I SA/Wr 676/11
PostanowienieWSA we Wrocławiu2011-05-23
Skład orzekający: Sędzia WSA Dagmara Dominik-Ogińska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy upomnienia i tytuły wykonawcze dotyczące należności z tytułu wyłączenia gruntów rolnych z produkcji rolniczej podlegają kontroli sądu administracyjnego?Ratio decidendi
Upomnienia i tytuły wykonawcze nie podlegają kontroli sądowoadministracyjnej, ponieważ nie posiadają cech aktu administracyjnego (decyzji, postanowienia lub innego aktu lub czynności) w rozumieniu art. 3 § 2 PPSA. Upomnienie ma charakter informacyjny i przypomina o istniejącym obowiązku, nie rozstrzygając o prawach ani obowiązkach strony. Tytuł wykonawczy jest dokumentem urzędowym, a wszelkie zarzuty dotyczące jego treści kwestionuje się w trybie określonym w przepisach o postępowaniu egzekucyjnym.Stan faktyczny
Skarżący L.B. zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu wystawione przez Starostę S. tytuły wykonawcze oraz upomnienia dotyczące należności z tytułu wyłączenia gruntów rolnych z produkcji rolniczej. Twierdził, że tytuły wykonawcze zostały wydane bezprawnie i bez decyzji administracyjnej, a egzekucja z jego emerytury jest prowadzona na ich podstawie. Podniósł, że o obowiązku ponoszenia należności dowiedział się z opóźnieniem. Sąd wezwał skarżącego do usunięcia braków formalnych skargi, a skarżący uzupełnił ją o zaskarżenie upomnień i postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej we W. w przedmiocie zarzutów w sprawie egzekucji administracyjnej.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę jako niedopuszczalną.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Dagmara Dominik-Ogińska po rozpoznaniu w dniu 23 maja 2011 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi L.B. na Starostę Ś. w przedmiocie wystawienia upomnień i tytułów wykonawczych postanawia: odrzucić skargę.
Pismem wniesionym w dniu 4 marca 2011 r. za pośrednictwem Starostwa Powiatowego w S., L. B. zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu wystawione przez Starostę S. w dniu [...] r. tytuły wykonawcze o numerach [...], [...], [...]i [...] obejmujące należności z tytułu wyłączenia gruntów rolnych z produkcji rolniczej. Skarżący podniósł, iż tytuły wykonawcze zostały wydane bezprawnie i bez wydania decyzji administracyjnej i, że na ich podstawie prowadzona jest wobec niego egzekucja z uposażenia emerytalnego. Wskazał, że powyższa sytuacja związana jest z nabyciem przez niego w maju 2006 r. nieruchomości w drodze licytacji. Podniósł, iż o obowiązku ponoszenia powyższych należności został powiadomiony dopiero w 2008 r. w korespondencji otrzymanej od Starostwa Powiatowego w S. oraz "X" Biura Geodezji i Terenów Rolnych we W., co w jego ocenie, po tak długim czasie, jest niedopuszczalne. Wskazał, że instytucje te winny działać bez zbędnej zwłoki i powiadomić go o potrzebie wnoszenia opłat już w 2006 r. Zaznaczył, że podczas licytacji, sąd również nie poinformował go o obowiązku ponoszenia opłat.
W dniu 11 marca 2011 r. Starosta S. przekazał skargę do tut. Sądu, informując jednocześnie, że prowadzone jest postępowanie na skutek złożonych przez skarżącego zarzutów na czynności egzekucyjne organu.
Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału II WSA we Wrocławiu z dnia 14 marca 2011 r., skarga została zarejestrowana pod sygn. akt II SA/Wr 145/11. Następnie wezwano skarżącego do usunięcia braków formalnych skargi przez wskazanie numeru i daty zaskarżonego aktu (decyzji, postanowienia, innego aktu) lub zaskarżonej czynności, bądź jeśli przedmiotem skargi jest bezczynność, wskazanie czego skarżący domaga się od organu pozostającego w bezczynności. W wykonaniu wezwania, skarżący poinformował (pismo z dnia 28 marca 2011 r.), iż oprócz ww. tytułów wykonawczych, skarży upomnienia Starosty S. z dnia 18 marca 2008 r. nr [...], [...] i z dnia 2 grudnia 2009 r. nr [...], [...], [...], [...] dot. ww. należności z tytułu wyłączenia gruntów rolnych z produkcji rolniczej oraz postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej we W. z dnia [...] r. wydane w przedmiocie zarzutów w sprawie egzekucji administracyjnej.
Zarządzeniem z dnia 22 kwietnia 2011 r. Przewodniczący Wydziału II WSA we Wrocławiu przekazał skargę L. B. Wydziałowi I według właściwości.
Zarządzeniem z dnia 27 kwietnia 2011 r. skarga została zarejestrowana pod sygn. akt I SA/Wr 676/11.
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje:
Skarga podlega odrzuceniu, albowiem okazała się niedopuszczalna.
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Z kolei w myśl art. 3 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – dalej: "ppsa"), sądowa kontrola działalności administracji publicznej obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:
1) decyzje administracyjne;
2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie;
4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa;
4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach;
5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4a.
Natomiast w świetle art. 3 § 3 ppsa sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach.
Mając na uwadze brzmienie powołanych regulacji prawnych, Sąd stwierdza, że przedmiot skargi, tj. upomnienia i tytuły wykonawcze, nie podlegają kontroli sądowoadministracyjnej. Nie sposób bowiem przyjąć, iż upomnienie do uregulowania należności podatkowych jest decyzją administracyjną lub postanowieniem. Nie jest też żadnym innym aktem administracyjnym lub wyrazem czynności podlegającym z mocy art. 3 § 2 pkt 4 ppsa zaskarżeniu do sądu administracyjnego. Wyjaśnić w tym miejscu wypada, że charakter prawny upomnienia wzywającego zobowiązanego do wykonania ciążącego na nim obowiązku polega na tym, że ma ono jedynie przypominać o obowiązku zapłaty wymienionych w nim należności, informując o zagrożeniu skierowania sprawy na drogę egzekucji administracyjnej. Nie stanowi zatem rozstrzygnięcia władczego, które rozstrzygałoby o sytuacji prawnej osoby do której zostało skierowane. W przeciwieństwie do decyzji administracyjnych nie przydaje ono nowych praw i obowiązków, a jedynie przypomina o konieczności wykonania tych już istniejących. Nie jest ono również rozstrzygnięciem odpowiadającym postanowieniu. Wskazać należy, że rozstrzygnięcia i zajmowane przez organ egzekucyjny lub wierzyciela stanowiska w sprawach dotyczących postępowania egzekucyjnego następują w formie postanowienia, stosownie do treści art. 17 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (j.t. w Dz. U z 2005 r. Nr 229, poz. 1954 ze zm. – dalej; "upea"). Natomiast w ramach upomnienia wierzyciel nie dokonuje żadnej oceny faktycznej lub prawnej, która to występuje w rozstrzygnięciach lub stanowiskach. Upomnienie jest czynnością ze strony wierzyciela zawierającą informację o możliwości dobrowolnego uregulowania należności, gdyż w przeciwnym razie wdrożona zostanie egzekucja zmierzająca do przymusowego zaspokojenia wierzyciela. (vide: wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu z dnia 14 lipca 2010 r., sygn. akt I SA/Op 158/10; postanowienie NSA z dnia 16 września 2010r. sygn. akt II FSK 1608/10). W odniesieniu zaś do tytułów wykonawczych, wskazać należy, że zgodnie z przepisami upea, tytuły wykonawcze mają walor dokumentu urzędowego, wystawianego przez wierzycieli publicznych (w tym wypadku Starostę S.) przed wszczęciem postępowania egzekucyjnego. Nie stanowią natomiast żadnego aktu czy czynności orzekającej o prawach bądź obowiązkach zobowiązanego. Według przepisów upea, dane zawarte w doręczonym przy wszczęciu egzekucji tytule wykonawczym, zobowiązany może kwestionować za pomocą zarzutów, których podstawy określa art. 33 upea. Z akt sprawy wynika, że skarżący takie zarzuty zgłosił i były one przedmiotem rozpoznania we właściwym trybie. Wskazuje na to treść pisma Starosty S. z dnia 11 marca 2011 r., którym przekazano skargę do tut. Sądu, a także pismo z dnia 28 marca 2011 r., stanowiące odpowiedź skarżącego na wezwanie Sądu do usunięcia braków formalnych skargi.
W świetle powyższego stwierdzić należy, że skoro upomnienie i tytuł wykonawczy nie posiadają cech aktu administracyjnego (decyzji, postanowienia, innych aktów lub czynności), o których mowa w art. 3 ppsa, to nie podlegają one kontroli sądu administracyjnego. Stanowisko to jest również akceptowane w orzecznictwie sądowym (vide: postanowienie WSA w Szczecinie z dnia 24 września 2009 r. sygn. akt II SA/Sz 792/09, wyrok NSA z dnia 23 września 2009r. sygn. akt I OSK 1543/08 ).
Na marginesie wyjaśnienia wymaga, iż ww. postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej we W. z dnia [...] r., nie mogło zostać objęte przedmiotową skargą, o co zawnioskował skarżący w piśmie z dnia 28 marca 2011 r. Pismo to stanowiło bowiem uzupełnienie braków formalnych skargi wniesionej w dniu 4 marca 2011 r., w którym to dniu, owo postanowienie nie istniało w obrocie prawnym. Uzupełnienie braków pisma (skargi), o czym stanowi art. 49 § 3 ppsa, wywołuje bowiem skutki od dnia jego wniesienia. Oznacza to, że skutki wniesienia pisma powstają w chwili jego wniesienia z brakami, a nie w dacie ich usunięcia (sanacja braków pisma) (J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz, Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis, Warszawa 2006, str. 131).
Z tych względów i na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 ppsa, skargę jako niedopuszczalną należało odrzucić, o czym orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło