I SA/Wr 535/10

PostanowienieWSA we Wrocławiu2011-07-25

Skład orzekający: Barbara Koźlik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osobie fizycznej można przyznać prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, gdy wykazuje, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny?
Ratio decidendi
Sąd przyznał prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, uznając, że skarżąca wykazała, iż ponoszenie kosztów sądowych spowoduje uszczerbek dla koniecznego utrzymania jej i rodziny. W szczególności uwzględniono fakt, że mimo wykazanego przychodu, środki te nie zostały faktycznie otrzymane z powodu nieuczciwych kontrahentów oraz toczące się postępowania egzekucyjne.
Stan faktyczny
Skarżąca, prowadząca działalność gospodarczą, wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych wskazując na trudną sytuację finansową, w tym wierzytelności wobec nieuczciwych kontrahentów, chorobę męża oraz niepełnosprawność syna. Posiadała nieruchomości przepisane na dzieci, nie dysponowała znaczącymi zasobami pieniężnymi, a jej rachunek bankowy był objęty zajęciem komorniczym. Dochody rodziny pochodziły głównie z renty męża i zasiłku pielęgnacyjnego na syna. Skarżąca nie osiągnęła przychodu w bieżącym roku i ponosiła koszty uzyskania przychodu.
Rozstrzygnięcie
Przyznał prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu – Barbara Koźlik po rozpoznaniu w dniu 25 lipca 2011 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi T. K. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej we W. Ośrodek Zamiejscowy w W. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania sprawie o umorzenie zaległości w podatku od towarów i usług za maj 2009 r. postanawia: przyznać prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Skarżąca wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych wskazując, że ma wierzytelności wobec nieuczciwych kontrahentów, którzy zalegają jej z płatnością od 2009 r., mąż będący pod dwóch zawałach wymaga leczenia, z kolei 13-letni syn jest niepełnosprawny. W oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach strona podała, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z mężem i synem, posiadane nieruchomości przepisała na swoje dzieci. Nie dysponuje zasobami pieniężnymi ani przedmiotami o wartości powyżej 3.000 euro. Skarżąca dodała, że po śmierci córki, w 2005 r. zdecydowała o podjęciu działalności gospodarczej, którą nadal prowadzi. Dochody jej rodzina uzyskuje z tytułu renty męża w kwocie 800 zł, z która w części jest zajęta przez komornika oraz z tytułu zasiłku pielęgnacyjnego na syna. Ponadto skarżąca wskazała, że z powodu licznych problemów nie jest w stanie zgromadzić środki na opłacenie kosztów sądowych – pierwszej kolejności środki takie zabezpiecza na poczet bieżących wydatków związanych z utrzymaniem mieszkania. Z urzędu wskazać należy, że w sprawach I SA/Wr 1486-1488/100 strona otrzymała prawo pomocy przez zwolnienie od kosztów sądowych postanowieniem z dnia 20 czerwca 2011 r. Z dokumentów przedłożonych w powyższych sprawach wynika, że w 2010 r. przychód z działalności gospodarczej wyniósł 267.842,57 zł, natomiast koszty jego uzyskania 168.793,08 zł. W 2011 r. do lutego skarżąca nie uzyskała żadnego przychodu i poniosła koszty jego uzyskania w wysokości 24.288,17 zł. Suma blokad na rachunku bankowym z tytułu egzekucji komorniczych wynosiła w marcu 2009 r. 158.765 zł. Z pism kierowanych do organów administracyjnych wynika, ze obecnie toczone są postępowania egzekucyjne wobec skarżącej. Strona podała we wskazanych sprawach, że ponosi wydatki na podatek od nieruchomości około 135 zł kwartalnie, media i telefon na firmę 151 zł – obecnie jest zadłużona na kwotę 2.000 zł i ubiega się o rozłożenie jej na raty. Wskazała, że od roku nie kupuje odzieży, na wyżywienie na syna przeznacza 200 zł, natomiast dla siebie i męża 300 zł. Nie spłaca kredytów. Jej rachunek bankowy został objęta zajęciem komorniczym, jednakże ostatecznie została umorzone postępowanie egzekucyjne ze względu na brak majątku. Na podstawie art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, czyli w zakresie częściowym, może być przyznane osobie fizycznej, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Powyższe strona wykazała. Przede wszystkim wskazać należy, że w powołanych sprawach I SA/Wr 1486-1488/10 podane zostały tożsame okoliczności faktyczne mające uzasadnić żądanie wniosku. W związku z tym, zasadnym jest powtórzenie argumentacji przedstawionej w wydanych w tych sprawach postanowieniach z dnia 20 czerwca 2011r., przemawiającej za jego uwzględnieniem. Skarżąca wprawdzie uzyskała znaczny przychód w 2010 r., niemniej – jak wynika ze złożonych oświadczeń – był to przychód jedynie należny, który skarżąca była zobligowana wykazać w księdze podatkowej, jednakże faktycznie nie był otrzymany ze względu na nieuczciwych kontrahentów. W bieżącym roku nie osiągała przychodu, ponosząc jednak koszty jego uzyskania. Poza tym, z treści akt sądowych wynika, że względem strony prowadzone są postępowania egzekucyjne, co ma również wpływ na ocenę jej sytuacji majątkowej. Wobec powyższego stwierdzić należało, że ponoszenie kosztów sądowych w niniejszej sprawie pociągnie za sobą uszczerbek dla koniecznego utrzymania strony i jej rodziny. Dlatego też, na podstawie art. 245 § 3, art. art. 246 § 1 pkt 2 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło