I SAB/Wr 9/16

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu – Barbara Koźlik po rozpoznaniu w dniu 27 czerwca 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi Z.M. na bezczynność Prezydenta Miasta L. w przedmiocie umorzenia zaległości w podatku od nieruchomości za lata 2013 i 2014 postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy. Skarżąca wraz ze skargą wniosła o zwolnienie jej od obowiązku uiszczenia wpisu od skargi. Na urzędowym formularzu jako zakres swojego żądania zakreśliła zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku wskazała, że Sąd Rejonowy w L. ogłosił jej upadłość z likwidacją majątku. Majątek w całości został przejęty przez syndyka. Skarżąca obecnie utrzymuje się tylko z emerytury w kwocie 2.600 zł, z czego 25% potrąca syndyk. Do jej dyspozycji pozostaje 1.850 zł. Zgodnie z oświadczeniem o stanie rodzinnym, majątku i dochodach, skarżąca pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z mężem, nie posiada żadnych nieruchomości, zasobów pieniężnych ani przedmiotów o wartości powyżej 5.000 zł. Jej mąż ma spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu mieszkalnego i samochód osobowy arki Fiat Panda, rocznik 2012. Oboje małżonkowie uzyskują dochody z emerytury w łącznej kwocie netto 3.890 zł. Jako zobowiązania i stałe wydatki wymienione zostały: czynsz 450 zł, energia elektryczna 192 zł, gaz 86 zł, telefony 170 zł, leki 1.150 zł ([...]), badania lekarskie 300 zł. Z dokumentów i oświadczeń złożonych w wyniku wezwania, skierowanego na podstawie art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 718 – dalej: p.p.s.a.) wynika, że małżonkowie mają ustanowioną rozdzielność majątkową od 1992 r. Mąż strony ma 73 lata i problemy zdrowotne wymagające leczenia. Wykonuje zawód adwokata w ograniczonym zakresie obsługując jedną firmę za 500 zł netto miesięcznie i wykonując drobne zlecenia jako pełnomocnik wyznaczony z urzędu. Miesięcznie małżonkowie wydatkują łącznie 5.727 zł, w tym m.in. na syndyka 553 zł, na środki czystości 100 zł, kosmetyki 100 zł, odzież 250 zł, prasę i książki 80 zł, a także na wyżywienie, wodę, soki 1.380 zł. Wydatki te są pokrywane z emerytur, czasami pomaga córka w zakupie odzieży i leków. Według decyzji ZUS z marca 2016 r. emerytury małżonków do wypłaty (netto) wynoszą, 2.654,38 zł i 2.033,36 zł – łącznie 4.687,74 zł. Dane wydruków historii rachunków bankowych potwierdzają wpływy ww. kwot oraz kwot z tytułu wykonywanej działalności adwokata, a nadto, że z rachunku męża skarżącej dokonywane są wpłaty własne na inny jego rachunek bankowy. Jako znane z urzędu wskazać trzeba, że wpis od skargi w niniejszej sprawie został wyznaczony na kwotę 100 zł. W ocenie referendarza sądowego, udostępnione przez skarżącą dane nie dają podstaw do uwzględnienia przedmiotowego wniosku. Podstawą prawną jego rozpoznania jest regulacja zawarta w art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. Stosownie do treści tych przepisów, prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych (w części lub w całości), a więc w zakresie częściowym, może być przyznane osobie fizycznej, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Powyższego strona nie wykazała. Wskazać trzeba, że małżonkowie uzyskują dochody z emerytur oraz z działalności adwokackiej w wysokości ponad 5.000 zł. Jakkolwiek z kwoty tej jest spłacany syndyk – co miesiąc 553 zł, a nadto małżonkowie ponoszą znaczne wydatki na leczenie to nadal strona jest w stanie opłacić koszty sądowe w niniejszej sprawie bez uszczerbku dla niezbędnego utrzymania obojga małżonków. Zwrócić należy uwagę, że przedmiotowe koszty w postępowaniu przed sądami administracyjnymi ograniczają się zwykle do wpisu od skargi, który w niniejszej sprawie wynosi 100 zł, opłaty kancelaryjnej za uzasadnienie wyroku w kwocie 100 zł (jeżeli skarga zostanie oddalona i strona wniesie wniosek o sporządzenie uzasadnienia) oraz wpisu od skargi kasacyjnej stanowiącego równowartość połowy wpisu od skargi, nie mniej niż 100 zł (jeżeli strona zdecyduje wnieść ten środek zaskarżenia). Zatem koszty sądowe stanowią jednorazowe opłaty i nie wiążą się ze stałym miesięcznym obciążeniem budżetu domowego. Zdaniem referendarza sądowego, strona była i jest w stanie zgromadzić środki na opłacenie ww. kosztów ograniczając niektóre z wymienionych przez nią miesięcznych wydatków – takich, których ponoszenie nie jest konieczne co miesiąc, zwłaszcza w kwotach podanych przez stronę w zestawieniu. Chodzi mianowicie o wydatki na odzież i obuwie w kwocie 250 zł, na kosmetyki 100 zł czy środki czystości – 100 zł miesięcznie na mydło, proszek, szampon płyn do naczyń, jak wymieniała skarżąca. Nie jest również konieczne na zaspokojenie podstawowych potrzeb wydatkowanie co miesiąc na gazety i książki 80 zł. Zatem jednorazowe ograniczenie tylko tych wydatków dawało możliwość poczynienia oszczędności na opłacenie kosztów swego udziału w sprawie. Zwłaszcza, że strona powinna się spodziewać ich ponoszenia najpóźniej z dniem wniesienia skargi, która wpłynęła do organu 25 marca 2016 r. Dodać wypada, że małżonkowie wydatkują miesięcznie na wyżywienie (w tym na wodę mineralną i soki, które skarżąca wyodrębniła w zestawieniu miesięcznych wydatków) 1.380 zł, a więc równowartość minimalnego wynagrodzenia netto, które z założenia ma starczać na pokrycie wszystkich podstawowych potrzeb socjalnych jednej osoby. Końcowo zauważyć trzeba, że z wydruków rachunku bankowego należącego do męża skarżącej wynika, iż posiada on dodatkowe konto, na które dokonuje wpłat własnych – w marcu, kwietniu i maju bieżącego roku łączna kwota tych wpłat wyniosła 3.100 zł. Wydruk historii tego rachunku nie został jednak przedłożony. Jednakże już przedstawione wyżej uwagi wskazują, że przedmiotowy wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w niniejszej sprawie jest niezasadny. W związku z tym, na podstawie art. 245 § 3, art. 246 § 1 pkt 2 oraz 258 § 1 i 2 pkt 7 p.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.