I SA/Wr 487/06
WyrokWSA we Wrocławiu2006-10-18
Skład orzekający: Henryka Łysikowska, Lidia Błystak, Ewa Kamieniecka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postanowienie stwierdzające uchybienie terminowi do wniesienia odwołania od decyzji ustalającej wysokość podatku od nieruchomości jest zasadne, jeśli decyzja ta została doręczona tylko jednemu ze współwłaścicieli nieruchomości, podczas gdy obowiązek podatkowy obciążał ich solidarnie?Ratio decidendi
Postanowienie stwierdzające uchybienie terminowi do wniesienia odwołania od decyzji ustalającej wysokość podatku od nieruchomości jest niezasadne, jeśli decyzja ta nie została skutecznie doręczona każdemu ze współwłaścicieli nieruchomości. W przypadku solidarnie zobowiązanych współwłaścicieli, termin do wniesienia odwołania powinien być liczony odrębnie dla każdego z nich od daty doręczenia mu decyzji, zgodnie z art. 145 § 1 Ordynacji podatkowej.Stan faktyczny
Wójt Gminy ustalił wysokość podatku od nieruchomości za 2005 r. dla współwłaścicieli B. W. i M. Cz. Decyzja została doręczona M. Cz. w dniu [...]. B. W. otrzymał decyzję w dniu [...]. Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło uchybienie terminowi do wniesienia odwołań przez obu podatników. Skarżący B. W. zarzucił naruszenie przepisów o doręczeniach, twierdząc, że decyzja nie została mu skutecznie doręczona w terminie.Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżone postanowienie.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Henryka Łysikowska Sędziowie: Sędzia NSA Lidia Błystak Asesor WSA Ewa Kamieniecka – sprawozdawca Protokolant: Michał Kazek po rozpoznaniu w dniu 18 października 2006 r. sprawy ze skargi B. W. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminowi do wniesienia odwołań od decyzji Wójta Gminy Ś. K. z dnia [...] nr [...] ustalającej zobowiązanie podatkowe w podatku od nieruchomości za 2005 r. uchyla zaskarżone postanowienie.
Decyzją z dnia [...] nr [...] Wójt Gminy Ś. K. ustalił współwłaścicielom nieruchomości B. W. i M. Cz. wysokość podatku od nieruchomości za 2005 r. w kwocie [...]. Decyzja ta została skierowana w jej nagłówku do B. W., a zgodnie z rozdzielnikiem zamieszczonym na końcu decyzji otrzymywał ją M. Cz.
Odwołania od powyższej decyzji zostały złożone, zarówno przez B. W., jak i M. Cz. w dniu [...] ( data stempla pocztowego na kopertach ).
Postanowieniem z dnia [...] nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W. na podstawie art. 228 § 1 pkt 2 w związku z art. 223 § 2 pkt 1 Ordynacji podatkowej stwierdziło uchybienie terminowi do wniesienia odwołań. W uzasadnieniu postanowienia Kolegium wyjaśniło, że decyzja z dnia [...] została skutecznie doręczona w dniu [...], co jednoznacznie wynika z pokwitowania jej odbioru. Podatnicy jako adres do doręczeń wskazali ul. G.Ł. [...], [...] – [...] P. Tam też nastąpiło doręczenie decyzji, do rąk upoważnionego pracownika, podobnie jak wcześniejszej korespondencji. Czternastodniowy termin do wniesienia odwołania upłynął w dniu [...]. Natomiast podatnicy sporządzone odwołania opatrzyli datą [...] i nadali je listami poleconymi w dniu sporządzenia odwołań. Fakt ten dokumentują prezentaty ich przyjęcia przez pocztę. Podatnicy nie wystąpili o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu B. W. wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia, zarzucając naruszenie art. 228 § 1 pkt 2 w związku z art. 223 § 2 pkt 1 Ordynacji podatkowej. Skarżący podał, że Wójt Gminy Ś. K. wysłał jeden egzemplarz decyzji z dnia [...] w kopercie zaadresowanej do M. Cz. Pismo to zostało odebrane przez pracownika sekretariatu w P. przy ul. G. Ł. [...] w dniu [...]. W decyzji, jako jej adresat, został wskazany M. Cz., ponieważ jego imię i nazwisko zostało podkreślone. Natomiast imię i nazwisko B. W. było przekreślone. Pracownik sekretariatu przekazał ten egzemplarz decyzji M. Cz. B. W. nie otrzymał w dniu [...] żadnego egzemplarza decyzji. Wójt Gminy Ś. K. naruszył w ten sposób obowiązek doręczenia decyzji każdej ze stron postępowania, wyrażony w art. 145 § 1 Ordynacji podatkowej. Następnie Wójt Gminy Ś. K. wysłał drugi egzemplarz decyzji, ale tym razem listem zwykłym, naruszając art. 144 Ordynacji podatkowej. List ten został odebrany przez pracownika sekretariatu w dniu [...], a decyzja adresowana do B. W. została mu w tym samym dniu przekazana. Fakt odbioru listu został odnotowany przez pracownika sekretariatu w dzienniku korespondencyjnym B. W. w dniu [...] pod nr [...]. Ponadto egzemplarz decyzji adresowany do M. Cz. jest zgięty jeden raz w połowie kartki, natomiast egzemplarz decyzji adresowany do B. W. jest zgięty dwa razy. Oznacza to, że obie decyzje zostały wysłane odrębnie w kopertach o różnych formatach. Skoro skarżący otrzymał decyzję w dniu [...], to termin do wniesienia odwołania upłynął w dniu [...] i odwołanie zostało wniesione w terminie.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W. wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonym postanowieniu. Ponadto Kolegium wyjaśniło, że w dzienniku korespondencji wychodzącej z Urzędu Gminy Ś. K. pod datą [...] l. p. 77 figuruje zapis "B. W. i M. Cz. P." oraz nr nadawczy przesyłki [...]. Przesyłka ta wraz z innymi została przyjęta przez pocztę w dniu [...]. Oznacza to, że przesyłka nadana listem poleconym o nr [...] została skierowana do B. W. i M. Cz. Ze zwrotnego potwierdzenia odbioru wynika, że przesyłka zawierała decyzję o nr [...], jej adresatami byli B. W. i M. Cz. i została odebrana w dniu [...] przez A. W. Fakt odbioru decyzji przez osobę uprawnioną potwierdził skarżący w treści skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej. Kontrola, o której mowa w § 1, sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej ( art. 1 § 2 ).
Stosownie do art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm. ) uwzględnienie skargi następuje w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy. Stwierdzenie nieważności decyzji w całości lub w części następuje, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach ( art. 145 § 1 pkt 2 ).
W niniejszej sprawie skarga zasługuje na uwzględnienie.
Kwestia sporna pomiędzy stronami sprowadza się do ustalenie daty doręczenia B. W. decyzji z dnia [...] Wójta Gminy Ś. K. w sprawie wysokości podatku od nieruchomości za 2005 r. Według skarżącego decyzja została doręczona mu w dniu [...], natomiast według Samorządowego Kolegium Odwoławczego w dniu [...].
Jak wynika z akt administracyjnych sprawy, nieruchomość będąca przedmiotem opodatkowania stanowi współwłasność po ½ części B. W. i M. Cz.
Stosownie do art. 3 ust. 4 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych ( t. j. Dz. U. z 2002 r. Nr 9, poz. 84 z późn. zm. ) jeżeli nieruchomość lub obiekt budowlany stanowi współwłasność lub znajduje się w posiadaniu dwóch lub więcej podmiotów, to stanowi odrębny przedmiot opodatkowania, a obowiązek podatkowy od nieruchomości lub obiektu budowlanego ciąży solidarnie na wszystkich współwłaścicielach lub posiadaczach ( ... ). Natomiast stosownie do art. 92 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa ( t. j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 z późn. zm. ) jeżeli zgodnie z ustawami podatkowymi, podatnicy ponoszą solidarną odpowiedzialność za zobowiązania podatkowe, a zobowiązania te powstają w sposób przewidziany w art. 21 § 1 pkt 2, odpowiedzialnymi solidarnie są podatnicy, którym doręczono decyzję ustalającą wysokość zobowiązania podatkowego.
W przypadku współwłasności nieruchomości podatnikami podatku od nieruchomości są wszyscy współwłaściciele, solidarnie zobowiązani do zapłacenia podatku. Mamy tu do czynienia z wieloma podmiotami i decyzja ustalająca wysokość podatku od nieruchomości powinna być wystawiona na wszystkich współwłaścicieli nieruchomości. W konsekwencji decyzja powinna zostać doręczona każdemu ze współwłaścicieli, jako stronie postępowania podatkowego stosownie do art. 145 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa ( t. j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 z późn. zm. ). Nie można traktować współwłaścicieli nieruchomości jako jednej strony postępowania i doręczać jedną decyzję tylko jednemu z nich.
Zgodnie z art. 145 § 1 Ordynacji podatkowej pisma doręcza się stronie, a gdy strona działa przez przedstawiciela - temu przedstawicielowi. Pisma doręcza się osobom fizycznym w ich mieszkaniu lub miejscu pracy, przy czym w miejscu pracy adresata pisma mogą być również doręczane osobie upoważnionej przez pracodawcę do odbioru korespondencji ( art. 148 § 1 i 2 Ordynacji podatkowej ).
Zasadą wynikającą z art. 145 § 1 jest doręczenie pisma stronie, a jeżeli w sprawie występuje kilka stron, każdej z nich. Przepisy określające sposób doręczania pism muszą być stosowane do wszystkich stron postępowania.
Wobec powyższego w rozpatrywanej sprawie decyzja z dnia [...] Wójta Gminy Ś. K. ustalająca współwłaścicielom nieruchomości B. W. i M. Cz. wysokość podatku od nieruchomości za 2005 r. winna zostać doręczona każdemu ze współwłaścicieli, a termin do wniesienia odwołania winien być liczony odrębnie dla każdego podatnika od daty doręczenia mu decyzji.
Zgodnie z art. 144 Ordynacji podatkowej organ podatkowy doręcza pisma za pokwitowaniem przez pocztę, przez swoich pracowników lub przez osoby uprawnione na podstawie odrębnych przepisów.
Natomiast na podstawie potwierdzenia odbioru decyzji, znajdującego się w aktach administracyjnych sprawy, wystawionego na nazwiska obu współwłaścicieli nie można ustalić, czy istotnie decyzje zostały doręczone w dniu [...] każdemu ze współwłaścicieli nieruchomości czy też decyzja została doręczona w tym dniu tylko jednemu z nich. Okoliczność ta nie była przedmiotem rozważań Samorządowego Kolegium Odwoławczego, które w zaskarżonym postanowieniu wskazało jedynie, że "decyzja z dnia [...] została skutecznie doręczona w dniu [...] ( poniedziałek ), co jednoznacznie wynika z pokwitowania jej odbioru". Prawidłowego dowodu doręczenia decyzji każdemu ze współwłaścicieli nie może zastąpić oświadczenie pracownika Urzędu Gminy odnośnie wysłania w jednej kopercie dwóch egzemplarzy decyzji. Ponadto należy mieć na uwadze, że z przedłożonej przez skarżącego kopii listy potwierdzającej odbiór przesyłek w dniu [...] sporządzonej przez Urząd Pocztowy P. [...] wynika, że w tym dniu przesyłka z Gminy Ś. K. skierowana była tylko do M. Cz.
Wobec powyższego stwierdzenie przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchybienia terminowi do wniesienia odwołania przez skarżącego stanowi naruszenie art. 228 § 1 pkt 2 w związku z art. 223 § 2 pkt 1 i art. 145 § 1 Ordynacji podatkowej.
Wobec powyższego stosownie do dyspozycji art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi należało orzec jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło