I SA/Wr 78/18

WyrokWSA we Wrocławiu2018-06-14

Skład orzekający: Dagmara Dominik-Ogińska, Annetta Makowska-Hrycyk, Jadwiga Danuta Mróz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organy podatkowe prawidłowo zakwalifikowały obiekty takie jak "Wieża B12", "Osadnik III-O", "Obwałowanie zwałowiska kopalni", "Waga samochodowa SCHENK" oraz "Stacje transformatorowe SO-3 i SO-11" jako budowle podlegające opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości, opierając się głównie na ich ujęciu w ewidencji środków trwałych?
Ratio decidendi
Organy podatkowe naruszyły przepisy postępowania, w szczególności zasady dotyczące dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i oceny dowodów, poprzez przedwczesną kwalifikację obiektów jako budowli na podstawie ich ujęcia w ewidencji środków trwałych, zamiast oparcia się na kryteriach wynikających z Prawa budowlanego i orzecznictwa Trybunału Konstytucyjnego. Niewłaściwa kwalifikacja obiektów uniemożliwiła prawidłowe zastosowanie przepisów prawa materialnego dotyczących podatku od nieruchomości.
Stan faktyczny
Spółka złożyła deklarację na podatek od nieruchomości za 2017 r. Organy podatkowe określiły jej zobowiązanie, kwalifikując szereg obiektów (m.in. "Wieża B12", "Osadnik III-O", "Waga samochodowa SCHENK") jako budowle. Spółka zakwestionowała tę kwalifikację, argumentując, że obiekty te nie stanowią budowli w rozumieniu przepisów. Po utrzymaniu decyzji organu I instancji przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze, spółka wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu uchylił w całości zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w J. oraz poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy O. i zasądził od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w J. zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Dagmara Dominik-Ogińska, Sędziowie: Sędzia WSA Anetta Makowska-Hrycyk, Sędzia WSA Jadwiga Danuta Mróz (sprawozdawca), Protokolant: Paweł Poźniak, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 14 czerwca 2018 r. sprawy ze skargi A sp. z o.o. w O. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w J. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za rok 2017 I. uchyla w całości zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy O. z dnia [...] nr [...]; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w J. kwotę 3.616,00 (trzy tysiąc sześćset szesnaście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Przedmiotem skargi A spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w O. (zwanej dalej: Spółką, Stroną, Skarżącą) jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w J. z [...] Nr [...] - utrzymująca w mocy decyzję Wójta Gminy O. z [...] nr [...] w przedmiocie: podatku od nieruchomości za 2017 rok. W przyjętym w sprawie stanie faktycznym – 1 lutego 2017 r. Spółka złożyła deklarację na podatek od nieruchomości za 2017 r. wraz z uzasadnieniem przyczyn zmian w rozliczeniu podatku od nieruchomości w stosunku do 2016 r. Postanowieniem z [...] Wójt Gminy O. (zwany dalej: organem I instancji) wszczął wobec Spółki postępowania podatkowe zakończone decyzją z [...] (nr [...]), którą określił Spółce zobowiązanie w podatku od nieruchomości za 2017 rok w kwocie 1.402.338,00 zł. Od decyzji tej Spółka wniosła odwołanie kwestionując opodatkowanie spornych obiektów i zarzucając naruszenie art.1a ust.1 pkt 1 i pkt 2 ustawy z 12 stycznia 1991r. o podatkach i opłatach lokalnych (t.j. Dz. U. z 2016r. poz.716 ze zm., dalej: u.p.o.l.) w związku z art. 3 pkt 3 ustawy z 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (t.j. z 2016 r., poz. 290, dalej: UPB) poprzez: - opodatkowanie w całości, jako budowli, środka trwałego o nazwie "Wieża B 12", składającego się z budynku, budowli oraz obiektów niebudowlanych; - błędną kwalifikację środków trwałych o nazwie "Osadnik III-O" oraz "Obwałowanie zwałowiska kopalni" do kategorii budowla, podczas, gdy wskazane środki trwałe nie stanowią obiektów budowlanych i tym samym nie są przedmiotem opodatkowania podatkiem od nieruchomości; - opodatkowanie w całości - jako budowli - środków trwałych: "Waga samochodowa SCHENK", "stacja transformatorowa SO-3" oraz "stacja transformatorowa SO-11" – stanowiące urządzenia techniczne posiadające części budowlane i fundamenty. Decyzją z [...] (Nr [...]) Samorządowe Kolegium Odwoławcze (SKO) w J. (dalej: organ odwoławczy) utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. Rozbieżność stanowisk dotyczyła kwalifikacji spornych obiektów dla celów podatkowych: 1.Wieża B12 – składa się z budynku, budowli i obiektów niebudowlanych, budynek wraz z urządzeniami przesyłowymi tworzy całość gospodarczą. Według organu jest to w całości budowla (art. 1a ust. 1 pkt 2 u.p.o.l.) tworząc obiekt budowlany nie będący budynkiem lub obiektem małej architektury a także urządzenie budowlane, które zapewnia możliwość użytkowania obiektu zgodnie z przeznaczeniem. Do podstawy opodatkowania przyjęto całą wartość ujętą w ewidencji środków trwałych dla celów amortyzacji. Według Spółki "Wieża B12" nie powinna być opodatkowana w całości jako budowla, bo składa się z budynku, budowli i obiektów niebudowlanych. 2. Osadnik III O, Obwałowanie zwałowiska kopalni – organ kwalifikuje te obiekty jako budowle, opodatkowane na podstawie art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l., wymienione w ustawowej definicji budowli (art. 3 pkt 3 UPB): Osadnik – budowla hydrotechniczna; obwałowanie zwałowiska kopalni – budowla ziemna. Organ wskazuje, że Strona amortyzowała te obiekty jako środki trwałe (obiekty budowlane naziemne o charakterze stałym), co uzasadnia ich opodatkowanie podatkiem od nieruchomości. Według Spółki – nie stanowią one obiektów budowlanych, nie podlegają zatem opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości. 3. Waga samochodowa Schenk – składająca się z fundamentu (część budowlana) i wagi (urządzenie techniczne). Według organu – waga jest obiektem budowlanym – budowlą w rozumieniu art. 1a ust. 1 pkt 2 u.p.o.l. (w zw. z art. 3 pkt 1 lit.b UPB) stanowiącą całość techniczno – użytkową (inne urządzenie) z uwagi na ścisłe powiązanie wszystkich elementów w jeden obiekt. Do opodatkowania organ przyjął wartość wagi z ewidencji środków trwałych. Według Spółki – opodatkowaniu podlega fundament żelbetowy stanowiący konstrukcję nośną, wjazd i wyjazd z wagi oraz belki poprzeczne i osłony wagi, natomiast opodatkowaniu nie podlega urządzenie służące do ważenia pojazdów. 4. Stacje transformatorowe SO-3 i SO-11 – składające się z fundamentów i urządzeń elektroenergetycznych. Według organu – stacje transformatorowe są budowlą, jest to bowiem jeden obiekt stanowiący całość techniczno – użytkową wraz z instalacjami i urządzeniami, podlegający opodatkowaniu na podstawie art. 1a ust. 1 pkt 1,2,3; art. 2 ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. (w zw. z art. 3 pkt 3 UPB). Według Spółki – opodatkowaniu podlega tylko fundament i części budowlane stacji, zaś z opodatkowania wyłączone są urządzenia elektroenergetyczne znajdujące się w stacjach transformatorowych. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego (WSA) we Wrocławiu Spółka zarzuciła: 1. mające wpływ na wynik sprawy naruszenie przepisów postępowania: art. 122, art. 187 § 1 i art. 191 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U z 2017 r. poz. 201 ze zm., dalej: OP)- poprzez niepodjęcie wszelkich działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, w szczególności niewyczerpujące rozpatrzenie protokołu oględzin nieruchomości, błędne ustalenia faktyczne, błędne wnioski i w konsekwencji wydanie wadliwej decyzji; 2. naruszenie prawa materialnego: - art. 1a ust. 1 pkt 1 i pkt 2 u.p.o.l. w związku z art. 3 pkt 1 i 3 UPB – poprzez opodatkowanie w całości jako budowli środka trwałego "Wieża B 12", który jest obiektem składającym się z budynku, budowli oraz obiektów niebudowlanych; - art. 1a ust. 1 pkt 2 u.p.o.l. – poprzez błędną kwalifikację środków trwałych o nazwie "Osadnik III-O" oraz "Obwałowanie zwałowiska na kopalni" do kategorii "budowla", podczas gdy wskazane środki trwałe nie stanowią obiektów budowlanych i tym samym przedmiotów opodatkowania podatkiem od nieruchomości; - art. 1a ust. 1 pkt 2 u.p.o.l. w zw. z art. 3 pkt 3 UPB oraz art. 4 ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. – poprzez opodatkowanie w całości jako budowli środków trwałych: "Waga samochodowa SCHENK", "Stacja transformatorowa SO-3 i SO-11" – stanowiących urządzenia techniczne posiadające części budowlane i fundamenty. Z szeroką argumentacją dotyczącą podniesionych zarzutów – Spółka wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w części dotyczącej spornych obiektów oraz zasądzenie kosztów postępowania. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd administracyjny we Wrocławiu zważył co następuje: Skarga ma uzasadnione podstawy i zasługuje na uwzględnienie, choć przyczyną uchylenia zaskarżonej decyzji były też okoliczności w niej nie wskazane. Orzekający w sprawie Sąd dostrzegł naruszenie przepisów postępowania, które powodują, że jako przedwczesne uznać należy rozważania dotyczące merytorycznej strony rozstrzygnięcia. Na ocenę wadliwości skarżonego rozstrzygnięcia istotny wpływ miało też całkowite pominięcie przez orzekające w sprawie organy – wyroków Trybunału Konstytucyjnego, który w orzeczeniach swoich (z 13 września 2011 r. sygn. akt P 33/09 oraz z 13 grudnia 2017 r. sygn. akt SK 48/15) odnosił się do kwestii interpretacji przepisów stanowiących podstawę prawną spornych rozstrzygnięć. Przedmiotem sporu jest prawidłowość dokonanej przez organy podatkowe kwalifikacji obiektów budowlanych Spółki: wieży B12, osadnika III-O, obwałowania zwałowiska kopalni, wagi samochodowej SCHENK, stacji transformatorowej SO-3 i SO-11 – jako budowli, co istotne jest dla oceny zasadności ich opodatkowania podatkiem od nieruchomości. Warunkiem prawidłowego zastosowania normy prawa materialnego jest nienasuwające wątpliwości ustalenie stanu faktycznego i rzetelna jego ocena, co stanowi gwarancję, że w wyniku jego subsumcji pod adekwatny przepis ustawy podatkowej, zapadnie rozstrzygnięcie zgodne z prawem. Zdaniem Sądu, w niniejszej sprawie organy naruszyły reguły postępowania z art. 122, art. 187 § 1 i art. 191 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U z 2017 r. poz. 201 ze zm., dalej: OP). Naruszając powyższe zasady, poprzez niepodjęcie wszelkich działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, w szczególności niewyczerpujące rozpatrzenie protokołu oględzin i brak opinii biegłego w kwestii zakwalifikowania spornych obiektów jako budowli, nie doprowadziły do pełnego zrekonstruowania rzeczywistych stosunków w jakich funkcjonował podatnik w odniesieniu do przedmiotów opodatkowania. Błędne ustalenia faktyczne skutkowały błędnymi wnioskami i w konsekwencji wydaniem wadliwej merytorycznie decyzji. Regulacje prawne Ordynacji podatkowej, dotyczące postępowania dowodowego, obligują organy podatkowe do podejmowania określonych istotnych i koniecznych czynności dla załatwienia sprawy. Wobec tego, że podejmują działania jako dominus litis, ich standard powinien być na tyle obiektywny, aby nie można było zarzucić, że jakiś element stanu faktycznego pozostał poza zakresem ich ustaleń i przez to mogło dojść do faworyzowania interesu budżetu. Podstawowy zarzut, jaki w ocenie Sądu należy uznać za uzasadniony wiąże się z wadliwością ustaleń faktycznych a w zasadzie z brakiem rzetelnej oceny zgromadzonego materiału dowodowego. Wbrew ustawowym kryteriom kwalifikowania obiektów dla celów podatku od nieruchomości na podstawie ustawy o podatkach i opłatach lokalnych i ustawy Prawo budowlane, organy podatkowe obu instancji (co wynika zarówno z decyzji Wójta Gminy O. jak i SKO w J.) bezpodstawnie przyjęły, że podstawę uznania spornych obiektów za budowle dla celów podatku od nieruchomości, stanowi w decydującym zakresie ich zakwalifikowanie i wartość ujęta w ewidencję środków trwałych. Za przesądzające uznały organy zaliczenie przez podatnika tych obiektów (na podstawie Rozporządzenia Rady Ministrów z 3.10.2016 r. w sprawie Klasyfikacji Środków Trwałych) do środków trwałych i przyjęły do opodatkowania podatkiem od nieruchomości ich wartość amortyzacyjną. Określenia kwalifikacji przedmiotu opodatkowania podatkiem od nieruchomości, przez odwołanie się praktycznie w całości do ewidencji środków trwałych nie można uznać za prawidłowe. Należy zatem jednoznacznie stwierdzić, że przepisy rachunkowe, bilansowe i statystyczne nie mają charakteru podatkowo-twórczego, nie mogą też przesądzać o uznaniu danego obiektu za obiekt budowlany czy urządzenie budowlane w rozumieniu Prawa budowlanego, a tym samym decydować o jego opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości. Mimo przeprowadzenia w dniu 9 maja 2017 r. oględzin i sporządzenia dokumentacji fotograficznej spornych obiektów, wbrew wynikającym z protokołu zapisom, że "osadnik" – to niewielkie zwałowisko piasku, nie posiadające jasno określonych granic, zaś "obwałowanie zwałowiska na kopalni" to nasypane masy ziemi porośnięte drzewami, element skarpy wyrobiska - organy kwalifikują je jako budowle hydrotechniczną (osadnik) oraz budowlę ziemną (obwałowanie zwałowiska kopalni) nie wskazując jakie ich cechy uzasadniają takie ich zaliczenie do kategorii budowli. Również gdy chodzi o "wieżę B 12" – organy przyjmują, że "cały środek trwały stanowi budowlę i w taki sposób powinien być opodatkowany". Organ wykluczył możliwość uznania wieży lub jej części za budynek mimo, że nie kwestionuje a protokół oględzin (z 9.05.2017 r.) i dokumentacja zdjęciowa potwierdza, że wieża B-12 to obiekt na fundamentach, służy do osłony urządzenia przenośnika, wydzielony z przestrzeni za pomocą ścian i dachu. W ocenie Sądu – należało rozważyć ową kwalifikację, co najmniej w stosunku do części jaką stanowią: fundamenty, ściany i dach – jako budynek. Wskazać bowiem należy, że zgodnie z art. 3 pkt 2 Prawa budowlanego - budynek został zdefiniowany jako obiekt budowlany, który jest trwale związany z gruntem, wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych oraz posiada fundamenty i dach. Z treści decyzji wynika natomiast, że organ nie brał pod uwagę możliwości uznania wieży B-12 bądź jej części za budynek uznając, że decydujące są elementy funkcjonalne, przeznaczenie, wyposażenie oraz sposób i możliwość wykorzystania obiektu jako całości. Dodatkowo, organ na potwierdzenie zasadności swojego stanowiska co do uznania wieży B-12 w całości za budowlę - odwołał się do ewidencji środków trwałych i sposobu jej amortyzacji. Podobne kryteria jak do wieży B-12 zastosował organ odwoławczy kwalifikując do budowli "stacje transformatorowe SO-3 i SO-11" oraz "wagę samochodową SCHENK". Przyjął, że wszystkie elementy stanowią całość techniczno - użytkową wraz z instalacjami i urządzeniami. W stosunku do tych obiektów organ I instancji nie zastanawiał się w ogóle nad przypisaniem ich do określonej kategorii budowli wymienionych w art. 3 pkt 3 Prawa budowlanego a jedynym kryterium zakwalifikowania ich do budowli było ujęcie w ewidencji środków trwałych dla celów amortyzacji. Z taką – arbitralną i nie opartą na ustawowych kryteriach klasyfikacją spornych obiektów nie można się zgodzić. Odnosząc się do postępowania w zakresie ustaleń stanu faktycznego, zdaniem Sądu – zebrany materiał dowodowy jak i sposób jego oceny, nie uprawniał organu do wydania zaskarżonego rozstrzygnięcia. W szczególności należało rozważyć, czy ze względu na złożony charakter obiektów, dla ich zakwalifikowania do określonej kategorii obiektów budowlanych, nie były konieczne wiadomości specjalne. Czy zatem nie należało dopuścić dowodu z opinii biegłego, który posiadając wiadomości specjalne z zakresu budownictwa, w oparciu o cechy danej kategorii obiektów na gruncie Prawa budowlanego (i tylko budowlanego), dokonałby przyporządkowania spornych obiektów do określonej kategorii obiektów budowlanych. Podkreślić przy tym należy, że opinia biegłego odnosi się tylko do kwalifikowania obiektów do określonej kategorii obiektów budowlanych, co wymaga posiadania wiadomości specjalnych. Biegły nie jest natomiast powołany do ustalenia stanu faktycznego a tym bardziej do jego oceny. Opinia biegłego jest dla organu tylko materiałem, który powinien pomóc w rozstrzygnięciu kwestii faktycznej, jednak zarówno za ustalenie stanu faktycznego jak i za ocenę zgromadzonych w sprawie dowodów dla celów podatkowych, w pełni odpowiada organ. W świetle przedstawionych okoliczności - za zasadne należy uznać podnoszone w skardze zarzuty Spółki, kwestionujące przyjęte w decyzji ustalenia stanu faktycznego, jako nie pozwalające na prawidłowe zakwalifikowanie określonych obiektów do przedmiotów opodatkowania a w konsekwencji, za przedwczesną należy uznać ocenę skutków podatkowych na gruncie ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Należy podkreślić – co ma w ocenie Sądu zasadnicze znaczenie w okolicznościach kontrolowanej sprawy, że w wydanych rozstrzygnięciach organy oceniając stan faktyczny oparły się na wykładni przepisów prawa, które zostały zakwestionowane przez Trybunał Konstytucyjny. W ocenie Sądu - pomimo braku formułowanych w tym zakresie zarzutów – równie istotny (co ustalenie stanu faktycznego) wpływ na prawidłowość skarżonego rozstrzygnięcia, miało pozostawienie poza zakresem zainteresowania organów wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 13 września 2011 r. sygn. akt P 33/09 (OTK - A z 2011 r. nr 7, poz. 71), wedle którego opodatkowane mogą być wyłącznie takie budowle, które wprost wskazano w Prawie budowlanym lub w załącznikach do tej ustawy. Aby wykluczyć ryzyko opierania się w tym względzie na wątpliwych uogólnieniach, dla prawidłowości ustalenia, które ze zróżnicowanych obiektów i urządzeń można zakwalifikować jako budowle w rozumieniu u.p.o.l., niezbędna jest odpowiedź, czy poszczególne z tych obiektów i urządzeń, ich zespoły bądź cała infrastruktura dają się przyporządkować konkretnym nazwom budowli wskazanym w prawie budowlanym. Z uzasadnienia wymienionego wyroku wynika, że organ podatkowy, chcąc określić podatek od budowli, musi "przyporządkować" dane obiekty nazwom budowli wskazanym w Prawie budowlanym, a konkretnie występującym w art. 3 pkt 3, w innych postanowieniach tej ustawy lub załączniku do niej. Możliwe jest również wskazanie nazw obiektów budowlanych zawartych w innych ustawach niż p.b., które - używając terminologii Trybunału Konstytucyjnego - uzupełniają, modyfikują czy doprecyzowują prawo budowlane. Mogą być one podstawą do uznania danego obiektu za budowlę podlegającą opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości, jeżeli w przepisach tych ustaw ustawodawca używa nazwy danego obiektu i klasyfikuje go jako budowlę. W rezultacie, odnalezienie nazwy budowli w UPB lub ustawowych przepisach modyfikujących, doprecyzowujących i uzupełniających postanowienia UPB pozwala na uznanie danego obiektu za budowlę i w konsekwencji opodatkowanie podatkiem od nieruchomości. Jeżeli organ podatkowy nie będzie w stanie "przyporządkować" danego obiektu do konkretnej nazwy budowli w UPB lub w ustawach "uzupełniających", to nie może traktować go jako przedmiotu opodatkowania podatkiem od nieruchomości. Jakkolwiek w dacie rozstrzygania (30.10.2017 r.) organowi odwoławczemu nie był jeszcze znany wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 13 grudnia 2017 r. sygn. akt SK 48/15 (Dz. U. z 2017 r. poz. 2432), to zawarte w nim tezy są niezwykle istotne dla oceny spornych w sprawie kwestii i należy je uwzględnić w ponownym postępowaniu. W wyroku tym Trybunał Konstytucyjny orzekł, że "Art. 1a ust 1 pkt 2 u.p.o.l. w zakresie, w jakim umożliwia uznanie za budowlę obiektu budowlanego, który spełnia kryteria bycia budynkiem przewidziane w art. 1a ust. 1 pkt 1 powołanej ustawy, jest niezgodny z zasadą szczególnej określoności regulacji daninowych, wywodzoną z art. 84 w związku z art. 217, w związku z art. 64 ust. 3 Konstytucji RP". W uzasadnieniu orzeczenia Trybunał Konstytucyjny wskazał na zasadę "in dubio pro tributario" wywodząc, że wykładnia funkcjonalna, w tym celowościowa, nie powinna i nie może – w świetle wymogów wynikających z art. 84 w zw. z art. 217 Konstytucji - służyć zwiększeniu powinności obarczających jednostki. Trybunał Konstytucyjny wskazał, że: "...najpierw trzeba ustalić, czy dany obiekt należy zakwalifikować jako budynek albo obiekt małej architektury, a dopiero później można rozważać jego kwalifikację jako budowli." Ponadto, Trybunał Konstytucyjny stwierdził również w uzasadnieniu, że: "Pomimo wielu różnych zastrzeżeń dotyczących definicji sformułowanych w prawie budowlanym oraz w ustawie o podatkach lokalnych, wskazanych w wyroku o sygn. akt P 33/09, w wypadku pojęć budynku i budowli mamy do czynienia z ich jednoznacznym rozgraniczeniem przez ustawodawcę, a w konsekwencji za niedopuszczalne należało uznać modyfikowanie tych pojęć w oparciu o przesłankę nieprzewidzianą w przepisach prawnych. Uwzględnienie tej przesłanki prowadzi bowiem do rozszerzającej wykładni definicji budowli, powodując zarazem zwężającą wykładnię definicji budynku. Taki zabieg stanowi zatem nieakceptowalną na gruncie polskiej kultury prawnej ingerencję w treść definicji legalnej (zob. M. Zieliński, Wykładnia prawa. Zasady. Reguły. Wskazówki, Warszawa 2012, s. 242-243, 344)." W świetle wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 13 grudnia 2017 roku, należy przyjąć, że pojęcia "budynek" i "budowla" wzajemnie się wykluczają. Ponadto, skoro budowla nie może być budynkiem (obiektem małej architektury), to budynek (obiekt małej architektury) nie może być budowlą. Zarówno na gruncie UPB, jak i na gruncie u.p.o.l., żaden budynek nie może być jednocześnie budowlą, a żadna budowla nie może być jednocześnie budynkiem, przy czym co wymaga podkreślenia, pierwszeństwo ma zawsze kwalifikacja danego obiektu jako budynku. Kierując się powołanymi wyrokami Trybunału Konstytucyjnego oraz eliminując wskazane wyżej wady zaskarżonego rozstrzygnięcia, zdaniem Sądu, organy podatkowe powinny dokonać ponownej kwalifikacji obiektów będących przedmiotem sporu. Ustalając cechy właściwe poszczególnym obiektom budowlanym w pierwszej kolejności należałoby zweryfikować obiekty pod kątem zakwalifikowania do kategorii budynków. Orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego z dnia 13 grudnia 2017 roku ma wpływ na interpretację przepisów, a wobec stwierdzonych wad postępowania i konieczności jego powtórzenia może zmienić się klasyfikacja obiektów. W przypadku, gdy zostaną one zakwalifikowane w odmienny sposób, to mogą zostać objęte inną stawką podatku lub może ulec zmianie zakres ich opodatkowania. W ponownie przeprowadzonym postępowaniu organ winien uwzględnić uwagi poczynione przez Sąd w treści uzasadnienia, a także dokonać kwalifikacji obiektów budowlanych w oparciu nie tylko o wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 13 września 2011 r. (sygn. akt P 33/09), ale również orzeczenie tegoż Trybunału z 13 grudnia 2017 r. (sygn. akt SK 48/15). Mając na uwadze naruszenie przepisów postępowania – art. 122, art. 187 § 1 i art. 191 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa, które to naruszenie spowodowało przedwczesną klasyfikację spornych obiektów (wieży B-12, osadnika III-O, obwałowania zwałowiska kopalni, wagi samochodowej Schenk i stacji transformatorowych) jako przedmiotów opodatkowania podatkiem od nieruchomości, co skutkowało przedwczesnym zastosowaniem przepisów prawa materialnego – u.p.o.l. - Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i lit. c) w zw. z art. 135 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2017 r., poz. 1369, dalej: PPSA) uwzględnił skargę w całości. O kosztach Sąd orzekł w oparciu o art. 200, w związku z art. 205 § 2 PPSA i § 3 ust.1 pkt 1 lit.e rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 31 stycznia 2011 r. w sprawie wynagrodzenia za czynności doradcy podatkowego w postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz szczególnych zasad ponoszenia kosztów pomocy prawnej udzielanej przez doradcę podatkowego z urzędu (Dz. U. z 2011 r. Nr 31, poz.153).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło