I SA/Wr 946/07

PostanowienieWSA we Wrocławiu2008-09-29

Skład orzekający: Barbara Koźlik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osobie fizycznej, która nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania własnego i rodziny, powinno zostać przyznane prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych?
Ratio decidendi
Osobie fizycznej może być przyznane prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, jeśli wykaże, że nie jest w stanie ponieść tych kosztów bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania własnego i rodziny. W przypadku, gdy jedynym dochodem 6-osobowej rodziny są zasiłki przyznawane przez ośrodek pomocy społecznej w łącznej kwocie około 1.200 zł, co jest niewystarczające na pokrycie podstawowych potrzeb, należy przyznać prawo pomocy w żądanym zakresie.
Stan faktyczny
Skarżący J. H. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej dotyczącą ustalenia należnego zryczałtowanego podatku dochodowego. Skarżący uzasadnił wniosek brakiem dochodów z działalności gospodarczej i pracy, posiadaniem na utrzymaniu czworga dzieci, pobieraniem zasiłku rodzinnego i pielęgnacyjnego, a także bezrobociem małżonki. Podkreślił brak wartościowych ruchomości i nieruchomości, oszczędności czy praw majątkowych. Wcześniej przyznano mu prawo pomocy w zakresie częściowym.
Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu – Barbara Koźlik po rozpoznaniu w dniu 29 września 2008 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi J. H. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej we W. Ośrodek Zamiejscowy w W. z dnia [---] nr [---] w przedmiocie ustalenia należnego zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych za 2002 r. z tytułu dochodów nie znajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach przychodów postanawia: przyznać prawo pomocy. Pismem z dnia 28 sierpnia 2008 r. skarżący wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych uzasadniając, że obecnie nie prowadzi działalności gospodarczej i nigdzie nie pracuje. Na utrzymaniu ma czworo dzieci. Pobiera w Miejskim Ośrodku Pomocy Społecznej w O. zasiłek rodziny i pielęgnacyjny na niepełnosprawne dziecko w kwocie 1.120 zł miesięcznie. Małżonka wnioskodawcy również nigdzie nie pracuje – jest zarejestrowana w Powiatowy Urzędzie Pracy w L. jako osoba bezrobotna bez prawa do zasiłku. Skarżący podkreślił, że nie posiada żadnych wartościowych ruchomości ani nieruchomości, które można by spieniężyć, uzyskać pod ich zastaw jakąkolwiek pożyczkę lub kredyt w celu ustanowienia pełnomocnika. Nie ma również żadnych papierów wartościowych, oszczędności ani praw majątkowych. W związku z powyższym miesięczne dochody rodziny strony nie starczają nawet na pokrycie codziennych wydatków. do powyższego pisma załączył zeznanie podatkowe za 2007 r., (z którego wynika, że w tym roku uzyskał dochód w wysokości 1.260 zł) oraz kserokopie decyzji potwierdzające uzyskiwanie zasiłków z Pomocy Społecznej. Na urzędowym formularzu wniosku skarżący ponadto oświadczył, że nie posiada żadnych nieruchomości, zasobów pieniężnych ani przedmiotów o wartości powyżej 3.000 euro. Na wezwanie Sąd do przedłożenia zaświadczenia o statusie żony wnioskodawcy jako bezrobotnej nie dopełniono tego obowiązku. Zgodnie z art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), w skrócie p.p.s.a., prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, czyli w zakresie częściowym, może być przyznane osobie fizycznej, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania własnego i rodziny. W pierwszej kolejności wskazać trzeba, że postanowieniem z dnia 14 stycznia 2008 r. skarżącemu przyznano prawo pomocy w zakresie częściowym ustanawiając doradcę podatkowego z urzędu. Powyższe orzeczenie zapadło o podobny stan faktyczny, w związku z czym brak jest podstaw do wydania odmiennego rozstrzygnięcia. Jedyną różnicą we wskazanych okolicznościach jest stan posiadania nieruchomości – w poprzednim wniosku skarżący podał, że posiadał nieruchomość przemysłową obciążoną hipotekami w kwocie łącznej 600.000 zł, wobec której toczyła się egzekucja komornicza, a obecnie nie ma żadnych nieruchomości. Przy rozpoznaniu niniejszego wniosku przyjęte zostały również wyjaśnienia wnioskodawcy przestawione w już rozpoznanym wniosku, mianowicie, że pobierając świadczenie pielęgnacyjne na niepełnosprawne dziecko musiał – zgodnie z przepisami prawa o zasiłku rodzinnym – zrezygnować z wykonywania pracy, a także jej poszukiwania, wobec czego nie jest zarejestrowany w Urzędzie Pracy jako bezrobotny, na miesięczne wyżywienie na 6-osobową rodzinę przeznaczane jest 800 zł, natomiast pozostała kwota 400 zł przeznaczana jest na bieżące wydatki, takie jak środki higieny, ubrania, lekarstwa, rzeczy niezbędne dla dzieci do szkoły. W związku z powyższym stwierdzić należało, że skarżący wykazał, że nie jest w stanie ponosić kosztów sądowych w niniejszej sprawie bez uszczerbku dla budżetu domowego jego rodziny. Należy zwrócić uwagę, że jedynym dochodem 6-osobowej rodziny są zasiłki przyznawane przez Ośrodek Pomocy Społecznej w łącznej kwocie około 1.200 zł, co już stanowi wystarczający argument przemawiający za przyznaniem prawa pomocy w żądanym zakresie. Powyższa kwota w istocie może być niewystarczająca na pokrycie podstawowych potrzeb rodziny, a tym bardziej na poczynienie jakichkolwiek oszczędności, w tym na pokrycie kosztów sądowych związanych ze swym udziałem w sprawie. Dlatego też, na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło