I SA/Wr 975/12

WyrokWSA we Wrocławiu2013-04-10

Skład orzekający: Marek Olejnik, Daria Gawlak-Nowakowska, Maria Tkacz-Rutkowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy podatnik traci status współwłaściciela nieruchomości i tym samym obowiązek podatkowy w podatku od nieruchomości w momencie wydania postanowienia o przybiciu nieruchomości w trybie licytacji, czy dopiero z chwilą uprawomocnienia się postanowienia o przysądzeniu własności?
Ratio decidendi
Obowiązek podatkowy w podatku od nieruchomości ciąży na współwłaścicielach do momentu uprawomocnienia się postanowienia o przysądzeniu własności nieruchomości, a nie od momentu wydania postanowienia o przybiciu. Postanowienie o przybiciu jest jedynie etapem postępowania egzekucyjnego, a własność nieruchomości przechodzi na nabywcę dopiero z chwilą uprawomocnienia się postanowienia o przysądzeniu własności.
Stan faktyczny
Skarżący M. W. kwestionował decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W., która utrzymała w mocy decyzję Prezydenta Miasta W. ustalającą podatek od nieruchomości za 2009 r. Skarżący zarzucił, że nie był współwłaścicielem nieruchomości w 2009 r., ponieważ została ona sprzedana w trybie licytacji. Podniósł również, że nie miał możliwości zapoznania się z materiałem dowodowym i że zastosowano wobec niego groźbę karalną. Organy podatkowe ustaliły, że skarżący był współwłaścicielem nieruchomości do momentu uprawomocnienia się postanowienia o przysądzeniu własności na rzecz osoby trzeciej.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marek Olejnik, Sędziowie Sędzia WSA Daria Gawlak-Nowakowska, Sędzia WSA Maria Tkacz-Rutkowska (sprawozdawca), Protokolant Małgorzata Jakubiak, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 10 kwietnia 2013 r. sprawy ze skargi M. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] kwietnia 2012r. nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2009 r. oddala skargę. Zaskarżoną decyzją Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta W. z dnia [...] lutego 2012 r. nr [...] ustalającą D. D. i M. W. jako współwłaścicielom podatek od nieruchomości za 2009 r. w kwocie 1.128 zł Z decyzji organu I instancji wynika, że opodatkowaniem objęte zostały: – grunty pozostałe o powierzchni 78,76 m² według stawki 0,35 zł za 1 m² – budynki pozostałe o powierzchni 169,35 m² według stawki 6,50 zł za 1 m². Organ podatkowy wyjaśnił, że D. D. i M. W. w 2009 r. byli współwłaścicielami w udziałach wynoszących ½ nieruchomości położonej w W. przy ul. [...], którą nabyli na podstawie aktu notarialnego z dnia [...] listopada 1999 r. Rep. [...]. nr [...]. Nabyta nieruchomość obejmuje: lokal użytkowy o powierzchni użytkowej 142,40 m² z przynależnymi do niego dwoma pomieszczeniami o łącznej powierzchni 53,70 m² oraz działkę gruntu nr [...] o powierzchni 278 m² w udziale [...], stanowiącym 78,76 m². Ponadto organ I instancji ustalił, że współwłaściciele w 2009 r. nie prowadzili działalności gospodarczej. Jako materialnoprawną podstawę decyzji organ podatkowy wskazał art. 2 ust. 1 pkt 2, art. 3 ust. 1 pkt 1 i 3, ust.4, art. 4 ust.1 pkt 1 i 2, ust.2, art. 5 ust. 1 pkt 1 lit.c i pkt 2 lit.e oraz art. 6 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (tekst jedn. Dz. U. z 2010 r. nr 95, poz. 613 ze zm.). W odwołaniu M. W. (dalej: strona, skarżący) zarzucił, że zarówno w dacie wniesienia odwołania, jak i w 2009 r. nie był podatnikiem podatku od opisanej w decyzji nieruchomości, gdyż w dniu [...] marca 2009 r. nieruchomość ta została sprzedana w tryby licytacji. Ponadto strona stwierdza, że w dniu [...] lutego 2009 r. uprawomocniło się jego "zrzekniecie w całości lokalu przy ul. [...] - na rzecz innej osoby", a od dnia [...] kwietnia 2003 r. została zniesiona wspólność majątkowa małżonków. Oznacza to, zdaniem strony, że od tego dnia była właścicielem ww. nieruchomości w ½ części. Strona zarzuca także, że nie miała możliwości zapoznania się z zebranym w sprawie materiałem dowodowym. Podniosła także, ze zastosowano wobec niej groźbę karalną poprzez przytoczenie w decyzji art. 300 § 2 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks karny (Dz. U nr 88, poz. 553 ze zm. – dalej : K.k.). Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W., po rozpoznaniu sprawy w wyniku wniesionego odwołania, zaskarżoną decyzją utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu organ odwoławczy podzielił ustalenia faktyczne organu pierwszej instancji dokonane w sprawie i wskazał, że Sąd Rejonowy w W. postanowieniem z dnia [...] marca 2010 r., (sygn. akt [...]) dokonał przysądzenia na rzecz osoby trzeciej (w wyniku sprawy egzekucyjnej prowadzonej przeciwko obojgu współwłaścicielom) własność wskazanej na wstępie nieruchomości położonej w W. przy ul. [...]. Postanowienie to uprawomocniło się wobec skarżącego w dniu [...] maja 2010 r., natomiast wobec D. D. w dniu [...] czerwca 2010 r. Stosownie zatem do art. 999 § 1 i § 2 ustawy z 17 listopada 1964 r. Kodeks postepowania cywilnego (Dz. U. nr 43, poz. 296 ze zm. – dalej. K.p.c.), własność nieruchomości przeszła na nabywcę z chwila uprawomocnienia się postanowienia o przysadzeniu własności. Orzeczenie o przysądzeniu własności ma charakter konstytutywny i stanowi dla nabywcy tytuł własności. Z uwagi na powyższe organ odwoławczy przyjął, że skarżący w 2009 r. był nadal współwłaścicielem nieruchomości położonej w W. przy ul. [...]. Zgodnie zatem z art. 3 ust. 1 pkt 1 i 3 oraz ust. 4 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (tekst jednolity Dz. U. z 2010 r., Nr 95, poz. 613 ze zm.) skarżący jest podatnikiem podatku od nieruchomości. Organ odwoławczy nie zgodził się ze skarżącym, że ten utracił status podatnika już w 2009 r., z uwagi na wydanie przez Sąd Rejonowy w W. postanowienia z dnia [...] marca 2009 r. o przybiciu na rzecz nabywcy (osoby trzeciej) przedmiotowej nieruchomości. Postanowienie z dnia [...] marca 2009 r., jak podkreślił to organ odwoławczy, stanowiło jedynie jeden z etapów postępowania egzekucyjnego, na poziomie którego nie dochodzi jeszcze do przejścia prawa własności licytowanej nieruchomości na nowego nabywcę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wyjaśniło, że wierzycielem jest osoba, która z uwagi na łączący ją z inną osobą stosunek zobowiązaniowy, może żądać od niej spełnienia świadczenia. Zobowiązanie podatkowe powstaje z dniem doręczenia decyzji organu podatkowego, ustalającej wysokość tego zobowiązania (art. 21 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tekst jednolity Dz. U. z 2005 r. Nr 8 poz. 749 ze zm., dalej jako O.p.). W tym też zakresie organ podatkowy pełni wobec podatnika rolę wierzyciela; aż do wysokości zobowiązania podatkowego. Dalej organ odwoławczy wskazał, że przytoczenie w decyzji Prezydenta Miasta W. pouczenia o odpowiedzialności karnej za przestępstwo określone w art. 300 § 2 K.k. wynika z obowiązku organów podatkowych, określonego w art. 210 § 2a O.p. Za bezpodstawny organ odwoławczy uznał zarzut skarżącego, że uniemożliwiono mu zapoznanie się z materiałem dowodowym w sprawie, a w szczególności wniesienia uwag do protokołu i zapoznanie się z całością dokumentacji sprawy. W aktach sprawy znajdują się bowiem kopie postanowień z dnia [...] lipca 2011 r., adresowanych do obojga współwłaścicieli, informujących ich o wyznaczeniu siedmiodniowego terminu do wypowiedzenia się w zakresie zebranego w sprawie materiału dowodowego. Przesyłki te zostały zaś odebrane przez skarżącego w dniu [...] lipca 2011 r. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu M. W. wniósł o uchylenie w całości decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. stwierdził, że prawidłową podstawą rozstrzygnięcia w sprawie powinny być przepisy art. 994 i art. 995 K.p.c., a nie przywołany przez organ odwoławczy przepis art. 999 ww. ustawy. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o oddalenia skargi i podtrzymało stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. W piśmie procesowym z dnia [...] września 2012 r. skarżący, odnosząc się do odpowiedzi na skargę, stwierdził, że organ odwoławczy nie ustosunkował się do przepisów powołanych w skardze. Ponadto zarzucił, że skutkiem przybicia licytacji jest pozbawienie prawa własności dotychczasowego właściciela nieruchomości i do kupującego należy dalsze dopełnienie formalności związanych z uzyskaniem przysądzenia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują kontrolę administracji publicznej przez badanie zgodności zaskarżonych decyzji z prawem. W wyniku takiej kontroli decyzja może zostać uchylona w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawą wznowienia postępowania art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) - c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 - dalej: P.p.s.a.). Oceniając zaskarżoną decyzję w świetle powyżej wskazanych kompetencji Sądu, należy stwierdzić, że skarga nie jest zasadna. Zgodnie z art. 3 ust. 1 pkt 1 i 3 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (tekst jedn. Dz. U. z 2006 r. nr 121, poz. 844 ze zm. – dalej: u.p.o.l.) podatnikami podatku od nieruchomości są osoby fizyczne osoby prawne, jednostki organizacyjne, w tym spółki nieposiadające osobowości prawnej, będące właścicielami nieruchomości lub obiektów budowlanych lub wieczystymi użytkownikami gruntu. Jeśli nieruchomość lub obiekt budowlany stanowi współwłasność, to zgodnie z art. 3 ust. 4 u.p.o.l., stanowi odrębny przedmiot opodatkowania, a obowiązek podatkowy od nieruchomości lub obiektów budowlanych ciąży solidarnie na wszystkich współwłaścicielach. Z ustaleń dokonanych w toku postępowania podatkowego wynika, że skarżący i D. D. w 2009 r. byli współwłaścicielami nieruchomości położonej w W. przy ul. [...], którą nabyli w dniu [...] listopada 1999 r. Potwierdzają to dane z księgi wieczystej, prowadzonej dla tej nieruchomości. Podnoszone przez skarżącego zarzuty, dotyczące utraty przez współwłaścicieli własności tej nieruchomości w dniu wydania przez Sąd postanowienia o udzielaniu przybicia na rzecz osoby trzeciej, tj. w dniu [...] marca 2009 r., nie zasługują na uwzględnienie. Jak słusznie wskazał organ odwoławczy, powoływane przez skarżącego postanowienie jest elementem postępowania egzekucyjnego, w wyniku którego własność nieruchomości będącej przedmiotem licytacji, nie przechodzi jeszcze na nabywcę. Dopiero po uprawomocnieniu się postanowienia o przybiciu i po spełnieniu przez nabywcę warunków licytacji sąd wydaje postanowienie o przysądzeniu własności. Własność nieruchomości przenosi na nabywcę dopiero prawomocne postanowienie sądu o przysądzeniu własności. Takie prawomocne postanowienie o przysądzeniu własności jest tytułem do ujawnienia na rzecz nabywcy prawa własności nieruchomości oraz tytułem egzekucyjnym do wprowadzenia nabywcy w posiadanie nieruchomości. Od chwili uprawomocnienia się postanowienia o przysądzeniu własności na rzecz nabywcy, zgodnie z art. 999 § 2 K.p.c., należą do niego pożytki z nieruchomości. Nabywca od tego dnia ponosi także powtarzające się daniny publiczne przypadające od tej nieruchomości. Uwzględniając zatem przywołane uregulowania prawne oraz stan faktyczny ustalony w sprawie, organy podatkowe prawidłowo przyjęły, że skarżący był współwłaścicielem nieruchomości położonej w W. przy ul. [...] do dnia uprawomocnienia się postanowienia Sądu Rejonowego w W. z dnia [...] marca 2010 r. (sygn.. akt [...]) o przysądzeniu własności tej nieruchomości na rzecz nabywcy – osoby trzeciej (tj. do dnia [...].05.2010 r.). Tym samym do dnia [...] maja 2010 r. był podatnikiem podatku od nieruchomości od przedmiotowej nieruchomości solidarnie z D. D. Odnosząc się do zarzutów skargi, należy stwierdzić, że powoływany przez skarżącego przepis art. 995 K.p.c. daje osobie na rzecz której udzielono przybicia prawo do przysądzenia własności nieruchomości po spełnieniu warunków licytacji. Z przepisu tego nie można wyprowadzić, ani wniosku o nabyciu przez osobę której udzielono przybicia prawa własności do nieruchomości, ani wniosku o utraci prawa własności przez właściciela licytowanej nieruchomości. Drugi z powołanych przez skarżącego przepisów, tj. art. 994 K.p.c. nie miał w sprawie zastosowania. Przepis ten dotyczy bowiem sytuacji w której nabywca nie uzyska przysądzenia własności. W rozpoznawanej sprawie jak wynika z akt sprawy nabywca przysądzenie własności uzyskał. Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skargę oddalił jako bezzasadną.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło