I SA/Wr 648/97

WyrokWSA we Wrocławiu1999-01-13

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy darowizna części samochodowych dokonana po wydaniu decyzji ostatecznych o dopuszczeniu towaru do obrotu, a przed montażem samochodu i jego rejestracją, może stanowić podstawę do wznowienia postępowania celnego na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 Kpa?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że darowizna części samochodowych dokonana po wydaniu ostatecznych decyzji o dopuszczeniu towaru do obrotu, a także późniejszy montaż samochodu i jego rejestracja, nie stanowią nowych okoliczności faktycznych ani dowodów istniejących w dniu wydania decyzji, które mogłyby uzasadniać wznowienie postępowania celnego na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 Kpa. W konsekwencji, zaskarżona decyzja i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji zostały uchylone z powodu naruszenia prawa, w tym błędnego traktowania dwóch odrębnych importerów jako jednego podmiotu.
Stan faktyczny
Skarga dotyczyła decyzji Prezesa Głównego Urzędu Ceł w przedmiocie wymiaru cła od samochodu osobowego. Skarżący, Danuta C. i Andrzej P., otrzymali odrębne decyzje o dopuszczeniu do obrotu części samochodowych w dniu 21 marca 1996 r. Następnie, w dniu 23 maja 1996 r., Danuta C. darowała swoje części Andrzejowi P. Po tym fakcie z części tych zmontowano samochód i zarejestrowano go na nazwisko Andrzeja P. Skarżący podnosili, że okoliczności te powinny być podstawą do wznowienia postępowania celnego.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Prezesa Głównego Urzędu Ceł oraz poprzedzającą ją decyzję Dyrektora Urzędu Celnego w L.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu sprawy ze skargi Danuty C. i Andrzeja P. na decyzję Prezesa Głównego Urzędu Ceł z dnia 27 lutego 1997 r. (...) w przedmiocie wymiaru cła od samochodu osobowego marki Ford Scorpio - uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Dyrektora Urzędu Celnego w L. z dnia 9 września 1996 r. (...); (...). Naczelny Sąd Administracyjny rozpatrując stan faktyczny i prawny objęty skargą doszedł do następujących ustaleń i wniosków: Skarga zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja podobnie jak decyzja utrzymana przez nią w mocy, wydana została z naruszeniem prawa w stopniu nakazującym usunięcie z obrotu prawnego. Stosownie do przepisu art. 1 ust. 2 ustawy z dnia 28 grudnia 1989 r. - Prawo celne /Dz.U. 1994 nr 71 poz. 312 ze zm./, w postępowaniu przed organami celnymi stosuje się przepisy kodeksu postępowania administracyjnego, jeżeli przepisy tej ustawy nie stanowią inaczej. W braku zatem szczególnych przepisów ustawy normujących kwestię wznowienia postępowania, przepisy rozdziału 12 Kpa mają zatem również zastosowanie w postępowaniu celnym. Podkreślić należy, że wznowienie postępowania jest instytucją procesową stwarzającą możliwość prawną ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy zakończonej decyzją ostateczną, jeżeli wydana ona została w postępowaniu dotkniętym kwalifikowaną wadą wymienioną enumeratywnie w art. 145 par. 1 Kpa. I tak wszczęcie postępowania w sprawie wznowienia postępowania może w myśl art. 147 Kpa nastąpić z urzędu lub na żądanie strony. 0 wznowieniu postępowania organ orzeka w formie postanowienia, które musi być doręczone stronie, aby umożliwić jej obronę we wznowionym postępowaniu /art. 149 par. 1 Kpa/. Postanowienie to bowiem otwiera postępowanie, którego przedmiotem jest zbadanie zgodnie z zasadami przyjętymi w kodeksie postępowania administracyjnego, a zatem zasadami rządzącymi postępowaniem wyjaśniającym, z zapewnieniem stronie czynnego udziału - czy występują przyczyny wznowienia postępowania oraz rozstrzygnięcie istoty sprawy administracyjnej /art. 149 par. 2 Kpa/. Stwierdzenie bowiem, czy przyczyna wznowienia rzeczywiście wystąpiła w sprawie i jaki z tego wynikają skutki dla rozstrzygnięcia sprawy /art. 149 par. 2 Kpa/ - może być wyłącznie efektem postępowania przeprowadzonego po wydaniu postanowienia na podstawie art. 149 par. 1 Kpa i musi być zawarte w decyzji określonej w art. 151 Kpa /wyrok z dnia 13 listopada 1987 r., I SA 1326/86 - ONSA 1987 Nr 2 poz. 80/. I tak jedną z podstaw wznowienia postępowania jest zgodnie z art. 145 par. 1 pkt 5 Kpa ujawnienie istotnych dla sprawy nowych okoliczności faktycznych lub nowych dowodów istniejących w dniu wydania decyzji, lecz które nie były znane organowi w chwili wydawania decyzji. Czyli innymi słowy, weryfikacja decyzji ostatecznej w oparciu o powyższy przepis możliwa jest tylko wówczas, gdy spełnione są łącznie trzy przesłanki: - ujawnione okoliczności faktyczne lub dowody istotne dla sprawy muszą być dowodami nowo odkrytymi, lub zgłoszonymi po raz pierwszy przez stronę; - okoliczności faktyczne i dowody, o których stanowi ww. przepis art. 145 par. 1 pkt 5 Kpa muszą istnieć w dniu wydania decyzji ostatecznej, co oznacza, że niedopuszczalne jest wznowienie postępowania na skutek wystąpienia nowych okoliczności faktycznych istotnych dla sprawy, powstałych po wydaniu ostatecznej decyzji; - nowe fakty i dowody nie były znane organowi, który wydał ostateczną decyzję. W świetle powyższego stwierdzić należy, że zgromadzony w sprawie materiał dowodowy nie wykazał istnienia łącznie ww. przesłanek z art. 145 par. 1 pkt 5 Kpa. Oznacza to zatem, że brak było w rozpatrywanej sprawie podstaw do uchylenia w oparciu o przepis art. 151 par. 1 pkt 2 Kpa w związku z art. 149 par. 2 Kpa ostatecznych decyzji z dnia 21 marca 1996 r., zawartych w dowodach odpraw celnych (...). Otóż niesporne jest w sprawie, że w dniu 21 marca 1996 r., podczas odprawy celnej - organ celny miął do czynienia z dwoma podmiotami prawa celnego - importerami. Zarówno bowiem Danuta C., jak i Andrzej P. dokonywali każdy we własnym imieniu i na własny rachunek obrotu towarowego z zagranicą danymi towarami /częściami samochodowymi/ pozostającymi w ich wyłącznej dyspozycji. W konsekwencji tegoż każdy z ww. uzyskał odrębną decyzję z dnia 21 marca 1996 r. o dopuszczeniu towaru /części samochodowych szczegółowe opisanych w tychże decyzjach/ do obrotu na polskim obszarze celnym. Niesporne jest także w sprawie, że w dniu 23 maja 1996 r., a więc po dokonaniu odprawy celnej i wydaniu ww. decyzji ostatecznej Danuta C. darowała na rzecz Andrzeja P. części do samochodu osobowego objęte ww. odprawą celną z dnia 21 marca 1996 r. Umowa ta w tym samym dniu zgłoszona została do Urzędu Skarbowego w L., gdzie uiszczono zgodnie z dokonanym wymiarem podatek od darowizny. Faktu dokonania tejże umowy nie można jednak zaliczyć do okoliczności, o których stanowi art. 145 par. 1 pkt 5 Kpa. Również takimi okolicznościami nie może być fakt, że z części sprowadzonych w dniu 21 marca 1996 r. przez skarżących tj. dwóch oddzielnych importerów i po zawarciu opisanej wyżej umowy darowizny przedmiotowych części samochodowych, zmontowano samochód i zarejestrowano na nazwisko Andrzeja P., jako, że są to niewątpliwie okoliczności, które miały miejsce już po wydaniu decyzji ostatecznych. W rozpatrywanej sprawie nie można również przypisać tak Danucie C., jak i Andrzejowi P. sprowadzenia z zagranicy samochodu osobowego w stanie rozmontowanym lub niezmontowanym. Także nie można było żadnemu z ww. przypisać sprowadzenia wyrobu kompletnego lub gotowego, ani mającego zasadniczy charakter wyrobu gotowego lub kompletnego, bowiem z ustaleń organów nie wynika, by części samochodowe sprowadzone przez każdego z ww. importerów /osobno/ były wystarczające do montażu samochodu dla każdego z tych odrębnych podmiotów. Tym samym brak było podstaw do zastosowania tak wobec Danuty C., jak i wobec Andrzeja P. reguły 2a Ogólnych Reguł Interpretacji Nomenklatury Scalonej. Istotnym także uchybieniem w sprawie, jest wydanie przez organ I instancji decyzji na nazwiska obu skarżących, traktując ich jako jeden zbiorowy podmiot, gdy w rzeczywistości były to dwa odrębne podmioty /dwóch importerów/, a zatem i dwie różne strony. Konsekwencją tego było przyjęcie przez organy niezgodnie ze stanem faktycznym, że każdy z nich sprowadzał z zagranicy ten sam przedmiot, a co oznaczało zobowiązanie do uiszczenia należności celnych za sporny samochód przez każdego z ww., gdy zaś sprowadzali Oni jedynie część tego towaru. Mając na względzie wskazane wyżej uchybienia i uznając, że ze względu na swój charakter miały istotny wpływ na wynik sprawy Sąd na podstawie art. 22 ust. 1 pkt 1 i ust. 2 pkt 1 i 3 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./ - orzekł o uchyleniu zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji. Orzeczenie o kosztach oparte zostało na przepisie art. 55 ust. 1 ww. ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło