I SA/Wr 488/17

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu – Barbara Koźlik po rozpoznaniu w dniu 2 października 2017 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi J. U. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej we W. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy rozłożenia na raty zaległości w podatku od towarów i usług za lipiec i sierpień 2016 r. postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy. Skarżący wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych uzasadniając, że jest w trudnej sytuacji finansowej. Prowadzona jest wobec niego egzekucja administracyjna, w z kolei okresie zimowym nie miał zleceń od kontrahentów. W oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wnioskodawca podał, że pozostaje w gospodarstwie domowym sam i wynajmuje mieszkanie z czynszem w kwocie 500 zł. Nie posiada żadnych zasobów pieniężnych, w tym oszczędności, papierów wartościowych ani wierzytelności. Jego źródłem dochodów jest działalność gospodarcza z dochodem miesięcznym około 1.700 zł netto oraz renta wynosząca po potrąceniach komorniczych 969,97 zł netto. Jako zobowiązania i stałe wydatki wnioskodawca wymienił czynsz 500 zł, prąd i gaz po 100 zł, wyżywienie i odzież 1.000 zł, kredyty 2.000 zł. Na wezwanie wnioskodawca powtórzył, że mieszka sam i nie ma żadnych osób na utrzymaniu. W załączeniu przedłożył wydruki z księgi podatkowej za miesiące od stycznia do marca 2016 r. z wykazanym przychodem za ten okres w kwocie 6.799,03 zł. Wniósł jednocześnie o przedłużenie terminu do złożenia dokumentów finansowych za bieżący okres powołując się na urlop księgowej. Termin został przedłużony do 31 sierpnia 2017 r. Do dnia wydania niniejszego postanowienia nie udzielono odpowiedzi na wezwanie. Jako znane z urzędu wskazać należy, że wpis od skargi został wyznaczony na kwotę 500 zł. Mając na uwadze powyższe, w ocenie referendarza sądowego, wniosek nie zasługuje na uwzględnienie. Podstawą prawną jego rozpoznania jest regulacja zawarta w art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 – dalej: p.p.s.a.). Stosownie do treści tych przepisów, prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych (w części lub w całości), a więc w zakresie częściowym, należy przyznać osobie fizycznej, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Jak wynika z przytoczonej regulacji, to na wnioskodawcy ciąży obowiązek wykazania okoliczności, które uzasadniałyby jego żądanie. Rola Sądu/ referendarza sądowego ogranicza się do wezwania ubiegającego się o przyznanie praw pomocy do przedłożenia dodatkowych oświadczeń i dokumentów źródłowych, jeżeli oświadczenie złożone na urzędowym formularzu wniosku okaże się niewystarczające do oceny jego rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości (art. 255 p.p.s.a.). W takich też okolicznościach w niniejszej sprawie skarżący został wezwany do nadesłania dodatkowych informacji i dokumentów. Pozostawiając wezwanie w rzeczywistości bez odpowiedzi w rezultacie nie usunął braków i wątpliwości co do jego możliwości płatniczych. Nie jest wiadome w rezultacie jakie przychody uzyskuje wnioskodawca obecnie – pierwszy kwartał 2016 r. jest zbyt odległy, aby można było na podstawie danych z tego okresu ocenić aktualne możliwości płatnicze. Wiadome jest jedynie, że jego miesięczne wydatki wynoszą około 3.700 zł. Informacja ta jednak jest niewystarczająca dla oceny, czy wnioskodawca jest w stanie wygospodarować 500 zł na opłacenie wpisu od skargi i ewentualnych przyszłych kosztów sądowych. Zaznaczyć trzeba, iż co do zasady każdy ma obowiązek ponosić koszty swego udziału w sprawie, co zostało wyrażone w przepisie art. 199 p.p.s.a. Instytucja prawa pomocy ma charakter wyjątkowy i jest stosowana wobec osób będących w bardzo trudnej sytuacji materialnej, czyli takich, które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione są jakichkolwiek środków do życia lub środki te są tak bardzo ograniczone, iż wystarczają jedynie na zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych. Przy czym powyższe przesłanki powinien wykazać sam wnioskodawca w sposób logiczny i wiarygodny, poprzez dokładne wyjaśnienie całokształtu sytuacji finansowej, majątkowej i rodzinnej. W przypadku wnioskodawcy nie było jakichkolwiek podstaw do oceny jego aktualnych możliwości płatniczych. W tym stanie rzeczy wniosek należało ocenić jako nieuzasadniony i w związku z tym, na podstawie art. 245 § 3, art. 246 § 1 pkt 2 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.