I SAB/Wr 281/20
WyrokWSA we Wrocławiu2020-12-18
Skład orzekający: Dagmara Dominik-Ogińska, Daria Gawlak-Nowakowska, Anetta Makowska-Hrycyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Wojewoda dopuścił się przewlekłości w prowadzeniu postępowania w sprawie zezwolenia na pobyt czasowy i pracę, a jeśli tak, to czy przewlekłość ta miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa?Ratio decidendi
Sąd stwierdził, że Wojewoda dopuścił się przewlekłości w prowadzeniu postępowania w sprawie zezwolenia na pobyt czasowy i pracę, ponieważ od złożenia wniosku w czerwcu 2018 r. do wydania decyzji we wrześniu 2020 r. upłynęło 27 miesięcy, podczas gdy podstawowy termin załatwienia sprawy wynosił 1 miesiąc. Sąd uznał, że taka zwłoka, połączona z błędnym postępowaniem organu, stanowi rażące naruszenie prawa. W związku z wydaniem decyzji, sąd umorzył postępowanie w zakresie zobowiązania organu do jej wydania, przyznał skarżącej sumę pieniężną za przewlekłość oraz zasądził zwrot kosztów postępowania.Stan faktyczny
Skarżąca złożyła wniosek o zezwolenie na pobyt czasowy i pracę w czerwcu 2018 r. Postępowanie przed Wojewodą trwało ponad 27 miesięcy, mimo że podstawowy termin załatwienia sprawy wynosił 1 miesiąc. W tym czasie organ wzywał do uzupełnienia dokumentów, które dezaktualizowały się z powodu zwłoki organu, oraz zwracał się o informacje do innych służb. Ostatecznie decyzja została wydana we wrześniu 2020 r. Skarżąca wniosła skargę na przewlekłość postępowania, zarzucając naruszenie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego.Rozstrzygnięcie
Sąd stwierdził, że Wojewoda dopuścił się przewlekłości, która miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Sąd umorzył postępowanie w zakresie zobowiązania Wojewody do wydania aktu, przyznał skarżącej sumę pieniężną w kwocie 2.000 zł oraz zasądził zwrot kosztów postępowania w kwocie 597 zł.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Dagmara Dominik-Ogińska (sprawozdawca), Sędziowie: Sędzia WSA Daria Gawlak-Nowakowska, Sędzia WSA Anetta Makowska-Hrycyk, po rozpoznaniu w Wydziale I na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 18 grudnia 2020 r. sprawy ze skargi M. D. na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Wojewodę D. w przedmiocie zezwolenia na pobyt czasowy i pracę I. stwierdza, że Wojewoda D. dopuścił się przewlekłości; II. stwierdza, że przewlekłość miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; III. umarza postępowanie co do zobowiązania Wojewody D. do wydania aktu; IV. przyznaje od Wojewody D. na rzecz skarżącej sumę pieniężną w kwocie 2.000 zł (słownie: dwa tysiące) złotych; V. zasądza od Wojewody D. na rzecz skarżącej kwotę 597 (słownie: pięćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
1. Postępowanie przed organem administracji.
1.1. Przedmiotem skargi M. D. (dalej: Skarżąca, Strona) wniesionej w dniu 24 sierpnia 2020 r. jest przewlekłe prowadzenie postępowania przez Wojewodę D. (dalej: Wojewoda, Organ) w sprawie udzielenia zezwolenia na pobyt czasowy i pracę.
1.2. Z akt sprawy wynika, że w dniu 4 czerwca 2018 r. wpłynął wniosek Skarżącej o zezwolenie na pobyt czasowy i pracę.
Do wniosku dołączono oświadczenie pracodawcy powierzającego pracę; pismo Urzędu Pracy, z którego wynikało, że w dniu złożenia wniosku brak było osób zainteresowanych pracą na stanowisku, które pracodawca powierzał Skarżącej; umowę zlecenia pracy w [...], zawartą w 2017 r., do maja 2019 r.
Dołączono także umowę najmu lokalu mieszkalnego do dnia 1 maja 2019 r. Następnie bez wezwania Skarżąca przedłożyła umowę najmu tego samego lokalu zawartą do dnia 30 kwietnia 2020 r.
1.3. Pismem z dnia 30 października 2019 r. Organ wezwał Skarżącą do uzupełnienia braków formalnych wniosku (przedłożenia załącznika nr 1 do wniosku na aktualnym formularzu) w terminie 7 dni od doręczenia wezwania, pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania.
1.4. Pismem z dnia 5 marca 2020 r. Organ zwrócił się do Komendy Wojewódzkiej Policji we W., Wydziału Zamiejscowego we W. Delegatury ABW oraz Komendy N. Oddziału Straży Granicznej z wnioskiem o udzielenie informacji czy wjazd i pobyt Skarżącej na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, stanowi zagrożenie dla obronności lub bezpieczeństwa państwa lub ochrony bezpieczeństwa i porządku publicznego.
1.5. Pismem z dnia 5 marca 2020 r. Organ wezwał Skarżącą do przedłożenia dokumentu potwierdzającego posiadanie zapewnionego miejsce zamieszkania cudzoziemca na terenie województwa dolnośląskiego, z którego wynika, iż cudzoziemiec odpłatnie lub bezpłatnie użytkuje lokal mieszkalny z wyraźnym wskazaniem okresu zamieszkania (np. umowa najmu mieszkania, inna umowa umożliwiająca władanie lokalem mieszkalnym).
Wyjaśnił, że przewidywany termin zakończenia postępowania wyznaczono na dzień 5 czerwca 2020 r., natomiast dołączona do akt sprawy umowa najmu lokalu mieszkalnego została zawarta na czas określony do dnia 30 kwietnia 2020 r.
Poinformował, że Cudzoziemiec powinien mieć zagwarantowane miejsce zamieszkania na terytorium Polski co najmniej na dzień wydania decyzji.
W przypadku chęci otrzymania zezwolenia na pobyt czasowy i pracę na maksymalnie dopuszczalny okres tj. na 3 lata wymagana jest odpowiednia zmiana przez pracodawcę załącznika nr 1 w części III punkt 7 - okres, na jaki podmiot powierzający wykonywanie pracy chce powierzyć cudzoziemcowi wykonywanie pracy (w dołączonym do przedmiotowego wniosku załączniku nr 1 wskazano do 31 grudnia 2021 r.).
1.6. Pismem z 9 lipca 2020 r. Organ wezwał Skarżącą do przedłożenia dodatkowych dokumentów dotyczących zatrudnienia.
1.7. W tym samym piśmie Organ podał przewidywany termin zakończenia sprawy
(9 sierpnia 2020 r.).
1.8. Pismem z dnia 13 lipca 2020 r. Strona wniosła ponaglenie, przekazane pismem z dnia 9 września 2020 r. Szefowi Urzędu do Spraw Cudzoziemców w W..
1.9. Decyzją z dnia [...] września 2020 r. Organ udzielił Skarżącej zezwolenia na pobyt czasowy i pracę - do dnia 15 maja 2021 r.
2. Postępowanie przed Sądem pierwszej instancji.
2.1. W dniu 24 sierpnia 2020 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego
we Wrocławiu została wniesiona skarga Strony na przewlekłość Organu w przedmiocie ww. wniosku. Zarzucono naruszenie art. 8, art. 9, art. 12, art. 35 § 1 i § 3 oraz art. 36 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r., poz. 2096 ze zm.; dalej: k.p.a.) i wniesiono o: stwierdzenie, że Organ dopuścił się przewlekłości postępowania skutkującej niezałatwieniem w terminie sprawy zainicjowanej wnioskiem z dnia 4 czerwca 2018 r.; stwierdzenie, że przewlekłość postępowania miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; zobowiązanie Organu do wydania decyzji w terminie 14 dni od daty doręczenia akt Organowi; przyznanie Stronie na podstawie art. 149 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325; dalej: p.p.s.a.) od Organu sumy pieniężnej w wysokości 20.000 zł; zasądzenie na rzecz Skarżącej zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
2.2. W odpowiedzi na skargę, Organ wniósł o jej oddalenie.
3. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje:
3.1. Skarga jest zasadna.
3.2. Zgodnie z art. 3 § 1 p.p.s.a. sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Stosownie do treści art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a (w pkt 1 art. 3 § 2 p.p.s.a. zawarto przypadek decyzji administracyjnych). Zgodnie zaś z art. 134 § 1 p.p.s.a. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a.
3.3. Z "przewlekłym postępowaniem" mamy do czynienia w razie prowadzenia postępowania niezmierzającego – wbrew wynikającej z art. 12 k.p.a. zasadzie szybkości i prostoty postępowania – do bezpośredniego załatwienia sprawy. "Przewlekłe postępowanie" ma miejsce wówczas, gdy organ podejmuje wprawdzie działania ale robi to opieszale lub skuteczność podejmowanych czynności jest wątpliwa. Dotyczy to – w ocenie Sądu – także sytuacji, gdy organ podejmuje czynności niezgodnie z procedurą, nie zmierzając wprost i skutecznie do finalnego załatwienia sprawy. Będą to zatem przypadki prowadzenia postępowania [...] jeszcze przed upływem terminu do załatwienia sprawy, tyle że w sposób nieefektywny, poprzez wykonywanie czynności w dużym odstępie czasu, bądź wykonywanie czynności pozornych, powodujących, że formalnie organ nie jest bezczynny, ewentualnie mnożenie przez organ czynności dowodowych ponad potrzeby wynikające z istoty sprawy (por. P. Kornacki, Intertemporalne aspekty orzekania sądu administracyjnego w przedmiocie skargi na przewlekłość postępowania przed organem administracji publicznej, ZNSA 2011, nr 5, s. 45–46). Takie rozumienie przewlekłości wynika z treści art. 37 § 1 pkt 2 k.p.a., a mianowicie pod tym pojęciem rozumie się sytuację w której postępowanie jest prowadzone dłużej niż jest to niezbędne do załatwienia sprawy.
` Sąd uznając za zasadną skargę na bezczynność lub przewlekłe postępowanie organu w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4a p.p.s.a. – uwzględnia skargę i zobowiązuje organ do wydania aktu lub podjęcia czynności w terminie przez siebie wskazanym. Sąd może orzekać jedynie o obowiązku wydania decyzji (lub postanowienia) lub dokonania czynności w przedmiotowej sprawie, nie może natomiast nakazywać organowi sposobu rozstrzygnięcia, ani też bezpośrednio orzekać o prawach i obowiązkach skarżącego (wyrok NSA z dnia 10 kwietnia 2001r., I SAB 37/00, LEX nr 75532).
3.4. Rażące zaś naruszenie prawa, o jakim mowa w art. 149 § 1 zdanie drugie p.p.s.a., jest postacią kwalifikowaną naruszenia prawa i jako takie powinno być interpretowane ściśle. Sąd stwierdza zatem rażące naruszenie prawa, gdy wystąpią szczególne okoliczności uzasadniające przyjęcie takiego stanowiska. Zgodnie ze słownikowym znaczeniem tego sformułowania za działanie "rażące" należałoby uznać działanie bezspornie ponad miarę, niewątpliwe, wyraźne oraz oczywiste. Ocena, czy mamy do czynienia z naruszeniem rażącym, powinna być przy tym dokonywana w powiązaniu z okolicznościami danej sprawy, rozpatrywanej indywidualnie, wyznaczonej przez wiele elementów zmiennych. Nie jest bowiem możliwe przesądzenie z góry o tym, że dana kategoria naruszeń przybiera postać kwalifikowaną (por. wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 10 kwietnia 2014r. sygn. akt II SAB/Wr 14/14, CBOSA).
3.5. Aby ocenić zasadność zarzutów skargi według określonych wyżej kryteriów, należy uwzględnić regulacje prawne i procedury w jakich działał organ administracji, którego przewlekłe postępowanie jest przedmiotem skargi.
3.6. Stosownie do treści art. 12 § 1 k.p.a. organy administracji publicznej powinny działać w sprawie wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do jej załatwienia. Sprawy, które nie wymagają zbierania dowodów, informacji lub wyjaśnień, powinny być załatwione niezwłocznie (art. 12 § 2 k.p.a.).
W myśl art. 35 § 1 k.p.a. organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki. Niezwłocznie powinny być załatwiane sprawy, które mogą być rozpatrzone w oparciu o dowody przedstawione przez stronę łącznie z żądaniem wszczęcia postępowania lub w oparciu o fakty i dowody powszechnie znane albo znane z urzędu organowi, przed którym toczy się postępowanie, bądź możliwe do ustalenia na podstawie danych, którymi rozporządza ten organ (art. 35 § 2 k.p.a.). Załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania, zaś w postępowaniu odwoławczym - w ciągu miesiąca od dnia otrzymania odwołania (art. 35 § 3 k.p.a.). Do terminów określonych w przepisach poprzedzających nie wlicza się terminów przewidzianych w przepisach prawa dla dokonania określonych czynności, okresów zawieszenia postępowania, okresu trwania mediacji oraz okresów opóźnień spowodowanych z winy strony albo przyczyn niezależnych od organu (art. 35 § 5 k.p.a.). O każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie organ administracji publicznej jest obowiązany zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki, wskazując nowy termin załatwienia sprawy oraz pouczając o prawie do wniesienia ponaglenia (art. 36 § 1 k.p.a.). Ten sam obowiązek ciąży na organie administracji publicznej również w przypadku zwłoki w załatwieniu sprawy z przyczyn niezależnych od organu (art. 36 § 2 k.p.a.).
Postępowanie administracyjne wszczyna się na żądanie strony lub z urzędu (art. 61 § 1 k.p.a.). Datą wszczęcia postępowania na żądanie strony jest dzień doręczenia żądania organowi administracji publicznej (art. 61 § 3 k.p.a.).
Ponadto w myśl art. 6 k.p.a., organy administracji publicznej działają na podstawie przepisów prawa. W toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności, z urzędu lub na wniosek stron podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli (art. 7 k.p.a.). Artykuł 8 § 1 k.p.a. stanowi, że organy administracji publicznej prowadzą postępowanie w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej, kierując się zasadami proporcjonalności, bezstronności i równego traktowania. Zgodnie z art. 9 k.p.a. organy administracji publicznej są obowiązane do należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego. Organy czuwają nad tym, aby strony i inne osoby uczestniczące w postępowaniu nie poniosły szkody z powodu nieznajomości prawa, i w tym celu udzielają im niezbędnych wyjaśnień i wskazówek. Organy administracji publicznej obowiązane są zapewnić stronom czynny udział w każdym stadium postępowania, a przed wydaniem decyzji umożliwić im wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań (art. 10 § 1 k.p.a.). Organy administracji publicznej mogą odstąpić od zasady określonej w § 1 tylko w przypadkach, gdy załatwienie sprawy nie cierpi zwłoki ze względu na niebezpieczeństwo dla życia lub zdrowia ludzkiego albo ze względu na grożącą niepowetowaną szkodę materialną (art. 10 § 2 k.p.a.). Organ administracji publicznej obowiązany jest utrwalić w aktach sprawy, w drodze adnotacji, przyczyny odstąpienia od zasady określonej w § 1 (art. 10 § 3 k.p.a.).
3.7. Specyfika postępowania w przedmiocie udzielenia zezwolenia na pobyt czasowy wymaga wpierw złożenia osobiście na formularzu przez zainteresowanego wniosku o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy wraz ze stosownymi załącznikami
w myśl art. 98, art. 105, art. 106 ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach
(Dz. U. z 2018 r., poz. 2094 ze zm.; stan prawny na moment złożenia wniosku).
Zgodnie z art. 109 ust. 1 ustawy o cudzoziemcach przed wydaniem decyzji o udzieleniu cudzoziemcowi zezwolenia na pobyt czasowy wojewoda zwraca się do komendanta oddziału Straży Granicznej, komendanta wojewódzkiego Policji, Szefa Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, a w razie potrzeby także do konsula właściwego ze względu na ostatnie miejsce zamieszkania cudzoziemca za granicą lub do innych organów z wnioskiem o przekazanie informacji, czy wjazd cudzoziemca na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i jego pobyt na tym terytorium mogą stanowić zagrożenie dla obronności lub bezpieczeństwa państwa lub ochrony bezpieczeństwa i porządku publicznego. Komendanci, o których mowa w ust. 1, Szef Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego lub konsul przekazują informację, o której mowa w ust. 1, w terminie 30 dni od dnia otrzymania wniosku (art. 109 ust. 2 ustawy o cudzoziemcach). W szczególnie uzasadnionych przypadkach termin 30-dniowy może być przedłużony do 60 dni, o czym organ obowiązany do przekazania informacji zawiadamia wojewodę (art. 109 ust. 3 ustawy o cudzoziemcach). Jeżeli organ obowiązany do przekazania informacji, o której mowa w ust. 1, nie przekaże informacji w terminach, o których mowa w ust. 2 lub 3, uznaje się, że wymóg uzyskania informacji został spełniony (art. 109 ust. 4 ustawy o cudzoziemcach).
3.8. Warto zauważyć, że zaufanie do organów władzy publicznej to przekonanie, że postępowanie administracyjne prowadzone jest zgodnie z zasadami wynikającymi z przepisów prawa, że respektowane są uprawnienia jego uczestników, że organ wywiązuje się ze swoich obowiązków i dąży do sprawnego i efektywnego zakończenia sprawy. Przepisy art. 7 k.p.a. i art. 8 k.p.a. podkreślają służebną rolę organów administracji publicznej wobec Państwa i zarazem jego obywateli i innych podmiotów działających na jego obszarze. Od jakości prawnej działania tych organów zależy zatem autorytet samego Państwa i jego instytucji. Zasada zaufania uznawana jest za klamrę, która spina całość ogólnych zasad postępowania (por. Ż. Skrenty, Zaufanie obywateli do organów władzy publicznej w świetle orzecznictwa sądowego i poglądów doktryny, PWSZ IPiA Studia Lubuskie, Tom IX Sulechów 2013, s. 97-99). Obowiązek organu działania zgodnego z prawem (art. 6 k.p.a.) wynika z prawa do dobrej administracji wywodzonego z zasady demokratycznego państwa prawnego (art. 2 Konstytucji RP), zasady sprawności i rzetelności działań instytucji publicznych (preambuła do Konstytucji RP) czy zasady dobra wspólnego (art. 1 Konstytucji RP). Trybunał Konstytucyjny, przywołując w swoich orzeczeniach prawo do dobrej administracji, w znakomitej większości odwołuje się do źródeł europejskich, wskazując, iż prawo do dobrej administracji jest prawem obywatelskim mającym mocne oparcie w postanowieniach art. 41 Karty Praw Podstawowych Unii Europejskiej (wyrok TK z dnia 18 lutego 2003 r., K 24/02, OTK-A 2003/2/11), jak też rekomendacji CM/Rec(2007)7 Komitetu Ministrów dla Państw Członkowskich w sprawie Dobrej Administracji z dnia 20 czerwca 2007 r. Dodatkowo należy wskazać, że w myśl art. 30 Konstytucji RP przyrodzona i niezbywalna godność człowieka stanowi źródło wolności i praw człowieka i obywatela. Jest ona nienaruszalna, a jej poszanowanie i ochrona jest obowiązkiem władz publicznych. Zatem godność jest chroniona przez Konstytucję RP jako wartość najwyższa i przynależna każdemu człowiekowi. Proceduralnym wyrazem godności jest prawo do rzetelnego procesu. Koncepcja prawa do rzetelnego procesu wyrosła z założenia, że wolności osobiste są niewiele warte, jeżeli brak jest instytucjonalnych gwarancji wobec arbitralnego działania władzy. Każdy ma prawo do udziału w procedurze, która może prowadzić do niekorzystnych dla niego rezultatów. Uznając godnościowy charakter prawa do wysłuchania i partycypacji uniezależniamy tym samym jego przyznanie jednostce od wyniku i jej swobodnej ocenie pozostawiamy decyzję, czy i jak zamierza brać udział w postępowaniu, które dotyczy jej praw i obowiązków (por. ww. rekomendację, art. 6 ust. 1 Konwencji ochronie praw człowieka i podstawowych wolności sporządzona w Rzymie z dnia 4 listopada 1950 r). Podkreślić należy, że w myśl art. 37 ust. 1 Konstytucji RP kto znajduje się pod władzą Rzeczypospolitej Polskiej, korzysta z wolności i praw zapewnionych w Konstytucji. Wyjątki od tej zasady, odnoszące się do cudzoziemców, określa ustawa (art. 37 ust. 2 Konstytucji RP; ustawa o cudzoziemcach).
3.9. Uwzględniając powyższe należy stwierdzić, że Organ dopuścił się bezczynności w sprawie z wniosku Skarżącej z dnia 4 czerwca 2018 r., naruszając zasady i terminy określone w art. 35 k.p.a., art. 36 k.p.a. oraz art. 8, art. 9, art. 10, art. 11 k.p.a., a w konsekwencji art. 6 k.p.a. i art. 7 k.p.a.
Z akt sprawy wynika, że w pierwszej kolejności Organ naruszył art. 36 § 1 k.p.a. Przepis ten wskazuje, że o każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie organ administracji publicznej jest obowiązany zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki, wskazując nowy termin załatwienia sprawy oraz pouczając o prawie do wniesienia ponaglenia. W sprawie, Organ po przekroczeniu terminu podstawowego z art. 35 § 3 k.p.a. (niezałatwienie sprawy w ciągu miesiąca) nie zawiadomił Strony o przewidywanym terminie załatwienia sprawy.
W piśmie z dnia 5 marca 2020 r. w kontekście żądania nowej umowy o pracę podał, że przewidywany termin zakończenia postępowania wyznaczono na dzień 5 czerwca 2020 r. Trudno jednak przyjąć, że wskazówka taka czyni zadość treści art. 36 § 1 k.p.a.
Termin ten Organ wyznaczył dopiero w piśmie z dnia 9 lipca 2020 r. na dzień 9 sierpnia 2020 r., w którym to terminie i tak przedmiotowej sprawy Organ nie załatwił.
Pierwszą czynność w sprawie odnotowaną w aktach Organ dokonał w dniu 30 października 2019 r., a więc dopiero po upływie 1 roku i 4 miesięcy od wpływu wniosku, wzywając Skarżącą do uzupełnienia braków formalnych. Przyjąć więc należy, że przez blisko 1,5 roku czynności Organu ograniczyły się do analizy wniosku i dokumentów.
Z dalszymi czynnościami Organ zwlekał przez kolejne 4 miesiące, wystosowując w dniu 5 marca 2020 r. standardowe pisma do właściwych organów oraz wzywając Skarżącą w dniach 5 marca 2020 r. i 9 lipca 2020 r. do przedłożenia aktualnych dokumentów dotyczących pracy i miejsca zamieszkania; przy czym wezwania te spowodowane było zdezaktualizowaniem się tych dokumentów na skutek zwłoki Organu.
Dysponując kompletem dokumentów (lipiec 2020 r.), Organ analizował je przez kolejne 2 miesiące (wydanie decyzji we wrześniu 2020 r.).
Od dnia wpływu wniosku (4 czerwiec 2018 r.) do dnia wydania decyzji w sprawie (4 września 2020 r.) upłynęło zatem 27 miesięcy (2 lata i 3 miesiące), w sytuacji, w której podstawowy termin na załatwienie sprawy Skarżącej wynosił 1 miesiąc.
Z tych też względów Sąd na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 p.p.s.a. stwierdził, że Organ dopuścił się przewlekłości (pkt I sentencji wyroku).
3.10. Biorąc pod uwagę czas trwania postępowania oraz błędny sposób jego postępowania sprzeczny z podstawowymi zasadami postępowania administracyjnego, jak też z art. 2 Konstytucji RP (zasadą demokratycznego państwa prawa), art. 30 (godnością człowieka) i art. 37 ust. 1 Konstytucji RP (korzystaniem z wolności i praw konstytucyjnych przez cudzoziemców) Sąd uznał, że przewlekłość Organu miała miejsce niewątpliwie z rażącym naruszeniem prawa, stosownie do treści art. 149 § 1a p.p.s.a. (pkt II sentencji wyroku).
3.11. Z uwagi na wydanie – [...]września 2020 r. - zezwolenia na pobyt czasowy i pracę, Sąd na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 w zw. z art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a. umorzył postępowanie w zakresie zobowiązania Organu do podjęcia rozstrzygnięcia (pkt III sentencji).
3.12. Sąd na podstawie art. 149 § 2 p.p.s.a. przyznał od Organu na rzecz Strony sumę pieniężną w wysokości 2.000 zł (pkt IV sentencji wyroku). Należy uznać, że kwota ta będzie adekwatna w kontekście okoliczności faktycznych sprawy oraz sposobu postępowania Organu pozostającego w sprzeczności z podstawowymi zasadami postępowania administracyjnego, jak i zasadą demokratycznego państwa prawa i prawem do dobrej administracji. W ocenie Sądu, w niniejszej sprawie zasądzona kwota ma przede wszystkim ma walor prewencyjny względem Organu oraz zawiera element zadośćuczynienia względem Strony.
Sąd uwzględniając szczególne okoliczności, związane ze stanem epidemii ogłoszonym w związku z rozprzestrzenieniem się wirusa COVID-19, wobec licznych zmian przepisów dotyczących biegu terminów procesowych (m.in. uchylenia art. 15 zzs ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych oraz niektórych innych ustaw Dz. U. z 20920 r., poz., 374 ze zm., a także wprowadzenia art. 68 ust. 6 ustawy z dnia 14 maja 2020 r. o zmianie niektórych ustaw w zakresie działań osłonowych w związku z rozprzestrzenieniem się wirusa SARS-CoV-2 Dz. U. z 2020 r., poz. 875) uznał, że do okresu wyliczenia sumy pieniężnej, nie należy zaliczać okresu 2 miesięcy związanych z obowiązywaniem przepisów tzw. "tarczy antykryzysowej", dotyczących biegu terminów procesowych. Należy podkreślić, że ocenie podlegały okoliczności sprawy zaistniałe przed ww. okresem jak i po tym okresie.
3.13. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a. w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a. (pkt V sentencji wyroku).
3.14. Niniejsza sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym, w trybie uproszczonym, stosownie do art. 119 pkt 4 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło