I SA/Wr 60/15

WyrokWSA we Wrocławiu2015-03-20

Skład orzekający: Katarzyna Radom, Maria Tkacz-Rutkowska, Jadwiga Danuta Mróz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy postanowienie o odmowie umorzenia postępowania zabezpieczającego, wydane na podstawie decyzji zabezpieczającej skutecznie doręczonej na adres wskazany w zeznaniu podatkowym, jest zgodne z prawem?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy podatkowe prawidłowo odmówiły umorzenia postępowania zabezpieczającego, ponieważ decyzja stanowiąca podstawę zarządzenia zabezpieczenia została skutecznie doręczona na adres wskazany przez podatnika w zeznaniu podatkowym za 2013 rok. Zmiana adresu zamieszkania, wynikająca ze złożonego zeznania podatkowego, została prawidłowo uwzględniona przez organ egzekucyjny, co potwierdza skuteczność doręczenia i istnienie wymagalnego obowiązku podatkowego. W związku z tym nie zaistniały przesłanki do umorzenia postępowania zabezpieczającego.
Stan faktyczny
Skarżący G. L. wniósł o umorzenie postępowania zabezpieczającego, twierdząc, że decyzja stanowiąca podstawę zarządzenia zabezpieczenia nie weszła do obrotu prawnego, ponieważ została doręczona na niewłaściwy adres. Organy podatkowe odmówiły umorzenia, uznając, że decyzja została skutecznie doręczona na adres wskazany przez skarżącego w zeznaniu podatkowym za 2013 rok. Skarżący zaskarżył postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej utrzymujące w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA - Katarzyna Radom, Sędziowie: Sędzia WSA - Maria Tkacz-Rutkowska, Sędzia WSA - Jadwiga Danuta Mróz - sprawozdawca, Protokolant: sekretarz sądowy – Anna Terlecka, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 20 marca 2015 r. sprawy ze skargi: G. L. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej we W. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie: odmowy umorzenia postępowania zabezpieczającego oraz zarządzenia zabezpieczenia na majątku zobowiązań podatkowych oddala skargę. Przedmiotem skargi G. L. (dalej: strona, skarżący, zobowiązany, podatnik) jest postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej we W. z dnia [...] utrzymujące w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w W. z dnia [...] w sprawie odmowy umorzenia postępowania zabezpieczającego, wszczętego na podstawie decyzji o zabezpieczeniu z dnia [...] oraz zarządzenia zabezpieczenia z dnia 12 sierpnia 2014 r. Z akt sprawy wynika, że Naczelnik Urzędu Skarbowego w W. prowadzi wobec majątku skarżącego postępowanie zabezpieczające co do zobowiązań podatkowych z tytułu podatku od towarów i usług za miesiące luty i marzec 2011 r. oaz II kwartał 2011 r. na podstawie zarządzenia zabezpieczania z dnia 12 sierpnia 2014 r., wydanego w oparciu o decyzję zabezpieczającą z dnia [...]. W toku czynności zabezpieczających zobowiązany - pismem z dnia 26 sierpnia 2014 r. - wniósł o umorzenie postępowania zabezpieczającego. Jako podstawę wniosku wskazał art. 59 § 1 pkt 2 w zw. z art. 166b ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 1015 ze zm., dalej: u.p.e.a.), tj. nieistnienie obowiązku. W ocenie zobowiązanego, decyzja (z dnia [...]) będąca podstawą wystawienia zarządzenia zabezpieczenia nie weszła do obrotu prawnego, gdyż adres w B., na który została wysłana decyzja, nie był adresem, który zobowiązany wskazał podczas kontroli, ale adresem, który został uznany przez organ egzekucyjny jako adres zamieszkania. Jak podał zobowiązany, organ przyjął jako adres do doręczeń adres wskazany w zeznaniu podatkowym. Tymczasem, w trakcie kontroli podatkowej skarżący wskazał inny adres, tj. ul. [...] we W. Zobowiązany podkreślił również, że do chwili złożenia zeznania podatkowego organ wysyłał pisma na adres wskazany w kontroli podatkowej. Zdaniem zobowiązanego, złożenie przez podatnika zeznania PIT zostało bezpodstawnie potraktowane jako podanie przez niego innego adresu. W konsekwencji, zobowiązany twierdzi, że zarządzenie zabezpieczenia zostało wydane na podstawie decyzji, która nie weszła do obrotu prawnego. Postanowieniem z dnia [...] Naczelnik Urzędu Skarbowego w W. odmówił umorzenia postępowania zabezpieczającego. W uzasadnieniu organ wskazał, że decyzja będąca podstawą wydania zarządzenia zabezpieczenia, wbrew odmiennym twierdzeniom strony, została doręczona na prawidłowy adres, wskazany przez zobowiązanego w zeznaniu podatkowym za rok 2013 r. W uzasadnieniu organ I instancji wskazał na przepis art. 9 ust. 1d ustawy z dnia 13 października 1995 r. o zasadach ewidencji podatników i płatników (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 1314 ze zm., dalej: ustawa o zasadach ewidencji). Na powyższe rozstrzygnięcie strona wniosła zażalenie, w treści którego zarzuciła organowi pierwszej instancji naruszenie przepisów art. 59 § 1 pkt 2 w zw. z art. 166b u.p.e.a. Strona podtrzymała wszystkie argumenty podniesione we wniosku o umorzenie postępowania zabezpieczającego, wskazując, iż decyzja będąca podstawą wystawienia zarządzenia zabezpieczenia nie weszła do obrotu prawnego. Strona ponownie podniosła, iż wskazanie adresu w zeznaniu podatkowym nie może decydować o tym, że jest to automatycznie adres właściwy dla celów kontroli. Dyrektor Izby Skarbowej utrzymując w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego uznał, że w sprawie nie zaistniała żadna z przesłanek określonych w art. 59 § 1 u.p.e.a., uzasadniających umorzenie postępowania zabezpieczającego. Organ odwoławczy zauważył, że prawidłowość doręczenia decyzji zabezpieczającej była już analizowana przez Dyrektora Izby Skarbowej w postanowieniu z dnia [...], w którym organ stwierdził, iż skarżący wniósł po terminie odwołanie od decyzji zabezpieczającej. Jak ustalił już wtedy Dyrektor Izby Skarbowej, decyzja zabezpieczająca została doręczona na prawidłowy adres zobowiązanego. Jak stwierdził bowiem organ drugiej instancji, zobowiązany w zeznaniu podatkowym za 2013 r. (złożonym w dniu 31 marca 2014 r.) wskazał jako adres zamieszkania – B., ul. [...]. Natomiast w korekcie ww. zeznania podatkowego, która do siedziby organu wpłynęła w dniu 25 sierpnia 2014 r., zobowiązany wskazał jako adres zamieszkania: W., ul. [...]. Oznacza to, że w okresie od 31 marca 2014 r. do 25 sierpnia 2014 r. adresem zamieszkania zobowiązanego był B., ul. [...]. Decyzja zabezpieczająca z dnia [...] została zaś uznana przez organ egzekucyjny za skutecznie doręczoną w dniu 4 sierpnia 2014 r., pod adres w B. W konsekwencji, Dyrektor Izby Skarbowej podzielił stanowisko organu pierwszej instancji, iż decyzja o zabezpieczeniu została skierowana na właściwy adres podatnika a jej doręczenie wywołało skutki prawne. W skardze do tutejszego Sądu skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz o zasądzenie na jego rzecz kosztów postępowania. Formułując zarzuty skargi wskazał na naruszenie art. 59 § 1 pkt 2 w zw. z art. 166b u.p.e.a. poprzez bezpodstawne uznanie, że w przedmiotowej sprawie nie było podstaw do umorzenia postępowania, gdyż istniał obowiązek, o którym mowa w tych przepisach. W uzasadnieniu skargi powtórzył argumentację z zażalenia oraz wniosku o umorzenie postępowania zabezpieczającego. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje. Skarga okazała się niezasadna. Sąd działając w zakresie przysługującej mu kognicji ocenił, iż zaskarżone postanowienie nie narusza prawa, a w szczególności powołanych w skardze przepisów. W sprawie sporne jest w istocie to, czy Naczelnik Urzędu Skarbowego przesłał decyzję z dnia [...] na właściwy adres zamieszkania zobowiązanego, tym samym czy doszło do skutecznego doręczenia decyzji zabezpieczającej w dniu 4 sierpnia 2014 r., która stała się podstawą wydania zarządzenie zabezpieczenia w niniejszej sprawie. Organ podatkowy wskazuje, że adresem właściwym do przesyłania korespondencji w okresie od 31 marca do 25 sierpnia 2014 r. był adres: B., ul. [...], a wskazywany przez stronę adres: W., ul. [...] był adresem właściwym w okresie od 20 września 2013 r. do 30 marca 2014 r. Strona skarżąca twierdzi natomiast, że decyzję przesłano pod niewłaściwy adres, tj. inny niż podany przez stronę podczas kontroli podatkowej. W rezultacie, decyzja nie weszła do obrotu prawnego, a postępowanie zabezpieczające jest bezprzedmiotowe i powinno zostać przez organ egzekucyjny umorzone. W ocenie Sądu orzekającego w niniejszej sprawie, argumentacja zaprezentowana przez skarżącego nie znajduje potwierdzenia w przepisach prawa. Należy bowiem wskazać, że przedmiotem orzekania przez tutejszy Sąd była już skarga skarżącego na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej we W. z dnia [...] stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji o zabezpieczeniu. W wyroku z dnia z 13 lutego 2015 r. WSA we Wrocławiu, w sprawie o sygn. akt I SA/Wr 2501/14 (CBOSA - orzeczenia.nsa.gov.pl) stwierdził, że organ podatkowy zasadnie uwzględnił zmianę adresu zamieszkania (także adresu do doręczeń) skarżącego, wynikającą ze złożonego przez niego zeznania podatkowego za 2013 r. Jak ustalił bowiem Sąd, z dniem 21 czerwca 2012 r. skarżący został wykreślony z rejestru jako podatnik podatku od towarów i usług, na podstawie art. 96 ust. 9 ustawy z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (tekst jedn. Dz. U. z 2011 r. nr 177, poz. 1054 ze zm.). Z dniem 20 września 2013 r. (tj. w toku kontroli podatkowej) skarżący dokonał wykreślenia wpisu prowadzonej działalności gospodarczej z ewidencji działalności gospodarczej. W konsekwencji, z tym dniem (20 września 2013 r.) przestał być traktowany jako podmiot prowadzący działalność gospodarczą. Oznacza to, że skarżący w momencie doręczenia decyzji zabezpieczającej nie był ani zarejestrowanym podatnikiem podatku od towarów i usług, ani osobą fizyczną prowadzącą działalność gospodarczą. Sąd uznał więc, że zasadnie Naczelnik Urzędu Skarbowego posłużył się danymi wskazanymi w zeznaniu podatkowym za 2013 r. (złożonym 31 marca 2014 r.), w celu ustalenia miejsca zamieszkania (adresu dla doręczeń) na dzień doręczenia decyzji zabezpieczającej. Zgodnie bowiem z treścią art. 9 ust. 1d ustawy o zasadach ewidencji w przypadku zmiany adresu miejsca zamieszkania przez podatnika będącego osobą fizyczną objętą rejestrem PESEL nieprowadzącą działalności gospodarczej lub niebędącą zarejestrowanym podatnikiem podatku od towarów i usług, za dokonanie aktualizacji uznaje się podanie przez tego podatnika aktualnego adresu miejsca zamieszkania w składanej deklaracji lub innym dokumencie związanym z obowiązkiem podatkowym. Sąd stwierdził więc, że doręczenie decyzji zabezpieczającej - stanowiącej podstawę wydania zarządzenia zabezpieczenia pod adres wskazany w zeznaniu podatkowym za 2013 r. było skuteczne i nastąpiło w dniu 4 sierpnia 2014 r. Powyższe stanowisko, wyrażone przez WSA we Wrocławiu w wyroku z dnia 13 lutego 2015 r., skład orzekający w rozpatrywanej sprawie w pełni podziela i przyjmuje za swoje. Zdaniem Sądu, nie ma wątpliwości, że decyzja została doręczona pod właściwy adres. Do 31 marca 2014 r. adresem zamieszkania był bowiem adres we W. Z dniem zaś złożenia zeznania podatkowego za 2013 r. skarżący zmienił swój adres zamieszkania na B. Dopiero w korekcie zeznania, która wpłynęła 25 sierpnia 2014 r. do organu, wskazany został ponownie adres we W. W konsekwencji należało uznać za adres zamieszkania skarżącego - w okresie od 31 marca do 25 sierpnia 2014 r. - adres z zeznania podatkowego za 2013 r., tj. B. Decyzja zabezpieczająca została zaś doręczona w dniu 4 sierpnia 2014 r., pod adres w B. Wynika stąd, że skarżący w sposób nieuzasadniony twierdził, że decyzja - będąca podstawą wydania zarządzenia zabezpieczenia - nie weszła do obrotu prawnego. W ocenie Sądu – organy zasadnie uznały, że nie istniały podstawy do umorzenia postępowania zabezpieczającego a wydane w tym zakresie postanowienie nie narusza prawa. W myśl bowiem art. 59 § 1 pkt 2 u.p.e.a. postępowanie egzekucyjne umarza się, jeżeli obowiązek nie jest wymagalny, został umorzony lub wygasł z innego powodu albo jeżeli obowiązek nie istniał. Zgodnie z art. 166b u.p.e.a. w postępowaniu zabezpieczającym stosuje się odpowiednio przepisy działu I, w tym powołany art. 59 u.p.e.a. Stosownie zaś do treści art. 155a § 1 pkt 1 u.p.e.a. organ egzekucyjny dokonuje zabezpieczenia na wniosek wierzyciela i na podstawie wydanego przez niego zarządzenia zabezpieczenia. W niniejszej sprawie, organy obu instancji ustaliły zaś, że decyzja zabezpieczająca została prawidłowo doręczona. Zatem obowiązek administracyjnoprawny, w postaci wykonania przez skarżącego zobowiązania podatkowego, istniał i był wymagalny. W tym stanie rzeczy, Sąd nie stwierdził podstaw obligujących organ egzekucyjny do umorzenia postępowania zabezpieczającego. W efekcie nie doszło do naruszenia art. 59 § 1 w zw. z art. 166b u.p.e.a. W ocenie Sądu, organy podatkowe obu instancji nie naruszyły przepisów prawa w zakresie wskazanym na wstępie niniejszych wywodów. Z tych względów, skargę skarżącego – jako nieuzasadnioną należało oddalić na podstawie art. 151 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło