I SA/Wr 646/19

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Piotr Kieres po rozpoznaniu w dniu 30 października 2019 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej we W. z dnia [...] maja 2019 r., nr [...] w przedmiocie uznania za bezzasadne ponaglenia na rażąco opieszałe działanie Naczelnika Urzędu Skarbowego [...] w przedmiocie zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym za czerwiec 2016 r. postanawia odrzucić skargę. A sp. z o.o. (dalej jako: Spółka, Skarżąca) wniosła skargę na wymienione w rubrum postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej we W.(dalej jako: Organ) wydane na podstawie art. 141, w zw. z art. 216 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tekst jedn. Dz. U. z 2018 r., poz. 800 ze zm.) – dalej jako: o.p., w którym uznano ponaglenie Spółki na przewlekłość Naczelnika Urzędu Skarbowego [...] w przedmiocie zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym za czerwiec 2016 r. za niezasadne. W odpowiedzi na skargę Organ wniósł o odrzucenie skargi jako niedopuszczalnej, ewentualnie z ostrożności procesowej o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga podlega odrzuceniu. Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2018 r., poz. 1307 ze zm.) – dalej jako p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Wspomniana kontrola działalności administracji publicznej obejmuje zaś obok orzekania w sprawach skarg na decyzje m.in. kontrolę postanowień wydanych w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończących postępowanie, a także postanowień rozstrzygających sprawę co do istoty (art. 3 § 2 pkt 2 p.p.s.a.). Niniejsza sprawa Spółki, nie mieści się w ww. katalogu aktów i czynności poddanych kognicji sądu administracyjnego, gdyż przedmiotem skargi jest postanowienie rozpoznające ponaglenie Skarżącej, złożone w trybie art. 141 § 1 pkt 1 o.p. Ponaglenie na niezałatwienie sprawy w terminie, jest specyficznym środkiem ochrony prawnej w postępowaniu podatkowym. Zgodnie z art. 141 § 1 o.p. na niezałatwienie sprawy we właściwym terminie lub terminie ustalonym na podstawie art. 140 o.p. stronie służy ponaglenie do organu podatkowego wyższego stopnia. Organ ten, uznając ponaglenie za uzasadnione, wyznacza dodatkowy termin załatwienia sprawy oraz zarządza wyjaśnienie przyczyn i ustalenie osób winnych niezałatwienia sprawy w terminie, a w razie potrzeby podejmuje środki zapobiegające naruszaniu terminów załatwiania spraw w przyszłości. Organ właściwy do rozpatrzenia ponaglenia stwierdza jednocześnie, czy niezałatwienie sprawy w terminie miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa (art. 141 § 2 o.p.). Podkreślenia wymaga, że przepisy o.p. nie przewidują możliwości zaskarżenia postanowienia wydawanego przez organ wyższego stopnia w związku z wniesionym ponagleniem. Jednocześnie dopuszczalność zaskarżenia takiego postanowienia do sądu administracyjnego nie wynika z jakiegokolwiek przepisu szczególnego (por. postanowienia: WSA w Poznaniu z 28 sierpnia 2015r., I SA/Po 1373/15; WSA w Łodzi z 17 czerwca 2016r., I SA/Łd 477/16 oraz z 18 marca 2014r., I SA/Łd 42/14, WSA w Warszawie z 7 stycznia 2015r.; III SA/Wa 3447/14; WSA w Olsztynie z 17 marca 201 r. I SA/Ol 82/17; dostępne: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Wniesienie ponaglenia do organu wyższego stopnia w trybie art. 141 § 1 pkt 1 o.p. jest natomiast warunkiem formalnym i niezbędnym do wystąpienia ze skargą do sądu administracyjnego na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ podatkowy. Wniesienie ponaglenia jest, bowiem równoznaczne z wyczerpaniem środków zaskarżenia w rozumieniu art. 52 § 1 p.p.s.a. Reasumując wskazać należy, że ponaglenie z art. 141 § 1 o.p. nie stanowi środka zaskarżenia, bo nie służy kontroli rozstrzygnięć podjętych w postępowaniu administracyjnym, lecz ma na celu spowodowanie, aby rozstrzygnięcia takie w ogóle zostały wydane. Do ponaglenia nie mają zastosowania przepisy dotyczące zażaleń, zamieszczone w art. 236-239 o.p. Postanowienie wydane w związku z rozpoznaniem wniesionego przez Stronę ponaglenia nie należy również do postanowień kończących postępowanie, dotyczy bowiem kwestii wpadkowej, tj. bezczynności organu lub przewlekłości postępowania, zaistniałej w toku sprawy podatkowej. Nie można też uznać, że postanowienie wydane w oparciu o art. 141 o.p. jest postanowieniem rozstrzygającym sprawę co do istoty, skoro jego celem jest spowodowanie jedynie tego, aby w sprawie zostało podjęte rozstrzygnięcie (postanowienie WSA w Lublinie z 25 listopada 2011 r., postanowienie WSA w Rzeszowie z 6 sierpnia 2013 r. dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych). Postanowienie to nie jest zatem orzeczeniem, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 2 p.p.s.a. i dlatego nie podlega zaskarżeniu do sądu administracyjnego (postanowienie NSA z dnia 19 marca 2012 r. sygn. akt II FSK 145/12 dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych) - nie mieści się w katalogu postanowień, na które może zostać wniesiona skarga do sądu administracyjnego i wniesienie takiej skargi jest niedopuszczalne. Po myśli art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. Sąd odrzuca skargę, jeżeli z innych przyczyn wniesienie skargi jest niedopuszczalne. W stwierdzonym stanie rzeczy, Sąd na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 p.p.s.a., postanowił jak w sentencji.