I SA/Wr 923/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Henryka Łysikowska po rozpoznaniu w dniu 9 kwietnia 2018 r. na posiedzeniu niejawnym w Wydziale I wniosku strony skarżącej z dnia 30 października 2017 r. o przywrócenie terminu do uzupełnienia braku formalnego zażalenia z dnia 11 kwietnia 2017 r. przez przedłożenie odpisu zażalenia w sprawie ze skargi A Sp. z o.o. z/s w W. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej we W. z dnia [...] kwietnia 2016 r. nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób prawnych za 2007 r. i odsetek za zwłokę postanawia: odmówić przywrócenia terminu. W dniu 10 kwietnia 2017 r. stronie doręczono postanowienie o odrzuceniu skargi (potwierdzenie odbioru k. 111 akt sądowych). W dniu 18 kwietnia 2017 r. strona nadała zażalenie z dnia 11 kwietnia 2017 r., na postanowienie o odrzuceniu skargi (zażalenie - k. 113, koperta k. 114 akt sądowych). Do ww. zażalenia nie dołączono jego odpisu. W dniu 1 czerwca 2017 r. doręczono stronie wezwanie do przedłożenia odpisu zażalenia z dnia 11 kwietnia 2017 r. (potwierdzenie odbioru k. 123 akt sądowych). W dniu 30 października 2017 r. strona nadała wniosek o przywrócenie terminu do przedłożenia odpisu zażalenia z dnia 11 kwietnia 2017 r. (wniosek – k. 167, dołączony odpis - k. 169, koperta - k. 170 akt sądowych). Uchybienie terminu do uzupełnienia braku formalnego zażalenia strona wyjaśniła przewlekłą chorobą jej prezesa. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zgodnie z art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz.U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm.; dalej p.p.s.a.) jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. W myśl art. 86 § 2 p.p.s.a. w piśmie z wnioskiem o przywrócenie terminu należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu, a równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (art. 87 § 1 i 4 p.p.s.a). Ponadto zgodnie z art. 87 § 2 p.p.s.a. w piśmie zawierającym wniosek o przywrócenie terminu należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Sąd wskazuje, iż w ugruntowanym orzecznictwie sądów administracyjnych podkreśla się, że przy ocenie, czy uchybienie terminu było zawinione, należy brać pod uwagę obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony należycie dbającej o swoje interesy. Jakikolwiek stopień zawinienia strony w uchybieniu terminu (nawet lekkie niedbalstwo) powoduje niedopuszczalność jego przywrócenia. Przywrócenie terminu może więc mieć miejsce tylko wtedy, gdy uchybienie terminu nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Przywrócenie terminu jest zatem dopuszczalne wyłącznie w przypadku zaistnienia obiektywnych, występujących bez woli strony, okoliczności, które mimo dołożenia przez stronę odpowiedniej staranności w prowadzeniu własnych spraw udaremniły dokonanie czynności w terminie (postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 lutego 2015r. sygn. akt I OZ 91/15, z dnia 17 lutego 2015 r. sygn. akt I OZ 104/15; opubl. w CBOSA). Jak wskazuje się w orzecznictwie, do niezawinionych przyczyn uchybienia terminu zalicza się m.in.: stany nadzwyczajne, takie jak problemy komunikacyjne, klęski żywiołowe, nagłą chorobę strony lub pełnomocnika, która nie pozwala na wyręczenie się inną osobą. Przywrócenia uchybionego terminu nie uzasadniają zaś w szczególności niedostateczna staranność w prowadzeniu własnych spraw, czy nieznajomość prawa (postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 marca 2014 r. sygn. akt II GZ 75/14; opubl. w CBOSA). Zdaniem Sądu okoliczności podniesione w motywach wniosku nie dowodzą braku winy w uchybieniu terminu, a tym samym nie uzasadniają uwzględnienia wniosku o przywrócenie terminu. Skarżąca spółka we wniosku wskazała, iż uchybienie terminu było spowodowane przewlekłą chorobą jej prezesa. Nie jest to więc przyczyna nagła, niespodziewana, niemożliwa do przewidzenia. Sąd wskazuje, że spółka prawa handlowego, a taką jest właśnie strona, odpowiada za powołanie konkretnych osób do jej zarządu. Z tego powodu nie może powoływać się na długotrwałą niezdolność swojego prezesa do starannego prowadzenia spraw spółki. W ocenie Sądu, w rozpatrywanej sytuacji i we wskazanym zakresie winę strony w rozumieniu ww. art. 86 § 1 p.p.s.a. należy przypisać wspólnikom spółki (jednym z dwóch wspólników jest jednocześnie jej prezes), a nie tylko reprezentującej ją osobie, którzy nie zadbali o powołanie właściwego zarządu. Nadto prezes skarżącej ma możliwość ustanowienia, a zdając sobie sprawę z przewlekłej dolegliwości, dbając o interesy spółki, powinien ustanowić pełnomocnika do prowadzenia sprawy sądowej. Z akt sprawy wynika, że strona z pomocy prawnej korzysta (pismo strony k. 97 akt sądowych) lecz nie umocowała dotychczas fachowego pełnomocnika do działania w sprawie sądowej. Skoro więc osoba prowadząca sprawy skarżącej spółki wiedziała o własnej przewlekłej dolegliwości i wiedząc o okresowych zaostrzeniach choroby (co wynika z przedłożonych zaświadczeń lekarskich) nie zadbała o należytą reprezentację przez zainicjowanie zmian w zarządzie lub ustanowienie prokurenta lub pełnomocnika (fachowego lub też pracownika) do sprawy sądowej, należy uznać, iż uchybianie terminu było zawinione, a tym samym brak jest podstaw do przywrócenia terminu. Pogląd ten podzielił Naczelny sąd Administracyjny w Warszawie w postanowieniu z dnia 28 lutego 2018 r., sygn. akt II FZ 40/18, wydanym na skutek zażalenia skarżącej na inne postanowienie tut. Sądu w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu, wydane w niniejszej sprawie. Z powyższych względów Sąd na podstawie art. 86 § 1 p.p.s.a. odmówił przywrócenia terminu do uzupełnienia braków formalnych zażalenia z dnia 11 kwietnia 2017 r. orzekając jak w sentencji.