I SA/Wr 654/18
WyrokWSA we Wrocławiu2018-11-15
Skład orzekający: Maria Tkacz-Rutkowska, Piotr Kieres, Annetta Makowska-Hrycyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo ustalił wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, uwzględniając jedynie liczbę zameldowanych osób, a nie faktycznie zamieszkujących, oraz czy prawidłowo przeprowadził postępowanie dowodowe w tym zakresie?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, uznając, że organy administracji nie zebrały wystarczających dowodów na prawidłowe ustalenie stanu faktycznego, w szczególności daty rozpoczęcia zamieszkiwania nieruchomości przez konkretną osobę oraz faktycznej liczby mieszkańców. Naruszenie przepisów postępowania dowodowego miało istotny wpływ na wynik sprawy.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymującej w mocy decyzję organu I instancji, określającą wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi dla nieruchomości skarżącego. Skarżący kwestionował obowiązek uiszczania opłaty, wskazując na prowadzenie działalności gospodarczej i odbiór odpadów przez inny podmiot. Organy oparły się głównie na oświadczeniu jednej osoby o zamieszkiwaniu nieruchomości.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu uchylił zaskarżoną decyzję w całości i zasądził od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L. na rzecz C. J. kwotę 100 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Tkacz-Rutkowska, Sędziowie: Sędzia WSA Piotr Kieres, Sędzia WSA Anetta Makowska-Hrycyk (sprawozdawca), Protokolant: starszy specjalista Katarzyna Motyl, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 listopada 2018 r. sprawy ze skargi C. J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L. z dnia [...] kwietnia 2018 r. nr [...] w przedmiocie określenia wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi I. uchyla zaskarżoną decyzję w całości, II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L. na rzecz C. J. kwotę 100 zł (sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Przedmiotem skargi C. J. (dalej: Skarżący) jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L. (dalej także: SKO lub organ odwoławczy) z [...] kwietnia 2018 r. nr [...] utrzymująca w mocy decyzję Zarządu Związku Gmin [...] (dalej: organ I instancji) z [...] stycznia 2018 r. nr [...], określającą wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi za każdy miesiąc począwszy od 1 lipca 2013 r. w kwocie 29 zł dla nieruchomości w J. przy ul. K. [...].
Z uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika, że w sprawie określenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi powstałymi na nieruchomości w J. (dalej: opłata) przy ul. K. [...] organ I instancji początkowo wydał decyzję z [...] września 2016 r. w stosunku do B. J., którą SKO uchyliło i umorzyło postępowanie w sprawie. Następnie organ I instancji, po wszczęciu wobec Skarżącego postępowania podatkowego, wydał decyzję z [...] lipca 2017 r., którą SKO po rozpoznaniu odwołania uchyliło [...] października 2017 r. do ponownego rozpatrzenia z uwagi na określenie wysokości opłaty uwzględniającej liczbę osób zameldowanych zamiast zamieszkujących sporną nieruchomość w J.
W ponownie przeprowadzonym postępowaniu organ I instancji ustalił, że pod ww. adresem znajduje się nieruchomość o powierzchni 300 m2, w tym zabudowana budynkiem mieszkalnym o powierzchni użytkowej wynoszącej 110 m2. Właścicielem tej nieruchomości jest Skarżący. W budynku zainstalowane są trzy liczniki pomiaru zużycia wody. Jeden licznik przypisany jest do umowy podpisanej z prowadzoną pod wskazanym adresem działalnością gospodarczą pod firmą A – C. J. i wskazuje średniomiesięczne zużycie wody na poziomie 3 m2. Pozostałe dwa liczniki zarejestrowane są dla umów zawartych ze Skarżącym i wykazują one średniomiesięczne zużycie wody na poziomie 2 m3 i 13 m3. Zgodnie natomiast z informacją zawartą w piśmie B. J. z dnia [...] kwietnia 2017 r., ww. budynek zamieszkały jest przez jedną osobę.
Kierując się tymi ustaleniami organ podatkowy I instancji stwierdził, że Skarżący, jako właściciel nieruchomości położonej pod ww. adresem, nie wypełnił obowiązków określonych w art. 6h i art. 6m ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (Dz. U. z 2017 r. poz. 1289 ze zm.; dalej: u.c.p.g.), polegających na złożeniu deklaracji o wysokości opłaty oraz dokonywaniu tej opłaty. Na podstawie informacji udzielonej przez B. J. przyjął, że nieruchomość w J. przy ul. K. [...] jest zamieszkiwana przez jedną osobę. W konsekwencji, decyzją z [...] stycznia 2018 r. określił wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi zbieranymi w sposób nieselektywny od gospodarstwa jednoosobowego w kwocie 29 zł za każdy miesiąc, począwszy od lipca 2013 r.. Wysokość tej opłaty organ ustalił według stawki określonej w uchwale nr XVII/75/13 Zgromadzenia Związku Gmin [...] z [...] czerwca 2013 r. W uzasadnieniu decyzji organ I instancji wyjaśnił, że wobec stwierdzenia zamieszkiwania spornej nieruchomości - fakt zawarcia przez Skarżącego z B spółką z o.o. umowy na odbiór niesegregowanych odpadów komunalnych powstających w rezultacie prowadzonej działalności gospodarczej nie może skutkować uchyleniem się Skarżącego od wykonania ustawowych obowiązków w zakresie złożenia deklaracji i ponoszenia opłaty na rzecz Związku Gmin [...].
W odwołaniu Skarżący wskazał, że sporna nieruchomość składa się m.in. z budynku mieszkalnego, w którym prowadzona jest działalność gospodarcza przez firmy C sp. j. B. i C. J. oraz A C. J. Z nieruchomości tej, zgodnie z umową zawartą z B spółką z o.o., odbierane i zagospodarowywane są odpady oraz uiszczana z tego tytułu opłata na podstawie wystawionych faktur. Skarżący powołał się ponadto na okoliczność, że Związek Gmin [...] (dalej też: ZG[...]) nigdy nie odbierał odpadów z przedmiotowej nieruchomości, a zatem brak jest podstaw do określenia opłaty za usługi, których nie świadczy. Skarżący dodał, że 17 listopada 2017 r. złożył deklarację "zerową" obejmującą sporną nieruchomość. Oświadczył również, że w przedmiotowej nieruchomości zainstalowane są dwa, a nie trzy liczniki na wodę. Jeden z nich przypisany jest bowiem nieruchomości przy ul. K. [...], gdzie zużyto 13 m3 wody.
Po rozpoznaniu odwołania, SKO zaskarżoną decyzją utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu przywołało zgromadzony w sprawie materiał dowodowy, w tym: pisemne oświadczenie Skarżącego z 15 maja 2017 r., że nie zamieszkuje w przedmiotowej nieruchomości; notatkę urzędową z 30 maja 2017 r. sporządzoną przez dwóch pracowników ZG[...], z której wynika, że budynek pod adresem: J. ul. K. [...], nosi znamiona zamieszkiwania przez mieszkańców; pisemną odpowiedź B. J. z 27 kwietnia 2017 r. na wezwanie organu podatkowego pierwszej instancji z 7 kwietnia 2017 r., z której wynika m.in., że w budynku pod podanym adresem znajduje się jej firma, w której mieszka. W oparciu o te dowody organ odwoławczy stwierdził, że prawidłowe jest ustalenie opłaty według stawki w wysokości 29 zł, począwszy od 1 lipca 2013 r. Argumentował, że w przedmiotowym budynku mieszka jedna osoba, tj. B. J., która ten fakt potwierdziła w piśmie z 27 kwietnia 2017 r. Organ odwoławczy wobec tego wyjaśnił, że określony w art. 6i pkt 1 u.c.p.g., obowiązek uiszczania opłaty w odniesieniu do nieruchomości zamieszkałych, jest uzależniony od faktu samego zamieszkiwania na danej nieruchomości i w tej sytuacji, stosownie do art. 6c u.c.p.g. gmina (a w tym konkretnym przypadku związek gmin) zobligowana jest do odbierania odpadów z zamieszkiwanych nieruchomości. Wskazał, że opłata ta ma bowiem charakter daniny publicznej, co stwierdził Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 28 listopada 2013 r. w sprawie K 17/12, a właściciele nieruchomości mają obowiązek ją uiszczać. W konsekwencji, brak jest możliwości wyłączenia pewnych nieruchomości z systemu gospodarowania odpadami komunalnymi, a zatem Skarżący był obowiązany - czego nie uczynił - do złożenia deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi. Tym samym, naruszenie przez Skarżącego art. 6m u.c.p.g., spowodowało konieczność wydania przez organ podatkowy decyzji na podstawie art. 6o u.c.p.g. Organ odwoławczy ocenił również skutki prawne złożenia przez Skarżącego "zerowej" deklaracji o wysokości opłaty (za gospodarowanie odpadami komunalnymi dla nieruchomości, na których zamieszkują mieszkańcy), uznając ją za nie mającą wpływu na wynik sprawy. Zdaniem organu odwoławczego Skarżący nie zakwestionował też ustalenia organów podatkowych co do zamieszkiwania nieruchomości. W opinii SKO, dla oceny obowiązku wnoszenia opłaty bez znaczenia pozostaje fakt, że wytwarzane na tej nieruchomości odpady komunalne odbierane są aktualnie przez spółkę B, a poprzednio przez D sp. z o.o.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu Skarżący wniósł o uchylenie decyzji SKO i zasądzenie kosztów postępowania sądowego. Zarzucił naruszenie: art. 120, art. 121 i art. 122 ustawy Ordynacja podatkowa oraz art. 6h i art. 6r u.c.p.g. W uzasadnieniu skargi argumentował, że na spornej nieruchomości prowadzona jest działalność gospodarcza, a odpady za odpłatnością są odbierane i zagospodarowywane przez B spółkę z o.o. Dalej Skarżący przedstawił poprzedzający dotychczasowy przebieg postępowania oraz wskazał na fakt złożenia deklaracji "zerowej" najpierw przez B. J. (w stosunku do której umorzono postępowanie w sprawie określenia opłaty), a następnie - przez Skarżącego. Kwestionując obowiązek uiszczania opłaty Skarżący podkreślił, że ZG[...] nigdy nie odbierał odpadów z przedmiotowej nieruchomości, w związku z czym ZG[...] nie ponosi kosztów, o jakich jest mowa w art. 6 ust. 2-26 i 2d u.c.p.g. W konsekwencji, zdaniem Skarżącego, nie ma podstaw do ustalenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi w rozumieniu art. 6h u.c.p.g. W ocenie Skarżącego istotne jest brzmienie art. 6r u.c.p.g., z którego wynika zakaz wykorzystywania środków pochodzących z opłat na cele niezwiązane z pokrywaniem kosztów funkcjonowania systemu gospodarowania odpadami komunalnymi. Powołując się na regulamin ZG[...] Skarżący argumentował, że nie są objęte systemem ZG[...] nieruchomości, w których zarejestrowana jest działalność gospodarcza zatrudniająca do 20 osób.
Do skargi załączono kserokopię skierowanego do B. J. wezwania z 9 września 2016 r. do złożenia korekty deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi.
W odpowiedzi na skargę SKO podtrzymało stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji i wniosło o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje.
Skarga okazała się zasadna, bowiem zaskarżona decyzja narusza prawo procesowe w sposób mający wpływ na wynik sprawy.
O zasadności skargi nie zadecydowały jednak jej zarzuty (co do braku obowiązku uiszczania opłaty), lecz wyniki kontroli sądowej zaskarżonej decyzji dokonane zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 r. poz. 1302; dalej: p.p.s.a.). Mocą tego przepisu sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Przystępując zatem do rozważań prawnych Sąd podkreśla w pierwszej kolejności, że zasadniczo trafność zastosowania przez organ podatkowy przepisów prawa materialnego (np. u.p.c.g) zależy od prawidłowo ustalonego przez ten organ stanu faktycznego sprawy. Z kolei prawidłowość ustaleń faktycznych warunkowana jest przeprowadzeniem postępowania podatkowego zgodnie z regułami wynikającymi z ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (w brzmieniu wówczas obowiązującym, tj. - Dz. U. z 2017 r. poz. 201 ze zm.; dalej: o.p.). Zasadnicze znaczenie ma tu zasada prawdy obiektywnej określona w art. 122 o.p. W myśl tego przepisu, w toku postępowania organy podatkowe podejmują wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy w postępowaniu podatkowym. Wskazaną zasadę prawdy obiektywnej – zgodnie z poglądami doktryny i orzecznictwa sądowego - należy rozumieć, jako obowiązek organu podatkowego wyczerpującego zbadania wszystkich okoliczności faktycznych związanych z określoną sprawą, aby w ten sposób odtworzyć jej rzeczywisty obraz i uzyskać podstawę do zastosowania prawidłowych przepisów prawa. Przy czym, inicjatorem i gospodarzem prowadzonego postępowania jest organ podatkowy, który z urzędu obowiązany jest przeprowadzić dowody służące ustaleniu stanu faktycznego sprawy. Dla realizacji przywołanej zasady procesowej istotne są przepisy odnoszące się do postępowania dowodowego, a przede wszystkim art. 187 § 1 o.p., zgodnie z którym organ podatkowy jest obowiązany zebrać i w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Ocena całego zebranego materiału dowodowego - w kontekście tego, czy dana okoliczność została udowodniona - musi nastąpić w granicach swobodnej oceny dowodów (art. 191 o.p.). Dodać również trzeba, że gromadzenie materiału dowodowego poprzez zbieranie dowodów wymaga niekiedy włączania ich postanowieniem wydanym na podstawie art. 216 w związku z art. 180 § 1 o.p.
Mając na uwadze przywołane powyżej zasady postępowania podatkowego Sąd stwierdza, że stan faktyczny sprawy, nie został prawidłowo ustalony.
Przypomnienia wymaga, że przedmiotem sporu jest zasadność określenia Skarżącemu wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi od nieruchomości położonej w J. przy ul. K. [...] w kwocie 29 zł miesięcznie, począwszy od 1 lipca 2013 r.
Skarżący konsekwentnie prezentuje stanowisko, że w ogóle nie istnieje obowiązek uiszczania rzeczonej opłaty na rzecz ZG[...]. Argumentuje, że na przedmiotowej nieruchomości prowadzona jest działalność gospodarcza, a odpady za odpłatnością są odbierane i zagospodarowywane przez podmiot, z którym została zawarta umowa i który z tego tytułu wystawia Skarżącemu faktury. Takie przekonanie Skarżącego było powodem złożenia deklaracji "zerowej". Ponadto Skarżący podkreślił, że ZG[...] nigdy nie odbierał odpadów z nieruchomości Skarżącego, w związku z czym nie należą mu się opłaty za usługi. Zgodnie zaś z regulaminem ZG[...] nieruchomości, w których zarejestrowana jest działalność gospodarcza zatrudniająca do 20 osób, nie są objęte systemem odbioru odpadów komunalnych przez ZG[...].
Zdaniem zaś organów podatkowych na Skarżącym ciążył obowiązek złożenia deklaracji o wysokości opłaty oraz ciąży nadal obowiązek ponoszenia tej opłaty na podstawie art. 6h i art. 6m u.p.c.g.w wysokości 29 zł miesięcznie począwszy od 1 lipca 2013 r. na podstawie § 2 ust. 2 pkt 1 uchwały ZG[...] z 6 czerwca 2013 r. nr XVII/75/13 w sprawie dokonania wyboru metody ustalenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi oraz ustalenia stawki takiej opłaty. Przedmiotową nieruchomość zamieszkuje bowiem jedna osoba, tj. B. J. Zdaniem organu odwoławczego fakt dokonywania przez Skarżącego opłat za wywóz śmieci poza zorganizowanym przez ZG[...] systemem odbioru odpadów komunalnych nie ma znaczenia w sprawie.
Sporne zagadnienie wymaga rozważenia przepisów prawa materialnego, które stanowią podstawę określenia decyzją wymiarową opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi.
Zgodnie z art. 6q u.c.p.g., w sprawach dotyczących opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi stosuje się przepisy o.p., z tym że uprawnienia organów podatkowych przysługują wójtowi, burmistrzowi lub prezydentowi miasta, a w przypadku przejęcia przez związek międzygminny zadań gminy, o których mowa w art. 3 ust. 2, w zakresie gospodarowania odpadami komunalnymi, w zakresie opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi, które stanowią dochód związku międzygminnego - zarządowi związku międzygminnego. W świetle art. 3 ust. 2 u.c.p.g. obowiązkiem gmin jest m.in. utrzymanie czystości i porządku na swoim terenie.
W myśl art. 21 § 3 o.p. jeżeli w postępowaniu podatkowym organ podatkowy stwierdzi, że podatnik, mimo ciążącego na nim obowiązku, nie zapłacił w całości lub w części podatku, nie złożył deklaracji albo że wysokość zobowiązania podatkowego jest inna niż wykazana w deklaracji, albo powstałego zobowiązania nie wykazano, organ podatkowy wydaje decyzję, w której określa wysokość zobowiązania podatkowego.
Stosownie zaś do art. 6m ust. 1 u.c.p.g. właściciel nieruchomości jest obowiązany złożyć do wójta, burmistrza lub prezydenta miasta deklarację o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi w terminie 14 dni od dnia zamieszkania na danej nieruchomości pierwszego mieszkańca lub powstania na danej nieruchomości odpadów komunalnych. Przy czym, w myśl art. 6o u.c.p.g., w razie niezłożenia deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi albo uzasadnionych wątpliwości co do danych zawartych w deklaracji - wójt, burmistrz lub prezydent miasta określa, w drodze decyzji, wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, biorąc pod uwagę uzasadnione szacunki, w tym średnią ilość odpadów komunalnych powstających na nieruchomościach o podobnym charakterze. Zgodnie natomiast z art. 6k ust. 1 pkt 1 u.c.p.g rada gminy, w drodze uchwały dokona wyboru metody ustalenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi spośród metod określonych w art. 6j ust. 1 i 2 oraz ustali stawkę takiej opłaty; dopuszcza się stosowanie więcej niż jednej metody ustalenia opłat na obszarze gminy.
Z art. 6c u.c.p.g. wynika, że gminy są obowiązane do zorganizowania odbierania odpadów komunalnych od właścicieli nieruchomości, na których zamieszkują mieszkańcy (ust. 1). Rada gminy może, w drodze uchwały stanowiącej akt prawa miejscowego, postanowić o odbieraniu odpadów komunalnych od właścicieli nieruchomości, na których nie zamieszkują mieszkańcy, a powstają odpady komunalne (ust. 2).
Z kolei zgodnie z art. 6h u.c.p.g. właściciele nieruchomości, o których mowa w art. 6c, są obowiązani ponosić na rzecz gminy, na terenie której są położone ich nieruchomości, opłatę za gospodarowanie odpadami komunalnymi. Przez właściciela nieruchomości rozumie się także współwłaścicieli, użytkowników wieczystych oraz jednostki organizacyjne i osoby posiadające nieruchomości w zarządzie lub użytkowaniu, a także inne podmioty władające nieruchomością (art. 2 ust. 1 pkt 4 u.c.p.g.). Dodać też trzeba, że jeżeli obowiązki wskazane w ustawie mogą jednocześnie dotyczyć kilku podmiotów spośród wskazanych w art. 2 ust. 1 pkt 4, obowiązany do ich wykonania jest podmiot lub podmioty faktycznie władające nieruchomością. W takim przypadku podmioty, o których mowa w art. 2 ust. 1 pkt 4, mogą w drodze umowy zawartej w formie pisemnej, wskazać podmiot obowiązany do wykonania obowiązków wynikających z ustawy (art. 2 ust. 2a u.c.p.g.).
Z aktów prawa miejscowego wynika, że gmina J., na terenie której położona jest sporna nieruchomość w J., tworzy wraz z innymi gminami związek międzygminny w celu wykonywania zadań publicznych gminy (art. 64 ustawy o samorządzie gminnym) o nazwie Związek Gmin [...]. Z treści § 7 pkt 12) Statutu Związku Gmin [...] (Dziennik Urzędowy Województwa L. z dnia 10.06.1994 r. Nr 13, poz. 108 ze zm.) wynika, że do zadań tego związku międzygminnego należy planowanie i wykonywanie zadań z zakresu gospodarki odpadami komunalnymi na terenie gmin - członków Związku. Na podstawie m.in. art. 6k ust. 1 pkt 1 u.p.c.g. Zgromadzenie ZG[...] uchwałą z 11 czerwca 2013 r. nr XVII/75/13 dokonało wyboru metody ustalenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi oraz ustalenia stawki takiej opłaty, uzależniając jej wysokość od sposobu zbierania odpadów (selektywny, nieselektywny) oraz od tego, czy gospodarstwo domowe jest jedno- czy wieloosobowe.
Z zestawienia przywołanych przepisów, a także z przywołanego przez organ wyroku TK z dnia 28 listopada 2013 r. w sprawie K 17/12 wynika, że w odniesieniu do nieruchomości zamieszkałej na właścicielu nieruchomości - w rozumieniu art. 2 ust. 1 pkt 4 u.c.p.g. - ciąży ustawowy obowiązek złożenia deklaracji i uiszczania opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi Obowiązek ten jest niezależny od okoliczności, które w ocenie podatnika, zwalniają go od tych obowiązków. W przypadku natomiast niewypełnienia przez właściciela nieruchomości tych obowiązków ustawowych, organ jednostki samorządu terytorialnego zobligowany jest do wszczęcia postępowania w sprawie określenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi. Warunkiem jednak dla określenia opłaty w wyniku wszczęcia postępowania jest poczynienie przez organ podatkowy niezbędnych ku temu ustaleń, czy dana nieruchomość jest faktycznie zamieszkiwania i od jakiego/w jakim okresie czasu. Ustalenie obu tych okoliczności pozwala bowiem na określenie należnej opłaty według metodologii jej ustalenia i stawki przyjętej w stosownej uchwale, od momentu powstania obowiązku jej uiszczania.
Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy Sąd stwierdza, że organy podatkowe nie zebrały w sprawie wystarczających dowodów na poparcie swojego stanowiska, że nieruchomość pod adresem: J. ul. K. [...] zamieszkiwana jest przez B. J. od 1 lipca 2013 r. Z poczynionych w sprawie ustaleń nie wynika bowiem, dlaczego tę datę przyjęto jako moment zaistnienia obowiązku uiszczania opłaty – czy ze względu na dzień, od którego nieruchomość jest zamieszkana, czy wobec wejścia w życie przywołanej powyżej uchwały Zgromadzenia ZG[...]. W sprawie wiadomym jest natomiast, że B. J. mieszkała pod wskazanym adresem w 2017 r., gdyż wskazuje na to jej oświadczenie zawarte w piśmie z dnia 27 kwietnia 2017 r. oraz "oględziny" nieruchomości dwóch pracowników ZG[...], których wnioski zawarte są w notatce urzędowej z dnia 30 maja 2017 r. Należy jednak zauważyć, że wskazane pismo B. J. zostało pozyskane w postępowaniu prowadzonym wobec wymienionej, a nie wobec Skarżącego, które wszczęto na podstawie postanowienia z dnia 19 kwietnia 2017 r. doręczonego Skarżącemu w dniu 4 maja 2017 r. Organ I instancji miał obowiązek włączenia tego pisma w poczet materiału dowodowego w sprawie prowadzonej w stosunku do Skarżącego w sposób formalny, tj. przez wydanie postanowienia w trybie art. 216 w związku z art. 180 § 1 o.p., zwłaszcza, że - co wymaga podkreślenia - pismo to stanowi jedyny dowód potwierdzający fakt zamieszkiwania przedmiotowej nieruchomości przez B. J. Nie jest to jednak uchybienie procesowe, które ma walor istotny. Ważniejsza jest ocena dowodowa tego dokumentu, której dokonał organ podatkowy. Pismo to nie potwierdza bowiem czasookresu zamieszkiwania, jaki przyjęły organy obu instancji. Niewątpliwie zatem w sprawie nie doszło do prawidłowego ustalenia stanu faktycznego w zakresie niezbędnym do określenia czasookresu, od kiedy B. J. mieszka w przedmiotowej nieruchomości, organ winien podjąć inicjatywę dowodową polegającą przede wszystkim na przesłuchaniu Skarżącego i B. J. w trybie i rygorach określonych w przepisach o.p. Ustalenie tej daty da bowiem podstawę do określenia opłaty za prawidłowy okres. W sprawie należy również rozważyć, czy nie istnieje potrzeba zastosowania przepisu art. 2 ust. 2a u.c.p.g. z uwagi na to, że nieruchomością faktycznie włada również B. J.
W odniesieniu do podkreślanej przez Skarżącego okoliczności o prowadzeniu w przedmiotowej nieruchomości dwóch firm: C sp. j. B. i C. J. oraz A C. J., Sąd stwierdza, że okoliczność ta świadczy jedynie o tym, że mamy do czynienia z nieruchomością mieszaną, w której prowadzona jest działalność gospodarcza i jednocześnie jest zamieszkana (o ile organ potwierdzi tę okoliczność w prowadzonym ponownie postępowaniu). W tej sytuacji, fakt prowadzenia na tej nieruchomości również działalności gospodarczej nie wyłącza z obowiązku uiszczania opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi na rzecz ZG[...]. Za pozbawione racji należy więc uznać twierdzenie Skarżącego, że brak jest podstaw do pobierania opłaty przez ZG[...], z uwagi na prowadzenie pod wskazanym adresem jedynie działalności gospodarczej. Zaznaczyć przy tym trzeba, że dopiero taka okoliczność zwalniałaby z obowiązków wynikających z art. 6h i art. 6m u.c.p.g. Powołana uchwała nr XVII/75/13 Zgromadzenia ZG[...] dotyczy bowiem tylko nieruchomości zamieszkałych, co oznacza, że Zgromadzenie ZG[...] nie wybrało dodatkowej możliwości, o której mowa w art. 6c ust. 2 u.c.p.g. Z kolei, przywołany w skardze Regulamin utrzymania czystości i porządku na terenie ZG[...], nie zawiera wskazanej przez Skarżącego regulacji odnośnie do nieruchomości nieobjętych systemem odbioru odpadów komunalnych, w których prowadzona jest działalność gospodarcza zatrudniająca do 20 osób. W Regulaminie tym znajduje się natomiast regulacja dotycząca nieruchomości niezamieszkanych nieobjętych systemem, jednak nie odnosi się ona do nieruchomości, w których prowadzona jest działalność gospodarcza, lecz do takich w których nie zamieszkują mieszkańcy, a powstają odpady komunalne. Właściciele tego rodzaju nieruchomości zobowiązani są do zawarcia indywidualnej umowy z przedsiębiorcą wpisanym do rejestru działalności regulowanej, której przedmiotem będzie odbiór odpadów komunalnych z terenu tej nieruchomości (§ 2 pkt 10 uchwały nr XII/85/17 z dnia 21 czerwca 2017 r.). Zauważyć należy, że podobne brzmienie w kwestii właścicieli nieruchomości, na których nie zamieszkują mieszkańcy, miały postanowienia zawarte we wcześniejszych uchwałach w sprawie Regulaminu utrzymania czystości i porządku na terenie ZG[...], tj. w § 5 uchwały nr XVII/79/13 z dnia 6 czerwca 2013 r. oraz § 4 uchwały nr IV/29/15 z dnia 1 października 2015 r.
Mając na uwadze powyższe, podnoszony przez Skarżącego fakt płacenia za odbiór odpadów poza systemem ZG[...] w ramach prowadzonej działalności gospodarczej, może być poddany ocenie dowodwej wyłącznie w odniesieniu do czasookresu, w którym wykazane zostanie, że nieruchomość nie była zamieszkana. Dlatego, tę kwestię organ ma obowiązek również ustalić w ramach podjętej inicjatywy dowodowej.
Z kolei, uiszczanie przez Skarżącego opłat na rzecz przedsiębiorcy (odbierającego odpady) w czasie zamieszkiwania przedmiotowej nieruchomości, nie ma znaczenia, gdyż istnieje ustawowy obowiązek uiszczania opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi w ramach systemu wynikającego z u.c.p.g. Stąd, nie może być rozważana kwestia - podnoszona przez Skarżącego - że ZG[...] nie odbiera odpadów, a w związku z tym opłata nie będzie przeznaczona na pokrycie kosztów funkcjonowania systemu (art. 6r u.c.p.g.).
Podsumowując Sąd uznał, że w sprawie naruszono reguły prawidłowego prowadzenia postępowania, w tym w szczególności art. 122, art. 187 § 1, art. 180 § 1, art. 191 o.p. w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy. W niniejszej sprawie nie zebrano bowiem pełnego materiału dowodowego dla ustalenia istotnych dla niej okoliczności dających podstawę do prawidłowego określenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi. Organ w ponownym postępowaniu winien zatem uwzględnić wskazania i ocenę przyjętą w uzasadnieniu niniejszego wyroku.
Uwzględniając powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a., uchylił zaskarżoną decyzję w całości. Sąd orzekł ponadto o kosztach postępowania stosownie do art. 200 w związku z art. 205 § 1 p.p.s.a., w skład których wchodzi uiszczony przez Skarżącego wpis sądowy od skargi w kwocie 100 zł.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło