I SA/Wr 731/24
WyrokWSA we Wrocławiu2024-12-17
Skład orzekający: Marta Semiczek, Jarosław Horobiowski, Iwona Solatycka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ podatkowy, odmawiając wszczęcia postępowania w sprawie wydania interpretacji indywidualnej z powodu niepełnego lub hipotetycznego opisu zdarzenia przyszłego, powinien wezwać wnioskodawcę do uzupełnienia wniosku, czy też może od razu wydać postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania?Ratio decidendi
Organ podatkowy, odmawiając wszczęcia postępowania w sprawie wydania interpretacji indywidualnej z powodu niepełnego lub hipotetycznego opisu zdarzenia przyszłego, jest zobowiązany wezwać wnioskodawcę do uzupełnienia wniosku. Odmowa wszczęcia postępowania bez wcześniejszego wezwania do uzupełnienia braków, w tym braków dotyczących stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego, narusza przepisy Ordynacji podatkowej oraz zasadę prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych.Stan faktyczny
Fundacja rodzinna złożyła wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej opodatkowania przychodów z różnych źródeł, takich jak sprzedaż mienia inwestycyjnego, najem nieruchomości czy dywidendy. Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej (DKIS) odmówił wszczęcia postępowania, uznając opis zdarzenia przyszłego za hipotetyczny, teoretyczny i niezindywidualizowany, co uniemożliwia wydanie interpretacji. Po utrzymaniu w mocy postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania przez DKIS, fundacja wniosła skargę do WSA we Wrocławiu, zarzucając naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej, w szczególności brak wezwania do uzupełnienia wniosku.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu uchylił zaskarżone postanowienie Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia 1 sierpnia 2024 r. w całości oraz poprzedzające je postanowienie z dnia 3 czerwca 2024 r. Sąd zasądził od Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej na rzecz skarżącej kwotę 597 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Marta Semiczek, Sędziowie sędzia WSA Jarosław Horobiowski, asesor WSA Iwona Solatycka (sprawozdawca), , po rozpoznaniu w Wydziale I na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 17 grudnia 2024 r. sprawy ze skargi L.z siedzibą we W. na postanowienie Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia 1 sierpnia 2024 r. nr 0111-KDIB1-2.4010.181.2024.3.DP w przedmiocie pozostawienia bez rozpatrzenia wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej I. uchyla zaskarżone postanowienie w całości i poprzedzające je postanowienie Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia 3 czerwca 2024 r. nr 0111-KDIB1-2.4010.181.2024.2.BD; II. zasądza od Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej na rzecz skarżącej kwotę 597 zł (pięćset dziewięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Przedmiotem skargi L. Fundacja Rodzinna w organizacji z siedzibą we W. (dalej: wnioskodawca, strona, skarżący, Fundacja) jest postanowienie Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej (dalej: organ, DKIS) z dnia 1 sierpnia 2024 r. nr 0111-KDIB1-2.4010.181.2024.3.DP, utrzymujące w mocy własne postanowienie z dnia 3 czerwca 2024 r. nr 0111-KDIB1-2.4010.181.2024.2.BD o odmowie wszczęcia postepowania w sprawie o wydanie interpretacji indywidualnej.
Postępowanie przed organem.
W dniu 3 kwietnia 2024 r. Strona złożyła wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczący możliwości powstania przychodu podatkowego w związku z działalnością prowadzoną przez fundację rodzinną.
We wniosku wskazano, ze Strona jest fundacją rodzinną w organizacji, posiadającą nieograniczony obowiązek podatkowy na terytorium Rzeczpospolitej Polskiej. Fundatorem jest osoba fizyczna, posiadająca nieograniczony obowiązek podatkowy na terytorium RP. Podobnie nieograniczony obowiązek podatkowy na terytorium RP posiadają beneficjenci Fundacji. Beneficjentami Fundacji są fundator, matka fundatora, żona fundatora oraz dwójka synów fundatora. Fundacja planuje nabywać m.in. złoto inwestycyjne, dzieła sztuki, rzadkie i wartościowe kruszce (np. srebro i platyna). Mienie to będzie m.in. wnoszone przez fundatora lub beneficjentów lub nabywane przez fundację. Działania te prowadzone będą w celu zabezpieczenia i dywersyfikacji majątku Fundacji oraz ulokowania (zainwestowania) zgromadzonych przez nią oszczędności. Fundacja nie planuje nabywać tego mienia w celu jego zbycia, ale zbycie to może zostać w przyszłości wymuszone przez różnego rodzaju okoliczności, np. gdy Fundacja potrzebować będzie środków na inne inwestycje albo na świadczenia dla beneficjentów. Beneficjent Fundacji (jeden lub więcej) będzie wspólnikiem A. Sp. j. Spółka ta jest właścicielem nieruchomości, które są przedmiotem najmu na rzecz podmiotów trzecich, niepowiązanych w żaden sposób z fundatorem, beneficjentami i podmiotami powiązanymi z Fundacją. W przyszłości dojdzie do rozwiązania A. Sp. j. i wniesienia ww. nieruchomości do Fundacji przez beneficjenta (lub beneficjentów). Nieruchomości wskazane wyżej będą przez Fundację nadal wynajmowane na rzecz podmiotów trzecich, niepowiązanych z Fundacją i jej beneficjentami lub podmiotami powiązanymi z Fundacją, fundatorem i beneficjentami (kontynuowane będą umowy najmu zawarte przez A. Sp. j. lub zostaną zawarte nowe umowy). Fundacja otrzymywać będzie z tytułu najmu przychód w wysokości rynkowej. Fundacja dostanie w przyszłości udziały w B. Sp. z o.o. Spółka ta dokona umorzenia części udziałów w spółce za wynagrodzeniem. Wynagrodzenie to zostanie wypłacone na rzecz Fundacji. Niezależnie od opisanego wyżej umorzenia części udziałów, Fundacja otrzymywać będzie od B. Sp. z o.o. dywidendę, w tym dywidendę pochodzącą z kapitału zapasowego utworzonego z zysku z lat ubiegłych wypracowanego przez B. Sp. z o.o.
W tym stanie faktycznym zadano następujące pytania:
1. Czy przychód osiągnięty przez Fundację w przyszłości ze sprzedaży złota i innych składników mienia o charakterze inwestycyjnym (dzieła sztuki, kruszce), będzie podlegał opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób prawnych?
2. Czy przychód osiągany przez Fundację z tytułu najmu nieruchomości, które zostały nabyte od A. Sp. j. będzie podlegał opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób prawnych?
3. Czy przychód osiągnięty przez Fundację z tytułu wynagrodzenia za umorzenie udziałów w B. Sp. z o.o., będzie podlegał opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób prawnych?
4. Czy przychód osiągnięty przez Fundację z tytułu wypłaty na jej rzecz dywidendy od B. Sp. z o.o., w tym dywidendy z kapitału zapasowego utworzonego z zysku z lat ubiegłych wypracowanego przez B. Sp. z o.o. będzie podlegał opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób prawnych?
W wyniku analizy formalnoprawnej złożonego wniosku, organ stwierdza, że w tak przedstawionym zdarzeniu przyszłym odnośnie podatku dochodowego od osób prawnych zasadnym jest wydanie postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania. W postanowieniu o odmowie wszczęcia postępowania organ wskazał, że postępowanie o wydanie interpretacji indywidualnej ma na celu wyjaśnienie wątpliwości co do sposobu zastosowania przepisów prawa podatkowego do określonego stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego. W postępowaniu tym organ interpretacyjny nie prowadzi doradztwa prawno-podatkowego, a ogranicza się do dokonania subsumcji przedstawionego przez wnioskodawcę stanu faktycznego/zdarzenia przyszłego w świetle określonego przepisu prawa podatkowego i wyjaśnia przyczyny, dla których w określonym stanie faktycznym/zdarzeniu przyszłym dany przepis ma zastosowanie.
Zdaniem DIKS, przedmiotowy wniosek ma charakter teoretyczny, poglądowy (niezindywidualizowany) - nie wiadomo na tle jakiej konkretnej sytuacji należałoby oceniać stanowisko wnioskodawcy, a opis zdarzenia przyszłego nie przedstawia skonkretyzowanej przyszłej sytuacji faktycznej. DIKS wskazał, że opis zawarty we wniosku ma charakter hipotetyczny, ogólny i nieskonkretyzowany. Przedstawiony w takiej formie opis zdarzenia przyszłego uniemożliwia zatem wydanie interpretacji indywidualnej. Nie ma przy tym podstaw, aby wzywać Wnioskodawcę do uzupełnienia wniosku w trybie art. 169 § 1 ustawy z dnia 29 września 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2023 r., poz. 2383 ze zm., dalej O.p.), stosowanego odpowiednio na mocy odesłania z art. 14h Ordynacji podatkowej. Zdaniem DIKS, aby zastosować art. 169 § 1 Ordynacji podatkowej organ musi wskazać jakie konkretnie braki zawarte są we wniosku. Przepis ten w pierwszej kolejności wprost odnosi się do braków formalnych. Jedynie na zasadzie odpowiedniego stosowania może zostać wykorzystany do precyzowania okoliczności przedstawionych we wniosku. W gruncie rzeczy wzywanie do wyjaśnienia stanu faktycznego/zdarzenia przyszłego – prowadziłoby do kreowania lub współkreowania tła faktycznego przez organ, co stałoby w opozycji do treści art. 14b § 3 Ordynacji podatkowej (tak też w uzasadnieniu wyroku
Po rozpoznaniu zażalenia DIKS utrzymał w mocy własne postanowienie o odmowie wszczęcia postepowania, wskazując, że organ działając w I instancji słusznie stwierdził, że opis zawarty we wniosku ma charakter hipotetyczny i zbudowany jest na wielu niepewnych elementach (nie wiadomo kiedy i które z nich wystąpią). DIKS wskazał, że z uwagi na istotę interpretacji indywidualnych, w szczególności ich gwarancyjny charakter, przedmiotem tych rozstrzygnięć nie może być ocena prawna abstrakcyjnych, hipotetycznych sytuacji. DIKS wyjaśnił, że wniosek nie zawierał wyczerpującego opisu zdarzenia przyszłego. Przedstawiony we wniosku opis zdarzenia przyszłego miał charakter hipotetyczny i poglądowy. Przedstawiając zdarzenie przyszłe, wnioskodawca posługiwał się zwrotami w trybie przypuszczającym, co czyniło opis mających wystąpić zdarzeń niepewnym i nieprecyzyjnym. Wskazywały na to m.in. stwierdzenia użyte we wniosku: "w przyszłości fundacja nabędzie nieruchomości od spółki powiązanej A Sp. j. oraz udziały B. Sp. z o.o." – nie wskazując nazw tych spółek, a także "m.in.", "lub", "albo", "np.". Powyższe powoduje, że przedmiotowy wniosek miał charakter teoretyczny, poglądowy (niezindywidualizowany) - nie wiadomo na tle jakiej konkretnej sytuacji należałoby oceniać stanowisko wnioskodawcy, a opis zdarzenia przyszłego nie przedstawiał skonkretyzowanej przyszłej sytuacji faktycznej. Nie wiadomo jakich faktycznych czynności prawnych Fundacja dokona w przyszłości. W takiej sytuacji uzyskana interpretacja indywidualna miałaby charakter czysto poglądowy. Zatem, zdaniem DIKS, okoliczności sprawy uniemożliwiały zatem wydanie interpretacji indywidualnej, ponieważ w danej sytuacji nie mamy do czynienia ze "zdarzeniem przyszłym" w rozumieniu art. 14b § 2 Ordynacji podatkowej, lecz z pewną sytuacją która potencjalnie może wystąpić przy założeniu wystąpienia innych okoliczności. DIKS uznał, że nie był uprawniony do wezwania wnioskodawcy o doprecyzowanie przedstawionego we wniosku zdarzenia przyszłego.
Postępowanie przed Sądem.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu
zarzucono naruszenie:
1. art. 233 § 1 pkt 1 O.p. w zw. z art. 14h O.p. poprzez utrzymanie w mocy postanowienia DIKS z dnia 1 sierpnia 2024 r. o odmowie wszczęcia postępowania, pomimo tego, że odmowa wszczęcia przez Organ postępowania z wniosku o interpretację była przedwczesna, a organ powinien był wezwać skarżącą do uzupełnienia braków wniosku o interpretację, skoro uznał, że opis zdarzenia przyszłego jest niepełny;
2. art. 169 g 1 O.p. w zw. z art. 14h O.p. przez uznanie przez Organ, że nie ma podstaw, aby wezwać Skarżącą (wnioskodawczynię) do uzupełnienia wniosku, ponieważ organ musi wskazać jakie konkretnie braki zawarte są we wniosku, a na podstawie przedstawionego zdarzenia przyszłego nie było to możliwe ze względu na jego teoretyczną, niezindywidualizowaną treść, podczas gdy zdarzenie przyszłe wbrew przekonaniu DIKS nie jest zdarzeniem teoretycznym, zostały tam opisane konkretne zdarzenia, które mają się odbyć w przyszłości, a ponadto, skoro organ sam wskazuje jakie elementy nie zostały doprecyzowane we wniosku (np. nazwy spółek, określenie nieruchomości), to oznacza, że tak samo mógłby wezwać wnioskodawczynię do uzupełnienia wniosku;
3. art. 165a § 1 O.p. w zw. z art. 14h O.p. przez uznanie przez Organ, że ze względu na teoretyczny i niezindywidualizowany opis zdarzenia przyszłego we wniosku z dnia 3 kwietnia 2024 r. zaszły "inne przyczyny" z art. 165a § 1 O.p., co stanowi przesłankę uniemożliwiająca wszczęcie postępowania, podczas gdy wbrew twierdzeniom Organu zdarzenie przyszłe nie przedstawiało wcale zdarzeń hipotetycznych i niekonkretnych, a sam wniosek nie miał na celu uzyskanie porady podatkowej;
4. art. 165a § 1O.p. i art. 169 § 1 O.p. w zw. z art. 14h oraz art. 121 § 1 O.p. w zw. z art. 14h O.p. poprzez odmowę wszczęcia postępowania w sprawie o wydanie interpretacji podatkowej z uwagi na zaistnienie "innych przyczyn", bez uprzedniego wezwania Skarżącej do uzupełnienia wniosku i wyjaśnienia okoliczności przedstawionych we wniosku, co przy tak pojemnej przesłance, jaką są "inne przyczyny" stanowi arbitralną decyzję Organu i sprzeczne jest z zasadą prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych, a ponadto poprzez przyjęcie, że wniosek miał na celu uzyskanie porady podatkowej, podczas gdy organ nie bierze pod uwagę, że przepisy dotyczące opodatkowania fundacji rodzinnej są stosunkowo nowe i powinien wobec tego dążyć do wyjaśniania wątpliwości zamiast zamykać drogę do uzyskania interpretacji.
W związku z powyższymi zarzutami wniesiono o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości oraz poprzedzającego go postanowienia z dnia 3 czerwca 2024 r. Wniesiono również o zasądzenie od DIKS na rzecz skarżącej kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa prawnego świadczonego przez radcę prawnego, według norm przepisanych.
W odpowiedzi na skargę DKIS podtrzymał stanowisko zawarte skarżonym postanowieniu i wniósł o jej oddalenie oraz o rozpoznanie skargi na rozprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje:
Skarga jest zasadna.
Na wstępie należy wskazać, że zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2023 r., poz. 1634, ze zm.) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Na mocy art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r., poz. 935, ze zm.; dalej: p.p.s.a.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty (art. 3 § 2 pkt 2 p.p.s.a.). Wskutek takiej kontroli postanowienie może zostać uchylone w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, ewentualnie w razie naruszenia prawa w sposób dający podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c p.p.s.a.). W przypadku kwalifikowanego naruszenia prawa sąd stwierdza nieważność postanowienia (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). Zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a, które to ograniczenie nie ma zastosowania w rozpatrywanej sprawie.
Stosownie do art. 119 pkt 3 p.p.s.a., sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. W trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawy na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów (art. 120 p.p.s.a.). Na tej podstawie Sąd rozpoznał niniejszą sprawę w ww. trybie.
Podstawę prawną zaskarżonego postanowienia stanowił przepis art. 165a § 1 O.p., zgodnie z którym gdy żądanie, o którym mowa w art. 165, zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z jakichkolwiek innych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, organ podatkowy wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania. Przepis art. 165a O.p. znajduje zastosowanie w sprawach z wniosków o wydanie interpretacji indywidualnej. Na odpowiednie stosowanie tego przepisu wprost wskazuje art. 14h O.p. zgodnie z którym, w sprawach dotyczących interpretacji indywidualnej stosuje się odpowiednio przepisy, m.in., art. 120, art. 121 § 1, art. 125, art. 126, art. 129, art. 130, art. 135, art. 140, art. 143, art. 165 § 3b, art. 165a.
Przepisy Ordynacji podatkowej zakreślają granice przedmiotu interpretacji indywidualnej. I tak, zgodnie z art. 14b § 1 O.p., Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej, na wniosek zainteresowanego, wydaje, w jego indywidualnej sprawie, interpretację przepisów prawa podatkowego (interpretację indywidualną). Stosownie do art. 14b § 2 O.p., wniosek o interpretację indywidualną może dotyczyć zaistniałego stanu faktycznego lub zdarzeń przyszłych.
Zgodnie z art. 14b § 3 O.p. składający wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej obowiązany jest do wyczerpującego przedstawienia zaistniałego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego oraz do przedstawienia własnego stanowiska w sprawie oceny prawnej tego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego.
Interpretacja indywidualna zawiera, stosownie do art. 14c § 1 i § 2 O.p., ocenę stanowiska wnioskodawcy wraz z uzasadnieniem prawnym (§ 1), a w przypadku uznania stanowiska wnioskodawcy za nieprawidłowe zawiera wskazanie stanowiska prawidłowego wraz z uzasadnieniem prawnym (§ 2). W postępowaniu w sprawie wydania interpretacji indywidualnej, zgodnie z art. 14h O.p., ma zastosowanie art. 169 § 1-2 O.p.
Z przytoczonych przepisów wynika, że możliwe jest żądanie przez organ wydający interpretację indywidualną, uzupełnienia braków formalnych pisma, jakim jest wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej, także w zakresie elementów wskazanych w art. 14b § 3 O.p., tj. elementów stanu faktycznego (zdarzenia przyszłego). W tym trybie organ może żądać uzupełnienia wniosku o takie elementy, bez których nie jest możliwa ocena, czy stanowisko przedstawione we wniosku i ocena prawna są prawidłowe, czy też błędne. Elementy, które wnioskodawca winien uzupełnić, organ wydający interpretację indywidualną, winien wskazać w wezwaniu, wyjaśniając dlaczego ich brak uniemożliwia wydanie interpretacji. Interpretacja indywidualna ma bowiem na celu uzyskanie stanowiska organu w zakresie rozumienia przepisów prawa podatkowego na gruncie przedstawionego przez wnioskodawcę, a nie ustalonego przez organ podatkowy, stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego.
Wezwanie do uzupełnienia stanu faktycznego (zdarzenia przyszłego) opisanego we wniosku, organ wydający interpretację indywidualną zobowiązany jest ograniczyć do takich danych, które nie doprowadzą do przerzucenia ciężaru wykładni przepisów prawa na wnioskodawcę, a jedyne pozwolą na uzyskanie informacji niezbędnych do oceny prawidłowości stanowiska wnioskodawcy.
W myśl art. 14g § 1 O.p. wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej niespełniający wymogów określonych w art. 14b § 3 lub 3a lub innych wymogów określonych przepisami prawa pozostawia się bez rozpatrzenia.
Jak stanowi art. 169 § 1 O.p. – który ma odpowiednie zastosowanie w sprawach dotyczących interpretacji indywidualnej na mocy art. 14h O.p. - jeżeli podanie nie spełnia wymogów określonych przepisami prawa, organ podatkowy wzywa wnoszącego podanie do usunięcia braków w terminie 7 dni, z pouczeniem, że niewypełnienie tego warunku spowoduje pozostawienie podania bez rozpatrzenia.
Na tle powołanych wyżej rozwiązań prawnych zarysował się spór, pomiędzy stroną a organem, o to, czy złożony przez skarżącego wniosek dotknięty był brakami formalnymi uzasadniającymi jego wzywanie do uzupełnienia wniosku, czy też brak było podstaw prawnych do wzywania do uzupełniania braków ponieważ, jak uznał organ, zaistniały przesłanki do wydania postanowienia o odmowie wszczęcia postepowania.
Nie ulega wątpliwości, że aby uzyskać interpretację przepisów prawa podatkowego wnioskodawca powinien wystąpić z prawidłowo sformułowanym wnioskiem. W szczególności zawarty we wniosku opis stanu sprawy ma być wyczerpujący w takim rozumieniu, że powinien zawierać niezbędne minimum informacji pozwalających na ocenę stanowiska wnioskodawcy w kontekście sformułowanego problemu prawnego. Ryzyko pominięcia określonych informacji – lecz przedstawienie ich w stopniu wystarczającym do dokonania oceny stanowiska wnioskodawcy - albo podanie ich w sposób niezgodny z rzeczywistością obciąża wnioskodawcę (w zakresie ochronnej funkcji interpretacji indywidualnej). Odpowiednio, organ dysponuje właściwym instrumentem prawnym pozwalającym na doporowadzenie do uzupełnienia ewentualnych braków formalnych wniosku, w szczególności do uzyskania od wnioskodawcy dodatkowych danych (niezbędnego minimum informacji) dotyczących stanu sprawy, koniecznych do wydania interpretacji przepisów prawa podatkowego w przedstawionej we wniosku sprawie.
Zatem obowiązkiem wnioskodawcy jest przedstawienie wyczerpującego opisu stanu sprawy, tj. ww. minimum informacji i własnego stanowiska w sprawie.
Konkludując, Sąd zauważa, że kompetencje do wydawania interpretacji indywidualnych ustawodawca przypisał do DKIS. Jest to prerogatywa DKIS, ale koreluje z nią obowiązek podejmowania stosownych działań prawnych tj. dokonywania na wniosek uprawnionego podmiotu interpretacji przepisów prawa podatkowego. Od tego obowiązku – poza szczególnymi przypadkami uregulowanymi przepisami ustawy (art. 14b § 5-5b O.p.) - niezależnie od obiektywnych trudności związanych z dokonaniem interpretacji konkretnych przepisów, organ nie może się uchylać. W szczególności przez niewłaściwe wykorzystywanie instrumentów procesowych.
Zgodnie z zasadą z art. 121 § 1 O.p., postępowanie podatkowe powinno być prowadzone w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych. Regułę tę należy także stosować w sprawach dotyczących indywidualnych interpretacji podatkowych (art. 14h Ordynacji podatkowej), gdzie nabiera ona szczególnego znaczenia, ponieważ wnioskodawca ma prawo oczekiwać od organu interpretacyjnego pełnej i klarownej odpowiedzi na pytania dotyczące konsekwencji podatkowych wynikających z zaprezentowanego we wniosku stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego.
W tej sytuacji zastosowanie w sprawie art. 165a O.p, stanowi naruszenie zasady pogłębiania zaufania do organów podatkowych. W tej sprawie Dyrektor KIS nie może posługiwać się instrumentem odmowy wydania interpretacji zasłaniając się brakiem możliwości wezwania do uzupełnienia braków formalnych na podstawie art. 169 O.p., skoro stan faktyczny stanowi jeden z elementów koniecznych wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej.
Należy bowiem zauważyć, że doprowadzenie wniosku interpretacyjnego do stanu spełniającego wymogi i standardy wynikające z art. 14b § 1 i 3 O.p., powinno zostać zrealizowane w trybie wyznaczonym przez art. 169 § 1 O.p. w zw. z art. 14h O.p. (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 marca 2020 r., sygn. akt II FSK 852/18, publ. CBOSA). Jeżeli organ uznał, że wniosek o wydanie indywidualnej interpretacji przepisów prawa podatkowego nie był wystarczająco wyczerpujący, to rolą organu interpretacyjnego było wezwanie wnioskodawcy do jego uzupełnienia, tak aby można było dokonać oceny prawnopodatkowej. Uzupełnienie braków formalnych wniosku o interpretację indywidualną może obejmować także żądanie wskazania elementów stanu faktycznego, które umożliwią ocenę stanowiska wnioskodawcy. Niewątpliwie niejasność i zawiłość opisu sprawy w istocie stanowią przeszkodę w wydaniu interpretacji indywidualnej. Uwzględniając powyższe Sąd uznaje, że postanowienia DKIS wydane w obu instancjach naruszają przepisy art. 121 O.p., art. 165a O.p., art. 169 § 1 O.p. w zw. z art. 14b § 3 O.p. oraz art. 14g O.p. i art. 14h O.p., poprzez odmowe wszczęcia postepowania w sprawie o wydanie interpretacji indywidualnej, w sytuacji, gdy organ nie wezwał Strony o wyczerpujące wskazania stanu faktycznego sprawy. Zdaniem Sądu uzasadnienie stanowiska organu, wedle którego jego wątpliwości nie mogły zostać usunięte w drodze wezwania do uzupełnienia opisu sprawy, nie zostało przez DIKS w żaden sposób rozwinięte ani wystarczająco jasno umotywowane. Stąd też należało uznać, że brak było okoliczności, które uzasadniałyby odstąpienie od zastosowania art. 169 § 1 w zw. z art. 14h O.p.
Powyżej stwierdzone naruszenia przepisów postępowania miały charakter istotny, tzn. mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W konsekwencji w sprawie zaistniały podstawy do uchylenia zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego je postanowienia, o czym orzeczono jak w wyroku, w oparciu o przepisy art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) i art. 135 p.p.s.a.
Skoro organ uznał przedstawiony stan faktyczny/zdarzenie przyszłe za wątpliwe czy hipotetyczne, zobowiązany będzie wezwać Fundację do uzupełniania stanu faktycznego/zdarzenia przyszłego, wskazując i wyjaśniając konieczność uzyskania konkretnych informacji.
W ponownie przeprowadzonym postępowaniu organ podatkowy zobowiązany jest do uwzględnienia oceny poczynionej przez Sąd w niniejszym uzasadnieniu wyroku, a w razie stwierdzenia, że strona nie odpowiedziała w pełni na zadane pytanie organ zobligowany będzie do wskazania jak taki brak miał wpływ na możliwość wydania interpretacji indywidualnej.
O kosztach postępowania sądowego (597 zł) Sąd orzekł na podstawie art. 200 w zw. art. 205 § 2 p.p.s.a uwzględniając uiszczony wpis od skargi (100 zł), opłatę skarbową od dokumentu stwierdzającego udzielenie pełnomocnictwa (17 zł) oraz wynagrodzenie profesjonalnego pełnomocnika (480 zł).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło