I SA/Wr 898/08

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu – Barbara Koźlik po rozpoznaniu w dniu 29 września 2008 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi K. B. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej we W. z dnia [---] nr [---] w przedmiocie ustalenia zobowiązania w podatku od spadków i darowizn postanawia: I. przyznać prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata; II. odmówić przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie. Skarżący wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata uzasadniając, że ma 24 lata i jest niepełnosprawny. Wskazał, że jest niedoświadczony i nie zna prawa podatkowego. Z oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wynika, że wnioskodawca prowadzi gospodarstwo domowe samodzielnie, nie posiada żadnych nieruchomości, zasobów pieniężnych ani przedmiotów o wartości powyżej 3.000 euro. Nie uzyskuje też żadnych dochodów. Dodał, że nigdy nie pracował, niepełnosprawny jest od urodzenia i pozostaje na utrzymaniu matki. Na wezwanie Sądu, wnioskodawca wyjaśnił, że ze względu na brak dochodu nie składał zeznania podatkowego, jego matka jest urzędnikiem samorządowym z wynagrodzeniem netto około 1.200 zł, z którego utrzymuje siebie i skarżącego. Miesięczne wydatki pochłaniają całą jej pensję. Skarżący nie posiada żadnego rachunku bankowego i nie korzysta z zapomogi socjalnej. Korzystać z niej musi czasami jego matka. Wnioskodawca dodał, że jego kalectwo polega między innymi na uszkodzeniu mózgu odpowiedzialnej za nietrzymanie fizjologii, co w konsekwencji pociąga za sobą dodatkowe wydatki na środki higieny, bieliznę, odzież, dodatkowe zużycie wody, ścieków, prądu, gazu itd. Na potwierdzenie faktu niepełnosprawności skarżący przedłożył orzeczenie o jej stopniu z dnia [---], którym stwierdzono lekki stopień niepełnosprawności od marca 2007 r., możliwość zatrudnienia na stanowisku wymagającym pracy lekkiej, brak wymogu korzystania z systemu środowiskowego wsparcia w samodzielnej egzystencji, przez co rozumie się korzystnie z usług socjalnych, opiekuńczych, terapeutycznych i rehabilitacyjnych oraz brak konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji. Zgodnie z art. 245 § 2 i art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), w skrócie p.p.s.a., prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata, czyli w zakresie całkowitym, może być przyznane osobie fizycznej, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Podkreślić trzeba, że przy rozpoznaniu wniosku o przyznanie prawa pomocy pod uwagę brana jest nie tylko obecna sytuacja finansowa wnioskodawcy, a więc na dzień złożenia wniosku, ale również jego zdolność poczynienia oszczędności przynajmniej od momentu wniesienia skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, a także możliwości zarobkowe. Mając powyższe na uwadze, stwierdzić należało, że skarżący nie wykazał, że nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych w niniejszej sprawie, w której wartość przedmiotu zaskarżenia wynosi 445 zł, w związku z czym, mając na uwadze przepisy rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193), będą ustalane w kwotach minimalnych. Zwrócić bowiem należy uwagę, że skarżący jest zdolny do samodzielnej egzystencji i jest w stanie podjąć pracę zarobkową o charakterze lekkim, co wynika z przedłożonej decyzji o stopniu niepełnosprawności. Zrozumiała byłaby sytuacja, gdyby wnioskodawca, pomimo wszelkich starań nie byłby w stanie podjąć zatrudnienia ze względu na brak stosownych ofert. Z przedłożonych dokumentów i oświadczeń wynika natomiast, że nie podejmował nigdy żadnych kroków celem podjęcia odpowiedniej pracy zarobkowej i nie starał się o jakąkolwiek pomoc w jej znalezieniu, na przykład przez Urząd Pracy. Niemniej jednak, o ile uiszczenie kosztów w kwotach około 100 zł pozostaje w granicach zdolności finansowej i zarobkowej wnioskodawcy, o tyle opłacenie profesjonalnego pełnomocnika niewątpliwie przekracza jego możliwości zarówno w obecnej sytuacji, jak również w okolicznościach, gdyby podjął jakiekolwiek zatrudnienie o charakterze zgodnym z orzeczeniem o stopniu niepełnosprawności. Wobec powyższego, na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.