I SA/Wr 743/18

Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu – Barbara Koźlik po rozpoznaniu w dniu 29 października 2018 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi K. B. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej we W. z dnia [...] maja 2018 r. nr [...] w przedmiocie orzeczenia o odpowiedzialności podatkowej jako członka zarządu spółki za zaległości z tytułu pobranych i niewpłaconych zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych za miesiące XII 2011 r., oraz X, XI i XII 2015 r. wraz z odsetkami za zwłokę i kosztami postępowania egzekucyjnego postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy. Skarżący wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych, wskazując w uzasadnieniu wniosku, że jego jedynym źródłem dochodu jest umowa o pracę zawarta 21 kwietnia 2004 r, z zatrudnieniem na stanowisku kierownika lokalu z wynagrodzeniem 1.530 zł netto. Samotnie wychowuje [...]-letniego syna. Mieszkanie wynajmuje i ponosi opłaty w wysokości 600 zł. W oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wnioskodawca podał, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym tylko z synem i nie posiada jakiegokolwiek majątku, w tym nieruchomości, zasobów pieniężnych ani przedmiotów o wartości powyżej 5.000 zł. W rubryce dotyczącej zobowiązań i stałych wydatków wnioskodawca zapisał "brak". Do wniosku załączone zostało zaświadczenie o zarobkach w S. s.c. S. S., S. R.. Na wezwanie do przedłożenia dodatkowych oświadczeń i dokumentów źródłowych wnioskodawca nie udzielił odpowiedzi. Jako znane z urzędu wskazać trzeba, że wnioskodawca jest obecnie stroną w trzech sprawach o sygn. akt I SA/Wr 742-744/18, toczących się jednocześnie. Łączna kwota wpisów od skarg w tych sprawach wynosi 1.500 zł (po 500 zł w każdej sprawie). Podstawą prawną rozpoznania przedmiotowego jest regulacja zawarta w art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 – dalej: p.p.s.a.). Stosownie do treści tych przepisów, prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, czyli w zakresie częściowym, przyznaje się osobie fizycznej, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Podkreślenia wymaga, iż instytucja prawa pomocy ma charakter wyjątkowy i jest stosowana wobec osób będących w bardzo trudnej sytuacji materialnej, czyli takich, które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione są jakichkolwiek środków do życia lub środki te są tak bardzo ograniczone, iż wystarczają jedynie na zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych. Jednocześnie wykazanie, że strona rzeczywiście znajduje się w takiej trudnej sytuacji spoczywa na niej samej. Zatem w jej interesie jest zarówno jak najobszerniejszy opis stanu majątkowego, finansowego i rodzinnego oraz realnych możliwości płatniczych, a także jak najściślejsza współpraca z sądem, który dąży do tego, aby sytuację strony w pełni wyjaśnić. Jak wynika bowiem z przytoczonej regulacji, to na wnioskodawcy ciąży obowiązek wykazania okoliczności, które uzasadniałyby jego żądanie. Rola Sądu/ referendarza sądowego ogranicza się do wezwania ubiegającego się o przyznanie praw pomocy do przedłożenia dodatkowych oświadczeń i dokumentów źródłowych, jeżeli oświadczenie złożone na urzędowym formularzu wniosku okaże się niewystarczające do oceny jego rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości (art. 255 p.p.s.a.). W takich też okolicznościach w niniejszej sprawie wnioskodawca został wezwany do nadesłania dodatkowych informacji i dokumentów. Pozostawiając wezwanie bez odpowiedzi w rezultacie nie usunął braków i wątpliwości co do jego możliwości płatniczych. Natomiast z oświadczeń złożonych we wniosku wynika jedynie, że po dokonaniu opłat za mieszkanie w wysokości 600 zł wnioskodawcy pozostaje 930 zł na pokrycie wydatków związanych z utrzymaniem siebie i [...]-letniego syna. Przy czym trudno dać wiarę, że za wynajmowane mieszkanie we Wrocławiu wnioskodawca ponosi wydatki jedynie we wskazanej wyżej kwocie. Nie są znane rzeczywiste miesięczne wydatki wnioskodawcy ani źródła ich finansowania. Nie zostało też w żaden sposób potwierdzone, że wnioskodawca nie posiada żadnych oszczędności. Tak znikome informacje o stanie finansowym i majątkowym wnioskodawcy nie mogły stać się podstawą dokonania oceny jego możliwości płatniczych, a tym samym zasadności przedmiotowego wniosku. W związku z powyższym, na podstawie powołanych przepisów oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.