I SA/Wr 859/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Kamieniecka (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia WSA Marta Semiczek, Sędzia WSA Tomasz Świetlikowski, Protokolant Małgorzata Jakubiak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 września 2011 r. w Wydziale I sprawy ze skargi M.Z. przy udziale Z.O na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia 15 lutego 2011 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania w sprawie podatku od nieruchomości za 2003 r. oddala skargę. Jak wynika z akt administracyjnych sprawy, decyzją z dnia 14 marca 2003 r. nr [...] Burmistrz Miasta i Gminy T. ustalił Z.O. podatek od nieruchomości za 2003 r. Jako współwłaściciela nieruchomości w decyzji wymieniono W.S. Decyzję tę doręczono Z. O. Następnie decyzję tej samej treści, ale opatrzonej datą 9 kwietnia 2003 r. i nr [...] doręczono W. S. Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W. decyzją z dnia 30 czerwca 2003 r. nr [...], po rozpatrzeniu odwołania Z. O. od decyzji z dnia 14 marca 2003 r. nr [...], na podstawie art. 233 § 2 Ordynacji podatkowej uchyliło zaskarżoną decyzję w całości i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji. We wniosku z dnia 1 kwietnia 2010 r. (uzupełnionego pismem z dnia 12 listopada 2010 r.) M.Z., spadkobierca W. S., wystąpił m. in. o stwierdzenie nieważności decyzji Burmistrza Miasta i Gminy T. z dnia 9 kwietnia 2003 r. nr [...] oraz o wznowienie postępowania, zakończonego decyzją ostateczną Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia 30 czerwca 2003 r. nr [...] na podstawie art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej. Zdaniem strony uzasadniona jest zmiana sentencji i uzasadnienia decyzji SKO we W. przez stwierdzenie, że uchylenie decyzji z dnia 14 marca 2003 r. na podstawie art. 233 § 2 Ordynacji podatkowej wywołuje ten sam skutek względem kopii (odpisu) tej decyzji wystawionej w dniu 9 kwietnia 2003 r. Strona wyjaśniła, że Burmistrz Miasta i Gminy T. występując w dniu 23 lutego 2004 r. do Sądu Rejonowego w T. z wnioskiem o wpis hipoteki przymusowej posłużył się egzemplarzem decyzji z dnia 9 kwietnia 2003 r. Natomiast w piśmie z dnia 30 lipca 2010 r. skierowanym do SKO we W. organ pierwszej instancji przyznał, że egzemplarz decyzji z dnia 9 kwietnia 2003 r. jest jedynie kopią (odpisem) decyzji z dnia 14 marca 2010 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W. decyzją z dnia 13 października 2010 r. nr [...] odmówiło wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Burmistrza Miasta i Gminy T. z dnia 9 kwietnia 2003 r. nr [...]. Kolegium uznało, że decyzja z dnia 9 kwietnia 2003 r. jest jedynie kopią (odpisem) decyzji wymiarowej z dnia 14 marca 2003 r. i kasacyjne rozstrzygnięcie organu odwoławczego, uchylające decyzję z dnia 14 marca 2003 r. wyeliminowało także jej kopię (odpis), wystawioną w dniu 9 kwietnia 2003 r. Następnie decyzją z dnia 23 listopada 2010 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W. odmówiło wznowienia postępowania, w którym została podjęta przez SKO ostateczna decyzja z dnia 30 czerwca 2003 r. nr [...]. Kolegium wyjaśniło, że wznowienie postępowania jest dopuszczalne jedynie w sytuacji, gdy postępowanie zostało zakończone decyzją ostateczną. Natomiast decyzja kasacyjna SKO z dnia 30 czerwca 2003 r. jest wprawdzie decyzją ostateczną, ale nie zawiera rozstrzygnięcia kończącego postępowanie. Postępowanie to nadal się toczy przed organem pierwszej instancji, ponieważ z pisma Burmistrza Miasta i Gminy T. z dnia 30 lipca 2010 r. wynika, że postępowanie podatkowe nie zostało jeszcze sfinalizowane wydaniem przez gminny organ podatkowy decyzji. W tej sytuacji, zdaniem SKO, wniosek o wznowienie postępowania nie dotyczy sprawy zakończonej decyzją ostateczną. W odwołaniu strona wniosła o uchylenie decyzji z dnia 23 listopada 2010 r., zarzucając nie uwzględnienie w wydanym orzeczeniu treści decyzji SKO z dnia 13 października 2010 r., w którym SKO stwierdziło, że decyzja z dnia 9 kwietnia 2003 r. jest jedynie kopią (odpisem) decyzji wymiarowej z dnia 14 marca 2003 r. Według strony konieczne jest wydanie orzeczenia celowego, eliminującego z obrotu prawnego również kopię (odpis) oryginału decyzji z dnia 14 marca 2003 r. nr [...]. Po rozpatrzeniu odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W decyzją z dnia 15 lutego 2001 r. nr [...] utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. Kolegium ponownie uznało, że wniosek o wznowienie postępowania nie dotyczy sprawy zakończonej decyzją ostateczną, bowiem decyzją z dnia 30 czerwca 2003 r. SKO przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji. Poza tym, jak wynika z informacji organu pierwszej instancji, postępowanie nie zostało zakończone mimo upływu kilki lat od daty przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu skarżący wniósł o uchylenie decyzji SKO z dnia 15 lutego 2011 r. oraz poprzedzającej ją decyzji z dnia 23 listopada 2010 r., jak również uchylenie decyzji SKO z dnia 30 czerwca 2003 r., zarzucając naruszenie: - art. 121 § 1 i art. 122 Ordynacji podatkowej, - art. 240 § 4 Ordynacji podatkowej, ponieważ w uzasadnieniu decyzji brak jest merytorycznego stanowiska organu w odniesieniu do wszystkich zgłoszonych przez stronę zarzutów, - art. 321 § 1 k.p.c. przez naruszenie zasady, że organ nie może orzekać o tym czego strona nie żądała ani wychodzić poza żądanie. W uzasadnieniu skargi skarżący wskazał, że w kwietniu 2010 r. w wyniku działań strony ujawniono nowe okoliczności, uprzednio nie znane organowi, dotyczące istnienia w obrocie prawnym decyzji organu pierwszej instancji datowanej na dzień 9 kwietnia 2003 r. Organ pierwszej instancji bezprawnie wykorzystał tę decyzję w celu uzyskania wpisu hipoteki przymusowej. Tym samym tak długo, jak istnieje ten wpis w księdze wieczystej, tak długo skarżący nie jest użytkownikiem wieczystym nieruchomości. Dalej skarżący wywodził, że SKO w decyzji z dnia 13 października 2010 r. stwierdziło brak przedmiotu postępowania, tj. decyzji z dnia 9 kwietnia 2003 r. i winno to mieć wpływ na rozstrzygnięcie w niniejszej sprawie. Natomiast SKO w niniejszym postępowaniu błędnie twierdzi, że w decyzji z dnia 13 października 2010 r. odmówiono stwierdzenia nieważności decyzji z dnia 9 kwietnia 2003 r. Istniejącą wadę organ winien usunąć. Poza tym obowiązujące przepisy prawa nie dopuszczają istnienia sprawy zawieszonej w "próżni" z ukierunkowaniem tego stanu w nieskończoność. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o oddalenie skargi i podtrzymało swoje dotychczasowe stanowisko. W piśmie procesowym z dnia 12 września 2011 r. skarżący zarzucił naruszenie: - art. 120 i art. 121 § 1 w związku z art. 68 § 1 i art. 191 Ordynacji podatkowej przez niewłaściwe przyjęcie, że zachowany jest bieg terminu do wydania decyzji w procedurze ponownego rozpoznania sprawy oraz niewłaściwe przyjęcie, że postępowanie to trwa i jest nie zakończone, - art. 120 w związku z art. 194 § 1 Ordynacji podatkowej przez nieuwzględnienie decyzji z dnia 13 października 2010 r. i nieuzupełnienie decyzji z dnia 30 czerwca 2003 r. o treści wskazane przez skarżącego, - art. 120 i art. 122 § 1 w związku z art. 187 § 1 i § 3 Ordynacji podatkowej w szczególności przez nieustalenie, jak doszło do wykonania uchylonej decyzji z dnia 14 marca 2003 r., - art. 120 i art. 122 § 1 w związku z art. 191 Ordynacji podatkowej przez nie uwzględnienie trybu dopuszczającego zmiany decyzji ostatecznej, - art. 120 i art. 122 § 1 w związku z art. 258 § 1 pkt 1 i § 2 i art. 68 § 1 bądź § 2 Ordynacji podatkowej przez niewłaściwe uwzględnienie, że decyzja z dnia 30 czerwca 2003 r. nie wygasła i istnieje obowiązek organu pierwszej instancji do ponownego rozpoznania sprawy, - art. 120 i art. 122 § 1 w związku z art. 258 § 1 pkt 1 i § 2 Ordynacji podatkowej przez nieuwzględnienie, że na bezprzedmiotowość decyzji z dnia 30 czerwca 2003 r. ma fakt wykonania decyzji z dnia 14 marca 2003 r. przez użycie kopii tej decyzji z dnia 9 kwietnia 2003 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej (...). Kontrola, o której mowa w § 1, sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 § 2). Stosownie do art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) uwzględnienie skargi następuje w przypadku: a) naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, b) naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, c) innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy. W zakresie tak określonej kognicji Sąd stwierdza, że skarga jest nieuzasadniona, bowiem zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Przedmiotem sporu w niniejszej sprawie jest kwestia dopuszczalności wznowienia postępowania w przedmiocie podatku od nieruchomości za rok 2003. Wznowienie postępowania jest instytucją procesową stwarzającą możliwość prawną ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy podatkowej zakończonej decyzją ostateczną, jeżeli postępowanie, w którym ona zapadła, było dotknięte kwalifikowaną wadą wyliczoną wyczerpująco w przepisach prawa procesowego. Zgodnie z art. 243 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j.: Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.), dalej powoływanej jako O.p. w razie dopuszczalności wznowienia postępowania organ podatkowy wydaje postanowienie o wznowieniu postępowania. Postanowienie stanowi podstawę do przeprowadzenia przez właściwy organ postępowania co do przesłanek wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy (art. 243 § 2 O.p.). Z powyższego przepisu wynika, że organ podatkowy przed wszczęciem postępowania w sprawie wznowienia zobowiązany jest zbadać dopuszczalność wznowienia postępowania. Jeżeli wznowienie postępowania jest niedopuszczalne, organ podatkowy wydaje decyzję odmawiającą wznowienia postępowania. Zgodnie bowiem z art. 243 § 3 O.p. odmowa wznowienia postępowania następuje w drodze decyzji. Ordynacja podatkowa uzależnia możliwość wznowienia postępowania od wystąpienia przede wszystkim przesłanek pozytywnych wznowienia. Podstawową przesłanką pozytywną jest zakończenie sprawy decyzją ostateczną. Z art. 240 § 1 zdanie wstępne Ordynacji podatkowej wynika bowiem, że wznowienie postępowania podatkowego może nastąpić tylko w sprawach zakończonych decyzją ostateczną. Zgodnie z art. 128 Ordynacji podatkowej decyzjami ostatecznymi są decyzje, od których nie służy odwołanie. W niniejszej sprawie skarżący wniósł o wznowienie postępowania podatkowego i zmianę ostatecznej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia 30 czerwca 2003 r., uchylającej na postawie art. 233 § 2 Ordynacji podatkowej decyzję Burmistrza Miasta i Gminy T. z dnia 14 marca 2003 r. w całości i przekazującej sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji. Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W., jako organ właściwy do wznowienia postępowania, zobowiązane było przed wszczęciem postępowania w sprawie wznowienia do zbadania dopuszczalności wznowienia, a więc przede wszystkim ustalenia czy sprawa podatku od nieruchomości za rok 2003 została zakończona decyzją ostateczną. Niewątpliwie decyzja SKO z dnia 30 czerwca 2003 r. jest decyzją ostateczną, ponieważ nie przysługuje od niej odwołanie w administracyjnym toku instancji. Należy się też zgodzić ze stanowiskiem SKO, że sprawa podatku od nieruchomości za rok 2003 nie została zakończona wydaniem przez SKO decyzji w dniu 30 czerwca 2003 r. Decyzją tą na postawie art. 233 § 2 Ordynacji podatkowej SKO uchyliło decyzję Burmistrza Miasta i Gminy T. z dnia 14 marca 2003 r. w całości i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji. Decyzja kasacyjna wydana na podstawie art. 233 § 2 O.p. kończy tok instancji administracyjnej. Nie jest jednak decyzją w sprawie podatkowej, która była przedmiotem decyzji organu pierwszej instancji. Decyzja ta nie rozstrzyga sprawy podatkowej ani merytorycznie, ani też niemerytorycznie. Decyzja ta stwierdza jedynie, że postępowanie organu pierwszej instancji dotknięte było ciężkimi wadami procesowymi i otwiera ponownie drogę postępowania w sprawie przed organem pierwszej instancji. Przesłanka dopuszczalności wznowienia postępowania w postaci zakończenia sprawy decyzją ostateczną występuje zatem, gdy sprawa podatkowa jest zakończona przez rozstrzygnięcie jej merytoryczne lub niemerytoryczne decyzją ostateczną (por. B. Adamiak w: B. Adamiak, J. Borkowski, R. Mastalski, J. Zubrzycki, Ordynacja podatkowa, Komentarz 2009, Unimex, s. 932). Wobec niezakończenia sprawy podatku od nieruchomości za rok 2003 w wyniku wydania przez SKO decyzji w dniu 30 czerwca 2003 r. Kolegium słusznie stwierdziło w niniejszej sprawie niedopuszczalność wznowienia postępowania w sprawie podatku od nieruchomości za rok 2003, zasadnie wydając na podstawie art. 243 § 3 O.p. decyzję o odmowie wznowienia postępowania w tej sprawie. Dodatkowo należy zauważyć, że postępowanie w sprawie ustalenia wysokości podatku od nieruchomości za rok 2003 nie zostało zakończone do roku 2010. Wszczęte postępowanie podatkowe kończy się wydaniem decyzji ustalającej wysokość podatku lub też umarzającej postępowanie w sprawie. W piśmie skierowanym do SKO z dnia 30 lipca 2010 r. Burmistrz Miasta i Gminy T. poinformował, że "w aktach sprawy brak jest informacji o zakończeniu postępowania podatkowego w sprawie ustalenia wymiaru podatku od nieruchomości za rok 2003". Natomiast przy piśmie z dnia 13 października 2010 r. SKO przekazało Burmistrzowi Miasta i Gminy T. wniosek skarżącego o umorzenie postępowania w sprawie podatku od nieruchomości za 2003 r. celem rozpatrzenia zgodnie z właściwością. Wobec powyższego nieuzasadniony jest zarzut naruszenia wskazanych w skardze przepisów Ordynacji podatkowej, w szczególności art. 120, art. 121 § 1 oraz art. 122 O.p. Uzasadnienie decyzji odpowiada wymogom określonym w art. 210 § 4 O.p., a wobec odmowy wznowienia postępowania w sprawie Kolegium nie mogło odnieść się do wskazywanych przez stronę przesłanek wznowienia postępowania. Mając na względzie powyższe Sąd uznał, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa i działając na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargę oddalił.