I SA/Wr 735/18

Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu – Barbara Koźlik po rozpoznaniu w dniu 1 października 2018 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi Ł. S. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej we W. z dnia [...] maja 2018 r. nr [...] w przedmiocie orzeczenia odpowiedzialności podatkowej jako członka zarządu za zaległości podatkowe z tytułu podatku od towarów i usług za IV kwartał 2013 r., I kwartał 2014 r. i I kwartał 2015 r. wraz z odsetkami za zwłokę i kosztami postępowania egzekucyjnego postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy. Skarżący, wezwany do uiszczenia wpisu od skargi w kwocie 500 zł, wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych uzasadniając, że od [...] maja 2018 r. jest zatrudniony na podstawie umowy zlecenia z wynagrodzeniem 1.500 zł netto miesięcznie. Dodatkowo [...] maja 2018 r. przeszedł operację [...], co znacznie utrudnia obecnie działania zarobkowe. Wszystkie pozyskiwane środki pochodzą głównie z prac dorywczych wykonywanych w sezonie zimowym, w charakterze [...]. Sezonowość tej pracy nie pozwala na tworzenie jakichkolwiek rezerw finansowych, a często środki uzyskane z prac w zimie nie wystarczały na pokrycie bieżących potrzeb. W sezonie zimowym wnioskodawca jest w stanie uzyskać przychód w kwocie 9.000-11.000 zł. Ostatnie zimy nie pozwoliły jednak na uzyskanie takich kwot. W ubiegłym roku zmuszony był korzystać z pomocy [...], J. C., która jest emerytką. Spółka, w której wnioskodawca jest prezesem, miała być rodzinnym pomysłem na biznes, jednak z przyczyn losowych i gospodarczych potrzebowała pomocy. Obecnie sytuacja spółki uległa poprawie, ale nie jest ona na tyle dobra, aby wnioskodawca mógł pozwolić sobie na zatrudnienie na umowę o pracę. Wszystkie działania spółki są nakierowane na spłatę zobowiązań. Wnioskodawca podniósł, iż nie bez znaczenia są prowadzone przeciwko niemu procesy sądowe i egzekucje komornicze, które także uniemożliwiają uzyskanie regularnych przychodów. Z oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wynika, że wnioskodawca pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z [...] (ur. w maju 2018 r.) i nie posiada jakichkolwiek nieruchomości, zasobów pieniężnych, w tym praw majątkowych, udziałów ani przedmiotów o wartości powyżej 5.000 zł. W rubryce dotyczącej zobowiązań i stałych wydatków wnioskodawca wskazał, że obecnie jest to około 400-600 zł. Z dokumentów przedłożonych na wezwanie wynika, że wnioskodawca w latach 2016 i 2017 nie składał zeznań podatkowych, jedyny osobisty rachunek bankowy został zajęty przez komornika, a saldo wynosi 63,17 zł. Mieszkanie zajmowane przez wnioskodawcę należy do Polskich Kolei Państwowych. Wnioskodawca oświadczył, że obecnie mieszka tylko z [...], której dochody wynoszą około 3.500 zł. Nie ma [...]. nie uzyskuje na [...] żadnych dochodów. Umowa zlecenia, która jest jedynym źródłem dochodu wnioskodawcy, została zawarta z A, której komplementariuszem jest B, reprezentowana przez J. C.. Wypłata dokonywana jest w gotówce. Ponadto referendarz sądowy ustalił, że wnioskodawca jest prezesem zarządu w B, C, D i E, w której to spółce jest nadto jedynym wspólnikiem. W trzech ww. spółkach wspólnikiem jest F – w spółce tej jedynym wspólnikiem i prezesem zarządu jest [...] wnioskodawcy, J. C., wnioskodawca natomiast jest prokurentem samoistnym. W C wspólnikami są J. C. i Z. C. Jako znane z urzędu wskazać należy, że obecnie wnioskodawca jest zobowiązany do uiszczenia wpisów od skarg w [...] sprawach, o sygn. akt [...] i [...], których łączna kwota wynosi 1.500 zł. W ocenie referendarza sądowego, przedmiotowy wniosek nie zasługuje na uwzględnienie. Podstawą prawną jego rozpoznania jest regulacja zawarta w art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 – dalej: p.p.s.a.). Stosownie do treści tych przepisów, prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów, a więc w zakresie częściowym, należy przyznać osobie fizycznej, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Powyższe nie zostało wykazane. Pomimo kilkukrotnego wezwania do złożenia dodatkowych oświadczeń i dokumentów źródłowych zarówno w niniejszej, jak i pozostałych ww. sprawach, faktyczna sytuacja finansowa, majątkowa, a także rodzinna wnioskodawcy budzi wątpliwości. Jakkolwiek z udostępnionej przez wnioskodawcę dokumentacji wynika, że jego jedynym dochodem jest wynagrodzenie miesięczne z tytułu umowy zlecenia w kwocie 1.500 zł, to zdaniem referendarza w rzeczywistości wnioskodawca dysponuje znacznie większymi środkami pieniężnymi. Przede wszystkim zauważyć należy, że rodzinny biznes, na który wskazuje wnioskodawca, nie ogranicza się jedynie do spółki G, w związku z którą orzeczona została jego odpowiedzialność podatkowa. Referendarzowi znane jest z zapisów w Krajowym Rejestrze Sądowym, że wobec spółki G umorzone były postępowania komornicze, a w 2015 r. oddalono wniosek o ogłoszenie upadłości. Jednak nie jest to jedyna forma aktywności gospodarczej rodziny wnioskodawcy. Wnioskodawca wraz z [...] prowadzą sporą firmę, która obejmuje kilka spółek. Zaznaczyć należy, że spółka z ograniczoną odpowiedzialnością jako taka ma wprawdzie odrębną osobowość prawną, jednak faktycznie jest to tylko forma prawna prowadzenia działalności gospodarczej przez osoby fizyczne. Co za tym idzie, środki, jakimi taka spółka dysponuje, w rzeczywistości należą do jej właścicieli. Przy czym nie chodzi tutaj wyłącznie o osoby występujące jako wspólnicy spółki, zwłaszcza w okolicznościach, gdy jest to firma rodzinna. Zaakcentowania też wymaga, iż w procedurze rozpoznania wniosku o przyznanie prawa pomocy istotne znaczenie ma nie tyle stan prawny (zapisy w KRS, umowa zlecenie, dane rachunków bankowych, zajęcia egzekucyjne), ale faktyczny, obiektywnie postrzegany stan rzeczy. W przedstawionych okolicznościach trudno zatem dać wiarę, że wnioskodawca, który w rzeczywistości zawiaduje wszystkimi spółkami z grupy A-F, a ich wspólnikiem jest przede wszystkim jego [...], dysponuje miesięcznie jedynie kwotą 1.500 zł z umowy zlecenia zawartą z firmą A. Jeśli chodzi o stan rodzinny, wnioskodawca pierwotnie oświadczył, że mieszka z kilkumiesięczną [...], następnie, że mieszka z [...]. Nie został natomiast w żaden sposób wykazany obowiązek [...] ani wyjaśnione rozbieżności w udzielonych informacjach. Złożone zostały jedynie zdawkowe oświadczenia, iż wnioskodawca nie jest [...] i nie otrzymuje żadnych dochodów na [...]. Nie udzielono żadnych rzetelnych informacji co do miesięcznie ponoszonych wydatków przez wnioskodawcę i jego rodzinę. Wobec przedstawionych wyżej wątpliwości nie można było uznać przedmiotowego wniosku za uzasadniony. W tym stanie rzeczy postanowiono jak w sentencji, na podstawie powołanych wyżej przepisów oraz 258 § 1 i 2 pkt 7 p.p.s.a.