I SA/Wr 557/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Barbara Ciołek po rozpoznaniu w Wydziale I w dniu 19 lutego 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi A na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej we W. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiące od maja do września 2014 r. postanawia: oddalić wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Wyrokiem z dnia 30 stycznia 2018r. (sygn. akt I SA/Wr 557/17) Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu oddalił w całości skargę jaką podmiot działający pod firmą A wniósł na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej we W z dnia [...], nr [...]. Pismem z dnia 5 lutego 2018r. (data stempla pocztowego) skarżąca spółka wniosła o sporządzenie pisemnego uzasadnienia do tego wyroku oraz o jego doręczenie. Kolejnym pismem, z dnia 6 lutego 2018r. (data stempla pocztowego) strona skarżąca, powołując się na treść art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm., dalej: ppsa) wniosła o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu tego wniosku skarżąca spółka sygnalizując zamiar wniesienia skargi kasacyjnej od ww. wyroku jednocześnie wyraziła obawę co do potencjalnych następstw związanych z wykonalnością zaskarżonej decyzji. W ocenie strony, wysokość orzeczonego wobec strony zobowiązania podatkowego w skonfrontowaniu z jej obecną sytuacją finansową spowoduje, że dalsze wykonywanie zaskarżonej decyzji skutkować będzie nieodwracalnością skutków (ekonomicznych i prawnych) oraz niebezpieczeństwem wystąpienia znacznej szkody. Argumentując powyższe strona podkreśliła, że zobowiązanie podatkowe wynosi ponad 4,5 miliona złotych, których to środków strona nie posiada. Dodała, że blokady na rachunkach bankowych skarżącej, a wskutek tego, cofnięcie koncesji na obrót paliwami ciekłymi pozbawiło skarżącą prawnej i finansowej możliwości prowadzenia działalności gospodarczej, a w konsekwencji, źródła przychodów. Zdaniem strony, wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji pozwoli spółce na ponowne wystąpienie o przyznanie koncesji na obrót paliwami płynnymi. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje: Podejmując rozstrzygnięcie w sprawie, Sąd uwzględnia stan sprawy istniejący w dniu orzekania i pogląd ten nie jest kwestionowany w orzecznictwie sądów administracyjnych (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29 listopada 2007 r., sygn. akt II OSK 1380/07, LEX nr 437951, dostępny również na stronie internetowej orzeczeń sądów administracyjnych: http://orzeczenia.nsa.gov.pl, dalej: CBOSA). Przedmiotem oceny Sądu jest wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, przy czym istotnym jest tu spostrzeżenie, że wniosek ten został złożony po wydaniu wyroku oddalającego skargę a jeszcze przed wniesieniem skargi kasacyjnej od tego wyroku. Możliwość wstrzymania wykonania decyzji w postępowaniu sądowoadministracyjnym reguluje przepis art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm., dalej: ppsa). Zgodnie z jego treścią, po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Odmowa wstrzymania wykonania aktu lub czynności przez organ nie pozbawia skarżącego złożenia wniosku do sądu. Dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy. Należy również wskazać, że zgodnie z treścią art. 61 § 6 ppsa, wstrzymanie wykonania aktu lub czynności traci moc z dniem: 1) wydania przez sąd orzeczenia uwzględniającego skargę; 2) uprawomocnienia się orzeczenia oddalającego skargę. Jak wynika z treści art. 61 ppsa, instytucja wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności w postępowaniu sądowoadministracyjnym służy zabezpieczeniu strony przed skutkami wykonania zaskarżonego aktu, które mogą być kwalifikowane jako znaczna szkoda lub trudne do odwrócenia skutki. Zabezpieczenie to ma charakter tymczasowy i trwa albo do chwili wydania wyroku uwzględniającego skargę albo do chwili wydania prawomocnego orzeczenia o oddaleniu skargi. Celem instytucji wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w postępowaniu sądowoadministracyjnym jest więc zabezpieczenie sytuacji strony na czas trwania postępowania w danej instancji, co wprost wynika z treści art. 61 § 6 ppsa (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 stycznia 2012 r., sygn. akt II FZ 845/11, CBOSA). Mając na uwadze treść art. 61 ppsa, a także wzgląd na wykładnię celowościową tego przepisu należy przyjąć, że postanowienie w przedmiocie wstrzymania wykonalności zaskarżonego aktu może zostać wydane przez wojewódzki sąd administracyjny wyłącznie do momentu wydania wyroku rozstrzygającego skargę. Możliwość późniejszego orzekania w przedmiocie takiego wniosku uzależniona jest od tego, czy w sprawie zostało wszczęte postępowanie międzyinstancyjne (w uchwale Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 kwietnia 2007 r., sygn. akt I GPS 1/07 dopuszczono możliwość składania wniosków o wstrzymanie wykonalności na etapie postępowania międzyinstancyjnego). Przypomnieć w związku z tym trzeba, że wszczęcie takiego postępowania następuje zasadniczo z chwilą wniesienia skargi kasacyjnej. W sprawie, z uwagi etap orzekania w przedmiocie wniosku, nie został jeszcze doręczony stronie skarżącej odpis wyroku z uzasadnieniem, a zatem nawet nie rozpoczął biegu termin do wniesienia skargi kasacyjnej. Okoliczność ta, w powiązaniu ze stwierdzeniem, że na obecnym etapie sprawy nie doszło do wszczęcia postępowania międzyinstancyjnego (bo nie została wniesiona skarga kasacyjna) nakazywała uznać złożony przez stronę wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji za przedwczesny, a przez to i niedopuszczalny. W tych warunkach, biorąc pod uwagę, że przepisy ppsa nie dają podstawy do odrzucenia takiego wniosku z powodu jego niedopuszczalności, na podstawie art. 61 § 3 ppsa w zw. z art. 61 § 5 ppsa Sąd orzekł jak w sentencji postanowienia. Na tle zbliżonych okoliczności faktycznych, podobny pogląd prawny wyraził Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w postanowieniu z dnia 21 listopada 2017 r. (sygn. akt V SA/Wa 1507/17, CBOSA). W nawiązaniu do treści wniosku należy zwrócić uwagę, że faktu samego złożenia wniosku o sporządzenie i doręczenie pisemnego uzasadnienia wyroku nie można zrównywać w skutkach ze złożeniem skargi kasacyjnej, niezależnie od intencji strony występującej z takim wnioskiem.