I SAB/Wr 822/22
PostanowienieWSA we Wrocławiu2022-10-03
Skład orzekający: SWSA Dagmara Dominik - Ogińska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga na bezczynność organu pierwszej instancji w przedmiocie nierozpatrzenia odwołania od decyzji tego organu jest dopuszczalna?Ratio decidendi
Skarga na bezczynność organu pierwszej instancji w przedmiocie nierozpatrzenia odwołania od decyzji tego organu jest niedopuszczalna, ponieważ obowiązek rozpatrzenia odwołania ciąży na organie drugiej instancji. Właściwym organem do rozpoznania odwołania jest organ wyższego stopnia, a nie organ, który wydał decyzję w pierwszej instancji.Stan faktyczny
Strona skarżąca zarzuciła Wojewodzie Dolnośląskiemu bezczynność w rozpatrzeniu odwołania od decyzji udzielającej zezwolenia na pobyt czasowy i pracę. Skarga została wniesiona na podstawie przepisów Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Wojewoda wniósł o oddalenie skargi. W trakcie postępowania przed sądem ustalono, że Szef Urzędu do spraw Cudzoziemców wydał decyzję merytorycznie rozpatrującą odwołanie.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę i zwrócono stronie skarżącej kwotę 100 złotych tytułem wpisu sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: SWSA Dagmara Dominik - Ogińska po rozpoznaniu w dniu 3 października 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Wydziale I sprawy ze skargi O. D. na bezczynność Wojewody Dolnośląskiego w przedmiocie rozpatrzenia odwołania od decyzji udzielającej zezwolenia na pobyt czasowy i pracę postanawia: I. odrzucić skargę; II. zwrócić stronie skarżącej kwotę 100 (sto) złotych uiszczoną tytułem wpisu sądowego od skargi.
W skardze z dnia 2 lipca 2021 r., sprecyzowanej na wezwanie Sądu z dnia 26 sierpnia 2022 r., O. D. (dalej: Skarżąca), reprezentowana przez pełnomocnika (radcę prawnego), zarzuciła Wojewodzie Dolnośląskiemu (dalej: Wojewoda lub organ I instancji) bezczynność w sprawie rozpatrzenia odwołania od decyzji udzielającej zezwolenia na pobyt czasowy i pracę. Skargę wniesiono na podstawie art. 50 § 1 w zw. z art. 3 § 2 pkt 8, art. 52 § 1, art. 53 § 2b, art. 54 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zarzucając naruszenie art. 12 w zw. z art. 35 ustawy Kodeks postępowania administracyjnego poprzez bezczynność, a tym samym nierozpoznanie sprawy bez zbędnej zwłoki z winy organu. Wniesiono o: stwierdzenie bezczynności organu mającej miejsce z rażącym naruszeniem prawa, zobowiązanie organu do wydania decyzji w terminie 14 dni od dnia otrzymania przez organ I instancji odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy, przyznanie sumy pieniężnej i zasądzenie zwrotu kosztów postępowania sądowego. W uzasadnieniu skargi podkreślono, że pomimo złożenia odwołania w ustawowym terminie (w dniu 7 stycznia 2021 r.), organ I instancji nie poczynił żadnych czynności w kierunku załatwienia sprawy.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o oddalenie skargi.
Z akt administracyjnych rozpoznawanej sprawy wynika, że na skutek odwołania Skarżącej, Szef Urzędu do spraw Cudzoziemców w Warszawie wydał (ostateczną) decyzję w dniu 5 listopada 2021 r., mocą której w pkt 1) uchylono zaskarżoną decyzję w części dotyczącej terminu ważności udzielonego zezwolenia, w pkt 2) udzielono Skarżącej zezwolenia na pobyt czasowy i pracę z terminem ważności do 22.12.2023 r., w pkt 3) utrzymano w mocy zaskarżoną decyzję w pozostałej części.
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje.
Sądy administracyjne, stosownie do art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz.U. 2021, poz. 137 ze zm.) sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (art. 1 § 2 ww. ustawy) w trybie i na zasadach określonych w przepisach ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. 2022, poz. 329 ze zm.; dalej: p.p.s.a.).
Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1- 4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a.
W ocenie Sądu skarga, ze względu na jej przedmiot, podlegała odrzuceniu jako niedopuszczalna.
W myśl art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. sąd odrzuca skargę jeżeli z innych przyczyn wniesienie skargi jest niedopuszczalne.
Podkreślenia wymaga, że przedmiot skargi przesądza o jej dopuszczalności.
W rozpoznawanej sprawie skarga na bezczynność Wojewody została wniesiona przez zawodowego pełnomocnika (radcę prawnego). Treść rzeczonej skargi, w kontekście jej przedmiotu, była jednak niejednoznaczna. Zaakcentować w tym miejscu należy, że od zawodowego pełnomocnika oczekuje się profesjonalizmu w formułowaniu żądań i argumentacji w sposób, który nie powinien pozostawiać wątpliwości co do ich rozumienia. Innymi słowy, Sąd nie powinien domyślać się jaki jest przedmiot żądania strony, reprezentowanej przez zawodowego pełnomocnika. Tymczasem, w sprawie z uwagi na brak jednoznaczności przedmiotu skargi, Sąd był zmuszony do wezwania pełnomocnika Skarżącej (pismem z 26 sierpnia 2022 r.), by sprecyzował co jest przedmiotem bezczynności organu. W tytule skargi wskazano bowiem, że dotyczy ona bezczynności Wojewody w rozpoznaniu wniosku o udzielenia zezwolenia na pobyt czasowy, w dalszej zaś części wskazano, że bezczynność dotyczy nierozpatrzenia odwołania od decyzji udzielającej zezwolenia na pobyt czasowy. W odpowiedzi na wezwanie Sądu (pismo z 1 września 2022 r., bez odpisu pisma dla organu), pełnomocnik wskazał, że bezczynność dotyczy nierozpatrzenia przez Wojewodę odwołania od decyzji udzielającej zezwolenia na pobyt czasowy. Kontroli Sądu miała zatem podlegać bezczynność organu I instancji w wydaniu decyzji, na skutek odwołania wniesionego od decyzji tego organu. Sąd stwierdza, że tak określona przez pełnomocnika bezczynność organu wymyka się spod kontroli, o jakiej jest mowa w art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a.
Zgodnie z art. 127 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz.U. 2022, poz. 2000; dalej: k.p.a.) właściwym do rozpoznania odwołania od decyzji organu I instancji jest bowiem organ wyższego stopnia. Natomiast przepis art. 132 § 1-3 k.p.a., którego adresatem jest organ I instancji, określa jedynie względną dewolutywność odwołania. Powyższe oznacza, że obowiązek rozpatrzenia sprawy na skutek złożonego odwołania, ciąży na organie odwoławczym. Organ I instancji ma zaś możliwość wydania decyzji, o ile zostaną spełnione ustawowe przesłanki.
Zatem, sformułowany przez pełnomocnika Skarżącej zarzut bezczynności w rozpatrzeniu odwołania powinien być skierowany do organu II instancji (Szefa Urzędu do spraw Cudzoziemców w Warszawie – sąd właściwy: WSA w Warszawie), nie zaś do organu I instancji (Wojewody).
Końcowo wskazać należy, że gdyby przedmiotem skargi była bezczynność Wojewody w przekazaniu odwołania do organu wyższej instancji, wówczas sprawa podlegałaby merytorycznemu rozpoznaniu.
W tym stanie rzeczy, Sąd uznał skargę za niedopuszczalną i na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. orzekł o jej odrzuceniu (pkt I sentencji postanowienia). O zwrocie uiszczonego wpisu sądowego postanowiono zgodnie z art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a. (pkt II sentencji postanowienia).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło