I SA/Wr 751/12

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu – Barbara Koźlik po rozpoznaniu w dniu 1 października 2012 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi T.W. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej we W. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiące od sierpnia do grudnia 2007 r. postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Skarżący wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych, wskazując że nie prowadził działalności gospodarczej – wyprzedawał jedynie na portalu Allegro części samochodowe ze swojej kolekcji do starych, zabytkowych samochodów. Wcześniej, w latach 1995-2005 kolekcjonował stare samochody, obecnie zmuszony jest sprzedawać z nich części, ze względu na trudną sytuację materialną – brakiem pracy i chorobą matki. Obecnie nie posiada już na sprzedaż żadnych wartościowych rzeczy. Wnioskodawca oświadczył, że mieszka wspólnie z matką, nie posiada żadnego majątku, w tym nieruchomości, zasobów pieniężnych ani przedmiotów o wartości powyżej 3.000 euro. Dochody uzyskuje ze stosunku pracy na ¼ etatu w wysokości 324 zł brutto i z renty matki w kwocie 1.070 zł brutto. Dodał, że opiekuje się chorą matką, która jest po przeszczepie nerki, jest niewidoma z cukrzycą I stopnia – wymaga zatem stałej opieki. Poza tym skarżący opiekuje się chorą, 86-letnią babcią. Pismem z dnia 23 sierpnia 2012 r. skierowane zostało na adres skarżącego wezwanie do przedłożenia w terminie 14 dni dodatkowych oświadczeń i dokumentów źródłowych, na podstawie art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 – dalej: p.p.s.a.). Przesyłka z pismem dwukrotnie awizowana (pierwsze awizo miało miejsce 27 sierpnia 2012 r.), została zwrócona i włączona do akt sprawy ze skutkiem doręczenia na dzień 10 września 2012 r. W konsekwencji wnioskodawca nie nadesłał wymaganych dokumentów i oświadczeń, a podstawą rozpoznania wniosku stały się informacje wynikające z akt sprawy, a konkretnie oświadczenia złożone na urzędowym formularzu. Te z kolei nie dają podstaw do pozytywnego rozpoznania przedmiotowego wniosku. W pierwszej kolejności wypada wyjaśnić zasady dotyczące doręczeń w postępowaniu sądowoadministracyjnym, które stały się podstawą do oceny zachowania zakreślonego w wezwaniu 7-dniowego terminu. Zgodnie z art. 73 p.p.s.a., w razie niemożności doręczenia pisma w sposób przewidziany w art. 65-72, pismo składa się na okres 14 dni w placówce pocztowej albo w urzędzie gminy, dokonując jednocześnie zawiadomienia określonego w § 2 (§ 1). Zawiadomienie o złożeniu pisma wraz z informacją o możliwości jego odbioru w placówce pocztowej albo w urzędzie gminy w terminie 7 dni od dnia pozostawienia zawiadomienia, umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej, a gdy to nie jest możliwe, na drzwiach mieszkania adresata lub w miejscu wskazanym jako adres do doręczeń, na drzwiach biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe (§ 2). W przypadku niepodjęcia pisma w terminie, o którym mowa w § 2, pozostawia się powtórne zawiadomienie o możliwości odbioru pisma w terminie nie dłuższym niż 14 dni od dnia pierwszego zawiadomienia o złożeniu pisma w placówce pocztowej albo w urzędzie gminy (§ 3). Doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w § 1 (§ 4). W niniejszej sprawie pierwsze zawiadomienie (awizo) o pozostawieniu przesyłki w placówce pocztowej, o którym mowa w art. 73 § 1 p.p.s.a., było datowane (zgodnie z zapisami na zwrotnym potwierdzeniu odbioru) na 27 sierpnia 2012 r. Wobec tego ostatni dzień 14-dniowego terminu, który był równoznaczny z dniem dokonania fikcyjnego doręczenia, stosownie do treści art. 73 § 4 p.p.s.a., był 10 września 2012 r. Od tej daty należało liczyć 14-dniowy termin zakreślony w wezwaniu z 23 sierpnia 2012 r., który upływał 24 września 2012 r. Przechodząc do merytorycznego rozpoznania wniosku wskazać trzeba, że stosownie do treści art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, czyli w zakresie częściowym, może być przyznane osobie fizycznej, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Z powyższej regulacji wynika, iż to na wnioskodawcy ciąży obowiązek wykazania okoliczności uzasadniających żądanie wniosku. Rola Sądu/ Referendarza sądowego ogranicza się do wezwania do przedłożenia dodatkowych oświadczeń i dokumentów źródłowych na podstawie powołanego wyżej art. 255 p.p.s.a., jeżeli oświadczenie strony zawarte na urzędowym formularzu wniosku okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości. Powołany wyżej przepis art. 255 p.p.s.a. stał się podstawą skierowania wezwania do wnioskodawcy, celem uzupełnienia informacji udzielonych na urzędowym formularzu, a nadto weryfikacji tych danych ze stanem rzeczywistym. Brak dodatkowych oświadczeń i dokumentów, do przedłożenia których wnioskodawca był wezwany, uniemożliwił dokonanie oceny zasadności wniosku w oparciu o pełne dane dotyczące stanu finansowego, majątkowego i rodzinnego wnioskodawcy. Wobec tego, na podstawie art. 245 § 3, art. 246 § 1 pkt 2 oraz 258 § 1 i 2 pkt 7 p.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.