I SA/Wr 54/13
PostanowienieWSA we Wrocławiu2013-06-10
Skład orzekający: Ewa Kamieniecka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy spółka, która zawiesiła działalność gospodarczą, zwolniła pracowników, posiada znaczące zadłużenie i zobowiązania podatkowe, a jej rachunki bankowe zostały zajęte w postępowaniu egzekucyjnym, może zostać zwolniona od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym?Ratio decidendi
Spółka, która wykazała brak wystarczających środków pieniężnych lub majątku na pokrycie kosztów sądowych, w tym wpisu od skargi, uzasadnia przyznanie jej prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Sąd uwzględnił zawieszenie działalności, zwolnienie pracowników, znaczące zadłużenie i zobowiązania podatkowe, a także zajęcie rachunków bankowych.Stan faktyczny
Skarżąca spółka złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej podatku akcyzowego. Spółka argumentowała, że jej rachunki bankowe zostały zajęte w postępowaniu egzekucyjnym, zawiesiła działalność, zwolniła pracowników, posiada znaczące zadłużenie cywilnoprawne i publicznoprawne. Referendarz sądowy odmówił przyznania prawa pomocy, jednak po wniesieniu sprzeciwu i analizie dokumentów przez Sąd, wniosek został uwzględniony.Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Ewa Kamieniecka po rozpoznaniu w dniu 10 czerwca 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi "A." D.O., S.K. Sp. jawna z siedzibą w S. na decyzję Dyrektora Izby Celnej we W. z dnia 21 listopada 2012 r. nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego za luty 2007 r. postanawia: przyznać prawo pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.
W skardze na wymienioną w sentencji postanowienia decyzję Dyrektora Izby Celnej we W. "A." D. O., S. K. Sp. jawna z siedzibą w S. zawarła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. W jego uzasadnieniu skarżąca wskazała, że nie posiada środków pieniężnych na pokrycie wymaganych kosztów sądowych w sprawie, albowiem rachunki bankowe spółki zostały zajęte w toku prowadzonych względem niej postępowań egzekucyjnych, zaś sama spółka zawiesiła prowadzoną działalność z dniem 01.06.2012 r. Podkreśliła, że z uwagi na trudną sytuację spółka zmuszona była zwolnić zatrudnianych pracowników (z dniem 31.03.2012 r.). Akcentując ciążące na spółce zobowiązania cywilnoprawne i publicznoprawne podała, że posiada zadłużenie z tytułu zawartych umów cywilnych na kwotę 829.485,47 zł, zaś zobowiązanie podatkowe spółki z tytułu podatku akcyzowego za rok 2007 w łącznej kwocie 1.622.244 zł.
Z informacji podanych przez spółkę w oświadczeniu o majątku i dochodach wynika, że wysokość kapitału zakładowego spółki lub środków finansowych wynosi (-) 553.322,24 zł, wartość środków trwałych spółki według bilansu za ostatni rok obrotowy wyniosła 5.086,70 zł, strata spółki za ostatni rok obrotowy według bilansu wyniosła kwotę (-) 275.300,90 zł, a na rachunku bankowym spółki na koniec miesiąca poprzedzającego złożenie wniosku nie odnotowano żadnych środków pieniężnych.
Z dokumentów przesłanych wraz z wnioskiem oraz na wezwanie referendarza sądowego kierowane do wnioskodawcy w trybie art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.: dalej – p.p.s.a.) wynika, że na koniec 2012 r. spółka posiadała należności i zobowiązania krótkoterminowe w kwotach odpowiednio 828.045,85 zł i 1.446.017,38 zł; jej przychody netto ze sprzedaży wyniosły na koniec 2012 r. 1.653.339,09 zł , a koszty 1.699.062,18 zł. Przychody spółki za 2011 r. wyniosły kwotę 17.623.062,92 zł, a koszty 17.428.055,30 zł.
Postanowieniem z dnia 06.03.2013 r. referendarz sądowy odmówił spółce przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.
W sprzeciwie od tego postanowienia, wniesionym z dochowaniem ustawowego terminu, spółka powołała się m.in. na ilość skarg wniesionych do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu oraz związany z tym faktem obowiązek uiszczenia wpisu sądowego od każdej z 12 skarg.
W odpowiedzi na wezwanie Sądu z dnia 22 kwietnia 2013 r., spółka przedłożyła historię posiadanych przez nią rachunków bankowych w [...] za okres od 1 lutego 2012 r. do 30 czerwca 2012 r. oraz w [...] za okres od 1 lutego 2012 r. do 30 czerwca 2012 r. i od 1 października 2012 r. do 13 listopada 2012 r.
Z urzędu wskazać należy, że aktualnie, spółka zobowiązana jest uiścić wpisy sądowe od skarg zarejestrowanych pod sygn. akt od I SA/Wr 53/13 do I SAWr 64/13 w łącznej wysokości 22.072 zł.
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 260 p.p.s.a. w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, zarządzenie lub postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym.
Stosownie do brzmienia art. 245 § 1 p.p.s.a., prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 3 p.p.s.a.). W przypadku osób prawnych i innych jednostek organizacyjnych nieposiadających osobowości prawnej prawo pomocy może być przyznane w zakresie częściowym – gdy osoba ta wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania (art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a.).
Oceniając sytuację finansową spółki przedstawioną w pisemnym stanowisku skarżącej oraz udokumentowaną przedłożonymi do akt sprawy dowodami uzupełnionymi na wezwanie Sądu z dnia 22 kwietnia 2013 r. o wyciągi z rachunków bankowych spółki, Sąd uznał, że wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych zasługuje na uwzględnienie. Skarżąca wykazała bowiem, że nie dysponuje dostatecznymi środkami pieniężnymi (ani majątkiem) na uiszczenie kosztów sądowych w sprawie (na obecnym etapie wpisu sądowego od skargi). Przy ocenie tej, nie można było także pominąć okoliczności, że na skarżącej ciąży obowiązek uiszczenia wpisu sądowego od skarg w pozostałych, zawisłych przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym we Wrocławiu sprawach.
Przystępując do szczegółowych rozważań wskazać należy, że z analizy dokumentacji finansowej przedstawionej przez skarżącą wynika wprawdzie, że spółka uzyskała w 2012 r. przychód netto ze sprzedaży 1.653.339 zł, to sama tylko wartość sprzedanych towarów i materiałów wyniosła 1.573.592 zł, przy czym należy mieć na względzie ponoszenie innych koniecznych wydatków, jak na przykład z tytułu wynagrodzeń, czy składek na ubezpieczenie społeczne (razem 21.793 zł), a także podatków. Organ podatkowy przystąpił ponadto do egzekucji zaległości w podatku akcyzowym 1.622.244 zł (za miesiące od stycznia do grudnia 2007 r.) oraz kwoty 1.492.532 zł (za miesiące 2006 r.), przejmując na ten cel - jak wskazano we wniosku – między innymi posiadane na dzień 31.12.2012 r. środki pieniężne 59.851 zł. Istotnym również jest to, że od dnia 31.05.2012 r. skarżąca nie prowadzi działalności gospodarczej (nie uzyskuje przychodów), albowiem działalność tę zawiesiła, zaś z dniem 31.03.2012 r. zwolnieni zostali wszyscy pracownicy. Dodać należy, że przeciwwagi dla przyjętej oceny kondycji finansowej spółki nie mogła stanowić okoliczność wypracowania za rok 2011 zysku 273.639 zł, który – jak podniesiono w sprzeciwie – spożytkowany został na cele działalności w roku następnym.
Reasumując, na podstawie całości zgromadzonych w sprawie dokumentów, Sąd uznał, że aktualna sytuacja finansowa spółki uzasadnia – w świetle konstytucyjnej zasady prawa do sądu – przyznanie wnioskodawcy prawa do zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie.
W tym stanie rzeczy, działając na podstawie art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu orzekł jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło