I SA/Wr 954/15

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu – Barbara Koźlik po rozpoznaniu w dniu 2 grudnia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi M. O. na postanowienie Dyrektora Izby skarbowej we W. z dnia [...] marca 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie zawieszenia postępowania egzekucyjnego postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy. Skarżący, wnosząc zażalenie datowane na 25 października 2015 r., dotyczące postanowienia o odmowie wstrzymania wykonania zaskarżonego postanowienia, wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych. Postanowieniem z dnia 9 listopada 2015 r. referendarz odmówił przyznania prawa pomocy w tym zakresie. Na skutek braku sprzeciwu skarżący został wezwany do uiszczenia wpisu od zażalenia w kwocie 100 zł. Zażalenie na zarządzenie w tym przedmiocie zostało oddalone przez Naczelny Sąd Administracyjny, w związku z czym skarżący został ponownie, w sposób ostateczny, wezwany do uiszczenia ww. wpisu. Po ponownym wniesieniu o zwolnienie od kosztów sądowych tutejszy Sąd, postanowieniem z dnia 20 maja 2016 r. odrzucił zażalenie z dnia 25 października 2015 r. i umorzył postępowanie z wniosku o przyznanie prawa pomocy. W wyniku zażalenia, Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie na postanowienie o odrzuceniu zażalenia z dnia 25 października 2015 r. i uchylił orzeczenie o umorzeniu postępowania z wniosku o przyznanie prawa pomocy. W uzasadnieniu postanowienia zwrócił uwagę, że w sprawie przede wszystkim nie zostały uzupełnione braki formalne wniosku o przyznanie prawa pomocy, co stało się zasadniczym powodem uchylenia postanowienia Sądu I instancji w tym przedmiocie. W rezultacie skarżący został wezwany do uzupełnienia braku formalnego przedmiotowego wniosku przez złożenie go na urzędowym formularzu. Jednocześnie wezwany został do przedłożenia dodatkowych oświadczeń i dokumentów źródłowych. W odpowiedzi wnioskodawca przedłożył wyłącznie uzupełniony formularz wniosku, w którym wskazał, że nie pracuje, nie prowadzi działalności gospodarczej i nie osiąga żadnego dochodu. Zalega z alimentami wobec syna, nie posiada oszczędności gotówkowych ani rzeczy ruchomych. Obecnie pozostaje na utrzymaniu rodziny. W oświadczeniu o stanie rodzinnym i majątku skarżący podał, że sam pozostaje w gospodarstwie domowym, wynajmuje mieszkanie z czynszem 400 zł, nie posiada jakiegokolwiek majątku, w tym nieruchomości, zasobów pieniężnych ani przedmiotów o wartości powyżej 5.000 zł. W rubryce dotyczącej dochodów wskazał swoje nazwisko i powtórzył, że nie ma dochodów. Co do stałych wydatków wnioskodawca ponownie wskazał, że pozostaje na utrzymaniu rodziny, z żoną pozostaje w separacji. Nie zostały przedłożone żadne wymienione w wezwaniu oświadczenia ani dokumenty źródłowe. W ocenie referendarza sądowego, wniosek nie zasługuje na uwzględnienie. W pierwszej kolejności zwrócić należy uwagę, że na obecnym etapie postępowania na skarżącym nie ciąży żaden obowiązek opłacenia kosztów sądowych. W niniejszej sprawie bowiem został uiszczony wpis od skargi, a przedmiotowy wniosek, którego brak formalny został aktualnie uzupełniony, faktycznie dotyczył wpisu od zażalenia z dnia 25 października 2016 r. Tymczasem zażalenie to zostało oddalone, co za tym idzie zaskarżone postanowienie tutejszego Sądu, odmawiające wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu, stało się prawomocne. Aktualnie zatem skarga, która została opłacona, podlega merytorycznemu rozpoznaniu przez Sąd. Zdaniem referendarza przedmiotowy wniosek należało rozpatrzeć co do jego zasadności tylko z uwagi na ewentualne przyszłe koszty sądowe – to jest opłatę kancelaryjną za sporządzenie uzasadnienia wyroku (tylko w przypadku, gdy skarga zostanie oddalona) i wpis od skargi kasacyjnej (jeżeli skarżący zdecyduje wnieść ten środek zaskarżenia). Przystępując zatem do rozpoznania merytorycznego wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych, wskazać trzeba, że podstawą jego rozpoznania są przepisy art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2016 r., poz. 718 ze zm. – dalej: p.p.s.a.). Zgodnie z ich brzmieniem, prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, czyli w zakresie częściowym, może być przyznane osobie fizycznej, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Powyższe jednak nie zostało wykazane, gdyż wnioskodawca uchylił się od nałożonego obowiązku przedłożenia dodatkowych oświadczeń i dokumentów. Nie można też stwierdzić, czy jego sytuacja się pogorszyła od czasu złożenia poprzedniego wniosku, co do którego również nie zostały złożone dodatkowe wyjaśnienia i tym samym odmówiono przyznania prawa pomocy. Zarówno wniosek rozpoznany postanowieniem z dnia 9 listopada 2015 r. jak i obecny, zawierają takie same treści. Wnioskodawca jest z żoną w separacji, ciąży na nim obowiązek alimentacyjny wobec syna, mieszka sam i utrzymuje go rodzina. Jego sytuacja finansowa i majątkowa czy rodzinna nie zostały poparte jakimikolwiek dodatkowymi dokumentami i wyjaśnieniami. W tym stanie rzeczy brak było podstaw do dokonania oceny możliwości płatniczych skarżącego, co uzasadniało odmowę przyznania prawa pomocy w żądanym zakresie. Mając na uwadze powyższe, na podstawie powołanych wyżej przepisów oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.