które należy ponieść celem obrony swoich praw, zwykle sprowadzają się do wpisu od skargi, opłaty kancelaryjnej w kwocie 100 zł za sporządzenie uzasadnienia wyroku (w sytuacji, gdy skarga zostanie oddalona) oraz wpisu od skargi kasacyjnej stanowiącego równowartość połowy wpisu od skargi (jeżeli strona zdecyduje wnieść ten środek zaskarżenia). Dokonując zestawienia miesięcznych zarobków strony z jej wydatkami, w ocenie referendarza, strona jest w stanie opłacić przynajmniej opłatę kancelaryjną. Zauważyć bowiem należy, że jej miesięczne wynagrodzenie wynosi około 1.600 zł, z kolei wydatki to niespełna 1.400 zł. Przy czym referendarz nie uwzględnił kwoty 163 zł za czynsz, gdyż opłata ta dotyczy mieszkania, w którym strona nie mieszka – wskazuje na to adres na fakturze dotyczącej tej opłaty oraz za gospodarowanie odpadami komunalnymi. W związku z tym, faktycznie można było uznać wydatki do wysokości 1.230 zł, co wskazuje, że miesięcznie strona jest w stanie poczynić oszczędności na kwotę około 200-250 zł. Jeśli chodzi o kwotę ewentualnego przyszłego wpisu od skargi kasacyjnej, to wskazać należy, że w oparciu o treść art. 243 § 1 p.p.s.a. strona może ubiegać się o prawo pomocy na każdym etapie postępowania sądowego. Końcowo wyjaśnić wypada, że o wyznaczenie wskazanego przez stronę pełnomocnika Sąd zwróci się do właściwej Okręgowej Rady Adwokackiej po uprawomocnieniu się postanowienia o przyznaniu prawa pomocy. W tym stanie rzeczy, na podstawie powołanych przepisów oraz 258 § 1 i 2 pkt 7 p.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.