I SA/Wr 740/18
WyrokWSA we Wrocławiu2018-10-23
Skład orzekający: Kamila Paszowska-Wojnar, Katarzyna Radom, Piotr Kieres
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ podatkowy odmawia wydania zaświadczenia o wygaśnięciu zobowiązania podatkowego z powodu przedawnienia, jeśli zobowiązanie to jest zabezpieczone hipoteką przymusową?Ratio decidendi
Organ podatkowy nie jest uprawniony do dokonywania ocen prawnych ani rozstrzygania o istnieniu lub wygaśnięciu zobowiązania podatkowego w postępowaniu o wydanie zaświadczenia. Postępowanie to ma charakter materialno-techniczny i polega na potwierdzeniu faktów lub stanu prawnego na podstawie posiadanych przez organ danych. Jeśli dane te wskazują na istnienie zaległości podatkowej zabezpieczonej hipoteką, organ nie może wydać zaświadczenia o jej przedawnieniu, nawet jeśli skarżący powołuje się na orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego dotyczące przedawnienia.Stan faktyczny
Skarżąca złożyła wniosek o wydanie zaświadczenia stwierdzającego, że jej zobowiązanie z tytułu zaległego podatku od nieruchomości za lata 1998-2002 wygasło na skutek przedawnienia. Organ I instancji odmówił wydania zaświadczenia, wskazując na istnienie zaległości zabezpieczonych hipoteką przymusową. Organ II instancji utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji. Skarżąca wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych, w tym niezastosowanie przepisów Ordynacji podatkowej w brzmieniu obowiązującym do 31 grudnia 2002 r. oraz orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego stwierdzającego niekonstytucyjność art. 70 § 6 Ordynacji podatkowej.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę w całości.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Kamila Paszowska-Wojnar (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia WSA Katarzyna Radom, Sędzia WSA Piotr Kieres, po rozpoznaniu w Wydziale I w dniu 23 października 2018 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi K. S. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w J. z dnia [...] r. numer [...] w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia o treści żądanej przez wnioskodawcę oddala skargę w całości.
Przedmiotem skargi K. S. (dalej: Strona, Skarżąca) jest postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w J. (dalej: organ odwoławczy, organ II instancji) z dnia [...] maja 2018 roku nr [...] utrzymujące w mocy postanowienie działającego w imieniu Burmistrza K. Skarbnika Miasta (dalej: organ I instancji) z dnia [...] lutego 2018 r. nr [...] w sprawie odmowy wydania zaświadczenia o żądanej treści, tj. stwierdzającego, że zobowiązanie z tytułu zaległego podatku od nieruchomości za lata 1998-2002 wygasło na skutek przedawnienia.
1. Postępowanie przed organami podatkowymi.
1. W dniu 6 lutego 2018 r. do Urzędu Skarbowego W. wpłynął wniosek Strony, o wydanie zaświadczenia o żądanej treści, tj. stwierdzającego, że zobowiązanie z tytułu zaległego podatku od nieruchomości za lata 1998-2002 wygasło na skutek przedawnienia.
2. Postanowieniem z dnia [...] lutego 2018 r. organ I instancji odmówił wydania zaświadczenia o treści żądanej przez Stronę. W uzasadnieniu wskazano, że w 2002 r. wobec nieuregulowania zaległości podatkowych w podatku od nieruchomości dokonano wpisu hipoteki przymusowej w księdze wieczystej, a ponadto, że brak jest podstaw do wydania zaświadczenia ze względu na nieuregulowanie należności. Ponadto organ ten wskazał, że nie kwestionuje wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 8 października 2013 r. wydanego w sprawie o sygn. akt SK 40/12, w którym Trybunał stwierdził niekonstytucyjność przepisu art. 70 § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 roku - Ordynacja podatkowa ( Dz. U. z 2017 r. poz. 201 ze zm.; dalej: O.p.) w brzmieniu obowiązującym od dnia 1 stycznia 1998 r. do dnia 31 grudnia 2002 r., zwracając uwagę, że Trybunał stwierdził, iż analogiczną treść zawiera obecny przepis art. 70 § 8 O.p.
3. W zażaleniu na to postanowienie strona zarzuciła naruszenie art. 20 § 1 i 2 ustawy z dnia 12 września 2002 r. o zmianie ustawy Ordynacja podatkowa oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz.U. nr 169, poz. 1387, dalej jako: ustawa zmieniająca O.p.) oraz naruszenie art. 70 O.p. w brzmieniu obowiązującym do dnia 31 grudnia 2002 r. w odniesieniu do zobowiązań podatkowych Strony w związku z art. 64 ust. 2 Konstytucji RP poprzez przyjęcie, że zobowiązanie podatkowe zabezpieczone hipoteką przymusową nie ulega przedawnieniu z upływem 5-letniego okresu przewidzianego dla przedawnienia zobowiązań podatkowych. Skarżąca wniosła o uchylenie postanowienia i wydanie zaświadczenia o żądanej przez nią treści. W uzasadnieniu swojego stanowiska Skarżącą wskazała, że przy rozpoznawaniu sprawy organ winien zastosować przepisy O.p. w brzmieniu obowiązującym od dnia 1 stycznia 1998 r. do dnia 31 grudnia 2002 r., a zatem podstawą powinien być przepis art. 70 § 6 Ordynacji podatkowej, który został uznany za niezgodny z Konstytucją.
4. Organ odwoławczy postanowieniem z dnia [...] maja 2018 r. utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji. W uzasadnieniu postanowienia wskazał, że skoro z dokumentacji prowadzonych przez organ I instancji wynikało, iż na dzień złożenia wniosku Strona zalega z zapłatą zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za lata 1998-2002, co zostało wpisane w ramach hipoteki przymusowej, organ podatkowy nie mógł wydać zaświadczenia, które stwierdzałoby wygaśnięcie zobowiązania na skutek przedawnienia. Następnie, powołując się na treść przepisów art. 306a § 1 i 2 O.p. oraz orzeczenia sądów administracyjnych, organ II instancji wskazał, że podstawą do wydawania zaświadczeń przez organy podatkowe są wyłącznie prowadzone przez niego rejestry, ewidencje lub inne dane znajdujące się w jego posiadaniu. Zatem organ wydaje bądź odmawia wydania wnioskowanego zaświadczenia opierając się na danych zapisanych w dokumentacji danego podatnika, a wynikające z powyższych rejestrów informacje determinują możliwość wydania zaświadczenia o określonej treści. Zaświadczenie jest bowiem aktem wiedzy a nie woli organu i nie ma charakteru prawotwórczego, nie rozstrzyga bowiem żadnej sprawy ani nie tworzy nowej sytuacji prawnej czy też nie kształtuje bezpośrednio stosunku prawnego. Podkreślił również organ odwoławczy, że w ramach omawianej instytucji prawnej nie można spierać się o wysokość zaległości czy też o jej przedawnienie.
2. Postępowanie przed sądem I instancji.
1. W skardze na powyższe postanowienie Strona wniosła o jego uchylenie, jak również o uchylenie poprzedzającego je postanowienia organu I instancji oraz o zasądzenie kosztów postępowania sądowego, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych, zarzucając:
- mające wpływ na treść rozstrzygnięcia naruszenie przepisów postępowania na treść art. 306a § 2, § 3 i § 4 w zw. z art. 121 § 1 i art. 122 O.p. poprzez odmowę wydania zaświadczenia stwierdzającego, że zobowiązania z tytułu podatku od nieruchomości za lata 1998-2002, stanowiące podstawę wpisu hipotek przymusowych w księdze wieczystej nr [...], wygasły na skutek ich przedawnienia;
- naruszenie prawa materialnego poprzez niezastosowanie art. 20 § 1 i 2 ustawy zmieniającej O.p. oraz naruszenie art. 70 O.p. w brzmieniu obowiązującym do 31 grudnia 2002 r. w odniesieniu do zobowiązań podatkowych Skarżącej w zw. z art. 64 ust. 2 Konstytucji RP poprzez przyjęcie, że zobowiązanie podatkowe zabezpieczone hipoteką przymusową nie ulega przedawnieniu z upływem 5-letniego okresu przewidzianego dla przedawnienia zobowiązań podatkowych.
W uzasadnieniu skargi podniesiono, że w myśl art. 306a § 3 O.p. zaświadczenie ma potwierdzać stan faktyczny lub prawny w dniu jego wydania, tymczasem już w dniu złożenia przez Skarżącą wniosku zobowiązanie podatkowe jako przedawnione nie istniało, czego nie dostrzegły organy. Wskazano również, że skoro wpisu hipoteki przymusowej w księdze wieczystej prowadzonej dla Skarżącej dokonano odpowiednio w dniach 02.03.2001 r. oraz 11.10.2002 r., to przy wydawaniu zaświadczenia organy winny były zastosować przepisy O.p. w brzmieniu obowiązującym od dnia 01.01.1998 r. do dnia 31.12.2002 r. Oznacza to, że podstawą rozstrzygnięcia powinien być przepis art. 70 O.p., którego § 6 w świetle wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 8 października 2013 r., sygn. akt SK 40/12 uznany został za niegodny z art. 64 ust. 2 Konstytucji RP. W konsekwencji powyższego, ustanowienie hipoteki nie wyklucza przedawnienia zobowiązania zabezpieczonego hipoteką, co oznacza, że termin przedawnienia biegnie na zasadach ogólnych, o ile nie zaistniały okoliczności skutkujące zawieszeniem lub przerwaniem biegu przedawnienia. Zdaniem Skarżącej, organ poprzez naruszenie prawa materialnego i niezastosowanie art. 20 ustawy zmieniającej O.p., nie dokonał rozpoznania wniosku na podstawie przepisów określających korzystniejszą sytuację prawną Skarżącej w związku z orzeczeniem TK o niezgodności z Konstytucją RP przepisu art. 70 § 6 O.p. w brzmieniu przepisów od dnia 01.01.1998 r. do dnia 31.12.2002 r. W ocenie Skarżącej powoływanie się przez organ I instancji na przepis art. 70 § 8 O.p. jest niezasadne i bezcelowe, ponieważ nie ma on zastosowania w niniejszym postępowaniu. Nawet gdyby uznać jednak zasadność powoływania się na ów przepis, Skarżąca zwróciła uwagę, że w świetle powołanego wyżej wyroku TK , artykuł ten także należy ocenić jako niezgodny z art. 64 ust. 2 Konstytucji RP. Skarżąca powołała następnie szereg orzeczeń sądów administracyjnych zawierających stwierdzenia o oczywistej niekonstytucyjności przepisu art. 70 § 8 O.p.
2. W odpowiedzi na zarzuty zawarte w skardze Dyrektor Izby Administracji Skarbowej we W. podtrzymał w całości swoje stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu i wniósł o oddalenie skargi.
3. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje.
1. Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie.
2. Na wstępie należy wskazać, że stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017r., poz. 169 ze zm.; dalej: p.p.s.a.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Sąd zatem, stosownie do treści art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. uwzględniając skargę na decyzję uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi: naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (lit. a) oraz inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (lit. c). Z powyższego przepisu wynika, że możliwym jest uchylenie decyzji organu odwoławczego w wyniku stwierdzenia naruszenia prawa materialnego, które to naruszenie "miało wpływ na wynik sprawy". Należy przez to rozumieć związek przyczynowy między treścią ukształtowanego w decyzji podatkowej stosunku podatkowoprawnego materialnego lub procesowego a naruszeniem norm prawa materialnego, powodujący, że gdyby tego związku nie było, treść rozstrzygnięcia byłaby inna (por. wyrok NSA z dnia 17 stycznia 2014 r., I FSK 4/13, CBOSA). W sytuacji, gdy mimo naruszenia prawa materialnego wynikające z niego skutki nie wpływałyby na końcową ocenę merytoryczną zaskarżonego rozstrzygnięcia, brak jest podstaw do wydania przez sąd orzeczenia o charakterze kasacyjnym. Co się zaś tyczy naruszeń prawa procesowego, to aby mogły być podstawą uchylenia zaskarżonej decyzji należy stwierdzić, że naruszenie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Innymi słowy, sąd administracyjny, uchylając decyzję na tej podstawie, zobowiązany jest wykazać, że gdyby nie było stwierdzonego w postępowaniu sądowym naruszenia przepisów postępowania, to rozstrzygnięcie sprawy najprawdopodobniej byłoby inne (por. np. wyrok NSA z 7 grudnia 2005 r., I OSK 407/05, niepubl.).
3. Spór w sprawie sprowadza się do oceny legalności zaskarżonego postanowienia w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia żądanej treści. Skarżąca wniosła bowiem o wydanie zaświadczenia stwierdzającego, że zobowiązanie z tytułu zaległego podatku od nieruchomości za lata 1998-2002 wygasło na skutek przedawnienia. Zaś organ I instancji stwierdził (a organ II instancji utrzymał to stanowisko w mocy), że nie może wydać zaświadczenia tej treści, gdyż z dokumentacji wynika, że na Stronie ciążą zaległości podatkowe z tytułu podatku od nieruchomości za lata 1998-2002, zabezpieczone wpisem hipotecznym.
4. Na wstępie rozważań nad tak zakreślonym przedmiotem sporu wskazać należy, że stosownie do treści art. 306a § 1 O.p. organ podatkowy wydaje zaświadczenia na żądanie osoby ubiegającej się o zaświadczenie. Zaświadczenie wydaje się, jeżeli:
1) urzędowego potwierdzenia określonych faktów lub stanu prawnego wymaga przepis prawa;
2) osoba ubiega się o zaświadczenie ze względu na swój interes prawny w urzędowym potwierdzeniu określonych faktów lub stanu prawnego (art. 306a § 2 O.p.).
Zaświadczenie potwierdza stan faktyczny lub prawny istniejący w dniu jego wydania (art. 306a § 3 O.p.).
5. W literaturze przedmiotu podkreśla się, że postępowanie dotyczące wydawania zaświadczeń, między innymi na gruncie Ordynacji podatkowej, stanowi rodzaj uproszczonego i w znacznym stopniu odformalizowanego postępowania o charakterze administracyjnym obowiązującego w tym przypadku organy podatkowe przy podejmowaniu czynności materialno-technicznych, polegających na urzędowym potwierdzeniu stanu faktycznego lub prawnego [(zob. J. Zubrzycki (w:) B. Adamiak, J. Borkowski, R. Mastalski, J. Zubrzycki, Ordynacja podatkowa. Komentarz 2016, s.1468; K. Teszner (w:) L. Etel (red.), R. Dowgier, P. Pietrasz, M. Popławski, S. Presnarowicz, W. Stachurski, K. Teszner, Ordynacja podatkowa. Komentarz, Warszawa 2017, s. 1674-1675 oraz J. Borkowski (w:) B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Warszawa 2002, s. 793.). Podobny pogląd prezentowany jest również w orzecznictwie sądów administracyjnych, gdzie akcentuje się fakt, że organ bierze pod uwagę okoliczności wynikające z rejestrów, ewidencji i innych dostępnych mu danych (zob. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z: 9 października 2009 r., sygn. akt II FSK 781/08; 9 stycznia 2009 r., sygn. akt II FSK 1382/07; 9 maja 2012 r., sygn. akt II FSK 2163/10; 23 września 2014 r., sygn. akt II FSK 2358/12; 2 grudnia 2015 r., sygn. akt II FSK 2891/13; 27 kwietnia 2016 r., sygn. akt I FSK 1739/14; 14 sierpnia 2016 r., sygn. akt II FSK 1978/14 – wszystkie wyroki powołane w uzasadnieniu dostępne są w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych). Ponadto w postanowieniu z 6 maja 2014 r., sygn. akt II FSK 760/14 Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że zaświadczenie stanowi urzędowe oświadczenie tego, co jest organowi wiadome, w żadnym razie nie rozstrzyga sprawy. Z kolei w wyroku z 25 kwietnia 2017 r., sygn. akt II FSK 880/15. Naczelny Sąd Administracyjny zauważył, że: "charakter prawny zaświadczenia determinuje zakres postępowania wyjaśniającego, jakie powinno toczyć się w tego rodzaju sprawach. W postępowaniu o wydanie zaświadczenia organ nie jest uprawniony do dokonywania ocen prawnych w zakresie zgodności z przepisami prawa tego, co w przedmiocie objętym żądaniem wynika z materiałów, na których opiera się organ, czy to, co w tym materiale jest, winno było być właśnie takie. Ma jedynie obowiązek w oparciu o ten materiał ustalić, jak ów przedmiot się przejawia w tym materiale, jaki jest w jego świetle. Nie można drogą zaświadczenia wywołać skutków kształtujących stosunki prawne, tj. przyznać albo ograniczyć bądź pozbawić uprawnienia, albo też nałożyć, zdjąć lub ograniczyć obowiązki. Z tego względu na postępowanie wyjaśniające poprzedzające wydanie, bądź odmowę wydania zaświadczenia składają się czynności o charakterze materialno-technicznym. W ramach takiego postępowania organ bada, jakiego rodzaju źródło może zawierać żądane dane, a także czy dane te dotyczą stanu faktycznego bądź stanu prawnego, którego poświadczenia domaga się wnioskodawca. Postępowanie to sprowadza się zatem do badania okoliczności wynikających z posiadanych przez organ ewidencji, rejestrów i innych danych".
6. Należy zatem podkreślić, oceniając charakter prawny zaświadczenia, co wielokrotnie wskazywano w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego, że ma ono charakter materialno-technicznej czynności urzędowej i sprowadza się do potwierdzenia określonych faktów lub stanu prawnego, ale tylko takich, o których informacje znajdują się w dyspozycji organu. Treść zaświadczenia nie może tworzyć nowej sytuacji prawnej lub czegokolwiek rozstrzygać. Mimo zawartego w art. 306a § 2 O.p. kategorycznego sformułowania: "zaświadczenie wydaje się", nie można interpretować tego przepisu w ten sposób, że organ ma obowiązek wydać zaświadczenie w każdym przypadku, gdy urzędowego potwierdzenia określonych faktów lub stanu prawnego wymaga przepis prawa lub ubiega się o nie osoba ze względu na swój interes prawny. Pełny sens temu przepisowi nadaje dopiero art. 306b O.p., który określa warunki wydania zaświadczenia, jako posiadanie przez organ w swoich zasobach informacji o faktach lub stanie prawnym mających być stwierdzonymi w zaświadczeniu. W tym celu organ bierze pod uwagę okoliczności wynikające z rejestrów, ewidencji i innych dostępnych mu danych (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z: 9 października 2009 r., sygn. akt II FSK 781/08; 9 stycznia 2009 r., sygn. akt II FSK 1382/07; 24 lutego 2011 r., sygn. akt I OSK 601/10; 9 maja 2012 r., sygn. akt II FSK 2163/10; 23 września 2014 r., sygn. akt II FSK 2358/12; 2 grudnia 2015 r., sygn. akt II FSK 2891/13; 27 kwietnia 2016 r., sygn. akt I FSK 1739/14; 14 sierpnia 2016 r., sygn. akt II FSK 1978/14).
Sąd orzekający w rozpoznawanej sprawie w pełni podziela zaprezentowane wyżej poglądy Naczelnego Sądu Administracyjnego. Istota postępowania o wydanie zaświadczenia sprowadza się bowiem do tego, że nie rozstrzyga ono o żadnych prawach lub obowiązkach i nie może tworzyć nowej sytuacji prawnej.
7. Należy zatem zgodzić się z organem II instancji, że skoro z dostępnych organowi podatkowemu danych wynika, że dokonany w prowadzonej dla nieruchomości Skarżącej księdze wieczystej wpis hipoteki przymusowej istniał, a na Stronie ciążą zaległości podatkowe z tytułu podatku od nieruchomości za lata 1998-2002, zabezpieczone tym wpisem hipotecznym, to organ ten nie mógł stwierdzić, że wierzytelność podatkowa z tytułu zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za lata 1998-2002 mimo to wygasła, gdyż w postępowaniu o wydanie zaświadczenia z art. 306a § 1 O.p. tego rodzaju kwestie nie podlegają ocenie czy weryfikacji w ramach prowadzonego w tym zakresie postępowania wyjaśniającego, o którym mowa w art. 306b § 2 O.p. Zatem wydając lub odmawiając wydania zaświadczenia o żądanej treści organ podatkowy nie bada zasadności wpisu hipoteki przymusowej czy wymagalności wierzytelności podatkowej, lecz wyłącznie to czy na podstawie posiadanych danych wpis albo wierzytelność podatkowa istnieje, czy też nie.
Sąd podzielił stanowisko organów podatkowych, które znajduje także potwierdzenie w powołanym powyżej orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego, że w postępowaniu o wydanie zaświadczenia nie można domagać się uznania, ze wierzytelność podatkowa wygasła. Z uwagi na charakter prawny zaświadczenia, przedmiotem postępowania o wydanie zaświadczenia nie może być bowiem analizowanie zmian w stanie prawnym i wyprowadzanie z tego odpowiednich wniosków, ani też dokonywanie ocen prawnych, gdyż zaświadczenie takie tworzyłoby nowy stan, a nie stwierdzało istniejący stan rzeczy. Tak więc zaświadczenie obrazuje znany organowi z racji wykonywanych zadań stan faktyczny, nie ingeruje zaś w sferę obowiązków i praw jednostki. W ten sposób właściwy organ stwierdza jedynie istnienie określonych faktów albo stanu prawnego. Innymi słowy, zaświadczenie stanowi urzędowe oświadczenie tego, co jest temu organowi wiadome, w żadnym zaś razie nie rozstrzyga sprawy.
Skoro postępowanie o wydanie zaświadczenia powinno odzwierciedlać stan zobowiązań na dzień wydania zaświadczenia (art. 306a § 3 O.p.), to w rozpoznawanej sprawie treść wniosku i ustalenie istnienia zaległości zdeterminowało wydanie postanowienia o odmowie wydania zaświadczenia żądanej treści zgodnie z art. 306c O.p. Jak już bowiem wskazano, w ramach instytucji objętej art. 306a O.p. nie można żądać stwierdzenia wygaśnięcia przez przedawnienie zaległości podatkowej, nie jest to bowiem przedmiot tego postępowania. Tym bardziej organ nie może na tym etapie postępowania badać wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 8 października 2013 r., sygn. akt SK 40/12 i jego wpływu na zobowiązanie podatkowe.
8. Zatem, odnosząc się do podniesionych w skardze zarzutów., Sąd uznaje za niezasadne przenoszenie skutków orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego z dnia 8 października 2013 r., sygn. akt SK 40/12 odnośnie zgodności art. 70 § 6 O.p. z art. 64 ust. 2 Konstytucji RP, na przedmiot niniejszego postępowania, jakim jest wydawanie zaświadczenia o żądanej przez Stronę treści. Nie ulega bowiem wątpliwości, że badanie wpływu wyroku Trybunału Konstytucyjnego na istnienie, bądź brak zaległości z tytułu zobowiązań podatkowych, wykracza poza ramy postępowania wyjaśniającego, o którym mowa w art. 306b § 2 O.p. Nie sposób przyjąć, by w granicach uproszczonego postępowania wyjaśniającego, zmierzającego do wydania w krótkim terminie (najpóźniej 7 dni) zaświadczenia, miałaby się mieścić analiza kwestii możliwości zastosowania wyroku Trybunału Konstytucyjnego w sprawie przedawnienia zobowiązania podatkowego Skarżącej (w tym ocena, które z przepisów O.p. mają zastosowanie w tym zakresie). Tym bardziej nie mieści się w powyższych granicach analiza przypadków tzw. oczywistej niekonstytucyjności (na co również wskazywała Skarżąca). Należy w tym miejscu wskazać, że wbrew stanowisku Skarżącej, organ I instancji nie uczynił przepisu art. 70 § 8 O.p. (ani poprzednio obowiązującego przepisu art. 70 § 6) podstawą prawną swojego rozstrzygnięcia o odmowie wydania zaświadczenia, lecz przywołał ów przepis celem wskazania w sposób ogólny, że co do zasady nie kwestionuje powołanego wyżej wyroku TK. Odmowa wydania zaświadczenia żądanego przez Skarżącą odbyła się natomiast na podstawie art. 306c O.p. i postanowienie to zostało wydane z uwzględnieniem granic zakreślonych dla tego rodzaju postępowania. Podkreślić jeszcze raz należy, że nie jest rolą organu wyrażanie ocen prawnych, w tym kwestionowanie konsekwencji ustanowienia hipoteki przymusowej w sytuacji, gdy ma on jedynie zaświadczyć, jakie informacje wynikają z posiadanej przez niego dokumentacji (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 17 stycznia 2018 r., sygn. akt I FSK 1788/17).
Ponieważ zaś przedmiotem oceny Sądu w niniejszej sprawie jest jedynie dopuszczalność wydania zaświadczenia o żądanej treści, nie zaś kwestia istnienia zobowiązania podatkowego, nie jest na obecnym etapie uzasadnione rozważanie skutków wyroku TK z dnia 8 października 2013 sygn. akt 40/12. Kwestia ta rozważana być może w sprawie mającej za przedmiot istnienie zobowiązania, co, jak wskazano wyżej, nie mieści się w ramach postępowania o wydanie zaświadczenia.
9. Reasumując, zarzuty skargi nie zasługują na uwzględnienie, w związku z czym, na podstawie art. 151 p.p.s.a., skargę należało oddalić w całości.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło