I SA/Wr 604/19
PostanowienieWSA we Wrocławiu2019-10-21
Skład orzekający: Sędzia WSA Katarzyna Radom
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postanowienie organu administracji o odmowie przeprowadzenia dowodu z przesłuchania świadka, w sytuacji gdy ustawa nie przewiduje na nie zażalenia, jest przedmiotem kontroli sądu administracyjnego?Ratio decidendi
Sąd administracyjny nie jest właściwy do rozpoznawania skarg na postanowienia organów administracji, które nie mieszczą się w katalogu spraw określonych w art. 3 § 2 PPSA. Postanowienie o odmowie przeprowadzenia dowodu z przesłuchania świadka, na które nie przysługuje zażalenie i które nie kończy postępowania ani nie rozstrzyga sprawy co do istoty, nie podlega kognicji sądu administracyjnego. Strona może podnieść zarzuty dotyczące takiego postanowienia w skardze na decyzję ostateczną kończącą postępowanie.Stan faktyczny
Strona I. C. zaskarżyła bezpośrednio do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej we W. odmawiające przeprowadzenia dowodu z przesłuchania świadka. Organ administracji wskazał, że poprzednia skarga strony na podobne postanowienie została już odrzucona przez WSA. Sąd rozpoznał skargę i postanowił ją odrzucić.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Katarzyna Radom po rozpoznaniu w Wydziale I w dniu 21 października 2019 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi I. C. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej we W. z dnia [...] 2019 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przeprowadzenia dowodu z przesłuchania świadka postanawia: odrzucić skargę.
Pismem z dnia 29 maja 2019 r., zatytułowanym "Zażalenie" (uzupełnionym pismem procesowym z dnia 20 września 2019 r.), I. C. (dalej: strona, skarżąca) zaskarżyła bezpośrednio do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej we W. z dnia [...] 2019 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przeprowadzenia dowodu z przesłuchania świadka.
Po przekazaniu przez Sąd ww. pisma Dyrektorowi Izby Administracji Skarbowej we W., organ ten w piśmie procesowym z dnia 19 czerwca 2019 r. (zakwalifikowanym jako odpowiedź na wniesioną skargę) wskazał, że pismem z dnia 14 czerwca 2019 r. wezwał stronę do jednoznacznego określenia, czy pismo z dnia 29 maja 2019 r. jest zażaleniem, czy skargą do WSA we Wrocławiu. Brak odpowiedzi strony skutkował uznaniem, iż pismo to stanowi skargę na postanowienie w sprawie odmowy przeprowadzenia dowodu. Jednocześnie organ zauważył, iż skargę strony na postanowienie tegoż organu z dnia 20 lutego 2019 r. na odmowę przeprowadzenia dowodu z przesłuchania świadka Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu odrzucił postanowieniem z dnia 20 maja 2019 r., sygn. akt I SA/Wr 318/19.
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje.
Stosownie do art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm.; dalej w skrócie: p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie.
Wyjaśnić jednak należy, że merytoryczna kontrola działalności administracji publicznej na skutek złożenia skargi, poprzedzona jest badaniem dopuszczalności jej wniesienia. Skarga jest bowiem dopuszczalna, gdy przedmiot sprawy należy do właściwości sądu, skargę wniesie uprawniony podmiot oraz gdy spełnia ona wymogi formalne i została złożona w terminie. Spełnienie wszystkich wymienionych warunków skargi prowadzi do merytorycznego rozpoznania sprawy. Stwierdzenie natomiast braku któregoś z nich uniemożliwia nadanie skardze dalszego biegu, co w konsekwencji prowadzi do odrzucenia skargi.
W ocenie Sądu, sprawa, której dotyczy skarga nie mieści się we właściwości rzeczowej sądu administracyjnego, uściślonej w art. 3 § 2 - 4 i art. 4 p.p.s.a
Zgodnie z art. 3 § 2 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:
Kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:
1) decyzje administracyjne;
2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu;
4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego, postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej, oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw;
4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających;
5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a;
9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw.
Zgodnie natomiast z art. 3 § 2a i § 3 p.p.s.a. sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (§ 2a) oraz w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach (§ 3).
Ponadto, w myśl art. 4 p.p.s.a., sądy administracyjne rozstrzygają spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego i między samorządowymi kolegiami odwoławczymi, o ile odrębna ustawa nie stanowi inaczej, oraz spory kompetencyjne między organami tych jednostek a organami administracji rządowej.
Z przytoczonych regulacji wynika, że sąd administracyjny nie jest właściwy do rozpoznawania spraw, które nie zostały wymienione w powołanych przepisach.
W rozpoznawanej sprawie I. C. zaskarżyła postanowienie w przedmiocie odmowy przeprowadzenia dowodu z przesłuchania świadka.
W ocenie Sądu, zaskarżone postanowienie nie mieści się w żadnej kategorii postanowień, o jakich jest mowa w art. 3 § 2 pkt 2 p.p.s.a. Po pierwsze, w stosunku do postanowienia w przedmiocie dopuszczenia czy niedopuszczenia określonych w nim dowodów, ustawa (Ordynacja podatkowa) nie przewiduje możliwości wniesienia zażalenia. Po drugie, rzeczone postanowienie nie kończy postępowania w sprawie, ponieważ nie wszczyna żadnego odrębnego postępowania. Po trzecie, nie rozstrzyga ono sprawy co do jej istoty, gdyż nie rozstrzyga o prawach i obowiązkach strony. Skarga dotyczy zatem aktu, który nie mieści się w zakresie przedmiotowym kontroli sprawowanej przez sąd administracyjny i z tego powodu podlega odrzuceniu.
Zgodnie bowiem z art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. sąd administracyjny odrzuca skargę, jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego.
Brak możliwości zaskarżenia postanowienia objętego skargą nie oznacza jednak, że tego rodzaju postanowienia są poza kontrolą zarówno administracyjną, jak i sądowoadministracyjną. Strona będzie miało bowiem prawo podnieść zarzuty w stosunku do takiego postanowienia, ale dopiero w skardze do sądu administracyjnego na decyzję ostateczną (decyzję organu odwoławczego) kończącą postępowanie, w ramach którego takie postanowienie zostało wydane.
Mając na uwadze powyższe, Sąd na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a, orzekł jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło