I SA/Wr 534/17

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu – Barbara Koźlik po rozpoznaniu w dniu 14 sierpnia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi M. J. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej we W. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie określenia zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2013 r. postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy. Skarżący, zastępowany przez doradcę podatkowego, wezwany do uiszczenia wpisu od skargi w kwocie 9.414 zł, wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku wskazał, że nigdy nie osiągnął dochodu określonego w zaskarżonej decyzji, nie pracuje i nie ma środków na opłacenie przedmiotowych kosztów. Rubryka dotycząca stanu rodzinnego nie została wypełniona, rubryki dotyczące majątku, dochodów oraz zobowiązań i stałych wydatków – zakreślone. W wyniku wezwania wnioskodawca oświadczył dodatkowo, że mieszka wspólnie z ojcem, który jest rencistą ze świadczeniem w wysokości 1.700 zł. Ojciec ponosi wszystkie koszty utrzymania. Wnioskodawca nie jest zarejestrowany jako bezrobotny. Posiada skuter marki [...], zakupiony za 100 euro. Nieruchomość pod adresem zamieszkania wnioskodawcy jest własnością spółdzielni mieszkaniowej, której członkiem jest ojciec. Profesjonalny pełnomocnik zastępujący wnioskodawcę w niniejszej sprawie został opłacony z oszczędności z lat poprzednich ze sprzedaży katalizatorów. Pozostałe oszczędności zostały wydatkowane na utrzymanie. Aktualnie wnioskodawca jest całkowicie na utrzymaniu ojca. W przedłożonych kopiach zeznań podatkowych za lata 2015 i 2016 r. zeznane zostały zerowe przychody. Nadesłane zostały nadto wydruki dwóch rachunków bankowych prowadzonych w PLN i EUR, za okres od lutego do czerwca 2017 r. z licznymi wpłatami gotówkowymi. W ocenie referendarza sądowego, przedmiotowy wniosek nie zasługuje na uwzględnienie. Podstawą prawną jego rozpoznania jest regulacja zawarta w art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 – dalej: p.p.s.a.). Stosownie do treści tych przepisów, prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w części lub w całości, czyli w zakresie częściowym, przyznaje się osobie fizycznej, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Zaznaczyć trzeba, że co do zasady każdy ma obowiązek ponosić koszty swego udziału w sprawie, co zostało wyrażone w przepisie art. 199 p.p.s.a. Instytucja prawa pomocy ma charakter wyjątkowy i jest stosowana wobec osób będących w bardzo trudnej sytuacji materialnej, czyli takich, które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione są jakichkolwiek środków do życia lub środki te są tak bardzo ograniczone, iż wystarczają jedynie na zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych. Przy czym powyższe przesłanki powinien wykazać sam wnioskodawca w sposób logiczny i wiarygodny, poprzez dokładne wyjaśnienie całokształtu sytuacji finansowej, majątkowej i rodzinnej, nie ograniczając się tylko i wyłącznie do tych okoliczności, które miałyby uzasadnić jego żądanie i tylko takich, które są udokumentowane. Tymczasem, zdaniem referendarza, wnioskodawca przedstawił swoją sytuację w sposób wybiórczy, nie ujawniając swoich faktycznych źródeł dochodów. Powyższe wynika przede wszystkim z przedłożonych wydruków rachunków bankowych. Jak wynika z historii tylko rachunku prowadzonego w PLN, w okresie od początku lutego do końca maja 2017 r. wnioskodawca dokonał wpłat własnych (przelewem i w formie gotówki we wpłatomacie) na kwotę 22.056,37 zł. Z kolei na rachunek prowadzony w EUR od połowy lutego do połowy czerwca 2017 r. odnotowane są wpłaty własne gotówki o wartości 11.100 euro. Jednocześnie wypłaty gotówki w kwocie niemalże 10.000 euro dokonywane były w bankomatach na terenie Włoch w okresie od [...] do [...] kwietnia 2017 r. Poza tym z rachunku w PLN dokonywane były spłaty karty kredytowej prowadzonej na nazwisko wnioskodawcy, przy czym pomimo wezwania wydruk historii tej karty nie został przedłożony. Nie można przyjąć za wiarygodne wyjaśnień, że pieniądze wpłacone pochodzą z oszczędności z działalności gospodarczej, skoro przedłożone kopie zeznań podatkowych z dwóch ostatnich lat wskazują, że wnioskodawca nie uzyskał jakichkolwiek przychodów. Z tych samych powodów należy poddać w wątpliwość oświadczenie o źródłach finansowania pełnomocnika zastępującego wnioskodawcę. Powyższe uwagi wyraźnie zatem wskazują, że wnioskodawca przede wszystkim nie wyjaśnił w sposób rzetelny i wiarygodny swojej sytuacji finansowej. Z kolei dane wynikające z przedłożonych dokumentów wskazują, że miał możliwość poczynienia rezerw na opłacenie zarówno wpisu od skargi, jak również ewentualnych przyszłych kosztów swego udziału w sprawie. Tym bardziej, że winien był spodziewać się ich ponoszenia najpóźniej z dniem wniesienia skargi datowanej na [...] 2017 r. Mając zatem na uwadze powyższe, wniosek należało ocenić jako nieuzasadniony. W tym stanie rzeczy postanowiono jak w sentencji, na podstawie powołanych wyżej przepisów oraz 258 § 1 i 2 pkt 7 p.p.s.a.