I SA/Wr 532/10

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu – Barbara Koźlik po rozpoznaniu w dniu 21 czerwca 2010 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosków o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi M. D. i M. D. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej we W. Ośrodek Zamiejscowy w L. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2006 r. postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Skarżący na oddzielnych formularzach wniosku o przyznanie prawa pomocy, wnieśli o zwolnienie od kosztów sądowych uzasadniając, że dochód wynikający z zeznań podatkowych za 2009 r. musi wystarczyć na utrzymanie oboje małżonków. Z tego względu działalność gospodarcza, którą prowadzi M. D. w 2009 r. została zakończona stratą. Przy takim dochodzie i konieczności ponoszenia opłat za czynsz i media strona nie jest w stanie uiścić wpisu od skargi, który został wyznaczony na kwotę 4.458 zł. Z oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wynika, że skarżący prowadzą wspólne gospodarstwo domowe i posiadają mieszkanie o powierzchni około 30 m2. Poza tym nie dysponują żadnymi zasobami pieniężnymi ani przedmiotami o wartości powyżej 3.000 euro. Małżeństwo uzyskuje dochody z tytułu działalności gospodarczej, renty i ze stosunku pracy. Do wniosków załączono informację PIT-11, zeznania podatkowe małżonków rozliczających się oddzielnie za 2009 r. oraz informację o wysokości dochodu (straty) z pozarolniczej działalności gospodarczej, decyzję o waloryzacji emerytury wojskowej, fakturę na zakup lekarstw, umowę pożyczki i karty informacyjne leczenia szpitalnego. Ponadto, na wezwanie przedłożony został pasek płacowy skarżącej za kwiecień 2009 r., podsumowanie księgi przychodów i rozchodów za miesiące od stycznia do kwietnia 2010 r., raport wspomagający wyliczenie zaliczki na podatek dochodowy za kwiecień 2010 r., dowody ponoszonych miesięcznie opłat oraz historie rachunków bankowych skarżącej, skarżącego i rachunku związanego z działalnością gospodarczą. Z przedłożonych dokumentów wynika, że w 2009 r. M. D. uzyskała ze stosunku pracy przychód w wysokości 22.550,93 zł, a M. D. z działalności gospodarczej, z tytułu pobieranej emerytury oraz z innych niewymienionych źródeł 1.059.051,33 zł, osiągając jednocześnie łączny dochód w kwocie 38.656 zł i stratę z działalności 5.736,57 zł. Wynagrodzenie skarżącej w kwietniu 2010 r. wyniosło netto 1.296,21 zł, natomiast emerytura wojskowa skarżącego 1.411,81 zł netto. Przychód z działalności gospodarczej wyniósł do kwietnia 2010 r. 338.821,07 zł., a strata 16.740,42 zł. Miesięczne wydatki prowadzonego przez małżonków gospodarstwa domowego obejmują – zgodnie z przedłożonymi dowodami opłat – na czynsz za mieszkanie 334,06 zł, raty kredytowe 407 zł i 107,40 zł, telewizję kablową 99,98 zł, prąd 79,63 zł, gaz, dwie polisy na życie, żywność. Opłata za gaz została wykazana fakturą za okres 2 miesięcy, taki sam okres obejmują dowody opłat polis na życie. Wydatek na żywność został udokumentowany paragonem z zakupów z 7 maja 2010 r. na 106 zł. Z wyciągów z rachunków bankowych wynikają jedynie wpłaty z tytułu renty i wynagrodzenia (w tym za czerwiec 2010 r. kwoty 1.514 zł) oraz brak jakichkolwiek operacji na rachunku związanym z działalnością gospodarczą. Z kart leczenia szpitalnego wynika, że skarżący, M. D. przebywał w szpitalu od [...] do [...]listopada 2008 r. oraz od [...] do [...] grudnia 2010 r. w związku z nadciśnieniem tętniczym. Przedłożona faktura na zakup lekarstw opiewała na kwotę 335,77 zł. Strona oświadczyła, że nie posiada żadnych środków transportu i nie korzysta z Pomocy Społecznej ani innej formy wsparcia państwowego. Zgodnie z art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), w skrócie p.p.s.a., prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, może być przyznane osobie fizycznej, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Powyższego skarżący jednak nie wykazali. W pierwszej kolejności wskazać trzeba, że w niniejszej sprawie oboje małżonkowie są stroną skarżącą, w związku z czym obowiązek uiszczenia wpisu od skargi w kwocie 4.458 zł oraz ewentualnych przyszłych kosztów sądowych ciąży na nich solidarnie. Tym samym też ich możliwości płatnicze powinny być oceniane wspólnie zwłaszcza, że prowadzą wspólne gospodarstwo domowe i pomimo, że oboje złożyli wnioski o przyznanie prawa pomocy oddzielnie. W związku z tym zasadne było rozpoznanie wniosków jednym rozstrzygnięciem. Mając na uwadze przedstawione przez wnioskodawców okoliczności, stwierdzić należy, że mają oni niewątpliwie zdolność ponoszenia kosztów w niniejszej sprawie. Oboje małżonkowie uzyskują stałe dochody w postaci wynagrodzenia za pracę i emerytury woskowej. Poza tym prowadzona działalność gospodarcza odnotowuje bardzo duże przychody. Ponoszenie jednocześnie strat (które na marginesie są bardzo niskie w stosunku do wielkości przychodów) po pierwsze jest konsekwencją ponoszenia znacznych kosztów uzyskania przychodów, na wysokość których podatnik ma wpływ, po drugie, strata jest wielkością wyłącznie dla celów podatkowych i niekoniecznie odzwierciedla stan rzeczywisty. Co do dokumentów dotyczących leczenia szpitalnego, datowanych na listopad i grudzień 2008 r., to faktycznie wykazują obecny stan zdrowia skarżącego, gdyż choroby wymienione wyżej mają charakter przewlekły, wymagający stałej kontroli i leczenia. Niemniej uzyskiwane przychody dają możliwość ponoszenia wydatków na leczenie bez ograniczeń na rzecz kosztów sądowych. Zauważyć też trzeba, że – mając na uwadze wartość wykazanych obrotów – stan zdrowia nie stanowił przeszkody w prowadzeniu działalności gospodarczej. Odnosząc się do podanych miesięcznie ponoszonych wydatków, to nie można było uznać, że strona ponosi na wyżywienie 106 zł w 2-sobowym gospodarstwie, bo jest to nierealne. Poza tym, podkreślenia wymaga w tym miejscu, że w postępowaniu o przyznanie prawa pomocy to na wnioskodawcy ciąży obowiązek wykazania okoliczności uzasadniających żądanie wniosku. Wiąże się to nie tylko z wyczerpującym przedłożeniem dokumentów, ale także z wyjaśnieniem informacji z nich wynikających. Nie można wymagać od rozpoznającego wniosek dokonywania obliczeń rachunkowych co do miesięcznie ponoszonych wydatków, zwłaszcza, że w wezwaniu do przedłożenia dodatkowych informacji i dokumentów zażądane zostało szczegółowe – określone kwotowo – zestawienie miesięcznie ponoszonych wydatków. W każdym razie, reasumując powyższe uwagi, strona – to jest M. D. i M. D. – nie wykazali, że nie są w stanie ponieść kosztów sądowych bez uszczerbku dla ich koniecznego utrzymania. Z powyższych względów, na podstawie art. 245 § 3, art. 246 § pkt 2 i art. 258 § 1 i 2 pkt 7 p.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.