I SA/Wr 530/17

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu – Barbara Koźlik po rozpoznaniu w dniu 14 sierpnia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi M. P. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej we W. z dnia [...] 2017 r. nr [...] w przedmiocie określenia zobowiązania w podatku od towarów i usług za I, II, III i IV kwartał 2013 r. postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy. Skarżąca, zastępowana przez profesjonalnego pełnomocnika, wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych argumentując, że obecnie razem z trójką małoletnich dzieci jest na utrzymaniu konkubenta. Miesięczne koszty utrzymania są niewystarczające do wygospodarowania środków na wniesienie opłaty. W utrzymaniu pomagają rodzice. Strona nie posiada żadnego majątku, mieszka w wynajmowanym domu, wszystkie rachunki bankowe zostały zajęte przez komornika. Jedynym dochodem wolnym od zajęcia jest świadczenie 500+. W oświadczeniu o stanie rodzinnym majątku i dochodach skarżąca podała, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z konkubentem i trójką dzieci (ur. w [...], [...] i [...] r.), rubryki dotyczące majątku zostały zakreślone, jako źródło i wysokość dochodów wymienione zostały umowa o pracę konkubenta z wynagrodzeniem 2.500 zł netto i świadczenie 500+ na dwoje dzieci – łącznie 3.500 zł. Jako zobowiązania i stałe wydatki natomiast strona wymieniła czynsz najmu domu 1.500 zł i media 500 zł. Bez odpowiedzi pozostało wezwanie do przedłożenia dodatkowych dokumentów i oświadczeń dotyczących stanu finansowego, majątkowego i rodzinnego skarżącej, skierowane na podstawie art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 – dalej: p.p.s.a.). Jako znane z urzędu wskazać trzeba, ze wpis od skargi wyznaczony został na kwotę 1.433 zł. Podstawą prawną rozpoznania przedmiotowego wniosku jest regulacja zawarta w art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. Stosownie do treści tych przepisów, prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, czyli w zakresie częściowym, przyznaje się osobie fizycznej, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Jak wynika z przytoczonej regulacji, to na wnioskodawcy ciąży obowiązek wykazania okoliczności, które uzasadniałyby jego żądanie. Rola Sądu/ referendarza sądowego ogranicza się do wezwania ubiegającego się o przyznanie praw pomocy do przedłożenia dodatkowych oświadczeń i dokumentów źródłowych, jeżeli oświadczenie złożone na urzędowym formularzu wniosku okaże się niewystarczające do oceny jego rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości (art. 255 p.p.s.a.). W takich też okolicznościach w niniejszej sprawie strona została wezwana do nadesłania dodatkowych informacji i dokumentów. Pozostawiając wezwanie bez odpowiedzi w rezultacie nie usunęła braków i wątpliwości co do jej możliwości płatniczych. Nie zostało zatem wyjaśnione, jakie faktycznie skarżąca ponosi wydatki związane z utrzymaniem, w tym np. na wyżywienie, środki higieny, przedszkole, telefon. Nie zostały też potwierdzone żadne oświadczenia złożone na urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy. Nie jest również wiadome, z jakich źródeł finansowany jest profesjonalny pełnomocnik zastępujący stronę w niniejszej sprawie. Zaznaczyć przy tym należy, że sprawa jest obszerna i dotyczy określenia zobowiązania w podatku od towarów i usług na kwotę sporną ponad 40.000 zł. Zauważyć nadto wypada, że z ogólnodostępnych danych Krajowego Rejestru Sądowego wynika, iż konkubent strony faktycznie prowadzi działalność gospodarczą w formie spółki z o.o., w której jest jedynym wspólnikiem i członkiem zarządu. Strona kwestię tę całkowicie pominęła w oświadczeniu dotyczącym stanu majątkowego osób wspólnie z nią mieszkających. Powyższe zatem wskazuje, iż skarżąca złożyła oświadczenia co do stanu majątkowego i finansowego w sposób wybiórczy, który miałby nakazywać uwzględnienie żądania wniosku na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. Tymczasem zgodnie z art. 252 § 1 p.p.s.a., wniosek o przyznanie prawa pomocy powinien zawierać oświadczenie strony obejmujące dokładne dane o stanie majątkowym i dochodach, a jeżeli wniosek składa osoba fizyczna, ponadto dokładne dane o stanie rodzinnym. Nadto powołane wyżej przepisy nakazują wnioskodawcy wykazanie, a nie tylko uprawdopodobnienie, że nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych. Oznacza to, że wnioskodawca winien udowodnić dane, na które się powołuje, przede wszystkim poprzez przedłożenie stosownej dokumentacji oraz wspierającej ją ewentualnych dodatkowych wyjaśnień. Na skutek braku odpowiedzi na wezwanie dodatkowych oświadczeń i dokumentów źródłowych nie było możliwe zweryfikowanie oświadczeń złożonych przez skarżącą na urzędowym formularzu, a w konsekwencji dokonanie oceny jej rzeczywistych możliwości płatniczych. Mając zatem na uwadze powyższe, wniosek należało ocenić jako nieuzasadniony i w związku z tym, na podstawie powołanych przepisów oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.