I SA/Wr 902/11

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu – Barbara Koźlik po rozpoznaniu w dniu 25 lipca 2010 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi J. K. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej we W. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania od decyzji dotyczącej orzeczenia o odpowiedzialności za zobowiązania spółki z o.o. w podatku od towarów i usług za maj 2009 r. postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Skarżący wniósł o częściowe zwolnienie od kosztów sądowych uzasadniając, że spółka z o.o., była jego jedynym źródłem dochodu. Obecnie nie uzyskuje żadnych dochodów. Pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z dwoma synami w wieku szkolnym, nie posiada jakichkolwiek nieruchomości, zasobów pieniężnych ani przedmiotów o wartości powyżej 3.000 euro. Na wezwanie do przedłożenia dodatkowych oświadczeń i dokumentów na podstawie art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), w skrócie p.p.s.a., skarżący wskazał, że nie składał zeznania podatkowego za 2010 r., gdyż nie uzyskał żadnego przychodu. Obecnie z synami pozostaje na utrzymaniu rodziców. Nie posiada lokat bankowych ani kart kredytowych i nie prowadzi działalności gospodarczej. Jest rozwiedziony od 2006 r. Aktualnie złożył pozew przeciwko byłej żonie o zasądzenie alimentów na synów. Zgodnie z art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., prawo pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych, może być przyznane osobie fizycznej, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Przy czym – jak wynika z przytoczonej regulacji – to na wnioskodawcy ciąży obowiązek wykazania w sposób wiarygodny i wyczerpujący okoliczności uzasadniających przyznanie prawa pomocy w żądanym zakresie. W postępowaniu o przyznanie prawa pomocy rola Sądu/ Referendarza sądowego ogranicza się jedynie do żądania przedłożenia dodatkowych oświadczeń i dokumentów źródłowych, gdy oświadczenie strony zawarte we wniosku okaże się niewystarczające do oceny rzeczywistego stanu majątkowego, możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości (art. 255 p.p.s.a.). W niniejszej sprawie, pomimo wezwania do przedłożenia dodatkowych dokumentów i oświadczeń, podane informacje przez skarżącego były zbyt lakoniczne, a tym samym niewystarczające dla oceny jego możliwości płatniczych. Należy zwrócić uwagę, że powołany art. 255 p.p.s.a. nakazuje badanie zasadności wniosku o przyznanie prawa pomocy w trzech aspektach: sytuacji majątkowej, finansowej, a także rodzinnej wnioskodawcy. Jak wynika z oświadczeń skarżącego, mieszka ze swoimi synami u rodziców. Pozostaje też na ich całkowitym utrzymaniu. Faktycznie zatem prowadzi z nimi wspólne gospodarstwo domowe. Mówiąc zatem o rodzinie skarżącego – w takiej sytuacji, jaka została przez niego przedstawiona – należy do niej zaliczyć również jego rodziców. W związku z tym, uzasadnione było wskazanie miesięcznych wydatków ponoszonych przez rodziców, tym bardziej, że to oni zapewniają wnioskodawcy (i jego synom) utrzymanie. Idąc dalej, konieczne było dla oceny zasadności rozpoznawanego wniosku podanie źródeł finansowania powyższych wydatków, czyli wysokości dochodów rodziców oraz tytułu ich uzyskiwania. Dopiero bowiem zestawienie wydatków we wspólnym gospodarstwie domowym oraz wysokość dochodów, z których są pokrywane daje szansę na ocenę możliwości poczynienia dodatkowych rezerw, z których mogłyby zostać pokryte koszty sądowe. Poza tym, w ocenie rozpoznającego niniejszy wniosek, trudno dać wiarę temu, że wnioskodawca, mając dwóch synów uczęszczających do szkoły, z czym wiążą się znaczne koszty, nie podejmował jakiejkolwiek pracy zarobkowej, a cały ciężar ich ponoszenia przerzucał na rodziców. Z oświadczeń nie wynika też, żeby był zarejestrowany jako bezrobotny, co zapewniałoby mu dodatkowy dochód w postaci zasiłku, a przynajmniej ubezpieczenie społeczne. Wprawdzie w wezwaniu do przedłożenia dokumentów źródłowych i dodatkowych oświadczeń nie zostały wyraźnie wymienione określone dokumenty (przykładowo: potwierdzające wysokość dochodów rodziców skarżącego, czy zaświadczenie o statusie bezrobotnego). Niemniej skarżący został wezwany, poza wyraźnie wymienionymi, także do przedłożenia "innych oświadczeń i dokumentów uzasadniających żądanie wniosku". Mając zatem na uwadze powyższe, brak było podstaw do dokonania oceny istnienia przesłanek przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym. Wobec tego, na podstawie art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.