I SAB/Wr 2/10
PostanowienieWSA we Wrocławiu2010-07-20
Skład orzekający: Dagmara Dominik, Ewa Kamieniecka, Maria Tkacz-Rutkowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga na bezczynność organu jest dopuszczalna w sytuacji, gdy postępowanie zostało zawieszone, a przesłanka zawieszenia (wydanie decyzji przez inny organ) jeszcze nie zaistniała?Ratio decidendi
Skarga na bezczynność organu nie jest dopuszczalna, gdy postępowanie zostało prawomocnie zawieszone, a przesłanka zawieszenia nie została jeszcze spełniona. Zawieszenie postępowania wstrzymuje bieg terminów procesowych, co wyklucza stan bezczynności organu. W takiej sytuacji strona powinna dążyć do usunięcia przeszkody uniemożliwiającej podjęcie zawieszonego postępowania, a nie wnosić skargę na bezczynność.Stan faktyczny
Placówka Oświatowa A. w J. złożyła skargę na bezczynność Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej we W., zarzucając mu niepodjęcie zawieszonego postępowania w sprawie wznowienia postępowania dotyczącego podatku dochodowego od osób prawnych za lata 1999-2001. Organ podatkowy zawiesił postępowanie, oczekując na decyzję Prezydenta Miasta J. w sprawie statusu placówki oświatowej, a następnie odmówił jego podjęcia, co zostało potwierdzone przez wcześniejsze orzeczenia sądów administracyjnych. Strona skarżąca uważała, że brak decyzji organu oświatowego nie stanowi przeszkody do podjęcia postępowania wznowieniowego.Rozstrzygnięcie
Sąd odrzucił skargę i orzekł o zwrocie stronie skarżącej uiszczonego wpisu.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dagmara Dominik, Sędziowie Sędzia WSA Ewa Kamieniecka, Sędzia WSA Maria Tkacz-Rutkowska (sprawozdawca), Protokolant Katarzyna Motyl, po rozpoznaniu w dniu 20 lipca 2010 r. na rozprawie sprawy ze skargi A w J. na bezczynność Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej we W. w przedmiocie : niepodjęcia zawieszonego postępowania w sprawie wznowienia postępowania dotyczącego podatku dochodowego od osób prawnych za lata 1999, 2000 oraz miesiące styczeń, luty i marzec 2001 r. postanowił: I. odrzucić skargę; II. zwrócić stronie skarżącej A w J. uiszczony wpis od skargi w kwocie 100 (sto) zł.
Placówka Oświatowa A. w J. wystąpiła ze skargą na bezczynność Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej we W. polegającą na niepodjęciu zawieszonego postępowania w sprawie wznowienia postępowania dotyczącego podatku dochodowego od osób prawnych za lata 1999, 2000 oraz za miesiące styczeń, luty i marzec 2001.
Z akt sprawy wynika, że Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej we W. postanowieniem z dnia 14 października 2005 r. nr [...] wznowił postępowanie w sprawie podatku dochodowego od osób prawnych za lata 1999, 2000 oraz za miesiące styczeń, luty i marzec 2001. Jako przesłankę wznowienia wskazał art. 240 § 1 pkt 7 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. nr 137, poz. 926 ze zm.), w myśl którego wznawia się postępowanie zakończone decyzją ostateczną, jeśli decyzja ta została wydana na podstawie decyzji lub orzeczenia sądu, które następnie zostało uchylone lub zmienione w sposób mogący mieć wpływ na treść wydanej decyzji.
Decyzja określająca skarżącej zobowiązanie w podatku dochodowym od osób prawnych za lata 1999, 2000 oraz za miesiące styczeń, luty i marzec 2001 została wydana na podstawie decyzji Prezydenta Miasta J. z 26 marca 2001 r. o wykreśleniu Placówki Oświatowej A. w J. z ewidencji placówek oświatowych Miasta J., utrzymanej w mocy decyzją Dolnośląskiego Kuratora Oświaty z 29 maja 2001 r. Z decyzji wynikało, że skarżąca nie prowadziła działalności statutowej w zakresie kształcenia ustawicznego, nie spełniała wymagań nałożonych na organizatorów kształcenia, dokształcania i doskonalenia w formach pozaszkolnych, w konsekwencji nie była placówką oświatową w myśl ustawy z 7 września 1991 r. o systemie oświaty. Opierając się na tych decyzjach Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej we W. określił skarżącej podatek dochodowy uznając, że nie miała prawa do zwolnienia przedmiotowego z art. 17 ust. 1 pkt 4 ustawy z 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych.
Naczelny Sąd Administracyjny Ośrodek Zamiejscowy we Wrocławiu wyrokiem z 26 lipca 2002 r. (sygn. akt II SA/Wr 1622/2001) stwierdził nieważność decyzji Dolnośląskiego Kuratora Oświaty z 29 maja 2001 r. z powodu naruszenia zasady dwuinstancyjności postępowania. Ponownie wydaną decyzją z 21 listopada 2002 r Dolnośląski Kurator Oświaty utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Po rozpoznaniu skargi na tę decyzję, Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu wyrokiem z 20 kwietnia 2005 r. (sygn. akt IV SA/Wr 202/04) uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji z powodu naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, sformułował też wskazania, co do dalszego postępowania w sprawie.
Ze względu na toczące się postępowanie w sprawie ustalenia czy skarżąca była placówka oświatową, którego wynik miał istotne znaczenia dla postępowania wznowieniowego, Dyrektor UKS we W. zawiesił, postanowieniem z 18 stycznia 2006 r., postępowanie do czasu ostatecznego rozstrzygnięcia przez Prezydenta Miasta J. sprawy prawidłowości i legalności funkcjonowania skarżącej, jako niepublicznej placówki oświatowej.
Dyrektor UKS we W, po rozpoznaniu wniosku strony o podjęcie zawieszonego postępowania, odmówił. postanowieniem z 25 maja 2006 r., podjęcia zawieszonego postępowania. Prawidłowość tego rozstrzygnięcia była weryfikowana przez Dyrektora Izby Skarbowej we W. Ośrodek Zamiejscowy w J. oraz przez WSA we Wrocławiu, który wyrokiem z 15 grudnia 2006 r. (sygn. akt I SA/Wr 1154/06) oddalił skargę strony, podzielając stanowisko organu, że do podjęcia zawieszonego postępowania niezbędne jest rozstrzygnięcie Prezydenta Miasta J.
Ze względu na upływ terminu przedawnienia zobowiązań w podatku dochodowym od osób prawnych za lata 1999, 2000 i za styczeń, luty i marzec 2001 r. Dyrektor UKS we W. podjął z urzędu ( postanowienie z 1 lutego 2008 r.) zwieszone postępowanie wznowieniowe i decyzją z 28 marca 2008 r. odmówił uchylenia decyzji ostatecznej określającej zobowiązanie w podatku dochodowym od osób prawnych za ww. okresy. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że ze względu na brak decyzji organu oświatowego i upływ terminu przedawnienia nie jest możliwe rozstrzygnięcie spraw co do istoty. Decyzję tę uchylił organ odwoławczy decyzją z 13 sierpnia 2008 r., uchylił także postanowienie o podjęciu zawieszonego postępowania wznowieniowego, stwierdzając, że podjęcie tego postępowania będzie możliwe dopiero po wydaniu decyzji przez organ oświatowy. Rozstrzygnięcie to zaskarżono do WSA we Wrocławiu, który oddalił skargę wyrokiem z 22 maja 2009 r. (sygn. akt I. SA/Wr 1075/08).
Placówka Oświatowa "A. w J. w skardze zarzuciła Dyrektorowi UKS we W. bezczynność w postępowaniu wznowieniowym, strona skarżąca stwierdziła, że w jej ocenie nie ma przeszkód do podjęcia zawieszonego postępowania wznowieniowego i zakończenia tego postępowania. Organ podatkowy nigdy bowiem nie wskazał innego, niż cele oświatowe, przeznaczenia przez skarżącą dochodu. Uzależnianie zwolnienia podatkowego od posiadania statusu placówki oświatowej w myśl przepisów ustawy o systemie oświaty i oczekiwanie na zbędną decyzję Prezydenta Miasta J. jest, zdaniem skarżącej, jedynie pretekstem do uzasadnienia bezczynność.
Odpowiadając na skargę Dyrektor UKS we W. wniósł o oddalenie skargi i wyjaśnił, że nie może podjąć zawieszonego postępowania, gdyż nadal Prezydent Miasta J. na podjął żadnej decyzji kończącej postępowanie w sprawie posiadania przez skarżącą w latach 1999-2001 statusu placówki oświatowej. Kwestie dotyczące zawieszenia postępowania wznowieniowego dwukrotnie badał sąd administracyjny uznając, że dopiero wydanie decyzji przez Prezydenta J. umożliwi podjęcie zawieszonego postępowania wznowieniowego.
Organ twierdzi, że w tym stanie faktycznym, podejmując zawieszone postępowanie naruszyłby art. 170 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) – dalej: P.p.s.a.
W piśmie procesowym z 2 kwietnia 2010 r. strona skarżąca, ustosunkowując się do odpowiedzi na skargę, stwierdziła, że w kolejnych latach Dolnośląski Kurator Oświaty badał działalność skarżącej, co w sposób wystarczający wykazuje, że palcówka ta istnieje w rejestrze placówek oświatowych. Ponadto skarżąca wskazuje, że uchylenie decyzji o wykreśleniu jej z rejestru oznacza, że nadal w tym rejestrze figuruje. Powoływanie się na konieczność wydania decyzji przez Prezydenta Miasta J. w tej sprawie jest spowodowane niechęcią organu podatkowego, zaś Prezydent nie widzi potrzeby wydawania w tej sprawie decyzji i wydaje aktualne odpisy z rejestru.
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje:
Zawieszenie postępowania podatkowego i bezczynność organu w rozpatrzeniu sprawy są odrębnymi i wzajemnie wyłączającymi się instytucjami prawa procesowego. Nie wnikając w istotę i cel zawieszenia postępowania, należy podkreślić, że w świetle art. 206 O.p. zawieszenie postępowania wstrzymuje bieg terminów procesowych określonych w przepisach tej ustawy.
Przepisy nie określają na czym polega stan "bezczynności". Należy zgodzić się z poglądem wyrażonym w literaturze, że z bezczynnością organu administracji publicznej, o jakiej mowa w art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) – dalj: P.p.s.a. mamy do czynienie wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ nie podejmie żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadzi postępowanie w sprawie, ale - mimo istnienia ustawowego obowiązku - nie kończy go wydaniem stosownego aktu lub podjęciem czynności (T. Woś (w:) T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Wydawnictwo Prawnicze, Warszawa 2005, str. 86).
Należy przy tym zauważyć, że w sprawie skargi na bezczynność organu przedmiotem zaskarżenia jest stosunek prawny istniejący między organem, a skarżącym, który żąda realizacji określonego uprawnienia polegającego na wydaniu aktu, np. decyzji. postanowienia lub dokonaniu czynności z zakresu administracji publicznej, o której mowa w art. 3 § 2 pkt 1- 4a P.p.s.a.
Dla rozstrzygnięcia sprawy dotyczącej bezczynności organu istotne jest czy na dzień orzekania występuje stan bezczynności. Przy czym bezczynność organu, o jakiej mowa w ustawie prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, wiąże się z brakiem czynności organu mimo upływu terminu przewidzianego w przepisach procesowych, w niniejszej sprawie, w przepisach Ordynacji podatkowej
Ostateczne postanowienie Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej we W. z dnia 18 stycznia 2006 r. o zawieszeniu postępowania eliminuje możność powstania bezczynności tego organu, związanej z upływem terminu załatwienia sprawy w określonej instancji. Jednocześnie należy wskazać, że postanowienie organu podatkowego zarówno o zawieszeniu, jak i postanowienia o niepodjęciu zwieszonego postępowania mogą być zaskarżone w trybie administracyjnym zgodnie (odpowiednio) z art. 201 § 3 O.p. i art. 205 § 2 O.p., a na ostateczne postanowienia organów podatkowych w tych sprawach przysługuje skarga do sądu administracyjnego, na podstawie art. 3 § 2 pkt 2 P.p.s.a. w związku z art. 205 § 2 O.p. Nie jest natomiast dopuszczalne wniesienie skargi na bezczynność organ podatkowego dopóty, dopóki we właściwym trybie nie zostanie wzruszone ostateczne postanowienie o zawieszeniu postępowania lub nie zostanie podjęte postępowanie.
Z akt sprawy wynika, że postępowanie dotyczące podjęcia zawieszonego postępowania wznowieniowego zostało zakończone w postępowaniu administracyjnym i postępowaniu przez Wojewódzkim Sądem Administracyjnym we Wrocławiu. Z orzeczeń tych w sposób jednoznaczny wynika, że podjęcie zawieszonego postępowania wznowieniowego będzie możliwe po wydaniu przez organ oświatowy decyzji kończącej postępowanie.
Wnosząc skargę na bezczynność organu podatkowego I instancji i zarzucając nieuzasadnioną opieszałość organu w podjęciu zawieszonego postępowania wznowieniowego, strona skarżąca w istocie kwestionowała, poprzez zastosowanie innego trybu, prawomocne rozstrzygnięcia sądu. Działanie takie jest niedopuszczalne na gruncie obowiązujących przepisów ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Jednocześnie skarżąca nie podejmuje żadnych działań służących zdyscyplinowaniu organów oświatowych i prowadzących do zakończenia postępowania administracyjnego w zakresie dotyczącym statusu skarżącej w latach 1999-200, poprzez wydanie decyzji, co do meritum sprawy lub decyzji umarzającej postępowanie w sprawie.
Uwzględniając powyższe Sąd, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 P.p.s.a., skargę odrzucił uznając, że w sprawie, w której zawieszono postępowanie nie biegną terminy procesowe, w szczególności termin rozpoznania sprawy, a wskazana przez to postanowienie przesłanka zawieszenia (tj. wydanie przez inny organ decyzji istotnej dla rozstrzygnięcia sprawy) jeszcze nie zaistniała, co potwierdza także strona skarżąca.
O zwrocie uiszczonego przez stronę skarżącą wpisu Sąd orzekł, na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 P.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło