I SA/Wr 681/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym : Przewodniczący : Sędzia WSA Maria Tkacz - Rutkowska Sędziowie : Sędzia WSA Ludmiła Jajkiewicz Asesor WSA Alojzy Wyszkowski (sprawozdawca) Protokolant: Paulina Wódka po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 27 listopada 2006 r. sprawy ze skargi W. J. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej we W. Ośrodek Zamiejscowy w J. G. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie orzeczenia o odpowiedzialności podatkowej skarżącego - wspólnika spółki cywilnej A za zaległości tej spółki w podatku od towarów i usług za miesiąc marzec 2000 r. wraz z odsetkami za zwłokę oraz koszty postępowania egzekucyjnego oddala skargę. Dyrektor Izby Skarbowej we W. Ośrodek Zamiejscowy w J. G. decyzją z dnia [...] Nr [...] po wniesieniu odwołania przez W. J. utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego w Z. z dnia [...] Nr [...], w sprawie orzeczenia o odpowiedzialności podatkowej W. J. - wspólnika spółki cywilnej A za zaległość tej spółki w podatku od towarów i usług za miesiąc marzec 2000 r. w kwocie [...], odsetki za zwłokę w kwocie [...] i koszty postępowania egzekucyjnego w wysokości [...]. Naczelnik Urzędu Skarbowego w Z. decyzją z dnia [...] nr [...] na podstawie art. 115 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. z 2005 r. Dz. U. Nr 8 poz. 60 ze zm.) orzekł o odpowiedzialności podatkowej W. J. - wspólnika spółki cywilnej A za zaległość tej spółki w podatku od towarów i usług za miesiąc marzec 2000 r. w kwocie [...], odsetki za zwłokę w kwocie [...] i koszty postępowania egzekucyjnego w wysokości [...]. Od tej decyzji W. J. złożył odwołanie wnosząc o jej uchylenie. W uzasadnieniu odwołania podniósł, że nie ponosi winy za powstałe zobowiązania spółki. Według strony spółka nie podejmowała żadnych działań, które mogłyby rodzić obowiązek powstania zobowiązań podatkowych. Dyrektor Izby Skarbowej we W. Ośrodek Zamiejscowy w J. G. uchylił zaskarżoną decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji w związku z nieprzeprowadzeniem postępowania wyjaśniającego w sprawie. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy Naczelnik Urzędu Skarbowego w Z. decyzją z dnia [...] Nr [...], orzekł o odpowiedzialności podatkowej W. J. - wspólnika spółki cywilnej A za zaległość tej spółki w podatku od towarów i usług za miesiąc marzec 2000 r. Od powyższej decyzji W. J. złożył odwołanie w dniu [...] wnosząc o jej uchylenie i wnikliwe rozpatrzenie jego sprawy. Zaskarżonej decyzji zarzucił, że zgromadzone materiały w sprawie nie zostały dostatecznie rozpatrzone. A jeden ze wspólników spółki cywilnej A D. S. - złożył depozyt w Sądzie Rejonowym w Z., w związku z czym niesłuszne jest twierdzenie organu I instancji o braku możliwości wyegzekwowania zaległości spółki. Dalej strona podniosła, że spółka cywilna A do dnia [...] nie podpisywała żadnej umowy z jakimkolwiek pełnomocnikiem, ani nie podejmowała uchwał oraz nie prowadziła działalności gospodarczej, w związku z tym nie składała też żadnych deklaracji podatkowych. Zdaniem strony deklaracje mogła złożyć obca osoba, ponieważ na tych dokumentach nie ma wymaganych podpisów wspólników spółki, a zgodnie z umową spółki cywilnej A z dnia [...] wszelkie pisma musiały być podpisane przez wszystkich wspólników. Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu podał, że podstawą wydania zaskarżonej decyzji jest art. 115 § 1 Ordynacji podatkowej, w myśl którego, wspólnik spółki cywilnej, jawnej, partnerskiej oraz komplementariusz spółki komandytowej albo komandytowo-akcyjnej, nie będący akcjonariuszem, odpowiada całym swoim majątkiem solidarnie ze spółką i z pozostałymi wspólnikami za zaległości podatkowe spółki i wspólników, wynikające z działalności spółki. Zgodnie z § 2 w/w art. przepis ten stosuje się również do odpowiedzialności byłego wspólnika za zaległości podatkowe z tytułu zobowiązań powstałych w okresie, gdy był on wspólnikiem. Przedsiębiorstwo A spółka cywilna zgłosiło prowadzenie działalności w dniu [...] i w tym samym dniu zostało złożone zgłoszenie rejestracyjne w zakresie podatku od towarów i usług. Wspólnikami tej spółki od dnia jej założenia byli W. J., D. S. oraz A. L. Z dniem [...] W. J. wystąpił ze spółki cywilnej A, co zostało potwierdzone aneksem do umowy spółki z dnia [...]. A więc w okresie, którego dotyczy przedmiotowa zaległość podatkowa był wspólnikiem spółki. Spółka bowiem nie uregulowała wynikającego z deklaracji VAT-7 zobowiązania z tytułu podatku od towarów i usług za miesiąc marzec 2000 r. w kwocie w kwocie [...], co spowodowało powstanie zaległości w tym podatku i odsetek za zwłokę. W trakcie prowadzonej egzekucji mającej na celu ściągnięcie tej zaległości powstały koszty egzekucyjne w wysokości [...]. Powyższe okoliczności spowodowały, iż zaistniały przesłanki do wszczęcia z urzędu postępowania w sprawie odpowiedzialności W. J., jako osoby trzeciej - byłego wspólnika spółki cywilnej A, za w/w należności oraz wydania orzeczenia w tej sprawie. Dyrektor Izby Skarbowej uznał, iż wskazanie strony, dotyczące złożenia przez jednego ze wspólników spółki w Sądzie Rejonowym w Z. depozytu, z którego możliwa byłaby egzekucja przedmiotowej zaległości, nie wyklucza w przedmiotowej sprawie orzeczenia o odpowiedzialności podatkowej osoby trzeciej za zaległość spółki cywilnej w związku z nieskutecznością egzekucji. Załączona do akt sprawy kopia dowodu wpłaty tego depozytu dotyczy bowiem F. S., który nie był wspólnikiem spółki A. Nie uwzględnił też twierdzenia strony, co do nieprowadzenia działalności gospodarczej i w związku z tym nieskładania przez spółkę cywilną A deklaracji podatkowych, ponieważ złożono deklaracje podatkowe, m.in. dotycząca zobowiązania w podatku od towarów i usług za miesiąc marzec 2000 r., spełniające wymogi formalne i rachunkowe. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skarżący W. J. wniósł o: - uchylenie decyzji organu I jak i II instancji jako niezgodnych z prawem, - zasądzenie kosztów postępowania. W pozostałej części skargi powtórzył okoliczności podniesione w odwołaniu. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje ustalenia faktyczne i prawne zawarte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na podstawie art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz. U. nr 153, poz. 1269/, sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Według art. 1 § 2 powołanej ustawy - Prawo o ustroju sądów administracyjnych, kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Określone w art. 145 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) podstawy prawne uwzględnienia skargi ograniczone zostały do naruszenia prawa, a zatem kontrolując decyzję administracyjną sąd bada zgodność z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej. Decyzja administracyjna jest zgodna z prawem jeżeli jest zgodna z przepisami prawa materialnego i przepisami prawa procesowego. Skargę nie można uznać za zasadną. Na wstępie należy podkreślić, że przedmiotem oceny Sądu jest rozstrzygnięcie w sprawie odpowiedzialności osób trzecich za zaległości podatkowe podatnika - spółki cywilnej z tytułu zobowiązań podatkowych powstałych w podatku od towarów i usług. Zgodnie z art. 115 § 1 Ordynacji podatkowej wspólnik spółki cywilnej odpowiada całym swoim majątkiem solidarnie ze spółką i pozostałymi wspólnikami za zaległości podatkowe spółki. Przepis § 1 stosuje się również do byłego wspólnika, jeżeli wynikające z działalności spółki zaległości podatkowe spółki oraz innych wspólników powstały w okresie, gdy był on wspólnikiem (§ 2). Orzeczenie o odpowiedzialności, o której mowa w art. 115 § 1 O.p., za zaległości podatkowe spółki z tytułu zobowiązań podatkowych powstałych w sposób przewidziany w art. 21 § 1 pkt 1 O.p. (z mocy prawa) nie wymaga uprzedniego wydania decyzji określającej wysokość zaległości spółki (§ 4). Przedmiotem postępowania w sprawie odpowiedzialności podatkowej osób trzecich jest obowiązek wykonania zobowiązania podatkowego podatnika, w tym przypadku spółki cywilnej. W postępowaniu o odpowiedzialności osób trzecich nie rozstrzyga się już kwestii związanych z ustaleniem istnienia obowiązku podatkowego oraz z wysokością zobowiązania podatkowego. Odpowiedzialność osoby trzeciej dotyczy dochodzenia należnych podatków, a nie określania czy ustalania ich wysokości. Po rozwiązaniu spółki cywilnej odpowiedzialność wspólników jako osób trzecich za jej długi podatkowe przestaje mieć charakter wyłącznie posiłkowy, tj. uzupełniający odpowiedzialność podatnika, płatnika lub inkasenta. Mimo więc, że nie traci ona charakteru odpowiedzialności podatkowej osób trzecich, na wspólników odpowiadających całym swoim majątkiem zostaje w takiej sytuacji przełożony de facto całkowity ciężar odpowiedzialności za zadłużenia spółki z tytułu jej zobowiązań jako podatnika, płatnika lub inkasenta. Tak więc określenie zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług ciążącego na rozwiązanej spółce cywilnej może nastąpić tylko w ramach decyzji wydanej przeciwko byłym wspólnikom spółki w trybie art. 115 Ordynacji podatkowej, orzekającej o odpowiedzialności spółki za jej zobowiązania. W zaskarżonej decyzji, jak i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, prawidłowo ustalono stan sprawy uznając, że W. J. był wspólnikiem Przedsiębiorstwa A spółka cywilna od dnia zgłoszenia prowadzenie działalności w dniu [...], do [...], kiedy wystąpił ze spółki cywilnej (aneks do umowy spółki z dnia [...]). Słusznie stwierdzono, że w okresie, którego dotyczy przedmiotowa zaległość podatkowa był wspólnikiem spółki. Nie uregulowanie przez Spółkę wynikającego z deklaracji VAT-7 zobowiązania z tytułu podatku od towarów i usług za miesiąc marzec 2000 r. w kwocie w kwocie [...], spowodowało powstanie zaległości w tym podatku i odsetek za zwłokę. Z dniem [...] Burmistrz Miasta Z. decyzją, wydaną na wniosek wspólników, wykreślił z ewidencji działalności gospodarczej A spółkę cywilną. Wobec tego zasadnie Naczelnik Urzędu Skarbowego w Z. wszczął postępowanie w sprawie odpowiedzialności W. J. jako osoby trzeciej - byłego wspólnika spółki cywilnej A za w/w należności oraz wydał orzeczenie w tej sprawie. Sąd podzielił stanowisko Dyrektora Izby Skarbowej, iż wyjaśnienia skarżącego dotyczące złożenia przez jednego ze wspólników w Sądzie Rejonowym w Z. depozytu nie dają podstawy do zmiany zaskarżonej decyzji. Ponadto jak zauważył organ II instancji kopia dowodu wpłaty depozytu odnosi się do F. S., który nie był wspólnikiem spółki A. Złożone deklaracje podatkowe przez Spółkę odzwierciedlają, że była prowadzona działalność gospodarcza, a tym samym powstało zobowiązanie podatkowe, które powinno zostać zapłacone. Wobec tego nie można uznać twierdzenia strony, co do nieprowadzenia działalności gospodarczej i w związku z tym nieskładania przez spółkę cywilną A deklaracji podatkowych, jako że deklaracje podatkowe, m.in. dotycząca zobowiązania w podatku od towarów i usług za miesiąc marzec 2000 r., spełniające wymogi formalne i rachunkowe zostały złożone. Nie można przyjąć za zasadne twierdzeń skarżącego, o nie podpisywaniu żadnych dokumentów i braku podpisu pozostałych wspólników na deklaracji. Powołany przez stronę skarżącą § 11 umowy spółki nie nakazuje podpisania każdego dokumentu przez wszystkich wspólników łącznie. Zasady funkcjonowania spółki cywilnej zostały określone w przepisach kodeksu cywilnego. Zgodnie bowiem z art. 865 § 1 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. kodeks cywilny (Dz. U. 64. Nr 16, poz. 93 ze zm.), każdy wspólnik jest uprawniony i zobowiązany do prowadzenia spraw spółki. Zaś § 2 w/w przepisu stanowi, iż każdy wspólnik może bez uprzedniej uchwały wspólników prowadzić sprawy, które nie przekraczają zakresu zwykłych czynności spółki. A zatem złożenie deklaracji podatkowej było czynnością nie przekraczająca zakres zwykłych czynności spółki, stąd wystarczające było podpisanie jej przez jednego ze wspólników. W niniejszej sprawie organ podatkowy podjął wszelkie działania mające na celu wszechstronne wyjaśnienie stanu faktycznego. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.), Sąd orzekł jak w sentencji.