I SA/Wr 687/04

WyrokWSA we Wrocławiu2004-07-06

Skład orzekający: Sędzia NSA Janusz Zubrzycki, Sędzia NSA Józef Kremis, Asesor WSA Marta Semiczek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ podatkowy może wydać decyzję stwierdzającą, że podatnik nie dopełnił obowiązku poinformowania o likwidacji działalności gospodarczej, zamiast określić zobowiązanie podatkowe wynikające z tej okoliczności?
Ratio decidendi
Zaskarżone decyzje organów podatkowych są nieważne, ponieważ zostały wydane bez podstawy prawnej. Organy podatkowe nie są upoważnione do stwierdzania w drodze decyzji faktu prowadzenia lub nieprowadzenia działalności gospodarczej. Ich kompetencje ograniczają się do rozstrzygania o prawach i obowiązkach stron, w tym do określania lub modyfikowania zobowiązań podatkowych na podstawie przepisów prawa, a nie do stwierdzania faktów, z których te zobowiązania wynikają.
Stan faktyczny
Skarżący J. B. poinformował organ podatkowy o likwidacji działalności gospodarczej w 1992 roku, jednak organ pierwszej instancji odmówił uznania tej likwidacji, powołując się na niedopełnienie przez podatnika obowiązków formalnych. Izba Skarbowa utrzymała w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Skarżący wniósł skargę do sądu, podnosząc te same argumenty co w odwołaniu. Sąd administracyjny stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji.
Rozstrzygnięcie
Stwierdzono nieważność zaskarżonej decyzji Izby Skarbowej we W. oraz poprzedzającej ją decyzji Urzędu Skarbowego W. S. M.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 6 lipca 2004 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w następującym składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Janusz Zubrzycki Sędziowie: Sędzia NSA Józef Kremis Asesor WSA Marta Semiczek ( sprawozdawca ) Protokolant Paulina Biernat po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 1 lipca 2004 sprawy ze skargi J. B. na decyzję Izby Skarbowej we W. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie odmowy uznania likwidacji prowadzonej działalności gospodarczej stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Urzędu Skarbowego W. S. M. nr [...] z dnia [...]. Skarżący J. B. prowadził działalność gospodarczą w zakresie ślusarskich od 1988 roku, rozliczając się z należnych zobowiązań podatkowych formie karty podatkowej. W piśmie z dnia [...] skierowanym do Urzędu Skarbowego podatnik poinformował, że w roku 1992 zlikwidował działalność gospodarczą, o czym powiadomił Urząd Skarbowy także w 1992 roku. O likwidacji działalności świadczył zdaniem podatnika również fakt, iż ostatnia wpłata za czynsz z tytułu wynajmu na cele prowadzonej działalności gospodarczej miała miejsce w marcu 1992. Podatnik poinformował jednocześnie, iż w roku 1993 uległ wypadkowi, w wyniku którego otrzymał rentę inwalidzką III grupy oraz, że stan jego zdrowia ulega ciąg pogorszeniu. Organ podatkowy pierwszej instancji, ustalił, że podatnik do dnia [...] nie złożył w Urzędzie Skarbowym W.- S. M. pisma informującego o likwidacji działalności gospodarczej w 1992 roku. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. Ustawy odmówił J. B. uznania likwidacji prowadzonej działalności gospodarczej z dniem [...]. Urząd powołał się na brzmienie § 11 ust. 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 grudnia 1991r. w sprawie karty podatkowej (Dz.U. Nr 124, poz. 551 z późn. zm.) przepisem § 10 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 23 grudnia 1994 r. w sprawie karty podatkowej (Dz.U. Nr 140, poz. 787 z późn. zm.) w brzmieniu obowiązującym w 1995 i 1996 roku, przepisem § 10 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 17 grudnia 1996 roku w sprawie karty podatkowej (Dz.U. Nrl51, poz. 717 z późn. zm.) w brzmieniu obowiązującym w 1997 i 1998 roku oraz przepisem art. 29 ust. 1 ustawy z dnia 20.11.1998r. o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne (D.U. Nr 144, poz. 930 z późn. zm.), zgodnie z którym jeżeli podatnik do końca każdego roku podatkowego objętego opodatkowaniem w formie karty podatkowej nie zgłosi zaprzestania na stałe prowadzenia działalności, uważa się, że prowadzi on nadal działalność, oraz art. 36 ust.7 w związku z art. 36 ust.l pkt 2 ustawy z dnia 20 listopada 1998r. o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne zgodnie z którym podatnicy opodatkowani w formie karty podatkowej są obowiązani zawiadomić urząd skarbowy o likwidacji prowadzonej działalności w formie pisemnej, najpóźniej w terminie siedmiu dni od powstania okoliczności powodujących zmiany. Urząd uznał, że podatnik nie dopełnił powyższych obowiązków. Ponieważ podatnik obowiązków tych nie dopełnił Urząd uznał, iż brak jest podstaw do uznania likwidacji działalności w dacie wskazanej przez podatnika. Od powyższej decyzji strona złożyła odwołanie, wnosząc o uznanie likwidacji działalności gospodarczej od 1992 roku. W odwołaniu podatnik wskazywał okoliczności i dowody wskazujące jego zdaniem na zaprzestanie prowadzenia działalności gospodarczej. Po rozpatrzeniu sprawy w trybie odwoławczym Izba Skarbowa we W. nie znalazła podstaw do zmiany rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy i decyzji z dnia [...] Nr [...] utrzymała w mocy decyzję organu podatkowego pierwszej instancji. Izba Skarbowa uznała, że ustalenia poczynione przez Urząd Skarbowy zgodne są ze stanem faktycznym i odpowiadają treści zgromadzonych w postępowaniu dokumentów. W złożonej skardze podatnik podnosi te same argumenty, jakie zawarł w odwołaniu od decyzji organu pierwszej instancji. Ponadto brak reakcji na odbierane decyzje wydawane przez urząd, które zdaniem podatnika miały charakter szablonowy tłumaczy skarżący brakiem upomnień i ponagleń ze strony Urzędu Skarbowego. Izba Skarbowa w odpowiedzi na skargę podtrzymał swoje stanowisko wyrażone w sposób szczegółowy w zaskarżonej decyzji. Skarga została wniesiona do Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy we W. przed dniem [...] i postępowanie w sprawie do tego dnia nie zostało zakończone. Wobec tego- zgodnie z art. 97 § 1 Ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r Przepisy wprowadzające ustawę- Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz U 153 poz 1271), sprawa podlega rozpoznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny we W. i na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. 153 poz. 1270). Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zaskarżona decyzja jest nieważna, zawiera bowiem wady wymienione w art. 247 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z dnia 13 listopada 1997 r.) . W szczególności decyzja został wydana bez podstawy prawnej. Organy skarbowe, działając na podstawie przepisów prawa wydając decyzje ustalające lub określające zobowiązania podatkowe lub inne decyzje dotyczące praw i obowiązków stron w wypadkach określonych w ordynacji podatkowej i przepisach dotyczących poszczególnych rodzajów podatków. Żaden jednak z powołanych przez organy podatkowe przepisów ani też żaden przepis Ordynacji podatkowej nie upoważnia organów skarbowych do stwierdzania w drodze decyzji o prowadzeniu przez podmiot działalności gospodarczej. Fakt prowadzenia lub nie działalności gospodarczej może być oczywiście okolicznością faktyczną badaną w toku postępowania podatkowego o ile ma wpływ na ukształtowanie obowiązków podatkowych strony. Rozstrzygnięcie organów podatkowych dotyczyć jednak zawsze powinno praw i obowiązków strony, nie zaś - w istocie- stwierdzenia istnienia obiektywnego faktu. Powołane przez organy podatkowe przepisy określają obowiązki podatnika opłacającego podatek dochodowy od osób fizycznych w formie karty podatkowej informowania o zamianach w prowadzonej działalności oraz skutki złożenia takich informacji lub ich braków. Skutki te polegają na określeniu decyzją zobowiązania w tym podatku lub zmodyfikowaniu (zmianie) już określonego zobowiązania w trybie w tych przepisach przewidzianych. Wobec tego wszelkie - wydawane na ich podstawie rozstrzygnięcia organów podatkowych winny mieć za przedmiot zobowiązanie podatkowe, nie zaś fakty z których to zobowiązanie wynika. Wojewódzki Sąd Administracyjny - nie badając prawidłowości ustaleń organów podatkowych - zwraca uwagę, iż zobowiązania podatnika w niniejszej sprawie wynikają z ostatecznych decyzji podatkowych ustalających podatek dochodowy w formie karty podatkowej za poszczególne lata. Wobec powyższego, ponieważ zaskarżone decyzje obciążone są wadą powodująca ich nieważności, zgodnie z art. 145 § 2 ust 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło