I SAB/Wr 7/24

WyrokWSA we Wrocławiu2024-09-24

Skład orzekający: Piotr Kieres, Tadeusz Haberka, Iwona Solatycka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy bezczynność organu podatkowego w postępowaniu dotyczącym zwrotu nadpłaty w podatku od nieruchomości za lata 2017-2019 została stwierdzona oraz czy miała ona charakter rażącego naruszenia prawa?
Ratio decidendi
Sąd stwierdził, że Burmistrz Miasta i Gminy dopuścił się bezczynności polegającej na niezałatwieniu sprawy w ustawowym terminie oraz braku należytego zawiadomienia strony o przyczynach zwłoki i nowym terminie. Jednakże bezczynność ta nie miała charakteru rażącego naruszenia prawa, gdyż była częściowo uzasadniona postanowieniem o zawieszeniu postępowania, a także utrudnieniami ze strony skarżącej. Wobec wydania aktu administracyjnego w sprawie, sąd umorzył postępowanie w zakresie zobowiązania organu do wydania decyzji.
Stan faktyczny
S. Sp. z o.o. w K. złożyła wnioski o zwrot nadpłaty w podatku od nieruchomości za lata 2017-2019, które nie zostały rozpatrzone merytorycznie przez Burmistrza Miasta i Gminy K. w ustawowym terminie. Spółka złożyła ponaglenie i skargę na bezczynność organu. Organ zawiesił postępowanie, co zostało uznane za nieważne przez SKO. Organ wielokrotnie wzywał Spółkę do uzupełnienia dokumentów, które nie zostały w pełni dostarczone. Po ponad dwóch latach od złożenia wniosków Burmistrz wydał decyzję, a sąd stwierdził bezczynność, lecz bez rażącego naruszenia prawa.
Rozstrzygnięcie
I. Stwierdził bezczynność Burmistrza Miasta i Gminy K. w przedmiocie zwrotu nadpłaty w podatku od nieruchomości za lata 2017-2019; II. Umarł postępowanie w zakresie zobowiązania organu do wydania aktu administracyjnego; III. Stwierdził, że bezczynność nie miała charakteru rażącego naruszenia prawa; IV. Oddalił skargę w pozostałym zakresie; V. Zasądził od Wojewody Dolnośląskiego na rzecz Spółki kwotę 597 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Piotr Kieres (sprawozdawca),, Sędziowie: Sędzia WSA Tadeusz Haberka,, Asesor WSA Iwona Solatycka, , po rozpoznaniu w Wydziale I - w trybie uproszczonym, na posiedzeniu niejawnym w dniu 24 września 2024 r. sprawy ze skargi: S. Sp. z o.o. w K. na bezczynność Burmistrza Miasta i Gminy K. w przedmiocie zwrotu nadpłaty w podatku od nieruchomości za lata 2017-2019: I. stwierdza, że Burmistrz Miasta i Gminy K. dopuścił się bezczynności w sprawie Strony skarżącej; II. umarza postępowanie w przedmiocie zobowiązania Burmistrza Miasta i Gminy K. do wydania aktu administracyjnego w sprawie Strony skarżącej; III. stwierdza, że bezczynność Burmistrza Miasta i Gminy K. nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; IV. w pozostałym zakresie skargę oddala; V. zasądza od Wojewody Dolnośląskiego na rzecz Strony skarżącej kwotę: 597,00 zł (pięćset dziewięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowoadministracyjnego. S. Sp. z o.o. w K. (dalej jako: Spółka, Skarżąca) złożyła 14 lutego 2024 r. (data wpływu do Burmistrza Miasta i Gminy K.) skargę na bezczynność Burmistrza Miasta i Gminy K. (dalej jako Burmistrz, Organ) w postępowaniu dotyczącym zwrotu nadpłaty w podatku od nieruchomości za lata 2017-2019. Skarga została poprzedzona ponagleniem wniesionym 28 czerwca 2023 r. W skardze zarzucono brak wydania decyzji, co do przedmiotu postępowania i wniesiono o: – zobowiązanie Burmistrza do wydania w określonym terminie decyzji w przedmiocie zwrotu nadpłaty w podatku od nieruchomości za lata 2017- 2019; – stwierdzenie, że Organ dopuścił się bezczynności postępowania; – zasądzenie od organu II Instancji na rzecz Spółki kosztów postępowania sądowoadministracyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. W uzasadnieniu skargi wskazano, na złożenie ponaglenia w sprawie o zwrot nadpłaty w podatku od nieruchomości za lata 2017-2019. Podniesiono, iż w dniu 23.08.2023 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze we Wrocławiu (dalej jako SKO) wydało postanowienie nr SKO 4000.77.2023, w którym złożone przez Spółkę ponaglenie zostało uznane za zasadne i wyznaczono Organowi dodatkowy, miesięczny termin na załatwienie sprawy, który to termin upłynął bezskutecznie 5 miesięcy temu – sprawa nadpłat do dnia wniesienia skargi nie została załatwiona. W odpowiedzi na skargę Burmistrz wskazał, w szczególności, że złożone wnioski nadpłatowe Spółka oparła o twierdzenie, że korzysta ze zwolnienia o którym mowa w art. 7 ust. 1 pkt 1 lit. a) ustawy z 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r., poz. 716 ze zm.) – w skrócie u.p.o.l., jednakże do wniosków nie dołączono jakichkolwiek dokumentów ani wyjaśnień, które uprawniałyby Spółkę do skorzystania z przedmiotowego zwolnienia. Następnie Organ powołał się na własne postanowienie z 29 kwietnia 2022 r. nr PIO.3120.1.2022, którym zawiesił postępowania w przedmiocie nadpłat do momentu wydania przez SKO rozstrzygnięcia wobec Spółki, w przedmiocie nadpłaty w podatku od nieruchomości za 2020 r., jednakże postanowieniem z 28 marca 2023 r. nr PIO.3120.1.2022 SKO stwierdziło nieważność postanowienia Burmistrza o zawieszeniu postępowań nadpłatowych. Dalej Burmistrz podniósł, że pismem z 8 sierpnia 2023 r i z 15 września 2023 r. zwrócił się do Spółki o wyrażenie zgody na zawieszenie postępowania do czasu wydania orzeczenia przez Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej, w sprawie zwolnienia od podatku od nieruchomości gruntów i budowli wchodzących w skład infrastruktury kolejowej – Spółka takiej zgody nie wyraziła. Organ zwrócił również uwagę na treść rozstrzygnięcia SKO w tożsamej sprawie Spółki, obejmującej kwestię nadpłaty za 2020 r., gdzie SKO uchyliło rozstrzygnięcie organu I instancji do ponownego rozpoznania wskazując na nieustalony stan faktyczny. Burmistrz podkreśli, również okoliczność 4 krotnego wzywania Spółki pismami z 30 października 2023 r., z 27 listopada 2023 r., z 29 grudnia 2023 r i z 9 lutego 2024 r. o udzielenie stosownych wyjaśnień/przesłanie dokumentów, ale Skarżąca nie przedstawiła wszystkich dokumentów z wezwań, a także zwracała się o przedłużenie terminów do nadesłania dokumentacji tłumacząc te wnioski dużym nakładem pracy, związanym z przygotowaniem dokumentów. Zdaniem Burmistrza postawa Spółki utrudnia skuteczne prowadzenie postępowania podatkowego oraz wykonywanie czynności. Tymczasem, jak wskazywał Burmistrz, Organ mając na uwadze art. 122, art. 187 i art. 191 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tekst jedn. Dz. U. z 2021 r., poz. 1540 z zm.) – w skrócie jako o.p., winien podjąć wszelkie niezbędne działania celem dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy, winien w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy i dokonać na jego podstawie oceny, czy dana okoliczność została udowodniona. Na moment wniesienia skargi termin załatwienia sprawy został wyznaczony do dnia 31.03.2024 r. Pismem procesowym z 2 maja 2024 r. Spółka dokonała korekty żądań skargi, wnosząc o umorzenie postępowania w zakresie zobowiązania Organu do wydania decyzji, albowiem Burmistrz wydał rozstrzygniecie w sprawie nadpłat w dniu 26.04.2024 r. (doręczone w dniu 02.05.2024 r.) oraz żądając przyznania Skarżącej kwoty pieniężnej od Organu zgodnie z uznaniem Sądu, a także podtrzymując pozostałe żądania skargi. Z przedstawionych Sądowi akt wynika poniższy tok postępowania, w którym Burmistrz miał dopuścić się bezczynności: – 30.12.2021 r. – wpływ wniosków – jednozdaniowych – o stwierdzenie nadpłat za lata 2018-2019; – 14.01.2022 – wpływ wniosku o stwierdzenie nadpłaty za 2017 r. i tego samego dnia Spółka uzupełnia wnioski o pliki ze skanami zestawienia działek do deklaracji za 2020 r., gdzie mają być zaznaczone elementy infrastruktury kolejowej oraz składa wniosek dowodowy, aby skany zostały uznane za dowód we wszystkich sprawach, wnioski mają mieć oparcie w przepisie art. 7 ust. 1 pkt 1 lit. a) u.p.o.l.; – 28.01.2022 r. – wezwanie Organu o złożenie przez Spółkę korekt deklaracji za lata 2018 – 2019, któremu Spółka czyni zadość w dniu 11.02.2022 r.; – 18.02.2022 r. – do Organu wpływa korekta deklaracji za 2017 r.; – 09.03.2022 r. – Burmistrz utworzył wezwania do złożenia wyjaśnień oraz wydaje postanowienie o dopuszczeniu dowodu z 7 dokumentów; – 28.03.2022 r. Organ wydaje postanowienie w trybie art. 200 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tekst jedn. Dz. U. z 2021 r., poz. 1541 ze zm.) – w skrócie jako o.p., w przedmiocie wyznaczenia terminu do wypowiedzenia się w sprawie zgromadzonego materiału dowodowego; – 29.03.2022 r. – wniosek Spółki o przedłużenie terminu na wypowiedzenie; – 06.04.2022 r. – Burmistrz zawiadamia Spółkę na podstawie art. 140 o.p. o przedłużeniu postępowania do dnia 12.04.2022 r.; – 13.04.2022 r. – wpływa pismo Spółki korygujące wnioski i zawierające wyjaśnienia; – 29.04.2022 r. – Organ wydaje postanowienie o zawieszeniu postępowania w przedmiocie nadpłat w podatku od nieruchomości za lata 2017-2019 do momentu wydania przez SKO decyzji w przedmiocie nadpłaty za 2020 r; – 21.02.2023 – wniosek Spółki o podjęcie zawieszonych postępowań – ustała przyczyna zawieszenia, albowiem decyzja SKO za 2020 r. została wydana 20 kwietnia 2022 r., a i zdaniem Spółki brak było podstawy zawieszenia; – 22.02.2023 r. – wniosek Spółki o stwierdzenie nieważności postanowienia o zawieszeniu, przekazany SKO przy piśmie z 17 marca 2023 r.; – 28.03.2023 r. – SKO wydaje postanowienie stwierdzające nieważność postanowienia Burmistrz z 29 kwietnia 2022 r.; – 28.06.2023 r. – wpływa do Burmistrza ponaglenie; – 04.07.2023 r. – Organ wydaje postanowienie o włączeniu do materiału dowodowego opinii technicznej z 19 grudnia 2022 r, opinii uzupełniającej z 2 maja 2023, pisma biegłego z 2 maja 2023 r.; – 05.07.2023 r. – pismo Organu – ustosunkowanie się do zarzutów z ponaglenia – postępowanie za 2017-2019 jest ściśle powiązane z wydaniem decyzji za 2020 r.; – zwrot akt administracyjnych przez SKO Organowi I przy piśmie z 7 lipca 2023 r. – 24.07.2023 r. – SKO wystosowało do Burmistrza wystąpienie o przekazanie całości akt w związku ze złożonym ponagleniem (od wniosku o stwierdzeni nadpłat); – 01.08.2023 r. – pismo z przekazaniem pozostałych akt przez Burmistrza do SKO; – 08.08.2023 r. – Burmistrz tworzy pismo do Spółki o wyrażenie zgody na zawieszenie postępowania podatkowego do czasu wydania orzeczenia Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej, w przedmiocie zwolnienia od podatku od nieruchomości gruntów, budynków i budowli wchodzących w skład infrastruktury kolejowej, w rozumieniu przepisów o transporcie kolejowym (art. 7 ust. 1 pkt 1 lit. a) u.p.o.l., powołując postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 19 kwietnia 2023 r. o sygn.. akt III FSK 3/22; – 23.08.2023 r. - SKO wydaje postanowienie: 1) o uznaniu ponaglenia za uzasadnione, 2) o wyznaczeniu Burmistrzowi dodatkowego miesięcznego terminu załatwienia sprawy – liczonego od dnia doręczenia niniejszego postanowienia 3) stwierdzające, że niezałatwienie sprawy w terminie nie miało miejsca z rażącym naruszeniem prawa; – 15.09.2023 – kolejne pismo Organu do Spółki o wyrażenie zgody na zawieszenie postępowania z uwagi na pytanie prejudycjalne zadane ww. postanowieniem z Naczelnego Sądu Administracyjnego z 19 kwietnia 2023 r.; – 30.10.2023 – postanowienie Organu o wezwaniu Spółki, by w terminie 7 dni dostarczyła: pełną, potwierdzoną za zgodność z oryginałem, kopię rejestru środków trwałych dla celów podatkowych - obejmującego wszystkie środki trwałe; zestawienie gruntów, budynków i budowli zadeklarowanych/zwolnionych do/z opodatkowania w latach 2017-2019; wyjaśnienie podstaw zwolnienia za każdy rok osobno, z tytułu art. 7 ust. 1 pkt 1 u.p.o.l.; wyjaśnienie za każdy rok osobno na jakiej podstawie Spółka korzysta ze zwolnienia z art. 7 ust. 1 pkt 1 u.p.o.l. względem budowli; informację o stanie sieci kolejowej bocznicy; informację, czy wszystkie bocznice wskazane w regulaminie istniały i były wykorzystywane do prowadzenia manewrów/przejazdów w latach 2017-2019; mapy sytuacyjno-wysokościowe, obejmujące grunty, budynki oraz budowle wskazane przez Spółkę jako zwolnione z art. 7 ust. 1 pkt 1 u.p.o.l. (Spółka miała również wskazać jaki podmiot manewruje na bocznicy poza punktem zdawczo-odbiorczym bocznicy); informację na temat częstotliwości jazdy licencjonowanego przewoźnika kolejowego na bocznicy Spółki; dokumenty poświadczające udostępnianie bocznicy licencjonowanemu przewoźnikowi kolejowemu; – 2.11.2023 r. – pismo SKO stwierdzające niedopuszczalność ponaglenia z 13.10.2023 r. wraz z informacją, że w przypadku gdy sprawa Spółki w dalszym ciągu nie została załatwiona – mimo wyznaczeniu w rozstrzygnięciu ponaglenia terminu, to Spółka może wnieść skargę do sądu administracyjnego; – 8.11.2023 r. – pismo Spółki w odpowiedzi na wezwanie Organu z konkluzją, że żądane dokumenty Spółka może albo udostępnić w siedzibie Spółki, albo skopiować za opłatą, a ponadto Organ posiada już dokumenty; – 27.11.2023 r. – ponowne wezwanie Organu do Spółki o dokumenty/wyjaśnienia; – 13.12.2023 r. – pismo Spółki ze stanowiskiem w sprawie; – 27.12.2023 r. – żądanie Spółki o przesłanie upoważnienia Burmistrza do działania w imieniu Organu osób podpisujących dokumenty - odpowiedź Burmistrza z 18.12.2023 r. – 28.12.2023 – kolejne wezwanie o dokumenty Burmistrz wystosowuje do Spółki; – 16.01.2024 r. – pismo Spółki o przedłużenie terminów z wezwań wystosowanych do Spółki; – 17.01.2024 r. – pismo Spółki wraz z załącznikami; – 09.02.2024 r. – kolejne wezwanie Burmistrza do Spółki; – 09.02.2024 r. – postanowienie Burmistrza o wyznaczeniu nowego terminu załatwienia sprawy do dnia 31.03.2024 r; Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje. Skarga jest uzasadniona. Na wstępie wskazać trzeba na art. 119 pkt 4 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2024, poz. 935 ze zm.) – w skrócie jako p.p.s.a., zgodnie z którym to przepisem sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania. W trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawy na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów (art. 120 p.p.s.a.). Sąd rozpoznał niniejszą sprawę w ww. trybie. Z zestawienia wskazanych powyżej: okoliczności wynikających z akt administracyjnych oraz twierdzeń stron wynika, iż złożone 31 grudnia 2021 r. i 14 stycznia 2022 r. przez Spółkę wnioski o stwierdzenie nadpłat w podatku od nieruchomości za lata 2017-2019 nie zostały rozpatrzone merytorycznie na dzień wniesienia skargi na bezczynność. W zakresie obowiązujących przepisów dotyczących ram czasowych postępowania podatkowego należy wskazać na następujące uregulowania. I tak terminy załatwiania spraw w postępowaniu podatkowym reguluje art. 139 o.p., a zgodnie, z jego treścią: § 1: "Załatwienie sprawy wymagającej przeprowadzenia postępowania dowodowego powinno nastąpić bez zbędnej zwłoki, jednak nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu 2 miesięcy od dnia wszczęcia postępowania, chyba że przepisy niniejszej ustawy stanowią inaczej." § 2 "Niezwłocznie powinny być załatwiane sprawy, które mogą być rozpatrzone na podstawie dowodów przedstawianych przez stronę łącznie z żądaniem wszczęcia postępowania lub na podstawie faktów powszechnie znanych i dowodów znanych z urzędu organowi prowadzącemu postępowanie." § 3 (nie dotyczy sprawy albowiem odnosi się do postępowania w drugiej instancji) § 4 "Do terminów określonych w § 1-3 nie wlicza się terminów przewidzianych w przepisach prawa podatkowego dla dokonania określonych czynności, okresów zawieszenia postępowania oraz okresów opóźnień spowodowanych z winy strony albo z przyczyn niezależnych od organu." W przypadku niedotrzymania terminu załatwienia sprawy organ ma obowiązek zawiadomić stronę, podając przyczyny niedotrzymania terminu i wskazując nowy termin załatwienia sprawy – niezależnie, czy przyczyny niedotrzymania terminu leżą po stronie organu, czy też nie (art. 140 § 1-2 o.p.). W trakcie zaś trwania postępowania organ winien respektować zarówno zasadę szybkości jak i wnikliwości postępowania, które zostały zawarte w art. 125 § 1 o.p. Zgodnie ze wskazanym przepisem organy podatkowe powinny działać w sprawie wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do jej załatwienia, a sprawy, które nie wymagają zbierania dowodów, informacji lub wyjaśnień, powinny być załatwiane niezwłocznie (§ 2). Przepisy p.p.s.a. ani o.p. nie definiują stanu bezczynności organu podatkowego. W orzecznictwie sądowym istnieje pogląd, że z bezczynnością mamy do czynienia wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ administracji publicznej nie podjął żadnych czynności w sprawie, lub wprawdzie prowadzi postępowanie, ale - mimo istnienia ustawowego obowiązku - nie zakończył go wydaniem decyzji, postanowienia lub też innego aktu lub nie podjął stosownej czynności (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 7 marca 2019 r. o sygn. akt I OSK 891/18 – dostępny w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, w skrócie CBOSA). Mając powyższe na uwadze i w oparciu o analizę art. 139, art. 140 oraz art. 125 o.p. za stan bezczynności organu podatkowego Sąd uznaje sytuację, gdy z nieuzasadnionej przyczyny organ nie załatwi sprawy w terminie określonym w art. 139 oraz nie dopełni aktu staranności, o którym mowa w art. 140 o.p., jakim jest zawiadomienie strony o niezałatwieniu sprawy we właściwym terminie, wraz z wyjaśnieniem przyczyn niedotrzymania terminu i równoczesnym wskazaniem nowego terminu załatwienia sprawy. Przy czym Sąd podkreśla, że samo formalne wypełnienie obowiązku z art. 140 o.p. automatycznie nie przesądza o braku bezczynności, bowiem koniecznym jest poznanie i ocena przyczyn, które legły u podstaw wyznaczenia nowego terminu załatwienia sprawy. Istotne są zatem okoliczności konkretnego przypadku, konkretnej sprawy – postępowania, w której nie dochowano terminu jej załatwienia. Przechodząc zaś do realiów sprawy wskazać należy, ze postępowanie zainicjowane wnioskami Spółki - trwało na dzień wniesienia skargi na bezczynność ponad dwa lata. Z przedstawionej wyżej chronologii zdarzeń, a także stanowiska stron wynika, że w pierwszym okresie postępowania Organ uzależniał, nie tylko swoje rozstrzygniecie, ale i prowadzenie postępowania, w sprawie nadpłaty podatku od nieruchomości za lata 2017 - 2019 od wydania rozstrzygnięcia w drugiej instancji, w analogicznej sprawie Spółki w przedmiocie nadpłaty w podatku od nieruchomości za 2020 r. Sformalizowaniem tego oczekiwania było zaś wydanie przez Burmistrza postanowienia o zawieszeniu postępowania, którego dotyczy bezczynność Organu wskazywana skargą Spółki. Takie rozumowanie Burmistrza, jak słusznie stwierdziło SKO w postanowieniu z dnia 28.03.2023 r. było nieuzasadnione i tut. Sąd podziela stanowisko, że między postępowaniami dotyczącymi podatku od nieruchomości za lata 2017 – 2020 r., jakkolwiek dotyczących tej samej materii – przedmiotów opodatkowania lecz różnych okresów rozliczeniowych nie zachodzi związek, o którym mowa w art. 201 § 1 pkt 2 o.p., w postaci zagadnienia wstępnego. Owe postępowania stanowią odrębne, niezależne całości, w których organ ma wyrazić własne stanowisko – dokonać wykładni przepisów, jednakże Sąd zastrzega, że nie traktowałby wydania przez Burmistrza postanowienia z 29 kwietnia 2022 r w kategoriach rażącego naruszenia przepisów prawa. Dodatkowo zauważyć należy, że stosowna decyzja, od której Organ uzależniał tok postępowania w przedmiocie nadpłat za lata 2017-2019 r. została wydana jeszcze przed wydaniem przez Burmistrza postanowienia w przedmiocie zawieszenia, albowiem już 20 kwietnia 2022 r. – co dyskwalifikuje dodatkowo ww. postanowienie Burmistrza o zawieszeniu postępowania. Tym samym okres między wydaniem postanowienia o zawieszeniu postępowania podatkowego, w przedmiocie nadpłat za lata 2017-2019 tj. od 24 kwietnia 2022 r. do kolejnej czynności w sprawie podjętej przez Burmistrza tj. do 4 lipca 2023 r. Sąd uznaje za odpowiadający niczym nieuzasadnionej bezczynności Organu, o czym Sąd rozstrzygnął w pkt I sentencji wyroku. W orzecznictwie sądów administracyjnych akcentuje się, że rażącym naruszeniem prawa będzie stan, w którym - bez żadnych wątpliwości i wahań - można stwierdzić, że naruszono prawo w sposób oczywisty. Kwalifikacja naruszenia jako rażące, musi posiadać pewne dodatkowe cechy w stosunku do stanu określanego jako zwykłe naruszenie. Podkreśla się także, że dla uznania rażącego naruszenia prawa nie jest wystarczające samo przekroczenie przez organ ustawowych obowiązków, czyli także terminów załatwienia sprawy. Charakter rażący ma bezczynność o znamionach "wyjątkowej" (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 września 2016 r., sygn. akt I OSK 296/15; wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 lutego 2016 r., sygn. akt I OSK 2451/14). Biorąc zaś pod uwagę podejmowane przez Organ, przed wpływem skargi czynności (po stwierdzeniu nieważności postanowienia o zawieszeniu), nakierowane na merytoryczne procedowanie wniosku Strony, Sąd uznał, że bezczynność w prowadzonym postępowaniu – ocenianym jako całość – nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, przez które należy rozumieć oczywiste naruszenie obowiązku wynikającego z przepisów prawa (art. 149 § 1a p.p.s.a.) – co znalazło odzwierciedlenie w pkt III wyroku. W tym miejscu Sąd zaznacza, że wskazanemu wyżej okresowi rzeczywistej bezczynności Organu nie można przypisać kwalifikowanego charakteru, albowiem miał on podstawę w postaci postanowienia Burmistrza z 29 kwietnia 2022 r. Ponadto, jak wynika z przestawionej sekwencji czynności/zdarzeń, Skarżąca w toku postępowania nadpłatowego kolokwialnie rzecz ujmując nie ułatwiała gromadzenia materiału dowodowego – polemizując z treścią wezwań Burmistrza o dostarczenie dokumentacji/informacji związanej z weryfikacją, czy Spółce przysługuje prawo do skorzystania ze zwolnienia przewidzianego w art. 7 ust. 1 pkt 1 lit. a) u.p.o.l., a przecież przepis ten stanowił podstawę wniosków Spółki inicjujących postępowanie, w którym Burmistrzowi zarzucono bezczynność. Wobec wydania aktu administracyjnego w sprawie (co przyznała Skarżąca), Sąd umorzył postępowanie sądowoadministracyjne, w zakresie zobowiązania Burmistrza do wydania takiego aktu (punkt II sentencji wyroku). Zgodnie z art. 149 § 2 p.p.s.a. Sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a. lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a. Przyznanie Skarżącemu sumy pieniężnej stanowi kwestię uznaniową, o czym świadczy posłużenie się w treści wspomnianego wyżej przepisu czasownikiem "może". Jednocześnie ustawodawca nie wskazał żadnych przesłanek, jakimi powinien kierować się Sąd, przyznając określoną sumę pieniężną. W tym względzie należy nadmienić, iż dla tej oceny nie ma znaczenia zgłoszone przez stronę żądanie, co uzupełnia również regulacja zgodnie, z którą Sąd nie jest związany wnioskami skargi (art. 134 p.p.s.a.). Toteż stosownej ocenie podlegają okoliczności danej sprawy, przy jednoczesnym uwzględnieniu kompensacyjnego charakteru tegoż uprawnienia, ma ono bowiem służyć nie tylko zdyscyplinowaniu organu administracji publicznej, ale przede wszystkim niejako wynagrodzić stronie wadliwe działanie tegoż organu – nie będąc równocześnie odszkodowaniem w cywilnoprawnym znaczeniu. Mając powyższe na uwadze, Sąd nie znalazł dostatecznych podstaw do przyznanie Spółce sumy pieniężnej oraz wymierzenia Organowi grzywny, o czym orzekł w pkt IV sentencji wyroku. Zdaniem składu orzekającego stopień zawinienia Organu w nieterminowym załatwieniu sprawy nie daje podstaw do zastosowania ww. przepisu (art. 149 § 2 p.p.s.a.). Podkreślenia również wymaga to, że przyznanie sumy pieniężnej/nałożenie grzywny jest dodatkowym środkiem o charakterze dyscyplinująco-represyjnym, który powinien być stosowany w szczególnie drastycznych przypadkach zwłoki organu w załatwieniu sprawy, a takiego przypadku w sprawie Skarżącej Sąd nie dostrzegł, jak również Skarżąca nie powołała w tym zakresie stosownej argumentacji. O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200, w związku z art. 205 § 2 p.p.s.a. w pkt V wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło