I SA/Wr 750/08

WyrokWSA we Wrocławiu2009-03-17

Skład orzekający: Maria Tkacz-Rutkowska, Ewa Kamieniecka, Marta Semiczek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ podatkowy prawidłowo ustalił wysokość podatku od nieruchomości za 2008 r., uwzględniając zarzuty podatnika dotyczące wyceny gruntu, podziału na strefy, samoistnego posiadania części gruntu przez osoby trzecie oraz różnic w naliczaniu podatku w latach poprzednich?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że organy podatkowe prawidłowo ustaliły podatek od nieruchomości za 2008 r. Stawki podatku zostały określone zgodnie z uchwałą rady gminy, a podatek naliczono od powierzchni gruntu i budynków. Zarzuty dotyczące wyceny gruntu, podziału na strefy oraz samoistnego posiadania części gruntu przez osoby trzecie zostały uznane za bezzasadne, ponieważ nie zostały podniesione we właściwym czasie lub nie zostały wystarczająco udokumentowane. Kwestie dotyczące lat poprzednich nie miały wpływu na wymiar podatku za rok 2008.
Stan faktyczny
Skarżący J. H. kwestionował decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymującą w mocy decyzję Burmistrza Miasta Z. w sprawie podatku od nieruchomości za 2008 r. Podatnik zarzucał brak uzasadnienia podwyższenia podatku, wadliwą wycenę gruntu przez rzeczoznawcę, brak pomiarów, zaliczenie gruntu do III strefy oraz nierozliczenie różnic w podatku za lata poprzednie. Organ odwoławczy utrzymał decyzję w mocy, wyjaśniając podstawy prawne naliczania podatku i odrzucając zarzuty skarżącego. Skarżący w skardze domagał się wyjaśnienia rozbieżności i ponownego rozpoznania sprawy. Na rozprawie pełnomocnik podniósł kwestię zwolnienia podatkowego związanego z wysokością pomieszczeń oraz samoistnym posiadaniem części gruntu przez osoby trzecie.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Tkacz-Rutkowska (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia WSA Ewa Kamieniecka, Sędzia WSA Marta Semiczek, Protokolant Ewelina Bedyńska, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 17 marca 2009 r. sprawy ze skargi J. H. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w J. G. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2008 r. I. oddala skargę. II. przyznaje pełnomocnikowi z urzędu adwokatowi K. B. od Skarbu Państwa (kasa Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu) wynagrodzenie z tytułu nieopłaconej pomocy prawnej w kwocie [...] zł ([...]) zł. Przedmiotem skargi J. H. jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w J. G. z dnia [...] r. utrzymująca w mocy decyzję Burmistrza Miasta Z. z dnia [...] r. w sprawie podatku od nieruchomości za 2008 r. Organ pierwszej instancji ustalił J. H. podatek od nieruchomości za 2008 r. w kwocie [...] zł. Zobowiązanie, jak wynika z decyzji, dotyczy nieruchomości położonej w Z., przy ul. [...] , której właścicielem jest podatnik. Podatek ustalono od: - budynku mieszkalnego o powierzchni [...] m², - budynku pozostałego o powierzchni [...] m², - gruntu o powierzchni [...] m². W odwołaniu J. H. zarzucił, że Rada Miasta Z., powołując się na przepisy prawa, podwyższyła podatek bez żadnego uzasadnienia. Działka położona w Z. przy ul. [...] o powierzchni [...] m² i jak ustaliła strona zaliczona została do III strefy podziału miasta. Z informacji uzyskanych w Urzędzie Miasta Z. wynika, że wycenę gruntu w dniu [...] r. wykonał rzeczoznawca, który nigdy nie był na terenie działki będącej własnością strony. Ponadto nie zostały wykonane żadne pomiary gruntów i nie wskazano ich granic. Wobec powyższego strona domaga się wyjaśnienia, na jakiej podstawie był wymierzany podatek od nieruchomości za lata od 1995 r. do 2008 r. w kwotach wskazanych w odwołaniu. Po ponownym rozpoznaniu sprawy w wyniku wniesionego odwołania, Samorządowe Kolegium odwoławcze utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu organ odwoławczy wyjaśnił, że zgodnie z art. 2 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (tekst jedn. Dz. U. z 2006 r. nr 121, poz. 844 ze zm.) opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają grunty, budynki lub ich części, budowle lub ich części związane z prowadzeniem działalności gospodarczej. Podstawę opodatkowania stanowi dla gruntów – powierzchnia gruntu, dla budynków lub ich części ich powierzchnia użytkowa. Z wykazu nieruchomości podpisanego przez stronę wynika, że jest właścicielem: - budynku mieszkalnego, w którym pomieszczenia o wys. od 1.40 m do 2.20 m stanowią [...] m² powierzchni użytkowej, pomieszczenia o wysokości powyżej 2.20m stanowią [...] m², - budynków pozostałych o powierzchni [...] m² (w tym budynki murowane [...] m², garaż [...] m²), - gruntu o powierzchni [...] m². Organ, powołując art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. c i pkt 2 lit. a i lit. e ustawy o podatkach i opłatach lokalnych w związku z Obwieszczeniem Ministra Finansów z dnia 26 lipca 2007 r. w sprawie górnych granic stawek kwotowych podatków i opłat lokalnych w 2008 r. (M.P. nr 47, poz.557) wyjaśnił, że rada gminy w drodze uchwały określa wysokość stawek podatku od nieruchomości, z tym że stawki te nie mogą przekroczyć roczne: - od gruntów pozostałych – 0.34 zł od 1m² powierzchni, - od budynków mieszkalnych lub ich części – 0.57 zł za 1m² powierzchni użytkowej, - pozostałych budynków lub ich części – 6,23 zł od 1m² powierzchni. Rada Miasta Z. uchwałą nr [...] z dnia [...] r. uchwaliła stawki podatku od nieruchomości w wysokości: - od gruntów pozostałych – 0,22, zł od 1 m², - od budynków mieszkalnych lub ich części – 0.51 zł z 1 m² powierzchni użytkowej, - od pozostałych budynków – 6,02 zł od 1m² powierzchni użytkowej. Uwzględniając powyższe, organ odwoławczy stwierdził, że zaskarżoną decyzją ustalono stronie podatek od nieruchomości za 2008 r. zgodnie z obowiązującymi przepisami. Odnosząc się do zarzutów odwołania, dotyczących wymiaru podatku od nieruchomości za lata od 1995 do 2007, organ wyjaśnił, że podatnik winien decyzje w sprawie tych podatków kwestionować w trybie odwoławczym, zgodnie z pouczeniem zawartym w poszczególnych decyzjach. Zarzut zaliczenia gruntów należących do strony do III strefy podziału miasta i podwyższenie w związku z tym podatku od nieruchomości przez Radę Miasta organ uznał za bezzasadny, powołując się na Uchwałę Rady Miasta Z., która nie przewiduje podziału miasta na strefy, tym samym nie różnicuje wysokości podatku od położenia gruntu. Uchwała Rady Miasta Z. została opublikowana w Dzienniku Urzędowym Województwa Dolnośląskiego z 2007 r. nr 271, poz. 3276 i ma charakter powszechnie obowiązujący. Organ wyjaśnił także, że dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków mają walor dokumentu urzędowego i stanowią podstawę do określenia powierzchni, w tym dla celów podatkowych. Jeśli strona kwestionuje te dane winna wszcząć procedurę zmierzającą do weryfikacji tych danych u Starosty Z. W skardze do Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego we Wrocławiu J. H. podniósł, że w odwołaniu skierowanym do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w J. G. na podstawie posiadanych danych, wskazał wszystkie dokonane wpłaty podatku od nieruchomości poczynając od 1995 r. do 2008 r. włącznie. Z uwagi na poważne różnice w wysokości podatku za te lata wnosił o wyjaśnienie tych rozbieżności. Ponieważ organ rozbieżności nie wyjaśnił wniósł o ponowne rozpoznanie sprawy na podstawie dokumentów źródłowych oraz ustosunkowanie się do rozbieżności wskazanych w zażalenie z dnia [...] r. W piśmie z [...] r. skarżący, celem ułatwienia rozpoznania sprawy opłat podatkowych, przedłożył dokumenty dotyczące wysokości naliczonych podatków. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w J. G. wniosło o oddalenie skargi, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. W piśmie procesowym z dnia [...] r. skarżący stwierdził, że nie jest w posiadaniu całości gruntów objętych podatkiem od nieruchomości i wniósł o przeprowadzenie pomiarów. Na rozprawie pełnomocnik skarżącego podtrzymał skargę i wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji wskazał, że w decyzji nie wyjaśniono kwestii zastosowania zwolnienia podatkowego związanego z posiadaniem pomieszczeń o wysokości poniżej 2.20 m, o jakim mowa w art. 3 ust. 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Podniósł także, że skarżący nie jest w posiadaniu całości gruntów, od których dokonano wymiaru podatku od nieruchomości. Część gruntów znajduje się w samoistnym posiadaniu osoby trzeciej. Do tej kwestii organ nie ustosunkował się, a ma ona znaczenie przy wymiarze podatku od nieruchomości. Pełnomocnik skarżącego wniósł także o zasądzenie nieopłaconych przez skarżącego kosztów zastępstwa wg norm przewidzianych prawem, przedkładając wykaz kosztów. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje: Zakres kontroli sprawowanej przez wojewódzkie sądy administracyjne określa ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), stanowiąc w art. 1 § 2, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Kryterium legalności przewidziane w art.1 § 2 wymienionej ustawy, umożliwia sądowi administracyjnemu wyeliminowanie z obrotu prawnego decyzji, jeśli stwierdzi, że wydano ją z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy lub z naruszeniem prawa procesowego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy – art.145 § 1 pkt 1 lit.a, lit.c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – dalej w skrócie P.p.s.a. J. H. zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w J. G. z dnia [...] r. utrzymującą w mocy decyzję Burmistrza Miasta Z. w przedmiocie wymiaru podatku od nieruchomości za 2008 r. Badając legalność ww. decyzji Sąd nie stwierdził ani naruszenia prawa procesowego, ani naruszenia prawa materialnego. Ograny podatkowe przyjęły, zgodnie z danymi wynikającymi z informacji złożonej przez podatnika, a w odniesieniu do gruntów także z danymi wynikającymi z ewidencji gruntów, że J. H. jest właścicielem: - gruntu o powierzchni [...] m², - budynku mieszkalnego o powierzchni [...] m², w którym pomieszczenia o wysokości od 1.40 m do 2.20 m stanowią [...] m² powierzchni użytkowej, pomieszczenia o wysokości powyżej 2.20.m stanowią [...] m² powierzchni użytkowej, - budynków pozostałych o powierzchni [...] m², w tym budynku gospodarczego murowanego o powierzchni [...] m² i garażu o powierzchni [...] m² Podatnikami podatku od nieruchomości, zgodnie z art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 12 stycznia 1991r. o podatkach i opłatach lokalnych (tekst jedn. Dz. U. z 2006 r., nr 121, poz. 844 ze zm. – dalej powoływanej jako u.p.o.l.), są m. in. osoby fizyczne, będące właścicielami nieruchomości lub obiektów budowlanych. Jeśli przedmiot opodatkowania znajduje się w samoistnym posiadaniu innego podmiotu obowiązek podatkowy w podatku od nieruchomości ciąży na posiadaczu samoistnym (art. 3 ust. 3 u.p.o.l) W rozpoznawanej sprawie, wymiaru podatku od nieruchomości za 2008 r. organ dokonał przejmując wykazane przez podatnika do opodatkowania: powierzchnię gruntu i budynków niemieszkalnych oraz powierzchnię użytkową budynku mieszkalnego. Opodatkowując powierzchnię użytkową budynku mieszkalnego organ uwzględnił, że pomieszczenia o wysokości od 1.40 m do 2.20 m stanowią [...] m² powierzchni użytkowej i stosowanie do art. 4 ust. 2 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych do opodatkowania przyjął do opodatkowania 50% tej powierzchni, tj. łącznie [...] m² ([...] m² + [...] m²). Organ działał także zgodnie z obowiązującymi przepisami (art.5 ust. 1 pkt 1 lit.c i pkt 2 lit.a i lit.e ustawy o podatkach i opłatach lokalnych) przyjmując do wyliczenia podatku od nieruchomości za 2008 r. wysokość stawek ustalonych Uchwałą nr [...] Rady Miasta Z. z dnia [...] r. w sprawie określenia wysokości stawek podatku od nieruchomości (Dziennik Urzędowy Województwa Dolnośląskiego nr 272, poz.3278). Stawki te, jak wskazał organ odwoławczy w zaskarżonej decyzji, wynosiły dla gruntów pozostałych 0,22 zł od 1m², dla budynków lub ich części mieszkalnych 0,51 zł od 1m² powierzchni użytkowej, dla pozostałych budynków lub ich części 6,02 zł od 1m² powierzchni. Należy podkreślić, że podatek od nieruchomości naliczany jest od powierzchni gruntu (udziału w gruncie) oraz od powierzchni użytkowej lokalu (art. 4 ust. 1 pkt 1 i pkt 2 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych), a nie od wartości gruntu lub lokalu. Stawki podatku od nieruchomości określone są przez radę gminy, w drodze uchwały według zasad określonych w art. 5 ww. ustawy. W rozpoznawanej sprawie zastosowano stawki podatku obowiązujące w 2008 r. Uwzględniając powyższe, za bezpodstawny należy uznać zarzut, że zaliczenie gruntów stanowiących własność podatnika do III strefy podziału miasta wpłynęło na podwyższenie podatku od nieruchomości. Podatek od nieruchomości, w rozpoznawanej sprawie, został wyliczony przez pomnożenie powierzchni gruntu oraz powierzchni użytkowej lokalu mieszkalnego przez odpowiednie stawki podatku określone w Uchwale Rady Miasta Z. Stawki podatku określone w Uchwale nie są zróżnicowane ze względu na położenie nieruchomości na danym terenie, ale w zależności od charakteru nieruchomości i jej przeznaczenia. Inne stawki ustalono dla nieruchomości gruntowych inne dla budynków, zróżnicowano także wysokość stawek dla budynków mieszkalnych i innych, a także dla nieruchomości przeznaczonych na prowadzenie działalności gospodarczej. Brak także podstaw do uznania za zasadny zarzutu nieustosunkowania się do ulgi podatkowej wynikającej z art. 4 ust. 2 u.p.o.l. Organ I instancji dokonując wymiaru podatku ulgę te zastosował. Organ odwoławczy w uzasadnieniu decyzji wskazał sposób wyliczenia tej ulgi. Nie zasługuje także na uwzględnienie, zarzut podniesiony dopiero w skardze, że cześć nieruchomości gruntowej objęta opodatkowaniem znajduje się w posiadaniu samoistnym innych osób. Zgodnie z art. 6 ust. 6 i ust. 7 u.p.o.l., osoby fizyczne są zobowiązane składać informacje o nieruchomościach i obiektach budowlanych w terminie 14 dniu od dnia wystąpienia okoliczności uzasadniających powstanie lub wygaśnięcie obowiązku podatkowego w podatku od nieruchomości. W złożonej przez skarżącego informacji nie wskazano, aby część gruntu znajdowała się w posiadaniu samoistnym innych osób. Także w toku postępowania podatkowego okoliczność ta nie była podnoszona przez podatnika. Zarzuty w tym zakresie skarżący podniósł dopiero w piśmie procesowym z dnia [...] r. i z dnia [...] r., a sprecyzował je pełnomocnik skarżącego na rozprawie, przy czym nie wskazano jaka część gruntu znajduje się w posiadaniu samoistnym innych osób i kto jest samoistnym posiadaczem tego gruntu. Ponieważ okoliczności te podniesiono dopiero w skardze, a Sąd bada legalność zaskarżone decyzji według stanu na dzień jej wydania okoliczności te nie mogły spowodować uchylenia decyzji. Nie daje także podstaw do uchylenia zaskarżonej decyzji zarzut braku ustosunkowania się do różnic w wysokości podatku od nieruchomości ustalonego skarżącemu w poszczególnych latach od 1995 do 2008 r. Odwołanie wniesione przez stronę dotyczyło wymiaru podatku od nieruchomości za 2008 r. i tylko wymiar podatku za ten rok mógł być przedmiotem decyzji organu odwoławczego. Kwestie związane z wymiarem podatku za wcześniejsze lata podatkowe nie miały wpływu na wymiar podatku od nieruchomości za 2008 r., dlatego brak w decyzji analizy różnic w wysokości podatku za poszczególne lata, jako nie mający wpływu na wynik sprawy, nie daje Sądowi podstaw do usunięcia z obrotu prawnego zaskarżonej decyzji. Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skargę oddalił. Wysokość przyznanego wynagrodzenia z tytułu nieopłaconej pomocy prawnej uzasadnia § 6 pkt 1 oraz § 19 pkt 1 i 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. nr 163, poz. 1348 ze zm.). Ujęty w wykazie kosztów dojazd samochodem do Sądu nie został uwzględniony w przyznanym wynagrodzeniu, gdyż wydatek ten nie został udokumentowany.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło