I SA/Wr 903/16

PostanowienieWSA we Wrocławiu2017-11-02

Skład orzekający: Barbara Koźlik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Jakie przepisy należy stosować do ustalenia wysokości wynagrodzenia za nieopłaconą pomoc prawną udzieloną z urzędu w postępowaniu przed sądem administracyjnym pierwszej instancji oraz za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej, gdy postępowanie zostało wszczęte przed wejściem w życie nowego rozporządzenia regulującego te kwestie?
Ratio decidendi
Do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu, stosuje się przepisy dotychczasowe do czasu zakończenia postępowania w danej instancji. W związku z tym, wynagrodzenie za pomoc prawną udzieloną przed sądem pierwszej instancji ustala się według rozporządzenia z 2015 r., a za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej – według rozporządzenia z 2016 r.
Stan faktyczny
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu rozpoznał wniosek radcy prawnego o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej. Pomoc prawna została udzielona M. J. w postępowaniu ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej we W. odmawiającą umorzenia zaległości podatkowej. Postępowanie w pierwszej instancji zostało wszczęte w lipcu 2016 r., a wyrok zapadł w maju 2017 r. Pełnomocnik skarżącego zapoznała się z aktami, zastępowała skarżącego w sądzie, a następnie sporządziła opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej.
Rozstrzygnięcie
Przyznano pełnomocnikowi wynagrodzenie tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej w kwocie 442,80 zł, w tym 23% VAT.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu – Barbara Koźlik po rozpoznaniu w dniu 2 listopada 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku r. pr. E. G. o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej w sprawie ze skargi M. J. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej we W. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości podatkowej z tytułu podatku dochodowego ze sprzedaży papierów wartościowych w 2013 i 2014 r. postanawia: przyznać pełnomocnikowi, r .pr. E. G., wynagrodzenie tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej, udzielonej na zasadzie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym pierwszej instancji oraz za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej, w kwocie 442,80 (słownie: czterysta czterdzieści dwa 80/100) złotych, w tym 23% VAT. W sprawie wszczętej skargą wniesioną 15 lipca 2016 r., postanowieniem z dnia 1 grudnia 2016 r., przyznano skarżącemu prawo pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego. Na tej podstawie, po wystąpieniu do Okręgowej Izby Radców Prawnych we W., na pełnomocnika M. J. została wyznaczona r. pr. E. G.. Pełnomocnik zapoznała się z aktami i zastępowała skarżącego w postępowaniu przed tutejszym Sądem. Do protokołu rozprawy wniosła o przyznanie kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu oświadczając, że koszty te nie zostały zapłacone w całości ani w części. Wyrok w niniejszej sprawie zapadł 11 maja 2017 r. Następnie pełnomocnik w ustawowym terminie sporządziła opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej i wniosła o przyznanie kosztów pomocy prawnej oświadczając, że nie zostały jej zapłacone w całości ani w części. Wobec powyższego wskazać należy, że zgodnie z art. 250 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2017 r., poz. 1369), wyznaczony profesjonalny pełnomocnik otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów, radców prawnych, doradców podatkowych albo rzeczników patentowych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. W pierwszej kolejności powołać trzeba przepisy przejściowe i końcowe rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu (Dz. U. z 2016 r., poz. 1715). Na podstawie § 23 rozporządzenie to weszło w życie z dniem 5 listopada 2016 r., przy czym zgodnie z § 22, do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie rozporządzenia stosuje się przepisy dotychczasowe do czasu zakończenia postępowania w danej instancji. W niniejszej sprawie postępowanie w pierwszej instancji wszczęte zostało jeszcze pod rządami poprzednio obowiązującego rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu (Dz. U. z 2015 r., poz. 1805). W związku tym stawkę wynagrodzenia za zastępowanie strony skarżącej przed tutejszym Sądem określają przepisy rozporządzenia z 2015 r. Stosownie do treści § 2 ww. rozporządzenia, koszty nieopłaconej pomocy prawnej ponoszone przez Skarb Państwa obejmują opłatę ustaloną zgodnie z przepisami niniejszego rozporządzenia oraz niezbędne i udokumentowane wydatki adwokata. Przepis § 4 ust. 1 stanowi, że opłatę ustala się w wysokości co najmniej 1/2 opłaty maksymalnej określonej w rozdziałach 2-4, przy czym nie może ona przekraczać wartości przedmiotu sprawy. Jak wynika z § 21 ust. 1 pkt 1, opłaty maksymalne wynoszą w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w pierwszej instancji: a) w sprawie, której przedmiotem zaskarżenia jest należność pieniężna - opłatę maksymalną obliczoną na podstawie § 8, b) za sporządzenie skargi i udział w rozprawie w sprawie skargi na decyzję lub postanowienie Urzędu Patentowego - 1200 zł, c) w innej sprawie - 480 zł. W niniejszej sprawie przedmiotem zaskarżenia była decyzja dotycząca przyznania ulgi podatkowej. W związku z tym sporna była nie należność pieniężna z tytułu podatku, a zasadność odmowy umorzenia zaległości podatkowej. Tym samym opłatę maksymalną za udzieloną pomoc prawną przed sądem pierwszej instancji określa § 21 ust. 1 pkt 1 lit. c/ rozporządzenia i wynosi ona 480 zł. Z kolei zasady wynagrodzenia za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej określają przepisy rozporządzenia z 2016 r. Przepis § 21 ust. 1 pkt 2 lit. b/ stanowi, że za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej dla radcy prawnego, który zastępował stronę w pierwszej instancji stawka wynosi 50% opłaty określonej w § 21 ust. 1 pkt 1, nie mniej niż 120 zł. Zgodnie z § 21 ust. 1 pkt 1 lit. c/ rozporządzenia z 2016 r. opłata podstawowa wynosi 240 zł. Przenosząc powyższe na grunt rozpoznawanego wniosku, pełnomocnikowi z urzędu przyznać należało wynagrodzenie za udział przed sądem pierwszej instancji w kwocie 240 zł oraz za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej 120 zł – łącznie 360 zł. Wskazana kwota podlega podwyższeniu o 82,80 zł, stanowiące wartość podatku od towarów i usług według stawki 23% - na podstawie § 4 ust. 3 obu rozporządzeń. Wobec tego postanowiono jak w sentencji, na podstawie powołanych przepisów oraz art. 258 § 2 pkt 8 ustawy procesowej.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło