I SA/Wr 4533/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Anna Moskała Sędziowie: Sędzia WSA Bogumiła Kalinowska Asesor WSA Anetta Chołuj (sprawozdawca) Protokolant: Katarzyna Dziok po rozpoznaniu w dniu 23 marca 2005 r. na rozprawie sprawy ze skargi A. G. K. na decyzję Dyrektora Izby Celnej we W. z dnia [...]Nr [...] w przedmiocie ustalenia wartości celnej samochodu osobowego marki Ford Fiesta I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana; III. zasądza od Dyrektora Izby Celnej we W. kwotę 96 (słownie dziewięćdziesiąt sześć) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania. Decyzją z dnia [...]Nr [...]Dyrektor Izby Celnej we W. utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w L. z dnia [...]Nr [...], skierowaną do A. G. K., którą to decyzją uznano dokonane przez niego zgłoszenie celne za nieprawidłowe. W uzasadnieniu decyzji Dyrektor Izby Celnej wskazał, że [...] A. G. K. zgłosił do procedury dopuszczenia do obrotu na podstawie JDA SAD nr [...]sprowadzony z Niemiec samochód osobowy marki Ford Fiesta (o niespornym roku produkcji-1994r., numerze nadwozia i pojemności silnika-1119 cm 3). Do zgłoszenia importer załączył m.in. umowę kupna sprzedaży z dnia [...]opiewającą na kwotę 750,00 EUR z zamieszczoną deklaracją o pochodzeniu towaru, zaświadczenie o przeprowadzonym badaniu technicznym pojazdu oraz deklarację wartości celnej. Wyjaśniono, że organ celny I instancji, na podstawie art.23§7 Kodeksu celnego zakwestionował wartość transakcyjną towaru zawartą w umowie, uznając, że nie może być ona przyjęta w części dotyczącej ceny sprowadzonego pojazdu. W związku z powyższym powołaną wyżej decyzją zgłoszenie uznano za nieprawidłowe i określono wartość celną na podstawie art.29§1 w zw. z art.23§7 Kodeksu celnego. W odwołaniu od decyzji organu I instancji strona zarzuciła naruszenie art. 121 Ordynacji podatkowej oraz art.31 w związku z art. 29 poprzez dokonanie błędnych obliczeń arytmetycznych dotyczących obliczenia podatku akcyzowego. Strona wskazała, iż nie kwestionuje i nie wnosi zastrzeżeń co do sposobu ustalenia wartości celnej. Zastrzeżenia strona zgłosiła co do sposobu dokonanych odliczeń od wartości celnej, przede wszystkim co do odliczenia podatku akcyzowego. Rozpoznając sprawę wskutek skutecznie wniesionego odwołania Dyrektor Izby Celnej we W. wyjaśnił, że przepis art.85§1 Kodeksu celnego ustanawia zasadę, że należności celne przywozowe są wymagalne według stanu towaru i jego wartości celnej z dnia przyjęcia zgłoszenia i wedle stawek celnych w tym dniu obowiązujących. Podzielając stanowisko organu I instancji organ odwoławczy wskazał, że zgodnie z art.23§1 Kodeksu celnego wartością celną towarów jest wartość transakcyjna, to znaczy cena faktycznie zapłacona lub należna za towar sprzedany w celu przywozu na polski obszar celny, ustalona, o ile jest to konieczne, z uwzględnieniem art.30 i 31 ustawy. Dyrektor Izby Celnej we W. wywodził, że przepisy Kodeksu celnego przewidują możliwość ochrony interesów państwa przed posługiwaniem się przez podmioty dokonujące obrotu towarowego z zagranicą niewiarygodnymi dokumentami, upoważniając organy celne do odmowy przyjęcia w takim przypadku wartości transakcyjnej jako wartości celnej. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy podniósł też, że organ celny winien przeprowadzić szczegółową analizę deklarowanej przez stronę wartości transakcyjnej dotyczącej importowanego towaru, a w sytuacji wystąpienia uzasadnionych wątpliwości dotyczących np. formalnej czy materialnej wiarygodności dokumentów służących do określenia wartości celnej, podjąć działania mające na celu ustalenie, czy cena wskazana w dokumencie dołączonym do zgłoszenia celnego nie została zaniżona w stosunku do rzeczywistej wartości towaru. Zdaniem organu w celu ustalenia czy wartość pojazdu zadeklarowana przez zgłaszającego odpowiada rzeczywistej wartości zgłoszonego towaru na podstawie specjalistycznego wydawnictwa Schwacke Liste porównać należy wartość rynkową pojazdu tej samej marki, typu i modelu na rynku zachodnioeuropejskim z ceną wskazaną w dokumencie. Po ustaleniu znacznej różnicy pomiędzy ceną rynkową podaną w powyższym katalogu a wartością określoną w umowie, organ celny posiłkując się specjalistycznym katalogiem zawierającym ceny rynkowe na polskim obszarze celnym, przystępuje do określenia wartości celnej importowanego towaru metodami zastępczymi. Organ odwoławczy podkreślił, iż taka sytuacja miała miejsce w rozpatrywanej sprawie. Bowiem organ celny l instancji na podstawie katalogu Schwacke Liste ustalił znaczną różnicę między ceną określoną w rachunku a wskazaną w katalogu (wg rachunku 750 EUR, wg katalogu 2.000 EUR), Organ odwoławczy za prawidłowe uznał przyjęcie przez organ celny I instancji dla ustalenia wartości celnej kwoty - jako punktu odniesienia - kwoty 6.700,00zł - na podstawie katalogu "EUROTAX 08/2002 (str.117). Ustosunkowując się do zarzutów strony, co do nieprawidłowej stawki podatku akcyzowego - zastosowanej przy powyższych obliczeniach, (tj. zastosowanie stawki 3,1% a nie 65%) Dyrektor Izby Celnej we W. stwierdził, że przepisy rozporządzenia Ministra Finansów z 22.03.2003r. w sprawie podatku akcyzowego określają stawki podatku akcyzowego w sposób zróżnicowany dla importowanych samochodów (w zależności od jego roku produkcji). Jednocześnie w rozporządzeniu tym ustalone zostały stawki dla samochodów w zależności od pojemności silnika (poz.25 zał. Nr 3: pojemność powyżej 2000cm3 - 13,6%, pozostałe - 3,1%). Zdaniem organu odwoławczego zastosowanie stawki 3,1% miało na w celu ujednolicenie odliczanej stawki, kierowano się zasadą miarodajności oraz równości opodatkowania podmiotów. Nie godząc się z powyższym rozstrzygnięciem A. G. K. wniósł do Naczelnego Sądu Administracyjnego skargę, w której domagał się uchylenia decyzji w części dotyczącej obliczenia podatków i dokonanie ponownego przeliczenia wartości końcowej po dokonanych odliczeniach a w związku z tym o wydanie decyzji w sprawie sprostowania obliczenia podatku oraz w sprawie zwrotu niesłusznie pobranej kwoty tytułem należności podatkowych. Strona skarżąca zarzuciła naruszenie art. 121 Ordynacji podatkowej oraz art.31 w związku z art. 29 Kodeksu celnego poprzez dokonanie błędnych obliczeń arytmetycznych dotyczących obliczenia podatku akcyzowego. Strona wskazała, iż nie kwestionuje i nie wnosi zastrzeżeń co do sposobu ustalenia wartości celnej w wysokości 6.700zł. Zastrzeżenia strona zgłosiła jedynie co do sposobu dokonanych odliczeń od wartości celnej podatku akcyzowego. Według skarżącego nieprawidłowo przy ustalaniu wartości pojazdu "metodą ostatniej szansy" odliczono podatek akcyzowy w wysokości 3,1% zamiast 65%. Taki właśnie podatek tj. według stawki 65% - jak wskazał skarżący -został w stosunku do niego obliczony przy dokonaniu odprawy celnej. W odpowiedzi na skargę strona przeciwna wniosła o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na wstępie wskazać należy, iż zgodnie z przepisem art.97§1 ustawy z dnia 30.08.2002r. (Dz.U. Nr 153, poz.1271 ze zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1.01.2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy z 30.08.2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz.1270). Wobec powyższego niniejsza skarga podlega rozpoznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu, jako rzeczowo i miejscowo właściwy. Po myśli art.3 § 1 powołanej wyżej ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - sądy te sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone ustawą, oznacza to, że skarga może zostać uwzględniona, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć wpływ na wynik sprawy (art.145-150 ustawy). W ocenie Sądu kontrolowana decyzja uchybia prawu, stąd zawarty w skardze wniosek o jej uchylenie zasługiwał na uwzględnienie. Jak wynika z akt sprawy organy celne obu instancji uznały, w oparciu o przepis art.23§7 ustawy z dnia 9.01.1997r. Kodeks celny (Dz.U. Nr 23, poz.117 ze zm.), że wartość transakcyjna (art.23§1) towaru nie mogła być przyjęta za wartość celną - stąd wartość tą ustalono na podstawie art.29 ustawy, przyjmując, iż nie było podstaw do zastosowania metod wskazanych w art.25-28 powołanej ustawy. W skardze strona skarżąca nie kwestionuje i nie wnosi zastrzeżeń co sposobu ustalenia wartości celnej przyjętego przez organy celne. Zgłosiła jedynie zastrzeżenia co do sposobu dokonanego odliczenia od ceny katalogowej podatku akcyzowego. W świetle zarzutów skargi istota sporu sprowadza się zatem do tego, w jakiej wysokości organy celne powinny przy ustalaniu wartości celnej towaru odliczyć podatek akcyzowy. Zgodnie z rozporządzeniem Ministra Finansów z 22 marca 2002r w sprawie podatku akcyzowego (Dz.U. Nr 27, poz.269) w stanie obowiązującym w dniu przedmiotowego zgłoszenia celnego w myśl § 7.2 w przypadku importu pojazdu samochodowego, dokonywanego po upływie 2 lat od jego produkcji, stosuje się procentowe stawki według wzoru wskazanego w tym przepisie; poza sporem w przypadku przedmiotowego samochodu podatek ten wynosił 65% i w tej wysokości - co potwierdza "zawiadomienie o powstaniu obowiązku podatkowego" - został on w stosunku do strony obliczony. Wprawdzie załącznik nr 3 do wskazanego aktu wykonawczego ("Tabela stawek podatku akcyzowego dla niektórych importowanych towarów") w poz. 25 wskazuje, że dla pojazdów samochodowych (...) o pojemności silnika 2.000 stawka akcyzy wynosi 13,6% a dla samochodów pozostałych (jak w niniejszej sprawie) - 3,1%. Jednakże nie można się zgodzić z uznaniem przez organy celne, że przyjęcie w niniejszej sprawie jako właściwej stawki 3,1% popiera zasada równości opodatkowania. Nie ma podstaw do twierdzenia, że uzasadnione jest ujednolicenie odliczanej stawki przy ustalaniu wartości celnej towaru, w oderwaniu od okoliczności konkretnej sprawy. W ocenie Sądu - skoro powołane wyżej regulacje dotyczące kwestii ustalania wartości celnej używanych pojazdów samochodowych metodą "ostatniej szansy" wskazują na możliwość oparcia się na katalogach lub wyspecjalizowanych czasopismach, podających bieżące ceny na rynku kraju importu, poza tym nakazują uwzględniać różne elementy wpływające na jego wartość a nadto opłaty i podatki importowe - to metodzie tej przypisać należy charakter swoistego szacowania. Szacowanie takie nie może jednak oznaczać całkowitej dowolności, organ winien wynik wyliczania wartości celnej jak najbardziej zbliżać do rzeczywistości. Skoro w niniejszej sprawie organy celne oparły się, jako punkcie odniesienia, na cenie pojazdów tego samego typu, tego samego rocznika produkcji (po uprzednim ustaleniu, że przedmiotem importu był samochód 7 letni) i podatek akcyzowy od importu pojazdu obliczono stosownie do rocznika produkcji samochodu to uznać należy, iż przyjęcie przy wyliczaniu wartości celnej akcyzy w innej wysokości odbiega od ustalenia tej wartości w sposób jak najbardziej rzeczywisty. Za trafny uznać należy więc podniesiony przez skarżącego zarzut nieprawidłowej stawki podatku akcyzowego przyjętego przez organ celny dla obniżenia ceny katalogowej. Zdaniem składu orzekającego metoda "ostatniej szansy", choć opiera się na jednolitych wobec wszystkich importerów zasadach to jednak w przypadku dokonywania odliczeń uwzględniać winna indywidualne okoliczności stanu faktycznego. W niniejszej sprawie doszło zatem do uchybienia rzutującego na prawidłowość ustalonej wartości celnej sprowadzonego towaru - co uzasadnia zawarty w skardze wniosek o uchylenie zaskarżonej decyzji organu odwoławczego. Mając na uwadze poczynione wyżej uwagi - na podstawie art. 145§1 pkt 1 lit. a powołanej na wstępie ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - orzeczono jak w pkt. I wyroku. Postanowienie, co do wykonania decyzji (pkt II wyroku) zapadło zgodnie z art. 152 w/w ustawy zaś rozstrzygnięcie w przedmiocie kosztów postępowania (pkt III wyroku) znajduje oparcie w jej art. 200.