I SA/Wr 959/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Halina Betta po rozpoznaniu w dniu 5 września 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku strony skarżącej o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu od skargi oraz uzupełnienia braków formalnych skargi w sprawie ze skargi K.N. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej we W. z dnia 18 kwietnia 2011 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące 2006 i 2007 r. postanawia: odmówić przywrócenia terminu. Pismem z dnia 16 lipca 2011 r. skarżąca - reprezentowana przez doradcę podatkowego - wniosła o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu od skargi oraz uzupełnienia braków formalnych skargi w postaci braku pełnomocnictwa. W uzasadnieniu wniosku pełnomocnik strony wskazał, że pismem doręczonym mu w dniu 4 lipca 2011 r. został wezwany do uiszczenia wpisu sądowego od skargi oraz przedłożenia pełnomocnictwa procesowego do reprezentowania strony w postępowaniu przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym. Pełnomocnik podkreślił, że w dniu 8 lipca 2011 r. ciężko się rozchorował, a choroba trwała do 16 lipca 2011 r., w którym to dniu uzupełniono braki formalne skargi (do wniosku pełnomocnik załączył zwolnienie lekarskie za okres od 8 do 15 lipca 2011 r.). Pełnomocnik wskazał, że z uwagi na sytuację zdrowotną w jakiej się znalazł, nie był w stanie – nawet przy użyciu maksymalnej staranności – uiścić wpisu w terminie, gdyż prowadzi jednoosobową kancelarię (nikogo nie zatrudnia, ani nikomu nie podzleca zadań). Końcowo pełnomocnik podkreślił, że w dniach od 1 lipca do 16 lipca skarżąca przebywała na urlopie za granicą (o czym dowiedział się w dniu 15 lipca), co uniemożliwiło mu uzupełnienie brakującego pełnomocnictwa procesowego. Dalej pełnomocnik strony podniósł, że nie czekając na powrót skarżącej, zlecił swojej żonie dokonanie z własnego konta opłaty tytułem wpisu sądowego od skargi w dniu 15 lipca 2011 r. (do wniosku dołączono dowód zapłaty). Mając powyższe na uwadze, pełnomocnik stwierdził, że jego brak winy w uchybieniu terminowi uznać należy za uprawdopodobniony, a wszelkie przesłanki przywrócenia terminu zostały spełnione. Do wniosku załączono pełnomocnictwo procesowe udzielone przez skarżącą doradcy podatkowemu J.U.-S. w dniu 6 maja 2011 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 86 § 1 i 87 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm. - zwanej dalej p.p.s.a.) strona może wnosić o przywrócenie uchybionego terminu do dokonania czynności, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie to nie nastąpiło z jej winy. Art. 87 § 1 p.p.s.a. wymaga natomiast, aby wniosek ten został złożony w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przeszkody, skutkującej uchybieniu tego terminu. Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynność, której nie dokonała w terminie (§ 4). Podstawowym kryterium przy rozpoznawaniu wniosku o przywrócenie terminu są okoliczności uprawdopodabniające brak winy w uchybieniu terminu. Zarówno w nauce prawa jak i w orzecznictwie sądowym utrwalony jest pogląd, że kryterium braku winy jako przesłanki zasadności wniosku o przywrócenie terminu wiąże się z obowiązkiem strony do szczególnej staranności przy dokonaniu czynności procesowej (postanowienie NSA z dnia 11 lutego 2003 r. sygn. akt II SA 4162/01 Monitor Prawniczy 2003/8/340). O braku winy w uchybieniu terminu można mówić jedynie wtedy, gdy strona nie mogła usunąć przeszkody nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku (postanowienie NSA z dnia 2 października 2002 r. sygn. akt V SA 793/02 Monitor Prawniczy 2002/23/1059). Nieuwagi lub zaniedbania nie można kwalifikować jako braku winy, będącego przesłanką przywrócenia uchybionego terminu (por. postanowienie NSA z dnia 28 maja 2004 r., FZ 93/04, niepubl.). Negatywnie z tego punktu widzenia oceniane jest choćby lekkie niedbalstwo (wyrok NSA z dnia 22 maja 1997 r., SA/Sz 630/96). Brak winy w uchybieniu terminu można zatem przyjąć tylko wtedy, gdy strona nie mogła przeszkody usunąć przy użyciu największego nawet wysiłku, i że nie można za winę poczytać niedopełnienie jakiegoś nadzwyczajnego wysiłku, np. zagrażającego jej zdrowiu lub życiu, albo narażającego ją na poważne straty (por. E. Iserzon, J. Starościak, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, wyd. IV Warszawa 1970 r., str. 136). Akcentuje się również, że przy ocenie winy należy przyjąć obiektywny miernik staranności, jakiej należy wymagać od strony dbającej należycie o swoje interesy (Kodeks postępowania cywilnego z Komentarzem, Warszawa 1989 r. t. I, str. 274), a do okoliczności faktycznych uzasadniających brak winy w uchybieniu terminu przez zainteresowanego zalicza się np. przerwę w komunikacji, nagłą chorobę, która uniemożliwia wyręczenie przez inną osobę, powódź, pożar. Przywrócenie uchybionego terminu ma zatem charakter wyjątkowy i może nastąpić jedynie w przypadku, gdy strona w sposób przekonujący zaprezentowaną argumentacją uprawdopodobni brak swojej winy, a przy tym wskaże, że niezależna od niej przyczyna istniała przez cały czas, aż do wniesienia prośby o przywrócenie terminu (B. Dauter, B. Gruszczyński, A Kabat, M. Niezgódka-Medek "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz", Zakamycze 2005, s. 219). Oceniając wniosek we wskazanym wyżej zakresie stwierdzić należy, że nie zostały spełnione łącznie przesłanki wymienione w cytowanym art. 87 p.p.s.a., stanowiące warunek formalny wniosku o przywrócenie terminu. Wnioskodawca bowiem nie uprawdopodobnił w sposób wystarczający, iż nie ponosi winy w uchybieniu terminu. Podkreślenia wymaga, że skarżąca reprezentowana była w postępowaniu przed Sądem przez doradcę podatkowego, który pismami z dnia 20 czerwca 2011 r. został wezwany do uzupełnienia braków formalnych skargi poprzez uiszczenie wpisu sądowego oraz złożenie pełnomocnictwa procesowego do działania w imieniu skarżącej przed sądem administracyjnym, gdyż - pomimo obowiązku w tym zakresie - nie przedłożył go wraz ze skargą. Wezwanie do uzupełnienia braków formalnych skargi pełnomocnik strony odebrał w dniu 4 lipca 2011 r., natomiast w dniu 15 lipca 2011 r. wpłynęła na konto Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu kwota 483 zł tytułem wpisu sądowego od skargi w niniejszej sprawie. Pismem nadanym w placówce pocztowej w dniu 16 lipca 2011 r. pełnomocnik strony wniósł o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi wskazując, iż w dniu 8 lipca 2011 r. poważnie się rozchorował, a choroba trwała do 16 lipca 2011 r. We wniosku pełnomocnik podkreślił, że skarżąca w okresie od 1 lipca do 16 lipca przebywała za granicą, w związku z czym - nie czekając na jej powrót do kraju - zlecił swojej żonie w dniu 15 lipca uiszczenie wpisu sądowego od skargi z własnego konta. Wskazać w tym miejscu należy, że z twierdzeń pełnomocnika nie wynika, dlaczego zwlekał z prośbą o uiszczenie w jego imieniu stosownej opłaty tytułem wpisu sądowego aż do dnia 15 lipca, co skutkowało uchybieniem siedmiodniowemu terminowi biegnącemu od dnia doręczenia wezwania do uzupełnienia braków formalnych skargi. Mając powyższe na uwadze, Sąd stwierdził, że pełnomocnik skarżącej pomimo posiadania obiektywnej możliwości uzupełnienia braków formalnych skargi w ustawowym terminie, nie wykazał należytej staranności w sprawie. Brak jest też jakichkolwiek podstaw, aby uznać za okoliczność wyłączającą winę przebywanie przez skarżącą w dniach 1-16 lipca 2011 r. na urlopie za granicą, co rzekomo uniemożliwiało pełnomocnikowi uzupełnienie brakującego pełnomocnictwa. Wskazać bowiem należy, że przedłożone w załączeniu do wniosku pełnomocnictwo procesowe - zgodnie z datą w nim zawartą - sporządzone zostało w dniu 6 maja 2011 r., a zatem na długo przed dniem wyjazdu skarżącej za granicę. Należy zatem przypuszczać, iż pełnomocnik strony w dniu, w którym odebrał wezwanie do uzupełnienia braków formalnych skargi, był już w posiadaniu powyższego dokumentu. Zdaniem Sądu, podniesione przez pełnomocnika strony we wniosku okoliczności można jedynie uznać za nieuwagę lub zaniedbanie, których nie można kwalifikować jako braku winy, będącego przesłanką przywrócenia uchybionego terminu. W konsekwencji Sąd uznał, że w stanie faktycznym przedmiotowej sprawy nie zostały zrealizowane przesłanki określone w art. 87 p.p.s.a., od których zaistnienia uzależnione jest uwzględnienie wniosku o przywrócenie terminu do dokonania czynności. W związku z czym, na podstawie art. 86 § 1 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.