I SA/Wr 45/14

PostanowienieWSA we Wrocławiu2015-06-15

Skład orzekający: Michał Kazek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek strony o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym (zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego) jest zasadny, jeśli prawo pomocy w tym zakresie zostało już wcześniej prawomocnie przyznane?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie, w jakim zostało ono już wcześniej prawomocnie przyznane, jest bezprzedmiotowy. Strona korzysta już z gwarancji procesowych wynikających z przyznanego prawa pomocy, a sąd nie ma kompetencji do ponownego przyznania prawa pomocy ani do zmiany osoby wyznaczonego pełnomocnika, jeśli dotychczasowe prawo pomocy w tym zakresie obowiązuje.
Stan faktyczny
Strona skarżąca złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. Wcześniej, postanowieniami z marca i grudnia 2014 r., prawo pomocy zostało jej przyznane w tym zakresie. Wyrokiem z lipca 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę strony. W związku z tym, że prawo pomocy zostało już przyznane i jest nadal aktualne, referendarz sądowy uznał nowy wniosek za bezprzedmiotowy i umorzył postępowanie.
Rozstrzygnięcie
Umorzono postępowanie wszczęte wnioskiem o przyznanie prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu Michał Kazek po rozpoznaniu w dniu 15 czerwca 2015 r. na posiedzeniu niejawnym w Wydziale I wniosku strony skarżącej o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi Z. Z. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie wyrażenia stanowiska wierzyciela co do zarzutów zgłoszonych do administracyjnego postępowania egzekucyjnego postanawia umorzyć postępowanie wszczęte wnioskiem o przyznanie prawa pomocy. |W sprawie postanowieniami z dnia 24 marca i 2 grudnia 2014 r. przyznano skarżącemu Z. Z. prawo pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym | |odpowiednio zwolnienie od opłat sądowych i ustanowienie radcy prawnego. | |Wyrokiem z dnia 30 lipca 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę Z. Z. na oznaczone wyżej postanowienie Samorządowego Kolegium | |Odwoławczego. | |Na skutek wystąpienia przez Sąd do Okręgowej Izby Radców Prawnych we W. wyznaczono jako pełnomocnika dla strony skarżącej z urzędu radcę | |prawnego I. M., która reprezentuje skarżącego w sprawie przed Sądem. | |W dniu 20 maja 2015 r. do Sądu wpłynął wniosek strony skarżącej o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od | |kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego. | | | |W sprawie zważono, co następuje. | | | |Stosownie do art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity w Dz. U. z | |2012 r. poz. 270) prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje – zgodnie| |z § 2 art. 245 powołanej ustawy procesowej - zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego | |lub rzecznika patentowego. | |Z wyżej powołanego unormowania wynika, że prawo pomocy przyznane zostało Z. Z. postanowieniami z dnia 24 marca i 2 grudnia 2014 r. w zakresie| |maksymalnym, jaki przewiduje uregulowanie wynikające z Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. | |Zgodnie z art. 239 pkt 4) ustawy procesowej nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych strona, której przyznano zostało prawo pomocy w | |postępowaniu przed sądem administracyjnym (prawo pomocy), w zakresie określonym w prawomocnym postanowieniu o przyznaniu tego prawa. W | |konsekwencji stwierdzić należy, że strona skarżąca w obecnie toczącym się postępowaniu korzysta z prawa pomocy przyznanego jej na | |wcześniejszym etapie postępowania w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. | |Kolejno wskazać należy, że Z. Z. w obecnie toczącym się postępowaniu korzysta z prawa pomocy również w zakresie ustanowienia profesjonalnego | |pełnomocnika procesowego (radcy prawnego) ustanowionego na podstawie wyżej wskazanego postanowienia z dnia 2 grudnia 2014 r. Powtórzyć winno | |się w tym miejscu, że aktualnie toczące się postępowanie jest procesową kontynuacją postępowania wcześniejszego, zainicjowanego środkiem | |prawnym (skargą) strony. | |Podsumowując stwierdzić trzeba, że w niniejszej sprawie Z. Z. korzysta z przyznanego mu prawa pomocy. Zostały zatem zachowane, przysługujące | |stronie skarżącej w jej sytuacji rodzinnej i materialnej, gwarancje realizacji prawa do sądu. Istotny przy rozpoznaniu aktualnego wniosku o | |przyznanie prawa pomocy jest fakt, iż prawo pomocy we wnioskowanym zakresie (tj. żądanie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia | |profesjonalnego pełnomocnika procesowego) zostało już stronie przyznane prawomocnymi postanowieniami z dnia 24 marca i 2 grudnia 2014 r. i | |uprawnienie do korzystania z tego prawa jest nadal aktualne. | |W świetle powyższego postępowanie zainicjowane wnioskiem Z. Z. o przyznanie prawa pomocy, złożonego w dniu 20 maja 2015 r., uznać należało za| |bezprzedmiotowe. W konsekwencji, na zasadzie art. 161 § 1 pkt 3) ustawy w zw. z art. 258 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami | |administracyjnym, referendarz sądowy postanowił to postępowanie umorzyć. Rozstrzygnięcie w tym zakresie znalazło wyraz w sentencji | |postanowienia. | Odnosząc się na marginesie do wywodów strony skarżącej w zakresie oceny czynności podjętych w sprawie przez radcę prawnego wyznaczonego w sprawie z urzędu, przypomnieć należy, że ani referendarz sądowy ani Sąd nie ma kompetencji do zmiany osoby wyznaczonego z urzędu pełnomocnika lub przyznawania kolejnego prawa pomocy w zakresie ustanowienia pełnomocnika, w sytuacji gdy dotychczasowe prawo pomocy w tym zakresie obowiązuje. Rola referendarza sądowego i Sądu w kwestii prawa pomocy ogranicza się bowiem jedynie do jego przyznania (tj. np. ustanowienia radcy prawnego (ale bez oznaczenia konkretnej osoby pełnomocnika)) lub odmowy przyznania tego prawa. Ani referendarz sądowy ani Sąd nie ma wpływu na to, jaką osobę organ samorządu właściwej korporacji wyznaczy na pełnomocnika stronie. Podejmowanie decyzji w tym zakresie (w tym potencjalnie wyznaczenie innego pełnomocnika) należy do suwerennej prerogatywy danego organu samorządu zawodowego. W konsekwencji tylko ten organ (a nie referendarz sądowy lub Sąd) może być adresatem uwag kierowanych przez stronę pod adresem wyznaczonego pełnomocnika. Tylko do tego organu (Dziekana Okręgowej Izby Radców Prawnych we W.) można kierować ewentualne wnioski (należycie umotywowane) o zmianę osoby pełnomocnika. Przy tym zaznaczyć trzeba, że decyzja w przedmiocie takiej zmiany zależy jedynie od oceny wyżej wskazanego organu samorządu zawodowego radców prawnych.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło