I SA/Wr 998/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Lidia Błystak po rozpoznaniu w dniu 15 grudnia 2008 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. L. o przywrócenie terminu do wniesienia skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej we W. Ośrodek Zamiejscowy w W. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia odsetek za zwłokę od zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych za miesiące od kwietnia do sierpnia 2001 r. postanawia: odmówić przywrócenia terminu do wniesienia skargi. Decyzją z dnia [...] nr [...], doręczoną stronie w dniu 29.07.2008 r., Dyrektor Izby Skarbowej we W. OZ w W. orzekł o odmowie umorzenia odsetek za zwłokę od zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych za miesiące od kwietnia do sierpnia 2001 r. Powyższa decyzja stała się przedmiotem skargi M. L., którą wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu za pośrednictwem Dyrektora Izby Skarbowej w dniu 29.08.2008 r. W odpowiedzi na skargę, Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o odrzucenie skargi z uwagi na uchybienie terminowi do jej wniesienia - termin do złożenia skargi upłynął w dniu 28.08.2008 r. Następnie pismem wniesionym w dniu 08.10.2008 r., będącym reakcją na doręczony w dniu 02.10.2008 r. odpis odpowiedzi na skargę, M. L. wniosła o przywrócenie terminu do złożenia skargi. W uzasadnieniu wnioskodawczyni wskazała, że ze względu na trudną sytuację rodzinną a także zdrowotną i przedłużające się procesy, przeoczyła termin do wniesienia skargi przez błędne wyliczenie terminu (nie uwzględniła, że lipiec i sierpień mają po 31 dni). Wniosła więc o wyrozumiałość i nadanie sprawie biegu. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje: Wniosek na uwzględnienie nie zasługuje. Przepisy art. 86 i art. 87 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwanej dalej upsa, przewidują możliwość przywrócenia terminu w sytuacji, gdy strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy i gdy uprawdopodobni okoliczności wskazujące na brak jej winy w uchybieniu terminu oraz gdy wniosek o przywrócenie terminu zostanie złożony w ciągu siedmiu dni od ustania przyczyny uchybienia terminu i wraz z tym wnioskiem zostanie dopełniona czynność, dla której termin był wyznaczony. Podstawowym kryterium przy rozpoznawaniu wniosku o przywrócenie terminu są okoliczności uprawdopodabniające brak winy w uchybieniu terminu. Zarówno w nauce prawa, jak i orzecznictwie sądowym przyjęte jest, iż wskazane kryterium jako przesłanka zasadności wniosku o przywrócenie terminu, wiąże się z obowiązkiem strony do szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej oraz, że uchybiony termin nie może zostać przywrócony, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa (por. postanowienie NSA z dnia 24 marca 2004 r., sygn. akt FZ 13/04, niepubl.). O braku winy w niedopełnieniu obowiązku można mówić tylko w przypadku stwierdzenia, że dopełnienie obowiązku stało się niemożliwe z powodu przeszkody nie do przezwyciężenia (por. postanowienie NSA z dnia 18 sierpnia 2000 r., sygn. akt III SA 1716/99, LEX nr 45409). Do niezawinionych przyczyn uchybienia terminowi zalicza się z reguły: przerwę w komunikacji, powódź, pożar, inna katastrofę, nagłą chorobę strony, jej przedstawiciela ustawowego lub pełnomocnika, która nie pozwoliła na wyręczenie się inna osobą (...) (T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Komentarz", LexisNexis, Warszawa 2005, s. 333). Przy ocenie winy lub jej braku w uchybieniu terminu przez stronę, należy wziąć pod uwagę nie tylko okoliczności, które uniemożliwiły stronie dokonanie tej czynności w terminie, lecz także okoliczności świadczące o podjęciu lub nie podjęciu przez nią działań mających na celu zabezpieczenie się w dotrzymaniu terminu (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 6 października 1998 r., sygn. akt II CKN 8/98, LEX nr 50679). Należy podzielić również pogląd, iż nieuwagi lub zaniedbania nie można kwalifikować jako braku winy, będącego przesłanką przywrócenia uchybionego terminu (por. postanowienie NSA z dnia 28 maja 2004 r., sygn. akt FZ 93/04, niepubl.). Przywrócenie uchybionego terminu ma zatem charakter wyjątkowy i może nastąpić jedynie w przypadku, gdy strona w sposób przekonujący zaprezentowaną argumentacją uprawdopodobni brak swojej winy, a przy tym wskaże, że niezależna od niej przyczyna istniała przez cały czas, aż do wniesienia prośby o przywrócenie terminu (B. Dauter, B. Gruszczyński, A Kabat, M. Niezgódka-Medek "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Komentarz", Zakamycze 2005, s. 219). Przenosząc powyższe na grunt rozpoznawanego wniosku, Sąd stwierdza, iż wnioskodawczyni nie spełniła przesłanki uprawdopodobniającej zaistnienie niezależnej od niej przeszkody, która uniemożliwiła zaskarżenie ww. decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w terminie. Okoliczność przeoczenia terminu ze względu na ogólnie pojętą sytuację zdrowotną i życiową, nie wyłącza winy wnioskodawczyni w nie dokonaniu czynności w terminie. Nieuwagi, co wskazano powyżej, nie można bowiem umieścić w katalogu przesłanek usprawiedliwiających uchybienie terminu. Przyczyna wyłączająca brak winy w uchybieniu terminowi musi być bowiem niezależna od strony i nie może nosić cech zaniedbania, czy też nieuwagi. To na stronie ciąży szczególna staranność przy dokonywaniu czynności procesowych w terminie. Powinność ta jednak, w ocenie Sądu, przez wnioskodawczynię nie została zachowana. Wobec nie wykazania przez wnioskodawczynię przesłanki wyłączającej brak winy w uchybieniu terminu do wniesienia skargi na powołaną wyżej decyzję, Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu, na podstawie art. 86 § 1 upsa, orzekł jak w sentencji. .